De vita et moribus imperatorum romanorum excerpta ex libris Sexti Aurelii Victoris, a Caesare Augusto usque ad Theodosium imperatorum, illustrata ...Andrea Schotti, Aeliae Vineti, Jani Gruteri, Merici Casauboni et ... Annae Tanaquili Fabri ... Adjeci

11쪽

IDEM AD LIBRUM.

CAESAREO proceres, inquis concussa tyrannis Concidit Imperii divina potentia quando In pejus ruere occoepit, retroque referri, VICTOR habes, tandem fato meliore renascens, Quisquis es ambigua nam nomina voce reclusit

ille mihi nuper Delphis consultus Apollo:

Quare age, ne dubita victor volitare per ora Docta virum, auspiciis Augeri nobilis hujus Inclyta fama vehet penna metuente resolvi: Iam levior, mendis crassisque erroribus actis , Ethera fer super in dias te luminis oras: Vicisti indomitum acet alto vulnere monstrum.

12쪽

GER ARDUS JOHANNES VOS SIUS

De Historicis Latinis Lib. II. Cap. I s. Amrelii Victoris junioris aetas unde sua excerpserit. sineri rape mare. Viectoris hujus lapis vetus ni hi florico potius Gesorio, aut Victorino, nomen suit. SEXTU AURELius VICTOR itidem vixit temporibus Arcadii, Monorii, ac de vitis Imperatorum Romanorum epitomen fecit eamque ad Theodosii usque excessum perduxit. Contexta haec epitome est, cum ex Tranquillo Eutropio, Ammiano, aliis tum etiam Sexto illo Aurelio Victore, de quo superius dictum. At non audiendus doctissimus Gesnerus, cum in priori Bibliothecae suae tomo ait, Eutropium ex hoc scriptore potissimum hausisse , quae refert. Nam Eutropius claruit temporeduliani ut Victore hoc sit vetustior Suspicor autem historicum nostrum eum esse, cujus inter inscriptiones veteres hoc fragmentum habemus: IERUM PRINCIPUM CLEMENTIAM. ANCTITUDINEM MUNIFICENTIAM. SUPERGRESSO.D. N. FLAVIO THEODOSIO PIO VICTORI SEMPER AUGUSTO. SEXT. AURELIUS VICTOR V.C URBI PRAEF. JUDEX SACRARUM COGNITIONUM.

Sane tempora conveniunt cum Theodosii aetate vixerit; nec mulio post Theodosium Lipse vita excesserit; ut qui in Theodosii morte desinat, ut diximus. Alius tamen fuerit, si historicus noster non Victor dicebatur: sed Victorius, aut Victorinus. Quod posterius in tribus

Aurelii hujus codicibus SSi se reperisse scribit V. Cl.

13쪽

Andreas Scholius Sane in Aurelia gente fuisse non Victo. res modo , sed QVictorios , liquet ex antiquo lapide quem Roinae I Lipsius exscripsit, ubi legas, M. A URE-

Uri VCC TU MI .... Mentio hujus historici sit apud Paullum Diaconum de gestis Longobardorum lib. D. cap. 18 his verbis: Sunt qui Alpes Cottias em pennimiis, uuam dicunt esse provinciam sed hos Vidioris, incit Hi- floria, ita Alpes Cottias per se provinciam appellat. Locus Victoris, quem signat, si iste in Neroneri Pontum in Ius provinciae , Polemonis equi permisi , redegit, aqiso Polemoniacus Pontus appellatus est itemque Cottias, pes, Cottio rege mortuo. Sed veteres editiones in Paulli loco pro se floris , ut est in SSi habenis i Eorini. Ut nec ex hoc loco liqueat de vero ejus Historici nomine.

