Theophylacti Simocattæ ... Historiæ Mauricii Tiberii, imp. lib. 8. Item Georgii Phrantzæ protouestiarii Chronicorum de vltimis Orientalis Imperii temporibus ... libri 3. Epistola Georgii Trapezuntii, qua Ioannem Paleologum imp. hortatur, ... Omnia ex

571쪽

sa P Ro Toras TIAR Irrampos Patriarcha Constantinopolitanus renuntiatus:&cum thron si aliquandiu illustrasset, eo volens postis modum & vltro cessit,iteririnque Athanasius in eo est locatus. Hic postquam claues Ecclesiae octo annos tenuit, rursum scandalae nacta serunt. Sic cui quies amica semper suerat,sedem Patriarchica valere

rursum iubet,&ei Nipho Cyzici episto pus substituituri nec mu ea, Potestate usus, deiicitur,& in specula patriarchali Logotheta Dromii constituitur: qui & ipse uxorem & filios liabebat: sed uxor statimi monasticum coni plexa est habitum. Cumque corruptus humor non ita multo ante certis anni interuallis eius articulos occupasset, grauissinae cruciabatur. Siudicio praescriptoque medicorum casenibus ei vescendum erat. Huius ergo monasticus habitus ei negariis est, quem ardenter expetiuerat. Quia igitur ob aduersam valerii nem administrare prouinciam suam commode nequibat, eam sp5tξ reliquit: in cuius locum Gerasinius monachii se Manganio irronasterio lassectus est, canus quidem capillos sed moribus nauci atque inutinis. Hic cum ad exiguum te napus Ecclesiae praefuisset, sedem volens nolens dimisit: cui laccessit Isaias, vir senex & venerandus. Emonte Atho, eum sorte Constantinopolim venisset. Per idem tempus terra contremuit motibus insolittis, multaeque domus magnis, ,&sanctoriana templa alia quidem procubuerunt, alia vitium s

certant: complures item statuvile columnis deciderunt. Androni- eo huic Augustode proceribus nonnulli suaserunt, triremium numerum ne augeret: ne de aut nouas parari, aut veteres refici curaret: alioqui impensam in naues factam forem peruacaneam, qua prinpemodum nulla magis aerarium exhausisset. Eorum ille consilio obsecutus, triremium curam abiecit: quae tempore procedente partim fatiscentes dissolutae,partim summersae sunt. Postmodum cum eas usus&necessitas postularet, nec renalges, nec triremes appariteriint, & consilia stoliditas Romanos multis grauibusque ὸetriarentis mactauit.

572쪽

CAPUT X.

Icu A EI. Imperator genuit filias duas, Annam di Theodoram: slios item duos, Andronicum Impn Manu lem Despotam. Arriironicum alius habebat longe charissimum, quem in educari iussit. Is ubi adoleuit, per lasciuiam noctu ad mulierem egregiE formosana, quae illi erat in deliciis & anaocibus, irate consueuit. Cumq; Zelotypia arderet, ces eum aedes meretricii lae custodiam cuna glassiis, & arcubus dissipositit. Nocte quadain Manuel frater fratrena quetrarans, fortEad illius scor- deuenit. Speculatores eo viso, & per tenebras haud satis agnito, sed armatorena quempiam mulieris suspicati, tela in miserii increbra conisiciunt, quorum ictibus interisit. Id cum parens Michael Thess alonicae accepisset, ex ira& moestitudine morbo dimissimo it plicitus, vitani finiuit. Vbi dies luctus exierunt,auiis trepotem Andronicum accersit,lacrymans obiurgat, Sofficii admonet: quem- acinio dum facere parentes liberis amantissimis solent. Adolescens prae pudore vultu humi deiecto obmutescit.Iratus aute,& metuens, ne propter necem fraternam, & iuueniles insolentias suas ab auo imperio priuaretur, idque in Constantinum patruum transferreis tur,cum quibusdam aequalibus, S coniuratis fugiendo Adrianopolim petiuit, collectisque copiis arnaa aduersus auum tulit ac multis praeliis ciuilibus,& caeclibus factis, nunc pacem cum eo composuite nunc leui de caussa pacta conuenta rescidit, non sine plurimis scandalis atque offensionibus. Eodena tempore senioris Andronici filius Theodorus Marchio, qui quondana in matris suae ditionem paternam missus fuerat,vti supra narrauimus, post illius obitum ad patremisendum. relictis domi liberis & uxore prosectus est. Qui &antino,& religione, & cultu & rasa barba Latinus penitus, & sollicitudinis omnis ac beneuolentiae. paternaeque in se beneficentiae, qua uniuersum aes illius alienuna dissoluerat, oblitus, Iudam illum imitari,&Patrosia imperatorina prodeare maluit, omnique depositae g eum

