장음표시 사용
1쪽
ADMIRAM PLURIMUM REVERE UM AMPLISSIM
VERBI DIVINI MiNISTRUM ORTHVSANVM AD MONUMMARAE VIRGINIS FIDELISSIMUM MERITISSIMUM,
ORPHANOTROPHII ADMINISTRATOR GRAUISSIMUM
FAVI REM ET AMICUM DEBITIS HONORIBVS c omSERVANTIA COLENDISSIMUM
2쪽
VIR PLURIMUM REVERENDE, AMPLISIIME, ATIVE DOCTISSIME,
Uessiuaburgum, Abbatia&urbs notissima duobus Halberstadio milliaribus distans, ad Ruvium Bodo lictum erius cancri prae aliis magnis gaudent lapillis situm est. Diversorium per aliquot dies nobis iii ad signum equi nigri, quod cum vix ingressi testudines ex Pomerant venales hospiti orire-hantur, singulae pro decem botiis grossis, partim pro cibo partim Ninprimis commendabantur, ut in potum porcorum Germ. baetin Ddsci,
vocant, ponerentur, in quo non tantum optimum invenirent alimentum
et nutrimentum dicta bruta sedis porcorum familia ex ejusmodi potu admodum pinguesceret, a morbis praeservaretur, caroque istorum sana manere Porro podagricis curativeo praeservat e haud eve asserrent solatium si, in aquam ponerentur ealidam S detruncansio extra thsam exporrectis capite pedibusque e cute deposita caro optimo jure condita in cibum ab istis saepius eligeretur essentque praeterea Principum Magnatum in ausis deliciae non insalubres. Testudo mascula quae cognoscitur ex levi sub inferiori testa incisura, alligata membro sanat arthri- eidem ob sympathiam vid. Sylvest. Rat tranaditum novum ad occultas sympathiae 4ntipathiae causas inveniendas c. p. o. Pedes testudinis po-dasricorum tollunt cruciatus si membris nempe in hunc modum super-olligantur, pes dexter animalculi pedi dextro podagrici pes sinister sinustro manus testudinis dextra, seu remus pes anterior dexter dextrae manui podagrici, sinistra sinistrae annectantur, de qua curatione, cui autem parum adhibemus dei legendus est Agrippa L. II cap. s. Dirsathnini estitistitit. Quilibet serme hoc nostro aevo se fingit medieum, sc& noster ho1pes arcani loco, dentes fossiles ex specu Scharciselsiano Hercyniae sylvae epilepsia correptis propinabat; Sunt medicamentum absorbens, praetereaque nihil, nullaoue vi spectrica antepiloptica, prae aliis ossibus pollent. Haec urbs admouum celebris ob sapida olera, quae horti copiose proferunt ob vinum sic vulso dimam, adustum, quod incolae destillant, quodque ubique locorum in adiacentibus provinciis maxime laudatur longeque lateque sub nomine dis Quidlinburgi Stantaetindrion sine encomio notum est ob bona notae cerevisiam quae est vel Bry-hana, Primus qui Quedlinburgi hanc cererisiam coquere coepit fuit David Odolphon is96 teste Jac Frid. Remmanno in Idea Historiae Λscaniensis
3쪽
niensis p. II. Ist vel Gosa velarunna Iupulo eondidit. Et cerevisat, OIerain frumenti spiritus optimus vistam incolis di amittiam conciliam.