MARTINUS HANNIUS,

De Romanarum rerum scriptoribus II. s. I. CC rem Moii Elim I C TU ME M , cujus epi tomen de vitis imperatorum habemus, non eundem

eis , de quo parte priori, cap. s. egimus, satis liquet. Nam indispari scripserunt stylo contrariis interdum

sententiis pugnant. IL Praeterea noster Aurelius, ut ruini Jor, an Visio rius, an leporinus cognomine audiat, est cur dubitetur.

Ejus enim de Imperatorum Titis opusculium , epigraph in Petri Pithiae M, C. quod Andreas Scholius habuit, non cxpressis ultimis literis , ex Aur Victor a Petri Da- ii telis Iacobi Cujacii codices, ex Aur Victorini, do

cuerunt csse.

III. Imo quid si prorsus alii, quam aut Victori, aut Victorio, aut misim iii, suam debeat originem Inscriptio

est et e vita moribus Imperatorum RomaUorum, ex

cerpta ex libris Sexti Aurelii Vitiloris , a Caesare Augu pol que ad Theodosium imperatorem. Suspicari possis, reliquorum Auctorum Suetonii, Eutropii, aliorumque for-

14쪽

san gno quodam addito omissis nominibus innui saeratum Aurelium Viniorem, non per quem sed eae cujus aliorumque libris excerpta sint, quae subsequuntur. Nam hunc V torem ex illo, de quo supra diximus, plurima desumpsisse, conferentibus ii ter se libros utriusque patet: ita, ut huic conjecturae nihil obstent, quae ex hoc scriptore , sub Victoris nomine ab antiquioribus quiderii citata

inveniuntur, quando in ahero etiam CicZore leguntur. IV. Quemadmodum vero istius epitomes auctor incer tus est sic, qua vixerit aetate, non repertum nobis, quo

demonstremus Gerard Johanni ossi ad Theodosi, Arcadii Monorii tempora, lib. i. de Historicis Latinis, cap. s. refertur. Nos eundem propterea, quod historiam suam in Theodosii morte finiat, sub eodem ejussique successoribus filiis , Arcadio monorio, vixisse,(alio argumento destituti non sustinemus asserere. V. Saepius commemoratus liber incipit a Caesar Octaviano Augusto, cujus principatum ad annum Urbis par. qui est Mundi sis ante C. N. s. refert desinit in

Theodosis excessu , qui in annum Urbis iis . Christi Sy . incidit.

16쪽

VITA ny MORIBUS

IMPERATORUM ROMANORUM,

Excerpta ex Libris

SEXTI AURELII VICTORIS,

ARGUMENTUM. OEZar o patre genitus .icus Caesarta deinde Gussus' nomismtur, Trasumciam pote latem exercet, lautum in proe inciae sol mam redigit, ejusque ossa labore militum patescit, Cantabros rictitanos superiat, trans Rhenum et a tum Romanu, exercitum Perdo tu erga ah es emens, in Micos sis udio liberalibus incumbit , leges alias feri, alias corrigit, ad citi Romam auget, toto corpore, sed octilis magis ulcer in vitiis, quibus me iniustet, luci cendis acer ess, Nota iurent, iis nodis re honoribus decoratur Octavianis.

NN Urbis conditae septingentesimo vicesimo secundo ab exactis vero Reaibus quadringentesimo Octogesimoque, Os

Romae

SCHOTTUS. I celabo tamen lectorem quam ita MS. vita. Vulgatam libri in laetri Pithoe viri doctissimi my--