573쪽

gaeum reuerentia,&omnibus acerbior hostis factus, ad iuniorem ;Λugustum. Michaelis fratris scilicet sit filium transiuit, & rem mali exempli peiorem reddidit. Ex hoc ciuili bello, & rerum perturbatione osmanes, qui Bithyniae dominabatur, c6moditatem nactus, de parte reliqua Romanorum non parum abrasit, intrauitque iunior Imp. Byzantium,sibi a duobus ex pacto proditum: quoraim alter iCastellanus, alter Camartis dicebatur,erantque excubitores in loco quodam urbis,ad portam quae Adrtianopolitana vocatur. Noctu itaque adueniens exercestus,eodern loco scalas incnibus admouet, per quas in urbem multi se promunt, reserataque porta socium agmen cum Imperatore accipiunt: qui subito concione aduocata seuerissime interdicit,ne quis aut manu quenquam occidat aut lingua contumeliam iaciat, siue in Imperatorem sene,siue in alium quemlibet. Non enitri ipsi huius victoriae auctores sumus,inquit sed Deus rani nobis largitus est: fuitque de aut saliue & incolumitate sollicitus. Quanquana urbis di ilia perii iam plane compos, eum ut latro, & tyrannus dilacit. Imperauit senior Andronicus cum filio Michaele, annis quinque & quadraginta, lonec a nepote imperio extrurbaretur, id quod factum est anno ab orbe condito 683 s. a Christo nato i328.

resfiunt. OTI Tvs urbe&Impertio iunior Andronicus,eomodo quo diximus,& consummatam rerum potesarem ad pius,auo de victu,&vita commode agun da, qua decebat cura prospexit: patruum vero Constantinum comis in carcerem tenebrosum detrusit, &Metochitae Magni Logothetae qui quondam monasterium Christi seonis vitae datoris, quod Cliora nominatur, partim renouauit,partim extruxi0 faculistares omnes, pecunia fisco addixit. Deinde misericordiaconao-tus,ips,&alus ut bene esset pro uicit. Verna tetrapestate contra O chanem Osimanis filium in Bithynia regnantem copias traiicit , &Nicaeam urbem primariam ab equitatu peditatuque circumsessam. extrem eque laborantem certaens,praelium conserit. Pugnatum est a Romanis

574쪽

LIBER ss Romanis a manead vesperam usque praeclare & sortiter, ut Tureae propemodum terga darent,& Ameras,sive eorum , timore percelleretur. Vbi nox praesiuinciretnit, corpora quieti data. Imperator in certamine leui sagitta pedem vulneratus est. Mi. cum Philocrenen oppidulum in proximo situm curandi vulneris concedere institueret, errore non paruo intilitas et olurectare , caussam ignorantes,&praecina iclitate ipsum fugere arbitrantes. Quamob-

rear uniuersi, nullo ormne,magna contentione,nemine persequent disgam incumbunt: fugiendo inuicem per 'tenebras conculcat: non pauci laeduntur grauiter:pars in fossis oppidi confuse, praeiscipitant: alii nauiculas in littore stantes arripiunt, quibuscum nimia vehentium multitudine grauatis multi summerguntur. Speculatores Orchanis, equites prope et , adeo spartim, ac tumultuatim fugientes aspiciunt.& clamoribus duntaxat insequuntur tabernaculum Imperatoris cum omni praeda equorum eliis, pretios ruinque vestium,praeter spem,te citra sudoren a praeclaram consecuri victoriam viripiunt. Imperator in oppidulo illo triduo consumpto, ingenti nicessitudine, lacrymisque inconsolabilibus Romanorum fortunas accusans,Constantinopolim repetiuit. Anteras paucis diebus Nicaeainsubiugauit. .

