Miscellanea Curiosa Medico-Physica Academiae Naturae Curiosorum

591쪽

DE VI Tu TIBus AuRI. Quod ex Nitro uti facillime obtinueris, si, quae superius sunt prodita,

ea hic recorderis sic te, exempli, quo volatile Tartarum redditur,maxime observare praeparandi modum etiam velim. Qui ut non parum paucos torserit in laisIoh. Baptist. Helmontium ib. de Febr. Ludopνitum de Comitibin, in discept rip. m. 3δ Danielem Ludovvitri in Dissert de VolatiLTart. Discept. g. p. m. b. e contrario extitere tamen, qui nihil quicquam fere laborandum sibi hic ducerent. Adeas, sodes, D. Del Lange loti.in Episto ad raceli Natura Curiosos p. m. i. Io. D. Dau voliter Se te lin Epist. ad Langelotti Georg. Vol g. mael in Specim. Exper. 0m p. m. 11. Alios. I. sem hiber aetati in Experim c Meditat circa Re uatur. Princ. p. m. bo. eqq. Caeterum, paucis abhinc septimanis, multo ego faciliorem inveni viam, qua non tartarum modo atque vitriolum LGl commune, atqui alia hujusmodi: sed& Nitrum ipsum, paucis admodum horis, in Mundi Spiritum, seu gratissimi plane saporis aquam,alembici vitrei beneficio, destillare sic porro in volatile Salalbum transformare liceat .

Unde verum Iabest beneficio Spir concentrati ae de quo supra prodit. Quis quod in se ipsum etiam praesentissimi esse talar remedii

queat, ardentibus febribus pellendis Sed de eo hic obiter tantum. Sic et Inferius Aurae inferioris Hermeticum Aurum regno in minerali plus,confidimus, posse. Neque enim tantum D. Petr.Job Faber in Panchymicosuo c. o. l. . vix dicenda scripsit de Nitror nempe in intimis

natura visceribus ignem vita clausum contineri, quem siquis coagulare συLxumfacere, eique tincturam dare auream vel argenteam possit, eumpossidere

Arcanum sedis per Nitrum Ganfandus opus suum Mincepit pariter ima- numque ei feliciter ultimam imposuit. Quemadmodum igitur dubitamus nulli, Lapidem , e nitros Iiquore Iabes per se vel cum Auro vulgi conjuncto praepararici sic metalla imperisA transformaturus , eo uti si velis, proiiciendum tibi fuerit E ixir super Aurum in tigillo liquatum accitaria demum istud, O ingressum, in Sal frangibile mutatur, solubile tamenis liquabile, levissimo calore. Quod quidem ut ego puto, dum est Auro impraegnatum , projectum super metalla imperfecta , ipsum in Aurum trans

mutat.

Equidem lana olim suspecta, nec sine causa , Metallorum illa inisAurum plerisque transmutatio fuit; ostentantibus, sucum ut facerent nonnullis nummos teosq; in aurum versos, dimidiatos a ciculas item

x et ipsas

592쪽

ipsas factas aureas. Traditur hic modus Glaubero , in Purgat Philosp. m.3oquem, si animus sit , consulas licet. Hinc etsi Bartholinus in

Ph c. Fec. p. . c. 2. Furentia, vidisse se , inter res pretiosas Hetraria Ducu clavum continuum testetur , cuius media pars aurum esset , medio ferrum, aurum,quousque tincturae immersus erata transmutatusque olim diceretur a Thurneussero; sunt vicissim alii tamen , qui pro adulterino habentes post id tempus visum, rejiciunt plane atque evertunt.

Nobilissiimusin. Augustus 3 ei land non ita pridem est , quos

afl me viseret Sermo varius nobis , nec, quod ille has terras non obiter inspexisset, de Gallicis tantum, Italicisque atque Anglicis rebus , sed Maliis erat. Tandem , ut est in omni Naturae opere curiosus, in , Chymiam incidimus commode , cum Ensiculus , quo scripturi pennas

temperare solemus, ipsi quoque memoraretur Servare se eum inquit magni nominis Chymici donum, dum Venetiis esset Caetera, aciei n&nucleum ferri i cuspidem auream esse , tinctiarae cujusdam vi atque efficacia opinantibus, qui vidissent, mutatum in Aurum ti Statim iniscessit in animum tam rari muneris, fateor, visendi cupido, petereq; exeo adeo coepi, ut ne mittere gravaretur. Annuere ille hac conditione tamen uti, mihi quid videretur, literis significarem si remitterem, quod me facturum, etiam compromisi. Igitur quamprimum illius mihi ta icta copia est, ne mirari illum quidem poteram satis Cuspis dimidi in digiti articulum longitudine aequans: Aurum quale Coronati aurei est

