장음표시 사용
71쪽
Iustitiae Ivis eruus sermonum Libellus de Magistrati,
bus Continet Sermones Unum dc uiginti. Leges cur
Princeps Caput Exemphina Iustitia
CDe Praetoris officM:ubi scribitis Cur Leges codstae. Quid princeps cauere debet. Iniustua: iudicem a Cama byse excoriatum. De Iustitiae laudibus. Malos punienodos. Inde de Iureiurando.Titulo Primo.
Equeo mente conceptu ore proserre sero monQ.5c cordis laetitia lingua n6 explieat Praetor aequissime. Video siquido quanta innoceriai quata deinceps Oibus in rebus temPantia, quata fideiquata iacilitate'uas nitate ici: Iustitia cina remp.nostra uti possis: Cu anis maduo a te sorte iustu seueα gravomagnala largi tbnficu,tib ale sore. Unde spe o te potius optima facturum a pmissurum stiliando potissimu leges. Comit.n: ad alute ciuiuiciuitatum incolunaitatA uituet omniu quieta Ac beata coditas esse leges.Sed melius psecto est clauitare regi uiro optio:a lege optia:ut inquit plius Q uilienis impabir urba:q no pol cupiditatibus impares stenet ergo princcps libidine:*nat uoluptates: iracundia; caueatiauaritia coerceat cancras at labes repellat. Nisi de is eaput sanu fuerit oia inebra erue in uitio: Vnuet mempla aut luxuriae:aut avaritianmultu mali facit. Hic opne Cicero insiti Plusq; excplo a mo noco. CHos uraro nihil in te ueremur Dor illustris: Na si te fers uirtutes Ois:6s im iustitia:sine qua ipossibile est habitari ciuitate.Hie Cabyses:ut legiti Iulustu iudice Sisanno excoriari secitici: sup iudiciaria sella peste eius extendi: FiliumΦeiusde Othane p iudice sedere iussit: ut iniuste iudicare
metueretine sile lacer iudiciu pateret. tae asit potissimus ex iteger ac bonus di cu malalami uindicat:bonos enis salute custoditiqui malos puniriEt peccata no coercere peccatu est. Sed quid demu sistatius a intelligi nos ad histitia esse natost Haec mu rrecta est uirtus:ate ob
72쪽
id ipsim, Iustitia siclarissima ui tum esse uideturi qua quidem neq; est Hespcrus nis Lucifer admirabilior. Iii puerbio dicci Gsumimus:iustitia i sese uirtutes cotinet omnis. CCaeterum quia impunitatis spes: maria est Malos peccadi causa:m a s p esit oculos uersari Dulcnnqui puniendos peccaueriat: ne uno inconueluenti dato: multa contins iis gant. Idcirco castigandum de temperandu eri id omne id turpia c6 piscit.Multitudo siquidi itecessitati poclus st rationi de menis a hosicstati paret.Hinc aduersis inobedientes:& hebctiores instento castirationes poesilais instituere tuum latores.Vestium imo est ut uolae
ratem sequatur ei&ctus: Seruando ut diximus innocentia3:rumpantiam:fides:&cilitare: huaestat ut in Teii ἔnostram: Coercendo uoluptato :iracundia: auaritiam: cancras animi Iabes. Semata p uirtutu regina Iustitia prauos punicdo: id defendas: qd esse optimum sentias. nomines enim ad dcum nulla unetute propius accedund . m.
A salutem hominibus dando. CSed quoes' nusu uin Iuliurandum culum ad astringenda fidem iitreiurando maiores arctius esse uoquerulaquod indicantet es in duodere; tabulis indicat sacratae: indicatscedera:quibus d cu hostcd incitur fides: Iureiurando pmittes resp.nostrae Mores de gest Institutam omniat & iura cumst seruare tuta I
a e bernar Re . scio: ubi seribitur quae sint lppria muricia Nimius. De Iustitiae laudibus Se imagis eiusd . a uales esse debetiustitiae Antistites. Hon sal rebus studentes honoribus pinuctas: uid sit iusiura adu postremo Religionis curam habenda3.Titii udo.