CAPUT' XII.

cis Hesdiatis. Imperatoris aeua vom , ct ex poseriore proici

quatuor. oriens Ioannem Cantacu num Ioanni is tuto, rem dat. Laira, Milade ncti. . VCT vM No ingrediente, conductis in unum quotquot erant triremibus. N Romano milite imposito, contra Mariinum Chiij Praesectum soluit. Insulam absque labo-- re ac defatigatione recipit: ipsum Martinum captum, in vinculis Uyzantium mittit. Hinc Phocaeenses Latinos classe adoriens,Obsidum loco eoru nisi iis aeceptis, vectigales iacit. Hoc eodem Imperatore Nicomedia item minue niae metropolis intolerabili sanae vexata, Orchani cessit. Duxit praeterea in Acarnanas,& Aetolos,

575쪽

pedibus umbilicum tenus continuus,inde discretias, humeris videlicet, pectore, spina dorsi, cum duobus capitibus,&quatuor manibus, atque intra dies paucos moritur. Tum quoque monachus qui .

clam Calaber, dictus Barlaamus, ex Italia Constantinopolim venit. qui in dogmatis Latinorum exercitatus, &aclea defendenda disertus admodum,&eloquens sibi videbatur. Agerebat idem,lumen illud in monte Thabor creatum esse, nostrosque ad disputandum super hoc axiomate prouocabat. Negotium Imperator Georgio Pala-ivae dedit, aut trunc Tlaessalonicesem Ecclesiam moderabatur. Cum diu inter se velitati essent, persuasibilla verba,& nugas Calabri Pal nias velut aranearum telas distussit. od Ioanni Chrysolorae eadem sentienti, licendiq; ac disputandi similiter bene perito, perinde feci . Andronicus ex Irene Alemana nullis auctus est libertis. Qis defuncta,aliam,cui parentes Annam vixere nomen, duxit, quae illi filias duas enixa est quarum maiorem Mysorum Principi nuptum dedit: quibus nuptiis firma pax inter Mysos&Romanos conuenit. Alteram postea Orchanes Ameras uxorem est sortitus mares duos, Ioannem Imperatorem,& Manuelem. Discessurus E vita, filium Ioannem adhuc in puberem,&summae reipub. administrandae ne dum idoneum intuens, Ioannem CantacuZenum Magnitin Donaeis sticum ei curatorem ac tutorem,&eundem imperii rectorem clemgnauit. Is homo auctorestate & opibiis praepotens,ab Imperatore secundus erat,& regebat omnia,quoad Ioannes filius a lolesceret: cui pater Cantacuzeni filiam iungi matrimonio mandauit. Fuit An- ironicus eximia oris clignitate,& humantissimus,laetus,alienasti m . lasentiens. Turbam circum se non serebat. Venationis cupidissisi . anus: qua de caussa alebat canes amplius mille quadri ngentos: aues sue accipitres supra mille: quos qui curarent, propemodum totiudent numerabantur. Extinctus est anno ab exordio multili 6 8 nimirum ab ortu Christi I3 i. Vixit annis quinque&quadraginta. ii imperauit viginti. Sed enim ab anno in undi6836. quo imperio a deturbatus est avus, usque ad 68 9. &al anno Christi i3as.

usque ad r34I. non nisi I .anni,non autem 2O. col-ν, liguntur,ri Protouestiarium innumeris .