I scriptionem retinui non reperi Incipit libellus ita

17쪽

ar Six T AURELI VICTOR Is Romae repetitus uni prorsus parcndi, pro Rege Impe,

O moribus Imperatorum , re Diatutem libris ex Mur. Victor a Caesareo tetu do is Aue ad neodosium Aquo vetus codex Floriacensit , qui est Petri Danielis, non admodum

variat

2 Sexti Murelii Victorii. J Historiam Augustam, aut ejus saltem Epitomen , eodem tempore cum Eutropi breviario, inter confere lIdos scriptores varios diversaque X- emplaria, Burdigalae emendavimus. anni sunt amplus undeviginti Eam nunc tandem in ilicem emittere visum est sc in ejus editione haec Paucula monere. Exemplaria nostra fuerunt impressa omnia praeter Unum membraneum et quod nobis commodavit Iosephus Cassianus, regius consiliarius. De auctore istius Breviarii nihil comperi neque fatis scio quis iste Hii Iur, qui Romanam historiam ab Octaviano Augusto ad Theodosium Magnum sit persequutus Julius Capitolinus Murelii Ti-etoris cognomento Primi in Opilio Macrino ieminit. Verba deni Fue inquit Murelii Victoris , cui Pridio cognomen erat, .ec fuerunt in cranum, libertinum hominem , prosi,

bulum , c. sed Victor hic Primus, Iulius Capitoli nus Theodosium illum multis saeculis antecesserunt. Alius floruit sub Juliano Augusto Vietur historicus quem sic celebrat Ammianus Marcellinus libro vicesi

in primo : Imperator rebertitur Nessum, copio sim vidum quo inde expedite cuncta disponeret suis utilitaribus profutura ubi Viectorem apud Airmium visum , scriptorem his orb

ctim , exinde venire praeceptum, Panno

niae fecunda consitarem praeferat ehcnorabit ne statua, virum sobrietatis gratio multilaudum , uiato possvrbi praescium. Inter cujus Juliani principatum ejusdem Tlaeodosii mortem quia non sunt anni plures, quam triginta duo potest, qui a Iuliano sit ita honoratus, post

Theodosium vir isse , atque de re- ratorisCHOTTUS. Petri Danielis codex Victorini pro me oris integre scribit. Quomodom Elgaldus coenobii Floriacensis monachus , in vita Roberti Regis appellatri Sed is bibliothecae suae librum M SC religiose sequutus est. De pravatum hoc nomen in Palilli Diacon vulgatis editionibus, qui libro de gestis Longobaidorum secundo, A penninas Alpes describens Aunt, inquit , qui in peicotias Apennina unam dicant esse proDinciam et sed hos Victoris excusiquidam diciores , male , meliores libri Hi orim retiincit hi ori , qua .Alpes Cotta per se irovinciam appe lat. Quae hodieque in Nerone exstant novae veterisque editionis qu-relii Victoris' de quo quidem auctore plura in Pro lego me nis dicere memini. Caeterum antiquissimum

exemplum , quod nuper IacobusCujac iussurisconsultus nostri temporis facile princeps Biturigibus ad me misit , ex Mur Victorini disertim praefert ut forte Racemator hic a Victor , cujus quaedam exscribebat , Victorinum sese appellarit quo de alii judicabunt. Mihi certe studio fuit, indicare quam seliciter Laverniae litasset, cunde poetis imum uvas decerpsisset a Tranquillo nimirum, Victore, Ammi no , Eutropio , caeteris. Hinc factum, ut major quam vellem, hic

Commentarius appareat.

tantio urbis condita septingentesimo vicesimo secunda , ab exad Itat ero Regibus quadringentesimo octogesimoque , mos Roma repetitus uni prorsus parendi, pro Rege Imperatori, mel sanesiori nomine, Augus appellato. Haec non sunt in Cassiani vetusto codice qui sic incipit OA avianus patre OctaDio senatore, c.

Quot autem annis regnatum sit initio Romae , discrepant auctores. Titus Livius annos putat ducentos Wquadraginta quatuor. Quem Humerum si ex septingentis c viginti

18쪽

Isratori vel ' sanctiori nomine A in myro appellato. OCTA vi ANUS igitur patre Octavio senatore geni-tUS maternum genus i ab ne per ullam familiam sortitus, adoptione vero C si Caesaris i majoris

vunculii Caius Caesar dictus , deinde ob victoriam

AUGUsTU cognominatus est. Iste in imperio positus di

driligentim septuaginta octo anni ab exactis regibus ad monarciliam Augusti. N N A.