solet , et ad Lydium lapidem revocatum, respondebat exact e. Ad ex j tremum, ne indicium quidem ullum solidaturae, ut neca firmare plan de Tinctura liceret, nec de arte .combinatione conjicere tamen. Caeterum erat cur isthuc inclinarem potissimum. Nec mora Cultello mucronem fracto, ex auro&ipse ferruminandum alium curavi. Cui licum lima ab aurifabro ei enim istud negotii dederamo accessiisset, aut insigniter fallor, aut ornatius nitidiusque haud paulo prodiit opus.Cer ij te Venetiano illi minimum par videbatur Et omninblabor erat quinq; horarum. Nec me fingere quicquam hic credas i Amat enim ferrum aut chalybs imo iusto calore cupide attrahit Aurum. Quo experimen ato refellitur opinio Otton. Tachenii in clare antiq. Hippoc Medis e. I. quod i

Aarum ferro conglutinari nequeat, priusquam cupream induar naturam.

Sic perpetuo arte vincitur Ars, nec tam ingeniosa fuit fraus, quam fida iborarit , non ingenium aperuerit pariter ac detexerit.

Manet interim hoc, chalrbem, quem diximus hactenus alba qua

593쪽

DA VIR Tu TIBus AuRI. Ivimperfecta Metalla, Lapidis Philosophi ei beneflato dummodo obtineri is possit. transmutari in Aurum verissime posse. Qui autem cum D. Nom. More o Aberdonato Scoto demtae. Caussiranssubsi. D. Nicol Guiberto Lothariet necnon P. Athanafairchero, Mundisai ubterr Tom. ib. DI.sect. II. e. XL rotunde negat, possibilem esse arte pure naturali confectionem Tincturat Philosophorum, quae omnia metalla in Aurum Argentumque substantialiter tingat, ac proj ctione sua linite in infinitum multiplicet, ille legatiantem Peripateticam Valeriani Bonvicini Profusoris Paduae; I te etat brev.Salomonis deae Iau enstein; imprimis vero Manti mθVTr.Pharmae Reg. D. Johann. oeia ferip. I. c. i. quae ibi contra dictumaeircherum pro Chrysopoeiae veritat expositabilitate, adstruxit, nec non Albertum in librossos'. de Mine

ratibin M. Petri Bonisi Lombardi de Ferraria Tract ann. ino compositum. Heinr Salmuth. lib. a. tit. a. p. 3 o Dann. Fr Mirandui de duro lib.I. cap.

a Marsit. Acin lib. a. de vita cael comp. c. s. D. Adam a in oriensteiri Magog tu Arnold. d. Vista nova Rosar Epis. praesta ad Fuggeros ex Basile p. m. 6. Be nard Penot, a Portu Praefat. Apolog. contra Gibertum in Tract. Arolui de L. P.p. m. pr. qui suo empore ab Edoardo edaeo Pragae in aedibus D. Thadrii libram integram argenti vivi in purissimum Aurum conversam, guttula unica liquoris rubicundissimi vidit Ferne de abditis rerum causis lib. r. c. II. D. Job Wolfi Dienheim de Medic. Univers. cap. za re as. Matth. Unzer Analom Mercur. pag. lib. I. cap. S. M. Georg. Froberg. Hi-sor viciti m. pag. 7δ. D. Micb myer in Symb. aur Mensp. υρ. 7I.σδα16. 137. I. B. Helmontium, qui in scriptis suis ter publice fatetur , se proiectionem fecisses. m. 76. m. σοι. g. II. Miscessi Curio ed.P0s Acad. at Curios. Ann. I. U. IL D. Johann. Tachii Chrasogoniam animalem re mineralem p. m. y. i. G. Morhos de Metali Transmut.adD. Lania geloti Epipolam. p. m. v. eqq. Quam Tincturam licet perpauci obtineant, e rerum tamen natura proscribere minime decet. Habet enim&illa quemadmodum arbor scientiae boni mali Proto Parentum nostrorum, suum de coelo genium, quirhomphaea bis acuta eam protegat curiosos ac indignos arceat;cum pauci sint, qui virtutem & divitias assiuentes jungere novere.