Redo equidem Patres optimi admiratigeuos affici: tatot Rhami uiri sedeant: Ego 3 maxie loca ascenderimi qui nem aetate'ie 'o ingenioisu his qui sedent c6parandus. Oro in ac obsecro 5 si plus oneris sustulit serrς me possis intelligomtunae me audiatis: m ad I
73쪽
Ciuitas quia Iustitiae laua ustriae imago
dicendum impedimento sit aetas: dc pudor si creat acta w: Litcndite quaeso dire enim cst opera Puu; Quod aut in pntia dica nil aliud erit j mgiatus officia cotincs. Est itaq; pprium munus maisssatus,intes ac sc in Toc possina ciuitatis: ua: nihil cst aliud a cocors hominua multitudo. De rem eius dimittate decus sustinere: mare lages:iura describercire ea fidei suae cornion meminisse: Vrbis etia rem uias quas anatim uecti galia tueri arii desentare. Resene* Lepcs ois ad resp. comoda Nas sicut medicina corpori , est ut aiunt: ita reipublicae leges.cogitar quoq; utilitas ciuitaris,adna cois salus ex ala Seruallo iustitia rpetuae comendationis βc famae trundametu3:sine qua nihil pol csse laudabula: Unde sicut optimu salium est homo lν Hiens: se pessinin saliua e homo ab lege de ius titia reparatus. Exq qime una ui, te uiri boni appetant: Et lute iustitia 1possibile e habitari ciuitate:Hine eius imagine 6c pictoro de taetores lamia ato filo ui tali aspectu uehe ancti 5: sormidabili luminibus oculas accidis:ne* hui'lis Meti atrocis sed reuerruae cuiusda3 tristitia: dignitate finxerunt.Per quod itelligi uolueruncos a iustitiae antia Des essentioportere cc mucs sanctosi scuerosi incorruptos:cotum; imrbos nocaehimisericordes a i in, exorabiles. CC acteN nulla re cociliare rufilius benium letiae; multitudinis pnthus rem. psentis abstinentia decininentia bullii enim uitia tetrius A auaritia sinis3 in Principibus S rempsubernatibus:Conciliabit βc ciuiuilibemutacti Si quo ui ura magnificctia uiderit honestis rebusi bonisin mideri cos honoribus p uceres
in hac re prauis in diffiisa oratio taediu generet, cribo Chau; Rectores magnifici: hodie magram: inituri uos honor ad ea seruata di illa eu qistitutis moribusi dei legibus huius inclytae ciuitatis cocnene: uti de istactes deruncti mgram rite de Oprime cudia ad ungue serilaue
re Adit i Iurci advido est Assirmatis religio
74쪽
quod asst afl Matiue quasi deo res e prnit inimita tentassinIota mente rop.onus sis iter Nihil ennest: quod uobis maioria fructus gloriarii esse possit: Nec acu ex omnibus rebus honis est praedarius aut similitius si derep. bene mereri. Nam veru decus in uirtute positu est quae maxime illustiatur magnis in remi meritis. Cri Culciis quoniam deos imortalium numie omnia regi gubcra diuinus nari. Pspeximus:adhibenda diligentia esti ut in cogitatione legis diuinae in cultu pietatis in suras uirium ex ercitio populus ipse uersetur.Nam quum doctrina mismirae erit in deo templis:intelligimus ore pudicitiam castitatem morbivstiG95: omnes obire uirtut O . De Officio eoruMyuia stistit:Ciuiu utilitate tuenda Totum* resp.corpus curandu ite seditio oriatur. Ignobilium uirtute nobilitatis increue merenda. Appetitus rarioni obedire. ctos mores pdesse Ac obesse civibus. Accusatores in ciuitate necios prauos pinudo Iustitia quid sit 5 .eius pulcs Religio Uictas, Gratia M.Tu.2. Nituris hodie nouum P Rep. gubernalicia
Magistratu Uiri sistantes:* reipublica: utilitate mi illos finia & glorian quid .n. hos
h iiiiii dari pol maius q gloria 6c laus Uam
Eseruata aplaysi me duigcter audiri uideror
