장음표시 사용
191쪽
- s. III. Si quid autem quibuidam earum detrahas,. vel conse res, fient dispares: quare si quadranti scΣtantem , vel tricnti unciam applices , iacies QUINCUNCEM , qui constat ex quinque Unciis , hoc est, quinque duodecimis. Nota quincuncis ' . Si semisti applices unciam, vel quincunci sextantem, vel trienti quadrantem, efficies SEPTUNCEM h. e. septem duodecimas. Nota Septuncis est l. Si Septunci applicueris Unciam , vel Semissi sextantem , vel quincunci quadrantem, vel menti tantundem, facies BESSEM i. e. duodecimas octo. Nota bessis -- S-Si bessi applicueris unciam , vel septunci sextantem , vel semissi quadrantem , vel uincunci trientem , DODRANTEM csscies, h. e. novemuodecimas. Nota dodrantis est SZ. & sic porro: de qua re videatur Budaeus de Asse di alios probatos Scriptores. Damus
F. IV. Quemadmodum autem Assis in suas palles dividitur, ita etiam Uncia, ubi prima divisio fit in dura partes dimidias,
192쪽
quae vocantur SEMUNCIAE. Nota ejus est Σ3. Item dividitur uncia in tres partes , quae vocantur BIN E SEXTU- 'LAE. Nota binarum Sextularum est Io. Item dividitur Uncia in quatuor SICILICOS. i. e. quatuor quartas. Nota Silici in o. Item in sextulas sex, i. e. sex seStas. Nota sextulae est . vid. Host. p. Iri. Item in duodecimas duodecim , quas singulas partes, DIMIDIAS SEXTULAS vocamus. Nota dimidiae sextuis est Item in SCRIPTULA viginti quatuor. Scriptuli nota, Huc etiam pertinent Denariin, quo pro pandere utitur Plin. lib. 2I. e. 2Φ. & lib., c. 2. s. s. Nota hujus est X. Reseruntur huc etiam cujus nota est v. Sestertius cujus nota HS. s. V. Nunc quod ad Denarium attinet SiGLA suit litem X qua Plinius , uti dictum saepe utitur M. 23. ubi inquit: Post additur Omphacii aridi pondus X duorum , aut myrrha X unius , croci X unius. Item hac nota cum subscripta imitate & Celsin utitur. Apud Scrib. Largum Denarii notaliaee est ri . Dequentissima. De hac litera dein originem traxerunt Σ. semuncia sicilicus vel sescuntia. R sextan,
mentionem facit L. Gemm L. F. in inscriptione quadam quam recenset Hispan. Antonio risisi pet. m. I . his veg
nariorum 'tem millia quingentos. Sunt εc alia pondera qliae . per SiGLAs exprimuntur , ut Dupondius per literam S. Di,
rndius semis per S T. Tressi per S ' Σ. Tressi semis, ΣΥ. Diximus supra, quod Scamsi nota vel potius Si-cLΛ haec fuerit HS. cui adjiciuntur sequente. IIS. x S.
193쪽
I7o Jo. NICO LAI TRACTAT Io& H. S. & HS , quibus significantur duae librae & semis.
Qtiando autem linea supradueta repcritur millenarium numerum indicat , uti M. & hanc notam in vetuitis libris se deprehendisse ita ibit lib. de Asse. C. Caeciliin. Claudiuae Isidorus testamento edixit , quamvis multa civili bello perdi-- disiet, tamen relinquere innumerato HS. DUM: id in antiquissinis libro apud Plinium ibidem esse dicit HS. UC, ut iti-uem Sestertium sexcenta millia signi laet. VI. SiGLAs in pondoribus usitatas collegit IEdor. lib. Xrat. c. 26. ubi L. denotat dimidium obulum , L. tres obulos. F. quatuor E. quinque H. Siliquas octo seu tremissem apud Latinos. Hos secuti sunt Graeci, qui etiam SiGLIs in ponderibus usi sunt , e. g. N. Graecorum solidum. IR dimidium solidum.