Desunt circiter anni duo. Reges exacti anno mundios r. Augustus pugnavit ad Actium an . 3SIO. ab Actiaca victoria Augusti imperium orditur Epitomista Victorem sequutus. SCHOTTUS.' Sanctiori noniine. Editio Laurentii Abstemii , quae est Augustae editata habet, eteriori vulgata tammen lectio magis placet ex Sueton. cap. sic enim dicis causa appello. Nam Suetonius scriptus, libris fere , non capitibus, nume

. ite per Iuliam famis liam. J Nam Augustus matrem habuit Attiam filiam Juliae sororis C. Caesaris , dc sic maternum genus ad Eneam referebat. S. Iulium vulgo appellant sed vetus liber utam, quot syllabis ille cognominatus fertur apud Virgilium, unde gens haec appellata. asa oris avunculi. J Sic apud Suetonium Tranquillum , sed hoc aliquando puto me didicisse ex Paullo libro tricesimo octavo Digestorum, titulo decimo, intege decima ejus tituli . quod matris meae

frater meus est tumulus Mavunculi mei avunculus meus est magnus avunculus inmei magni abunculi adiunculus meus abor avuncultas. Octavianus autem , id est Octavii filius naturalis , in alienam familiam inductus , Augustus cognominatus , matrem habuit naturalem , Attiam, filiam Juliae sororis Cati Julii Caesaris a Bruto Cassio interfectiti quemadmodum docuimus in iis quae in Eutropii breviarium scripsimus. Interfectus ergo ille Caesar Julius, Octaviani Augusti fuit non auunculus ma-

19쪽

i nx mi AURELII VICTOR Issitus, nin UNICIAM potestatem ' per se exercuit ' Regionem AEgypti, inundatione Nili acces si dissicilem, inviamque paludibus, in provinciae formam redegit. Quam ut ' annonae Urbis copiosamessiceret , fossas incuria vetustatis limo clausas, i ta bore militum patefecit. Hujus tempore ex Egypto Urbi annua ducenties centena millia frumenti inferebantur iste Cantabros 'Aquitanos, 'Rhaetos, Vindelicos, Delmatas 'numero provinciarum Populi Romani conjunxit Suevos Cattosque 'dele

magnus tantum adunc&

A N N A. Ter se. Collegam tamen semel atque iterum sumpsit. Supra in Caesaribus. SCHOTTUS. Regionem . Egisti J Ferturbatus locusta quem si libri S S paterentur, sic reponerem ex I8. Suetonii , unde , ut plerique , transcriptus est in provinciae formam redactam , ut annonae , c. vel illa: inundatione Nili accessu discitem in- etiamque paludibus, sic collocanda: suam inundatione Ovili accessu diss-cilem inviamque paludibus ut amionae. De e Copto Romanoruna horreo multa Geographi. N N A. y Annona urbis J Annonae in dandi casu, id est, ad antronam. De hoc Sueton cap I8. O Optum in

provincia formam eda iam , ut feraciorem habilioremque annonae Drbica

redderet , fossas omnes in qua Nilus ex tua , oblimatas longa vetustate, militari opere detersit.

I Labore militum patefecit. Scilicet miles Romanus nunquam erat

otiosus legimusque passim per

ipsum quaevis strue a Certe impensos aedificando theatro, templo, classi imo oleas, vineasque plantasteri fluviosque nunc derivasse, nunc detersisse, nunc muniisse nec minus exstruxisse poutes , siccasse

paludes , ossa duxisse, sciutatossvit,

que auri argentique venasta denique vias stravisse , colonias exustas restaurasse, urbesque magnas aedificasse, exemplo plus uno ostendi ad Livii librum i ubi epitoni hi

betes iccius Postumius Consularia su niam cum exercitra praeesset .