ciuium utilitas tuendancipia ita γ ubi cinos nac arectare maduerto. Qui resp. psunt: Duo maxie Duare debent. Vnu est,ut ciuiri utilitate sic tueant:ut qcquid agu0 ad ea reseranunbliti comodos silos9Na ut tutela sc pcuratio rip ad utilitate eoα qcomissi sentino ad eos qbuscomissae ncridet. e ueros utrorum*.corpus curis ne duo Tota res, eri aliqua tuent:relius deserat. 1ui .n.parti ciuiu G curandalsiparte net et rcpmuosissii incutimae inducum Sediton atq3 viscordia Quae ola graui fit finis ciuis ira grauia
75쪽
Aequitas Appetitus Et da ciuitatis salutem eoseruet morte oppetat potius ldeserat illa quae dixi.Decet. in omnibus ratione uti at* orone prudenter: Idcirco utenda diligentia ut ne sidtemere ae Qriuitu incosiderat nc u te agatur. Pnihil agendum est:cuiusno possit causa Phassis reddi. Omni* in re quid sit rum uidere-lucri oportet: n seselli errare labi decipi tam dedecci qua3 delirare 6 filo te captu esse Nec agenda est quica: quc d dubitos aequiti sit an iniquu: uitas emw lucet apta po se:dubitatio aut cogitatione significat iniuriae.Erquia haud negligendu3
est quemadmodum reip. rector sese inrat adiici cis iacvruidcndu ritem siet ne cui noceat: Dcinde ut coΓ
utilitati seruiatur Eminc liq*: ut appcritus rationi Rhediantistit I tranquilli: a m: pthirbatione aninit c reant.Inde m elucebit orimis constaca omnis* mo deratior Appetitus ine onmcs contrahenci indi* sun t hiniuste Narc cStincteri seu rei sebricet: non turpitern noda rei non mollitcr ab aliquo ucstini' uita uiuatur. Nam qualescun*, Resp. rectores fuerinci tales 'ctiam ciues.Et quamnq; mutatio m ope in principe exi litterit cadem in populo sequet:quia ut cupiditatibus prilcipum ut uitiis infici tot ciuitas: sic emedari dc corrigi ic&inentia: R cera enim uiuendi ratio mestores. efficit. IQuocirca etiam Accusatores esse multos hici te usi lle est in mera contineatur immosa celeratoru3daciae vi sitiit quidam homino non re sed noniine. Verumtamen hoc ita est utilinat tirpi metthidamini ab accusatoribus:qd san e accidit. Oportet igitur bonos, uocare ad uirtute per praemia: Malos autem per incna3I1isanabiles penitus extirpare Nabonis nocer qui par est malis Magis intus aut custos in ius UOmni errari a t ne colenda 5e tetinenda, Iustitia est. Tum propter se
ipsam m propter amplificationem honoris 5 glorix ut igitur adipisci uera Iustitiae gloriam uolent: iusti, i Iustitiae partes tia fungantur officiis: Quaequidem cst habitus animi' comuni utilitate conseruata sues cui: tribues d talo. 'Rectos uita Accultiores.
76쪽
Eius partes Resis o Pieta talla: Vindicatio: Obειν
uantia:Veritas: Rcimo diuinorum curam cerim niso afferi:quae nullo pacto in ciuitare dccsse debet:Pietas in P quam sangume conrunctis: patrimi benniciis: officium diligens tribuit cultus;Gratia est in qua officioM M us memoria dc remunerandi uoluntas conti netur. andicatio est per qua uis aut iniuria: 5c omnino omne Mod obfuturum est defetidendo aut ulciscendo propuliam. seruatia est, pqua holas aliqua dignitate antecedentes cultu quodam & honore dignantiir. Veriras est per q ni dicuntur immutata ea quae sunt aut fuersit: aut futura sunt.Quar omnia cum pra dictis sma atos Urbium Praestas: Δ ipsi gloriam consequentur: reclucs omnes concordia fruentur: qu6d in una quat CiConcordia nami simile quid Amici vis esse vidcturi sine qua Respublica nulla erit. Vt ergo viis in s ac masis ad Reipdalutem inuigilet: Iure iurando quod Inuiolatum salvi timui esse debeo prc irimet ea omnia pro Rep. e factum : quae ad eouus popula commoda sinti 5 Puriae perpetuo profutura. in
rumtamen ante Omnia curandum erit ut deus uerus luseno ac pio cultu in urbe ab omnibus honoret :Nam Pythagorae quo' pceptu est. Deo semp mem in laudibus amictussi cadido: ω lata corpore honores adhib&os