. semiunciam. To. unciam. Αλ. talentum significabant. Similiter Minae SIGLA olim erat με: quippe duae priores literae vocis altera alteri imponebatur. autem saec instar Graecae litem lambdae, sed in latus prosticitae r Semidrachmae vero- . cmuli Sigia olim linea recta in obliquum ducta hoc modo odi. Chalci seu apiid Veteres ita scribebatur Gnaeci quoque Medici pondera quaedam a Romanis se stqinam illi in Graecia quoque rerum sunt potiti, accepc t mutuo, di Graecis ponderibus admiscuerunt. Sunt autem hujusmodi
τpA hoc est libra, cujus haec fuit L. Quanquam etiam. Duis dicit pro libra & mina scribere quosdam. Tc- statur hoc lib. 6. de composit. Medic. secundum genera , ubi. inquit: Πότε μυ μ οἰνὼ - λιτρια α ρ καφουσιν αυlοὶ ἀνῖάδε rata I λιτρον ουτως-άδεἰς-- α μή ῶνα. hoc essinam aliquando quidem pro libra arachmas centum scribunt usi:
aliquando vero pro mina: Nunquam autem libram adeo parvam
spiam scri is, ut drachmarum O. est. s. VII. Succedit tertium pondus a Romanis acceptum. quod ἡγγία dicitur h. e. Uncia , quae librae pars duodccima, Cujus rusLA seu potius nota, est unciae octava
pars est, cujus SIGLA olim suit & dimidii haec , . vero. haec Se tur quintum pondus, Latinis.
194쪽
Seripatum dictum, hujus Sigia fuit M. Sed ut multa paucis comprehendamus ante oculos pingimus tabulam ponuerum Medicorum cum Sis LIs & sunt
s. VIII. Progredimur ad Mensuras Romanorum & Graecorum earumque SIGLAs & NOTAS perlustramus. Notandum autem , quod mensurae sint tam liquidarum , quam aridarum rerum. de quibus Hostus in lib. de mensuris ct ponderibus pluribus egit. Non hic occupati crimus in definitionibus evolvem dis , quia haec non ad scopum nostrum pertinent , sed omnem movebimus lapidem, ut mensurarum SIGLAs & NOTAs indicemus. Constat autem , quod Romani & Graeci & Siccis &Noris quae literae non sunt, sed tantum signa, usi fuerint. Observandum autem Venit, quod Romani certis mensuris in li-pidis; certis in aridis : certis in a viis & liquidis usi fuerint...iquorum tantum quatuor mensuras habuerunt: Culleus, amisphora urna & cietius. Rerum aridarum tantum duas, M dirum lc Semodium. Mensurae autem rerum liquidarum & darum fuerunt septem: Sextarius, Mka , Hemina , suartarius , Acetabulum , coathus: Ligula seu cochlear. His iadatur de cineha. De Culleo seu mensura maxima non legimus ,
quod notam habuerit 3 de QUADRANTALI autem , quod AMΡHORAM plerique vocant, constat, quod illius SIGLA antiquitus fuerit quippe littera q. quadiantalis initialis in cauda dependente linea transversa intercisa. Vide tur in libelr. de ponder. ct mensuris. edit. Lugd. Y x Am-
195쪽
Amphora haec in se continebat duas Urmes, cujus SIGLA eradvel nimirum quadrantalis semissis seu dimidium. Cong quoque mensura Romana liquoris, ut olei, vini, la-etis, amurcae erat, cujus SIGLA vel nota est f. IX. Rerum aridarum mensum duae tantum erant, Moe DIUS stil. & SEMODIUS. Modius itaquo mensura seumenisti erat apud Romanos teste Hostio. lib. de mensuris quae cereis SIGias notabatur. Praeprimis autem nota erat quippe duae litterae initiales,. posteriore priori imposita, seriabebantur ic exprimebantur. Altera mensura aridorum erat SEMODIUS a semis & modius compositus, quasi dicas moia dii dimidia pars eratque mensura Romana rerum aridarum , ut tritici, apud Ciceronem in Verrina frumentaria. Vid. Varr. lik3.