per militum in agro suo, ut esset, damnatus est.

ii Ducenties centena milita J Modiorum scilicet Modius autem paullo plus minusve Romanis penditas. libras.1 Cantabros. In Hispania. I inquitanos. Actiaitalitata liae pars Guienne. SCHOTTUS.I Raeto t. J Alii Rhatos, Pithorieode Rethos scribit oloiiacensis

A N N A. i 'liati ad Alpes desunt. Is Vindelici. J Rhaetis vicini etiam ad Alpes degunt. i Dalmatae. In Illyrico ad mare Adriaticum. SCHOTTUS.IT A timero provinciarum populi Romani. Floriaeensis scribiti ror,m-ciarum numero populo Romano Lege

Sueton cap. 2I.

N N A. is Suevi. J Et Catti Germaniae populi. SCHOTTUS.

Is Delebit. J Delet Augustana editio. Recte aliter enim Suetonius a Suevos dicambra dedit: in Galliam

20쪽

EPITO ME.

vitia 'Sucambros in Galliam transtulit pannonios D stipendiariis adjecit. At Getarum populos, i Basternasque lacessitos bellis ad concordiam com- pulit. Huic ' Persae obsides obtulerunt: si creandique Regis arbitrium permiserunt. Ad hunc Indi, Scythae, Garamantes, Ethiopes legatos cum donis miserunt. io ' Adeo namque turbas, bellas simultates exsecratus est, ut nisi justis de causis numquam genti cui quam bellum intulerit. JACTANTIsQUE ESSE

INGENII ET LEVISSIMI dicebat, ardore triumphandi.

liam traduxisse , atque in proximis se Rheno agris collocasse cap. 2 I RUTERUS.rs Est haec Laurentii Abstemii editio quod , si ei accedunt MSS. codices, approbo. A. et Loco hoc deceptus vir doctissimus putavit delendam superiorem vocem deletit Suevos ad transetuli referendam. Apud Suetonium enim pro uecos legendum esse v-bio, iam diu est cum probavit doctissimus Casat onus , neque Suevos in Galliam translatos apud ullum veterum vel geographorum, vel historicorum leges Sed Sicambros . Ubios , qui ambo ad latus Rheni Teutonicum olim siti, perpetuisque Suevorum incursionibus vexati, transduci faciles fuere. Delevit vero illos per privignum suum Claudium Drusum. Vide Florum lib. v. cap. T SCHOTTUS. et Sueambros. In MSS. tibiis lapidibusque antiquis agambri ap

spondet. N N A. a Pannonios. J Pannonii in lyria Eos Augustus per Tiberium subegit.sCHOTTUS. et Stidiendiariis. J Stipendiarios MSS. nostri praeferunt , accusandi

casu ut ericionensis editio longe

optimari quam ego omnium primam typis editam fuisse opinor, a Joh. Jucundo , cuius Vin Caesaris Comnientarios industria exstat, rutam. Hic mihi quarti manuscripti instar est , ita praeclara veteris scripturae vestigia retinet, nihil paene ab illis evarians. N N A. et setarum populos. Supra Dalmatiam, in his Daci. ac A. Ternas. J Supra Dacos degunt. et Terra obsides obtulerunt. J De

Parthis Sueton cap. I. Ob id iue insuper obi eruntes denique pluribus quondam de regno concertantibus , non nisi ab ipso electium comprobaverunt. et Creandi Regis. Tacit Annal. XII. Experimem cognitum est B ir baros ad Roma petere Rege quam

habere.

2 Adeo namque turba Revocanda editio MSS. olimque excus rum , de denique turbas.

N N A. a Tt nisi Iu is de causis. Su tonius et r. Ne ulligenti sine usii necessariis causis bellum intulit. GRUTERUS. et Cuiquam bellum intulerit. JRestituenda iterum eorundem codicum scriptura, dixerit. 3 F