576쪽

pit. Nobilitas ct vulgus inpartes in Nun. ' Orahane Ioannes adiutirascerum in exilivmpellit, tamen imperfru aurabra dicura non rit. E M o Ret v o Andronico iuniore Augusto, Cantacuaenus uniuerso iure, & imper ii guberaratione suscepta

imperat,Imperatorque proclamatur,coniugemque, ut Dominam coronat,3c Matinae9 filio natu maximo calceos purpureos ferre dat. Minorem,Manuelem, Spartae Despotam seu Principe na creat. Et quoniam impertiuna totum sibi,& filiis proprium ac peculiare esticere studebat , Ioannem Imperatorem Nnerum suum socci pertilebat. Qui iam aeui maturior, ut germanus h

res successorque patris sui, illud de manimus soceri recipere postulat. Recuset socer, sibique ac filiis pro haereditaria possessione asi rit. Ex quo diffsidio bella ciuilia,& praelia multa, magna calamitas, pernicies, lamenta, fletus intermiseros subiectos extiterunt. Ex Orchanes euinulatam licentiam,conam oditatemque repetiens, loca quae Romanis etiamnum in Bithynia tributum pendebant, sub se redegit: iterramque in Thraciam Cherronesum traiiciens, oppida nonnulla di castella ad principatiun suum adiunxit. Et sanὀhonorati quidam, ac nobiles, nee non de plebe Palaeologum Pro successore , di haerede legitimo imperii agnoscebant , eumque potentia sua adiuuandum suscipiebant, di eius caussa labor' bant. Inueniebantur E cliuerso, qui irent in alia omnia, ac ditarutarent, quae Miclia et Ioannis abavus in Ioannem Lastatim designas

set, dum ei oculos cum imperio eripuisset, ea nunc abnepotem eius ab aliis perpeti oportere:& qua mensura maiores eius aliis mensi fuissent, cum in perium nefar Einuolassent, eadem illi nunc remetienduin esse. Palaeologus consilii inops,&rebus suis diffisus, ad Oseelianenn Turcatarin Aineram eonfugit, eius arma ad paterna regna vindicanda implorat, sororemque illi suam uxorem spondet. Orchanes ea peltitione,&inprimis oblata affinitate gauisus, in Thraciam transnittens,oppida quae lana recipit,& fratri uxoris donat,ae veluti in manum dat, prout ille voluerat. Inde Ioannes Byzantiun adortus, Cantacuunum socerum expellit, &maiorum suo-H a rariu

577쪽

rum regnum obtinet. Catuacuetenus ut tui inseritiani, adgen rum suum, eius regionis Princ*em sec*nfert, ubi ab Orchan et tus quiescit semper tempus opportunum quaerens, q*o reuoc tus , imperium sibi denuo vlarparet. Aiulito autem orchanem obiisse, filiumque Amuratem sceptra excepisse, ex Seruia, di Bul

ria exercitum, adhuc in generiam moturias congregat. Ioannes recomperta, legatum ad socerum cum epistola mittit, cuius exemplum infra Icriptum est.

CAPUT XIV.

'sola Ioannῆ Imp. qua Cantacu num a tyrannide quam occissa-rat,prudenter segrauiter deterrere nil tur,magnam issim ini-qqitatem elusantes Asponens.

AEPENvMERo mecum ipse volutans admiratus sum, Uromodo conscientia, sensus communis, & senectusi' pia te non admonuerint, ut de morte tua cogitationem lasciperes , & iudicium iudicis illius perpende- res, qui personam non respicit: in quo omnes nudi & aperti siste- mur , ut unusquis ue iuxta actiones, &opera sua mercedem culi, piscatur. Oportebat enim te, vilio nainem cordatum, & rerum usu, tuitum. & in stripturis sanctis apprime versatum,& ad omnia habi, seni atque idoneum ut tu quidem gloriari soles) tanto interuallo,' cognouisse,ac perspexisse,quid esse quod a me peteres,&num iu- ,3 slum,legitim una, canoniciana, Romanorumque institutis&imoribus consentane si foret. Nec usq; hodie satiatus esciit offensionibus, toti, bellis ciuili biis, caedibus, sanguinis effusionibus, seruitutibus ciuiu, , &Christianorum fratrum nostrorum tanta pernicie, tamque mul- , tis aeria nanis, quae ad imperio nostro parentes permanarunt. Patere, per misericordias Dei omnium clementissimi Christianos humi-,, les, miseros, & infelices a cladibus & doloribus aliquantum respira- , , re & quiesrere. In Asia quidem, ut nosti, pestis maxima, & belluari Othnaanica gens omnis pessundedit, perdidit, deleuit. Qui tempe- states illas calannitatum effugere potueriint, quique hac remanser sit, is sinamus, quaeso, ambos spiritu na)ucere. Quod si sanctus Dauid de,, gentibus, quae legem non habent, rogat,ut dissipentur quae bella vo-,, lunt: quanto rigidius iviliciuna nos manet, quos Christus Deus no-