De hac Medicina apud antiquum Autorem Gasticum ipsa natura , inquerela sua, ita introducitur: si uiguaisit tout malaiae, Et qui I amais ne mendie

594쪽

De mi, Iutibis Auri Auris,m Regno Vegetabili.

IItor condivotivi est th Epili ny ' oradii Solares eos Ofiar feriunt , eo Ho Salis Nitri quantitas sitae per consequens major 'umenti topia crescit. Verissime, si quicquam aliud. Nam, - non a terra tantum, aut ab aqua: de a certo quodam , eoquo nitroso sale nutrimentum plantis est. Experientiam, age, qua una Omnium optime docebimur, accersamus. Nonne, qud plus salis habent, Iid c feracioribus agris utirnus quos, exemplum ut demus, quod in animalium excrementis plurimum Nitri insit, fimus hinc laetos efficit pinguesque. Im ipsi homini urina nihil est aliud, quam merum Nitrum, sed non animatum Hoc Theophras Paracet'. Tract. 1. de Festilitatest. m. 37s. sic ex terra, ubi pecudes ingunt, fit coquitur Salbi tri Laein Fragm. Tract.p. m. 4st. Et sane , multiplicandarum frugum, peculiari e Nitro lixivia, nonnullorum inde esse Secretum , inducimur facile est credamus. Vid. Recuegae Memoires re conferencessuristes inta V les sciencespresentees a Monseigneu Lewauphin pendunt 'Anne MDCLXXII partea Baptiste Denis ConseiPer Medicin Ordinαν - ον- P emeri Conferente Touchant a Vegetation de Plantes. p. m. aib. Nimirum tenetra communis Philosophorum sententia, posse ma teria ipsorum universalissima, arborum steriles foecundari, herbas, Bois resque atque radices media hyemst produci, quamlibet arborem, quater h& amplius anno maturos ex se fructus edere,ex arefacta etiam tenerum institui surculum, amarosque quantumvis se ictu omnes dulcescere. Iob. Walthio, in Traa Philos 2 GIm Germ. p. m. m. referente. Obtinebat ex eo agi nomen Alberim Magnuι, quod in ipsa frigidissima Bruma omnia genera fructuum, ope huius aetherei Balsami, ad plenamis perfectam maturitatem producere posset,in Kenelm Ddigb. di ινρ de Plant Veget. p. m. a. Equidem non evertimus nos fidem horum verborum neque, qui ambigat, facile est: Mercurium universassem flori cuivis plantisque augmentum aliquod odoremque conciliare . quiri tamen unitus I. cum Auro

595쪽

DE TR Tu TIBus Au I. Auro Aurae superioris nostro fixusque in lapidem, malo acquirat, dubium Dipsum esse mihi non potest. Sed quid aurum et Aurae inferioris perfectissimum, i. e. Lapidem ipsum Philosoph. ex Nitros Al abes praeparatum Nonne, ante feris mentationem Auri, in Regno Vegetabili plus posse fatebimurὸ Quis neget Nam , si michium iterum audimus p. 13. Tinctura ex hoc Lapide fit, si,quantum granum milii est, dissolvas in aqua qua in ipsum postea vitis velut cor sive medium infusa, non illa e vestigio virgam tantum foliaque atquei flores, contra communem naturae cursum; sed ,quod omnibus admirabile videatur, fructus etiam maturos nobilesque protrudet, vide Paracel in Apocalyps Herm. de Elis vita. Re voeat hoc mihi in memoriam Arcanum istud plantarum resuscitatarum, quo plantas iam cinefactas demortuas quasi calores, velut divina Mercurii virgula animatas in vitam revocari, novaque vestiri forma adserunt. Primus, quod sciam, Auertetanus in scenam publicam hoc Secretum produxit, a Polono Medico sibi monstratum,non communicatum id tamen Exinde plures eius rei mentionem fecere , sed qui descriptionem ea in publico daret, praeter Rosenbergium, in Rhodologia, qui tamen obscuro verborum velo omne texit: Moontonum, Italum quendam, Tractatu de Vipera sed eodem, imo obscuriore modo, quo Rosenbergius, non memini ullum. Crediderim sane , ejus rei experientiam nunquam cepisse, sed vel ex proprio conceptu, vel aliorum malefida communicatione retulisse, quae scriberent , Adducti inde Billi hirus Georgius isenius' i quidem in Adpersariis Germanicis , contra Job Agricolam in Thesala ille, omnem toti negotio fidem atque a Dsensum derogarunt. Caeterum, conspexit Petris Serviis Rom. Med. Rosam ex cineribus ustis solertiri ingenioso artificio excultis elaboratisque xxiv. horis natam, adultam perfectamque Tract de Nat sciri vir. Ex orationein Comitis Digbaei Angli, de Hegetatione PDntarum habemus, P. Athanasium nrcheruω miraculum restitutionis fecisse, modumque operandi communicasse eidem Digbaeo. At non e cineribus ipsis xi cherus , sede semine plantarum resuscitationem eam inchoasse videtur, quippe quem de Regerminatione Piantarum , processum suum,. describere e cuiuslibet semine comperimus. Require, quae idem Mandi subterr . . a IecI. s. c.F. p. m. II cc r . Quaed quae P. Casta Schoit in Mechanica soluo PMuwat sart. a. Hass. I. Mach. I. Etsi itaque ν.