praeterea urbs dicta magno frumenti Ganae gaudet commercio. Ante oriam quandam fons laterius, particulis Martis dives, praecipue scabio-brum lympham depurat usum tantum in vulgus habet. Urbis magistratus nominatum sontem lapidibus caesis circumdedit, trullamque catena ferrea appensam, pro majori bibendi avidorum commoditate adiecit Aqua hujus fontis non aeque valide semper staturit nobis praesentibus vena vix digiti crassitie prosilivit cum alio tempore interdum, incolarum testimonio, crassitiem bracciali aequaverit se Ad sontis latera ochra lutea vel terra martialis parietes investit, quae nil aliud nisi ramenta minima minerae Matitis, quae aqua in itinere suo per hane mineram abluit secum in fontem rapit ibique iterum dejicit S praecipitat . Pone urbem terra alba mollis. quae nihil a terra Hollandica, ex qua Batavi machinas sum iductorias parant recedit, reperta fuit ex hac pro tempore aeque maclunae abacifugae bonae notae albiimmae coquuntur. In vicinia urbis olim Numen Vitriolum te Nitrum cx mineris suis parabantur ex lignorum autem desectu eiusmodi
costarae labores post iterum cessaruntis adhuc cessant Ante paucos annos incolatis quaeuverunt metalla, praeter carbones autem lapideos maristis mineram quae vero ob dicium ligni defectum non liquatur, nihil in apricum venit, quare sed ina frustra plus quam coooo thaleris in eam insumtis inculta derelidi manet. Tribus ab urbe horae quadrantibus
ante portam Erigenam lapidis calcarii Gypsi sedina colitur in qua simul copiose optima glacies Mariae. Spotri odit Dariin, tali coloris albidclutei pellucida tamen invenitur circa hanc sodinam laete viret Gramentscharmum digitatum. Rotandi quoque statua olim haec urbs gaudebat. qua vero nunc caret, nam AbbatissaeviedWigis tempore An. I 76. simulacrum hoc ab Electore Saxoniae Ernesto, cum urbs eius sorori pro tune Abbatissae debitam obedientiam, imo reverentiam dare recusaret deje-ltrum4 destructum fuit vid. Godose Schumannus de Rohando Magno. t. Fluvius Bode urbem transiens, discernit istam in vetereminio vam,
in dit Pili und Nit Stadiis hujus fluminis cancris admodum magni imsunt lapides. Ad portam domus cujusdam, ruinam minitantis, innova urbe literis permagnis deauratis egregium hoc legitur distichon:
aransvere patres, sic nos transbimus omes. In caelo patriam, qui bene transit, habet.
Urbis signum mnemonicum ad templum novae urbis repraesentat binos ex lapide in magnitudine naturali humana caesos ovium pastores cum canibus suis qui locum in altissimis, ad angulos turrium occupant tra
ditionem de istis incolae sequentem habent quod nempe hi bina opiliones propriis sumtibus, superfluis sibiipsis, hoc magnum di egrogium implum
4쪽
ω ad minimum has cluas praegrandes N praealtas turres in piscina quadam loco desudoso exstris curassent. Die . Sent. 7 3 visitavimus Nobili mum Consultiss. Dom. Med. Doct. Schmalbe, Personae caulae Abba: - 2 Medicum Consulem ilivsie urbis excellentissimum Virum admodum dπm qui nullo non tempore maximis in delicus habuit studium hi 26miae Chumiat lotanices possidet quoque herbarium virum char
2 γ. I iis, . quod iis in itineribus per Bataviae provincias
hore consecit in quo parando methodum ournetorti sibi elegit visun-: u hue fatissima In Orientalis Decidentalis vegetabilia cujus depretium certe attingit summam 3. Aco thaler. In muta quoque ila Ct varia conchylia marina aliaque euriosa& admiranda naturae Ue celeberrimi quondam Amstetrodamensis anatomici Ruyschu filia sequentiano es memoratu digna retulit quod ita nempe parente invito minam iniusti nuptialem cum pictore quodam site pictor uverus in Orphin trophe educatus interdum per plateas ambulans, e instinctuin turali uneas di figuras ad domorum parietes portas Januas illum it, irgo, ii
visis inclinationem & post amorem licitum in hunc puerum T)ς22 'demque cum Ri nupta est. Hoc facto pater istam a se repulit 'becit.