c. 8. Hujus SIGLA erat vel co S quae significatac
Modii semissem. Et haec sunt, quae de SIGras aridorum αmmor. dicere voluimus. s. X. Jam ad mensuras tam aridariam, quam liquidarum rerum nos accingimus, quarum prima est SEXTARIUS , quae tam remm aridarum mensura est, ut stumenti l. 2 i. de fumtis apud Palladium lib. I. m. 24. Conf. Plim lib. I 8. Q 9. quam liquidarum. Hinc SiGLA ad vinum fuit D. instar litorae Lati-n: e in Alphabeto tentae C. sed inversae , ita etiam ad frumen-
tum Sequitur LIBRA. cujus Sigia LB. vel m. HEMINA secredit, quae Romanis est vel mensura liquoris & SiGLA ejus
. quae fritarii semissem significat. Vel rerum aridarum uti apud Caton.-cas. Io7. ColumeE. lib. Id. c. 46. legimus , cujus
SIGLA suit ημ. Volusim vult suisse QUARTARIUS . quoque mensura liquoris fuit, quae duo acetabula Continet, .cujus SIGLA fuit. 4 Uerum si reserimus ad arida tunc SIGLA
Rit CYATHUS etiam apud Romanos pro certa si
196쪽
Gotanellam a Cujus SIGLA Latinis olim haec fuit usitata. Cv. uippe duae litose initiales hujus mensurae. Volusim dicit, suiΩse Ti. Et haec de SIGLIs mcnsurarum Romanarum. s. XI. Ad Gnccorum mensuras nOS conserimus carumque SI LAs eruimus , quae variae suerunt. Sicuti enim variae mei
serae apud ipsos in usu erant f ita necesse etiam fuit, has certis Si GL 1s signare, ut discrimen aliquod inter ipsas esse possit. Mensurae quoque ipsis uti Romanis duplicis fuerunt generis, Liquidarum scit. & aridarum rerum. Prius itaque S I G L A sisensurarum rerum liquidarum Considerabimus, &postea etiam aridarum, ut facile intelligere possimus, de qua mensura scr-misse. g. XII. Quod ad mensuras Graecorum rerum liquidarum at . tinet, variae fuerunt, dc quaelibet harum sere certa SI GLAgaudebat. Inter has KERAΜION, Cujus mentio fit Agam. XIv. uti a vetere Interprete redditur LAGENA. Beza autem veris
tit Amphoram, hujus SiGLA erat M . Sequitur Malc SiGLA ejus. x . quippe duae litterae initiales , altera alte.
ri imposiis. . ER HΣ mensura liquoris quoque est, uti ex Ga- o constat, habet enim Aceti sextarios tres, Rus SIGLA olim fuith, ξι ΚOTTAla', quae non solum mensura liquidarum, sed etiam aridarum rerum est , uti ex Pollue . lib. q. c. 22. lib. Io. c. 2s. Constat. Hujus SIGLA erat OZΥΒΑΦ N est mensura lisuoris , uti apud GaDn. 8c Plin. lib. 2I. c. ult. Huia jus S1GLA est ΚΥΑΘΟΣ , haustorium , mensura' liquoris, cujus SIGLA fuit MΥΣTpoN. cujus SI GL A. Vel xΗMR hujus SsoLA Hae sere suerunt SiGLAE IN quidarum rerum. . g. XIII. Sequuntur nunc SIGLAE rerum aridarum mensiuarum, inter quas recensemus primo loco MEDIMNUM, qui mensura est rei aridae , ut tritici , hordei teste Salia, fari α Y apud ,
197쪽
. apud Herodot. Hist. 6. dc Xenoph. lib. 6. Anab. hujus S rcit Acrat με. XoINi Z Chaenix Attica est mensura , quae & medica dicitur , rerum aridarum est , ut sarinae apud Athen. lib. I 2. Gapparis, radicis contusae apud Galen. Cuius Si GLAZΕΣΤΗΣ mensura quoque rerum aridarum, cujus SIGLA ξε, ΟΖΥBAOON mensura est aridorum, ut piperis , origani, silis apud GaDn. & Discor. Hujus SiGLA ΚΟxΛIAPION Cochlear Atticum & est mensura rerum aridarum apud GaDn. M. a.
de composit. Medic. nullam SigMm habet , Ast ΚΥΑΘΟΣ culiari gaudet hoc modo Ut ita primo quasi intuitu
Le r SiGLAs Ponderiim & mensiurarum ante oculos habeat ordine descriptas recensebimus hac ratione.