- βer ex misericordia inexplicabili, sanguine suo mercatus est, & l

578쪽

gemazmaiulata nobis donauit. & pacem charitatemque mutuam praescripsit,idque primum ac prscipuum signum dilectionis erga seliabiturum cliscipulis affirmauit Z Hoc nec te sugit, quod ignotum

est nemini. Et pater meus Ina p. te ex obscuro ad tanti muneris am .plicia clinem evexit et mortique iam vicinus, usque a mperatorium nomen re honorauit. Recogita quam singulari animo,&amore er. goe extiterit: quomodo miserum me & infelicem in manus tuis tradiderit: degeneris coniunctionem imperans, ut ea in posterum quoque inter nostram,vestramque familiam intercederet, lecreue rest :di omne tum imperis, turn mei regendi arbitrium tibi uni commiserit. Tu vero non ut verus omnium pastor, sed corum ut lupus,de fur,&latro te gessisti: nec ita tegerendi modum iacis; &nihil praeterinittis: quo me, si possis,haereae in atque successorem, & quatuor Augustorum nepotem, imperio mulctes, &ex Imperatore priua- tuna, te vicissim ex priuato Imperiitorem essicias. Ego vero iniuria ani quam intulisti mihi, & insera,tem omnium scandalorum auctorem inexpugnabili potentie commito. Qiyod rectum est corram ct

CAPUT XV

Issiteras sibi redditis, Cantacurenus nulla religione tinctus, nec cqr eius emollitum est: sed bellum adornare contineterrinsistebat, Anaἡrana suppetias laturiana con- fisus. Imperator auteni Ioannes,ut instructas soceri copias in stare intellexit, cum ad resisteschini vitibus necessariis destitueretur, ab An iurate missis legatis auxilitari cbn Emst. Aniurates, ut erat homo versipellis, &verbi ecultat e sententiam sciebat, le

gationem libensae laetus auctit, duodecim qimillibus ad subsiciunt Ioanni afferendum praemissis, ipse deinde cum minitari copia Aby-

579쪽

do in Thraciam nauigate verbo, ut Imperatorem adiuisaret treIps

H,si faueret occasio,quemadmodum fauit, in Europa urbibus & re. sionibus acquisitis,dicionis sus fines prolataret.Cantacuren us coeni Serulis,ac Bulgaris in Palaeologum tendens,cumArners dolum an ruina luerteret, fortunaeque suae diffideret, desertis omnibus, monachum induit, ac pro Ioanne Ioasaphi nomen ascivit. Tenuit imp x iuna, donec a genero exutus est, Mi lunam gessit annos sex, menses septe. Porro A inurates cum iam in Thracia exercitum tam stequentem,& sub signis haberet,& opportunitas non deesset, rebus Romanis propter bella ciuilia seminoperd amictis ac perturbatis,&ad

vina arcendam minime validis,oculum assiecit. Tum primum Othianianidarum geniis in Europa, atq; adeo in Thracia dominationem inuasit, &praeter Calliopolim loca non pauca, urbesque di castella tun Romanoriam,tum alioriina Christianorum clynastarum subius