Infelices hi homines sed in amore pares summo continuarunt studio ar tem pingendi is uxor tantos secit progressus ut pro nunc omnes picio rum corvphmH. praeprimis in florum4 insectorum pictura longe lupe rei mulatimque jam pecuniae subtili suo penicillo corraserit ex qua Vprium di bellulum sibi emere potuit secum Maritus vero sibi pitram humanarum facierum elegit in quo pingendi genere quoque eum. Acel Iere multi affrmant die sto Sept. reverentiam nostram fecimus . - . limann Physico urbis N Chymico celebratissimo. In curiacerem ligneum in quo olim Comes quidam Rhemstemensis qui multas olis hujus urbis turbas excitaverat, andemque ab istis captus' in hunc carcerem qui ab hara suilla parum distat per tempus detentus mit, vi stravimus, vilui quoque offertur ejusdem quem gerere consuevit arcus. Inter urbemin Abbatiam in monte, 'ruit hirbir dicto antenritetam est suburbium Westendorss vocatum quod aliquot retro eculis sylva opaca fuit in isto suburbio curiosis monstratur domus quaedam talaficata in loco isto in quo Henricus Auceps aucupium suum Xercui me 6. Sept. Serenissima Princeps Holsatiae, Abbatissa himus fundationis Reverendissima, elementer gratiam nobis fecit videndi reliquias, antiquitates e pretiola, qua in rapto S concameratione quadam taut asstrudit atria, Abbatiae asservantur inter quae primo loco stat magna urna laevissc polita, Qtiae perhibetur esse ex se hydrus nuptuirum Cana Galilaeae materia ex Qua videtur marmor ex omni parte pellucidum, coloris ex albo lutei u
5쪽
mixtis venis albis circulanter vas istiid transcurrentibus in Tab. I. viden TAB. I. In una ansa completa adest altera deficit asservaturque inter reliquias loniae Agrippinae, di hujus tantum vestigia bina in hac hydria spectim Σ sunt crassities urnae per totum undique pollicem aequat linea ab. I. bima posita est mensura pedis cujus lineae decem altitudinem urceiis Gauri novem vero cum semisse dissectionem in medio, in Purifiniti dit Mitti signant Ex appositis lineis cireularibus ora vel margo urn. T. Gurari potest spatium cavitatis in parte superiori, absque ora, sequatiata in indue lineas amplitudo cireumferentiae in medio seu ventre urnae ser ita viginti di novem pedes habet ansa quatuor o dimidiam habc linea H Gledes inarum hydriarum plus quam viginti in diversis IMiropae locis V meniuntur hinc prius conclusum faciendum ouaenam sint verae insi-- ct harum duas Bambergae vidimus ab hau due linburgensi quod ad for ta
m, materiam colorem 'reliqua abeuntes Valentim mentionem 'ari.
p. 6. Mus Museor istius fecit quae in Fano St. Dionysii Gallia asserva vid Dom Germain Mille te reser Sacre o Inventatre des ainctes iques lautres l'recieiax Joyaux qui se voyentina Egli se au Tresdri Abbaye Royale de S. Denis en France. a. alatas i siri. autor sic di rumit Europd faba citi in p. isi asser istam quae Andegavi in epi 1ali templo S. Mauritii in Gallia monstratur coloris haec est rubicundi, ieriae instar Jaspidis hanc Rex Siciliae Renatus qui in hoc templo fide resurrectionem exspectat Hierosolyma apportari curavit. 'aullinilli Da Stii furtiendi libaulitin tui p. 9M ex antiquitate erudite istravit quod hydria inique an latae pingerentur. Parte t. cap. CLXXXIX. p. 6s7 computavit mensures, quas capere PQ
in hae urnae, nempe quod hae sex hydriae amphorasis mensu- dimidiam vini capere potuissent pretium hujns vini aestimavit crii
rar. tantum vini hominum servator Christus loco doni nuptialis spontonsaeque dedisset. Cana Galilaeae quae his nostris temporibus vilis pasus existit ad fores templi Turcici Mosche vulgo in magnae lapide tres excisae visuntur hydriae Latini videntur has urnas in meam primi miraculi Christi Joh II. v. 6. hic in lapidem posuisse iu- hydrias Cana Galilaeae fuisse saltim vulgaria angustiori collo duarum rium mensurarum vasa, cum potius fiterint maiora vasa aperia orifiniolo ad lavandum laqua se abluendum destinata, minimum et .m quu
aensurarum, nam metretes in mensura octo vel novem cantharori ΓΠ,
ta libet ex sex hydriis capiebat binas, usque ternas, metretas J h ii ii transmutatio aduae in vinum bona notae miraculum suit ad fabula l merito rescrenda est ista, quam St. Κield eum et illi periem se cre- , de Qua fide Ericiti'antoppidani Theatrum Dania Pari l. P. O6 dc
6쪽
ista quam s. Martinus in hune modum Caesitoduni in Gasia peregit, vas
vinarium, quod adhuc ibidem loci, in miraculi memoriam hodietentas monstratur, aqua communi replere jussit, hae benedicta uvam vitis in istud vas injecit, quo facto statim loco aquae vinum ex isto bibendum erat Pontificii ita argumentant Cana Galilaeae in nuptiis sex hydriae positae fuere ergo per bonam consequentiam, septem sint sacramenta, cuinum id est sacramentum altaris sit inter haec praecipuum irine ale.