198쪽
199쪽
Et haec sunt, quae de Staias in ponderibus di mensuris
servatis Ueterum tradere voluimus.
s. I. T Teramannin Hugo & ex isto I Morus lib. I. eap. malinis. dc sequent. agens de variis generibus SIGLARUM&Notarum, etiam SERUILIUM mentionem facit, quae se vis captivis, ergastulorum earceribus inclusis, facinorosis invia rebantur. Vocantur autem hae NOTAE diversimode apud diverses Seneca lib. I. de Tranquill. anim. appellat SERVILES LITER AS. Apud Boletium. I. I. Ciceron. E. Ossc. Ausen. epist. I s. Valeri tis. 6. c. 8. dicuntur NOTAE. Plianius in Pancor. vocat notas & puncta. Nuncupantur quoque
STIGMATA a Meton. in Caligul. c. Q. a Senec. lib. de Benes. Quinti n. lib. 7. c. u. 3. de Fabricens L .II. a Scribon. Largo c. Herodiano I. 7. Columell. in
Hort. Hinc Servi nominantur STIGMARI E a Nonis &Cicerone, item notis compuncti, τιγῶνες l σιγμοις a Postuc. M. 3. c. 8. de servis. g. II. Notandum autem , quod NOTAE SERUILM triplicis sere generis fite int, nimirum vel PUNCTA , vel IM GINES, vel Siccae sive LITERAE. Nos autem hoc loco, relictis punctis de S i ci L i s dc imaginibus agemus. Stigmata iterum nominibus impressa erant. i)Politica, sa) Oeconomica, 3 litaria, Rcliviosa. Ubi politica rursus vel honesta erant, vel ignominiora, de quibus in sequentibus. Iam autem nobis sermo erit de servis, quorum' stigmata Oecon mica, quae illis Domini inurebant. Servi bello capti hoc tapeamisi e libertatis indicium gerebant, quale miserabile agmen Adixandro occurrebat, apud Curtium M. s. e. s. Captivi erant Graeci ad quatuor millia sere , quos Persae vario suppliciorum genere affecerant. Quosdam enim inustis barbarorum LΙ-
200쪽
DE SI GLIS UETERUM. IIII INRIS in Iudibrium reservaverant, & de his non est Io quela, sed illis, quibus loco poenae Sion E inusta , qua in re
multorum Dominorum Crudelitas se exemit, a qua eos dete tere conatus ost Phocylides hoc carmine LI . Σῖγματα μη-ι πωειδί
Notas ae insciabas , opprobrio as ciem servum s. III. Serviles itaque Literas scribere apud Ulpianum est NOTAM inurere in Instit. fit. ct Leg. 27. O Cod. de paen. uti Barnab. Missonius in suo de verborum significationibus libro doctissimo observat. matuor autem iescripti reperiuntur sapud Martialem Vultus scriptus 3 apud Ausonium & minium inscripta rigastula, apud Iuvenalem Sat r. I . Literati, apud Plaiatum re Apulejum. Gelati apud Propertium lib. q. Ade me literis illis causticis crimen ipsim vulgo exprimebant. Plato 8. do let. Si quis Sacrilegium commilent m. in facie manibusque erimen inscriptus & flagellatus Oxtra fines patrios projietatur. cons. y . Lips Esector. lib. I. pag. m. 487. edit.
s. IV. Notabantur inprimis MANUS DE XΤER A MFRONS, quoniam hae partes difficulter admodum occultari possitnt. vid. Pignorius lib. de Servis. pv. m. 2'. edit. Amstri. Nod autem verae LITERAE mi imo vultui toti inscriptae, probat Plaut. Casin. Act. a. ρ. 7. v. s. his verbis : Si hic Gleratus me sinat. : De patre silo Bion Philosephus Bro benitea apud Diogenem Laertium narrat, eum in fune Scripturam acerbissimi Domini habuisse. Imo tape plurima verba instrisbes tur, uti duo Monachi, quod Imp. Theophilum liberius monuissent duodecim versitum epigramma excipere coam sunt, teD Zonara. Petroni- Satyrico: Implevit Elmolpus fruntes utriusque ingentibus literis, & notum fugitivorum epigramma per totam Giem liberali manu duxit. Verum vix eredibile est, quod plena verba inusta fuerint, uti Petronius Pr babilius conjestiaratur SIGLAs tantum impressas fuisse, uti exsequentibus patebit. . V. Ratio inscribendi ita habuit, ut primitus littera mureis tentur cardenti sem, quod cauterium Vocabant, de quo fuse