suum subieci sicuti paulo post in Imperatoriun Turcicorum vita

exponemus. Traduxerunt se&alias in Europam Turcae, ut docuimus, in Cherronesum Thraciae videlice sed consistere non potu runt: nec tot loca, oppida,castella,ut nunc,subiugarunt. ippe saepius virtute bellica Npulsi: saepe, m ut latrones irriiptionem sent,rursus aufugerunt. Posthaec Anaurates Adrianopolini quoque, di magnas partes Macedoniis, Bulgariae, servis subegit.Tandem findus quoad viueret, cum Imperatore, intercedentibus utrinque si-cramentis,&sponsione nautui auxilii fecit. Ioanni filii fuerunt Andronicus bespota,Manuel qui post patrem imperauit Theodorus Porphyrogenitus, & Demetrius Despota. Horum natu maximum, ut successorem,in urbe manere iussit: Manuelena gubernare Thessa- Ionicam: Theodoriana post obitum filii Cantacuaeni Spartam cum potestate misit. Thessalonicam Manuel ingressus, cum imagistratii, , & primoribus civitatis pacem, amicitiamque firmavit: qui habita consultatione, Turcis, custodibus arcis interemptis,urbem illi dedere statuerunt. Concilium istuc Arneram haud latuit. Qu'circa

ingentem militum manum Caralimbata duce aduersus Thessalo. nicam,& Manuelena mittit cui mandat,caueat redire,ni subacta urbe Manuelem vinctum adducat. Re intellecta, Manuel contra tantiun exercitum nihil se posse cernens, animum ad timorem accla- sperationem adducit: hec sciens miose vertat, fuga salutem petit, Byzantiumque ad patrem reuerti decernit. Pater metu Ana erae se si . num recipere non audere ostendi: tμ potius graues minas intentat.

Confide igitur apud Lesbidominos Iocum sibi sore, eo transmit-

580쪽

tit. Illi simillier Amurarem metuentes, palam eum videre,&eum eoeolloqui ne id ipsis fraudi sit. Ergo etiam-spe evaneia

scente, &nusquam perfugio se ostentante, Prusa in ultro abeunes, Amuratis conuensendi, atque ab eo veniam posteruli consiliunte, piti In-itaque conspectum admissus, quae nescius patrasset, confitetur omnia. Hicina pius ille, non stultus tamen, Manuelem se ira abiiciςntem, & sponte supplicatum venientem aspiciens, magna commiseratione motus,hominem amplectitur,&osculatur, eiusmprssentia mirifice exultat. Dies aliquot in epulis,compotationibus, hilaritatibus, & longis collocutionibus ponunt. Beneficia item, &victum d regia cluanusiu velit, Ameras illi promittit. Abituro iam,

clictum tolle memor, inquit. Quia te tantopere sirinthisisti, utarem dires, corainnae,& Deo, qui abditissima mortalium perspicit, pec- cara in me tua confiterere, persuasissimum habeto, te mihi non se- cus charum esse quam filium. Veruntamen cave, ne quid in poste- runt huiuscemodi: non leuis quippe sequitur offensio , &nae, pa- tremque tuum amicos ac fratres esse nosti : nec sas inter nos discor- dias, & pugnas, sed amicitiam potius, ct chartitatem vigere. Tu por- ro priuiens, & moratus adolescens, quoue dicto, aut facto opus sit sciens.&natus ait omnia, regna in tuis,aliena ne concupistas.QSod si vel pecunia, vel alia quapiam re indigebis, ad gratificandum tibi εrne semper paratum fore polliceor. His cum alia multa affecisset, magnificentissime: donatum ab se climisit, decliij ad Imperatoremii eras,quibus illum hortabatur,uti filium patern 8sia se peret,am-ret,& quae per ignorantiam deliquisset,igno streret. Caralinabassa o cupata Thessalonica,&desectoribus in seriaitiatem redactis, plurimum gloriae apud Amuratem inuenit, cum antea quoq; plurimum apud eum polleret.

CAPUT XVI.

rii. o regnandi cupidi aparent impuniuntur; Leca ire, hic oculorum orbitate. Amura ain nobiles adolescentes, eorum parara immaniso. Rogatin, Andronico e cauere dimisionem impetrat. M v R AT E s Adrianopolini transfrerat,Hungaros bello domiturus. Accipiens autem quosdam de Satrapis siue Prae-

e; sectis suis inAsia desciuisse,niisso apparatu illo,socio Ioan