Res omnium pretiolistima in sic dicto Sittit itivo ibi est arcula auro munita obryZo in nrius superiori parte juxta plures alias pretiosas gem mas, Turchesiam viridem admodum magnam omniumque nobil imam videre licet. Pro hoc lapide plures ante annos Episcopus quidam Hal-berstadiensis Abbatissae tunc temporis Q plinburgis Praesecturam e-sterhaulen in vicinia sitam cum omnibus pertinentibus per commutationem dare obtulit, quam vero accipere recusavit. Porro adest Henrici Aucupis pecten, quo barbam pestinare consuevit, ex ebore confectus, auro multisque pretios lapidibus inpr granatis munitus, forma externa a pectinibus nostrorum temporum plane recedit, uti dictus pesten in apponta Tab. TAB.ll. II. videndus, quaeristum in magnitudine sua repraesentat, ex utroque latere, tam quod ad gemmasin ebur, tam quod ad auro inclusionem, idem est. a Sunt crispat inclusiones ex auro obryro sine gemmis. xSunt Ammthystiis granati auro muniti inter quos lapides nunquam non parulis ex argento confectus stobulus instar margaritae, conspicitur cySunt tres auro inclusi Smaragdi virentes elegantiores pellucidiis diaphani super quosd) gemma quaed am auro inclusa obscure-caerulea. e Sunt folia floresque exhibentesigurae in ebur ambre incuae.
Porro adsunt frusta quaedam panni serici rubri albis floribus piEti
ornati quae panno subdititio aeque serico caeruleo munita sunt perhibentur eis de lecto B. Mariae in membrana adjacente sequentia verba monachorum literis exarata Ieguntur: De lecto in quo beata Dei genetrix ipsum dominum in utero gestans jacuit. Visui offeruntur quaedam frusta desue
stibus uooo virginum, quae una vice sit nul martyrio excruciatae. Hae HOCO.virgines una tantum persona fuerunt nomine Undecimilla , ex quo vero nomine rudis indocta monachorum veterum cohors Iloco fecit virgines. Isti qui historiam hanc fabulosam secerunt in martyrologiis quibusdam M.SS. haec verba ita posita invenerunt: S. S. Ursula est Undecimilla' M. id est Sanctae Ursula S Undecimilla Virgines Martyres sicque sibi permaderunt Undecimillam cum literis insequentibus U. esse nomen abbreviatum, d significare undecim millia Virginum Martyrum quae sic abbreviaturi iis occasionem excogitandi has Romantias , quae hodie adhuc
a vulgo verae creduntur, dedit vid. Plura in D. Joh. Frid. Mayers dbiti p.
7쪽
ml, vulgo Ducati dicti, conflantur, munitus, ad quem S cum quo olim. tempore Romanae religionis, in hac fundatione Abbatissa introductae sunt. Aurum est saturatiorisis optimi coloris, quapropter factitium esse perhibetur, imo cum auro istius rnens de Luneburgensis, quam male famigcratus Nosti iuratus suit, convenit. Liber ex charta pergameni literis aureis ita firmiter perma moressis, ut istas nullo modo adradere vel eradicare licet, confectus hoc scriptum, cum jam septem numeret secula nihil tamen de splendoreis pulchritudine rutilantis auri amisit. Ars ejusmodi pingendi literas hoc nostro aevo pertinet M artes depertitas S Balbinus Dec. l. Librali Misc. Regni Bohem.
cap. X. g. IV. p. 37. inquit Codices M. S. veterum auro conscripti mundissimo , qui modus auro scribendiis pingendi amissus e. In hoc sie dicto pili istaedlbi olim vitrum quoddam cujua fundo materia quaedam alba
instat calcis adhaerebat videndum erat, particula lactis D. Mariae dicebatur, appenta vitro schedula literis monachorum haec bina verba Lae Virginis exprimebat. Hoc vero vitrum clementissimo iussit Imperatricis Romanor regnantis ante paucos anno Viennam Austriae irammissum fuit; sunt, qui putaverunt, hanc in vitro haerentem calcem fuisse lapidem Phi. losophorum. Lac quod pro Mariae lacte venditatur multis in monasteriis quoque in Abbatia Gande heimensi adhuc asservatur. Restant plures antiquitates & reliquiae a D. Frid. Ernest. etinero init giriten cun Re formations-Distorii dis ga Pstri fridi milli. Stisti Q ut Minburg t. Quod-linb. 7lo pag. 89. ioo recensitae, ex quibus brevissimis saltim quarundam mentionem addere placet adest rustum coliumnae ad quam hominiam servator passionis suae tempore ligatus ruit terra de montibus Golgatha