Petrus

596쪽

PuγM Borata inmissor. Obserν Medico-PhU. OV. G.scribit: Crederem, kae si ri posse, si cauinenturplanta in Ue clauso, ne sal volatile, in quo latraxis resurrectiPi evaporetur , deinde istud ostigendum esse ense s o sali miscendum , ope aquae vitae optimae, et roris falis, s a sigillato, calo-ν mediocri haec circulari deberepe aliquodtempus, utprobe uniantur,principi puri ata non tentata tamen unquam mihi ista sunt, fateor, Ut ut loco roris majalis, convenientiorem huic operi efficacioremque Mundi Spiritum putem. Causias dixi superius. Observationem merenturi istam. Per . 'oh.nbγι, in pallassio Spa- gyrico eo. Per humidum radicate mundi luce impraegnatum in phialis vitreis posse flores, posse plantas plantariis nutriri, crescere inerminare posse& arboresvi plantas e longinquis terrae plagis impune Min. corrupte deportari, posse quater in anno germinare, florere ferreque fructus, modo ne frigus ambientis aeris externum pepasimum fructus impediat retardet, posse semimortuos resuscitari seu potius renovari. Sed sunt, qui Autoris experientiae hic diffidunt, imb eam plane volunt sublatam. Sustinui tamen anno proxime elapso, nec refugi eum ego laborem, interina neque justa laude debitaque Borestum hic fraudans, qui , qua eundum, digito velut monstravit, Histor move v. Medice.

P0s. Ita enim is, Obs 37. Aqua sola, inquit, nutririvi augeri posse plantas, vix credidissem , ni per sex menses, in phiala aquae plena cymi

Basilici plantae surculum vidissem & servavissem , ubi radices multas, imo innumeras egit, surculos mores; sed aqua renovanda saepe est. Observavi etiam arbores magnas satis, imo tibiae crassitiem aequantes, interrea parva olla vegetasse, sola irroratione , terra eiusdem ponderisi,

manente. Quare credendum est, ab aere&aqua nutrimentum capere.

Quod idem Pin. Porer. cum Nobilissamo Buteo observavit, dum in Oxoniensi Anglorum Academia degeret; summitates mentitae; pulegito melissali probe immissas in vitreas phialeas aqua fontana, quae nunquam mutabaturi, repletas, explicasse se in radices numerosas & luxuri- tia folia. Vid. Eius d. Praef. per Medis. σίθω.p. m. p. Quod Autores laudati sine dubio ex Theophr. Paraceis Metamorphi.s de O,serτ.

p. m. II petierunt.

Historiam plantae sub ipse aqua germinantis in vitro, ex alterius

Melici relatione , recenset Libavim in Syntagm. Arcan Chym. lib. I. c. aa.

cujus figuram ibidem depictam habet. Idem narrat apud Rosnbergium in Shodo Mia D. Et , qui idem in tulipa se vidisse adserit; nec nonis.

Iacob.