Calvaria Ianeea, qua Christi latus apertum suit quae etiam Romae in teniplo S. Petri te. se Joh Mibillon in Musaeo Italico p. 88 sancte colitur ergo binae lanceae fuerunt sed S.S. tinidam tantum meinoravit Papa Innocentius VI honorem eultum hula hastae tribuere, diesque festos ob hane eausam publice celebrare, preceique ad lance in tune temporis se, quentes mittere, pro autorii te papali, uiliti
Ave serru in triumphale Dira in die Eruli aediunatii latrans pectus tu vitale Da die Mensit uel ini prunaen Coeli pandis ostia, Define vas deno illini et ei Eaeli Foeeundata in cruore, Der duuti estist v a fetigea equit Felix iram nos amore Nili nil ter iithes Et pinethlii
Particula de ligno enicis Domini de quo viil plura in I et exsulas Antiquitat. Navclienried. p. 278 frustum arundinis intra Christi eorpus seeleris purum percussi in mat; Capillus Mariae Magdalenae quo Jesu pedes post balsam itionem sic avit, er, te serreae, in quibus S. Laurentius assatus fuli. . in templo eathedrali ad areem abb/ti, pcrtinente,
8쪽
imni ea sinster voeantur , quale ih Ersurti prostat in quo imperatoris Henriai Aueupis sepulchrum cianua ferrea clausu in super hoe sacello in templo est stare primari uni di ita vulgo dictias ehorus altus Lapis sepulchralis dicti Iniperatoris ex optimo confestus est tm ore inscriptio epitaphii non amplius egenita . sequens autem tuisse perhibetur vid. N. H. Gundi insit de Henrico Aucupe liber singularis 4t Halae. IlI.
Aueeps Henricus primus releberrimus inter luater denssur Ilea ali; uni ab L Imperii Proceres Saxoniaeque Duees, Derorrhogre Ea se itur tota Fortiter Hercynio populos eum subdereti Et trierat dea arti und das e aemona ι
Construxit summo templa dieata Deo
Ut Christum virgo religiosa Ol.it. Mechtiidem gnatam priuio praefecit in illa, Qtiae eastum coluit filia easta Deum. Caesaris hie magii sepelivit membra parentis, 'Ante aram Petri corporis ossa tegens est se bies siler l, aut undiaari illius hie placide sub saxo membra quiescunt, Scia gitimis ad Eeia abit die SettSed mens aeterna vivit in arce Dei, Ini o inimi libi bor Gotti Et uel Optatin exspeetat cum eorpore calica regna, radiartet fi lio Dile Stricti cum venient sumno regna beata die. Eilhaud de iei merde lebe adigi
patroni hujus sundationis sunt s. Servatius Dionysius re Amulphus Hae Qxiedi in burteum landatio est perantiqua S. Rom. Imperii Abbatia ad Saxoniae superioris circulum ertinens, a nodo dicio Imperatore Henrico Aueupe seculo post Christum decimo fumata, primatum tenet inter sexus sequioris Abbatias Rom. Imperii ct a multis Imperato eum Principibus administrata. Constat nunquam non quatuor personis nempe Abbatiis, Praeposita Decanista ct Carionissa uitae in praesenti dominatur de regimen habet Abba lissa est Ducissa quaedani Holsati e , Praeposita est eomes Maria Aurora diligsnaarcken. In arces bibliotheca non aeque magna numerosa tamen seleela videnda. Quedi inburgii in putant nomen habere vel a copiosis aqliarum venis tali fieri nulli
erestit. Doni Aret, Med. Candidat nobis retulit, ire Quedlinburgii in pyritem, quem oldi sit vocabat reperiumlum non procul Diti furto terram quandam viridem, qua instar viridis aeris pingere pollient pictiores, seclaretra intermixta prius eluenda. In monte Sebichenber iniedlinburgens sceleton Unieornes issilis quondam repertum fuit, euius unum altorumve magnu in os ex summe liberali donatione supra laudati m. Consulisci Arelliatri, Schwalbe aecedimuς, descriptionem istius postea D. Joh Mayer Astro,nomusis Camerarius Quedi inburgensis coneinnavit vid. Valentini Mus Mustor pari. II. p. 483. ' Plures ii linburgensium memoratu res dignas vid Tob. Eckhardi Codices M. SS. Qited linburgenses. t. Quedlinb. I 23. Ei da dea Eibliothiten uiuidi imburg. 4 El. Meinoria usi edi inburgens docti renovata. t. misee vale opti. me , Vir plurimum Reverende atque Doctissime litteraii Orbis Northulatu inligne decus, ct me, ut soles abutide, amare pelae. Woliten d 4 April. 7ὶo.