599쪽

Deοί Dobpeerihi de Nigroponte, in amornior Philosophia , de rinsibis Parri Apri L Sed longe admirabilius Autor memorat Gasi in Tract. Gallico Lanitie Chirurgie, dicto , cap. N. qui totum mundum arboribus plantis , floribus , pratis , fluminibus, montibus, aquis, animalibus &e, exornatum, parvo vitro spectandum proponit. Caeterum, id ego tantum Phoenomenon credo cujusmodi repraesentas se aliquando ExcelLTuck- prodit, Userto Resurr Rer,p. m. 0.seqq. Observatumviri me idem vegetabile est in Magnete quem, de quo indicium feci, ipso hoc anno, Universialam posuissem. Cum enim, decimo nono Martii die, rotundis se ille circulis ostendistet, sicciore ob solares radios circa meridiem aere,equidem Magnes hic meus nonnihil in oleum demutatus conspiciebatur. Quod id autem spississimum esset, conerescere mox, arbuscularumque atque fruticum formari ju.cundissimum oculis spectaculum induere coepit. Quum igitur ex me satis nossem non tanti im Spiritum copiosurnis esse in aeris elerriunt,& aquae pariter, i mnio plus vigere, quam in aliis elementis, sed ex Mechanicis percepissem abunde Salem in aere&aqua crystallinum sxum4 volatilem contineri, immo flores, v. g. tuli-pas, anemones , liliavi lixivio ex iisdem, si effloruerint, combustis in cinerem, scapis & caulibus facto, affuso singularum plantarum appropriatarum radicibus , mira seecunditate& nitore propullulares in ipsiam rem cogitatione des c dens altius, conclusi; si fieri posset,ut quo quam

mundi menstruum vocat, cum Catholico Sale, seu terristato Mundi Spiritu augeatur, conservandi ipsius vim potiorem multo esse futuram. Universale enim Sal aquae ballamum est. Et si aqua no est siuo igne imbuta, plantas non multum reddet fruchii feras aliquid igitur, cui aqua tantum vehiculi loco servit, intus necesses io con Hetur, nihilque aliud est, quam omnibus rebus foecunditatem tribue, Sal. Huic Salii recte cognito vel intellec' o non tantum omnia vigeta Oilia, sed etiam omnia

mineralia suam originem debere, docetin. Neis. gb.de Plantar. δε-get . m. cla imo DN Panorol. Arean. scien Omnia ex aqua

igne, velut ex sui plaure&QHercurio oriri deoq; semen esse vim illam vivi. sic ante sonstat ex igne& qustii speroeat residente, ostendere satagit. His innixus fundamentis , rem ipsi aggressias feliciter sum , Balsamique naturae universalisffixi, cum vegetabili beneficio, conservare lares herbasque didici. Quod ne putes methrasonice magis

600쪽

innixos columinibus, globos vitreos, quos, quocunque libuerit tem pore, multiplici florum varietate, a me, anno superiore,refertos, non, sine insigni oculorum animarumque delectamento, apud me cerner est. Quod si vires vitamque DEUS Opt. Max concesserit, vitreum Musto nostro viridarium annus futurus sistet, exhibiturum .ipsum rerum istarum Studiosis violas, rosas, narci os tuli pasci caryophylla aliasque id genus herbas, cum rarissimi usus,tum praestantia colorum secundas nullis Idque quacunque anni tempestate. Quibus qui haria secerit, nondum vidi. Immo visurus vix aut ne vix quidem etiam sum, praestiturus qui sit nisi FLORA nostra inspecta, quae rogatu non obscuri nominis complurium amicorum, SEMPER, VIVA lucem publicam , visura forsan propediem est. Equidem , iniici nonnullas mihi remoras, video , at enim diffferre ista uti possunt, ita auferre promissa non possunt. Tu vero, quisquis es, benevole Lector, cuicunque aliquid in hoc meo Tractatu non perspectum intellectumve est primo intuitu quaeso, suspende in his, de quibus tibi non liquet, iudicium tuum; eti de iis, quae tibi videntur satis liquere , ne quid pronuncia temere. Nec alium ferto in re arcana calculum, quam de tua fama a bono Viro velis apponi. Interim Maiestatem Naturae naturantis nondum adoravit, neque naturae naturata decessit satis, qui divini operis Hermetici possibilitatem

non credi , realitatem ignorat vel contemnit. Hurin a Parma Paris

Verissim enim a Senecis istud proditum olim est: Multum egerunt, qui anteno fuerunt, sed non peregerunt multum adhuc restat operae, multumque resubit neque ulli nato post multa secula praecidetur occa

dio aliquid adhuc Miiciendi.

Quaerit in abstri3b, divisa Cupido, meatu Aurum,o vastorias, vel nisi grana legit. Infima plebs sapiat sapiens quid abundet in Auris.

Novit, & hoc Astri nomine ure vocat. En Tibi ceu dupla, monstrantes, lampade SoleS, Quam calcant alii, non sine mole, viam lut mira virtute trahat Coctestia Magnes. Conspirant Salia&Sulphura ulphuribus. Sic iam Magnes amat non'rrum Vescitur Aura

Depluit in Panaes Jupila igne sit num

Aurea