nudos. Praetore 6: iudice esse dei minimos. Lite non leue pro dadustitiam omnibus aequaliter minima, iram Iram de Avaritiam uitandas Tu.quarto. l
lPlatiis Aductis, Res p. Bbstrae Praetor in ignis: nulli cium in intra emsen,papud te alias mi uitalcusuisse: a sun die iustitiae ri S gorem:Eme optimu: & sincor: 5e fidii et iuris pU interpret φ nullus tibi improbus Mamraffectus. Ita* totius note ciuitatis oro:ut solito morσΣ3
Pietas Gratia Vindicatio Obseruantia Veritas Concordis Iusiurandum cultus
77쪽
Auaritiala hac in berecte iudices tutatiae legem eullossiens in
potius aequuatis:qua semper in botios uteristrauos de impios acriter puniendo:qui sine rinctium terrore sine legu frueritalc cotineri no possuu Viide climitia pretore cogendi sunt ad rei te uiuendum .Prictor enim est, dei mirus lana quo iustitia iudiciumq; suae comitam est fidebri igitur exerceta sunt maxima aris optima tacene falsa P verisiaut iniqua pro aequis accipiatur. Iudex etenim inter homilies costitutus est ut recto iudicio dele i pieta reddar quod sius est unicuim. Ideo ν priusdiudicetilibenter audiat nec omnia iacuc credativiqiatu illa e quibus ueritaris fulgor emanetula quide nuns er rabit nunq labetur.Veritate demum remale itam ita istitia illico iudicabitine lis prorogetur: ob qd 14issime hominum animi odio maximo incendutur curis mole imis timetatibulliena ullam agenteuob absumpta litimo patrimouia auOF certe omitui crumet praetoridi iudex est caula:ιν iustitia: l aedit verumtu iniquitati potius adhocii ut retio ta smes gratia quadadi beniuolentia.quod nefas a praetore re iudice pol abcsse deber.Non. n.anreserendus cst diues pauperi' non ciuis aduenar uel regrino:no amicus ignoto: Sed quod aequum cs ille alicuius desediu iudicadum cu iudex se itus spirans Lex ploquens ponat*rsonam amici quies induit iudicis, Cauendu igitur ne comisuenia det:colu3has caesura vexet.-ec ira praetori uitanda qua animus pravisitatur: 3 qua nil reire fieri poricu sit inimica cosilio. Yfitetur & auaritiaine iustitia ne las fi honestu pro immanrur quo nihil grauius/tetrius horribilius. NM utilitas anteferrur Honestati: & s sonte insons damnaturimo pio impius muneru3gratia iustificatur at* absolute Nec ullo nactu terrore ue aut minis trahi des et ullus ut iustitia deserat ro qua exequin lain uenit ad nos tua pnidenti sest torti animo legum sinctitas custodiatur Morio praestit a turpia rpetrarc.Haec equides omnia praetor imgyis no alia causa comem omisi ut cuirin
78쪽
mpio calcar adhibeaLscinatis enim maene ybitatere animi mamitudinc patriae nix liberariu& comoda curia tutaberis seiu honestum ' phabile fraues: quae prium sint di potissima in omni i . Scimus ite Vnis . P . .ί tolin misu fidem pietato Gsilidi enim man hsto λ li: c. Tel& .P ita innup ut ciuitatis coruetudo struetur Iut Iurando ognatio tua pini πν ea osa totius, officii rpe hic sin rare: quaecuno nostiis ,ruoribus & Legibus de
CDe Offitio elaciem iubi scistis. Ne quae temere sti
Claenimus nil laudabilius initi lins ad Reip.utilitato reserendos lusominus id a fore. Iram in puniendo cauenda.Iucurabiles exterminados. Singula orari ratio ne iudicanda. Nullius Personam accipici a Tiruto v. lAtiantur omnes tuo adultu mor Maognifice: Mihi uero exultatu praecordia:prae:
sumunt cim qualis in Remp. n.suam hored in dua statum Noe uerentur quin consillis diligetitia tuta s ciuitate on, siem: in multu opcrae Aulmam missit pones cauco hiis ne aliquid comittamnut aliquado di tenta sit, non putara .Hine illud lurimis cosiderabis; ne quid temta nem crudeliter fatiQuonia nil laudabiliust nil magno de Muro uiro dignius placabilitarc ato clamina , Darrassi ita pbanda est ut adhibearur resp.causa sesicritas, ne qua adminutiari ciuitas nulla potest.Ormiri aute aniniaduerso de castigatio contumelia uacare debet: Nem ad eius/q puniet aliqv aut uerbis casi ad sed ad rem istilitate riori. ucdu etiam ne maior poena A cu a stita ne iisde de cais alii plectane alii ne appellene sdo onhi dam e maxie ira i punic musim. iratusis reced ad poena/ mediocritate in i tenebit:q ininter tumia N: Pam. Debent limi hi q psunt rem. Legum similes esse: l lux ad puniendua non iracundia: sed putareductae
79쪽
Venim oportet eosi qui eurari ae emendari nequeum extrudew-Exterminaret auia non Tales iam ut ob pudor obtempendita ob metum:Nec ut a pra vob tu'studine abstineat rebus: sed ob mena. Oportavitem inquisitores ueritatis no esse inimicos :ει inobstu ris aperiis testimonns inh* bonus singula cu ratione n dicat. Nec ullius Onam accipietista a Ruo iure nobiles& humile potente di imbecillum si peccauerint corripia et 5c damnabit.aui enim mWist fungituri Conririni semp utilitati summo studio re prudentia cosulare debet Hinc ait Blasi Magistratus uiue ostendit. Haec Om hi ra fagrum misisse a praestantiam iiii oes ciues mecumra: Malloemo exulula re ciues omnes Leta in Age iam iureiurado quod fit deo teste promittas id age,
Reip. vostrae stud: optimu fore videbit De Rectos Reip. Officior ubi scribit A Magistritu
rei , omni cura gubemanda, Omnibus eandes utilitate comunes re Praudis punitam Turpia uicida, Nihil iniuste lacie M. Gloriari tribus costate. Qui mari lauda&:1: qui contemnendi.Tu.Sexti
Iti eiusmodi. Virom pras auigeorona desteuerari lo mistonicolonem. hi ci lilii paci es:Mbitana summa in omnibus matiuetudinc esse Maduerti mutam sentciitiail n vinii: t qua euri*de riam istiani ritis excogitaueram Cunctis .aperirem, Attendite intur i paucis ab luam . In Republica Patres diremi: Alite omnia omnis Vestra Grai Cogitauoi opera potu. des en si semiden, Honcstis consiliisitustis D sectiis, et randa est Ad quod ideo'tendum est Modera tam instri tatin nepetanuari e I libidinu numita limidio aut uoluptatis e6sectatrices. Debet re unu ce
80쪽
Quam qui morte exiliis aeneulliinnino eo Practricendi: m no licet cuia sui comodi gratia nocere ineri Idi comiti ' naturae rhibemur: Ea nanque non Naturae Impatitur ut alios spoliis nostras facultates: copias: opes
augeamus:Nec magis est cotra natura morbus: aut inestas:aut quid huiusmodi u detractio aio appetito alieni Intelligendum inrubi turpitudo sit ubi utilitate esse non Turpitudo posse:ad honestate enis nati sumus: eao sola expetrea e Honestas Ergo ea desi Uda omnino no sunt: in quibus est tura nihil auare,nihil iniuste,nlu libidinosci nihil ineotinenter faciendu3 est. Ac nemcotra remp. Nein cotra Iusiuraudu ac fide amici sui cau Aliorum Mala uir bonus facieti Na ratio hoc postulat ne qd Uidiose nequid simulat nequid fallaciter agat:itain scelus absit In quo gloria esse non potest: duae summa persecta Gna ex tribus
constat ex tribus:Si dilimi inultitudo:S1 fidem habet:Si cum admiratone quada honore nos dignos putet.Tue Dilectio aut diligit: quum beneficiis illa afficituri quum mouetur ipsa Fama 6c opinioe Liberalitatis iustitia Fidei Iustis Fides autem & Fidis hominibus: idest bonis: ita Fides habe stur:ut nulla sit in iis fraudis:iniuri. i suspicio. Eos uero Virius suspiciunt: MaximisΦ eiserunt Laudibus: in quibus exis mant se excellentes quasdam & singulares uirtutes pcr sescere. Usbiciunt eos Ac contemnunt: in quibus nihil Ignavi uirtutis:nihil animi:nihil nouorum putant: Quam ob 'rem eontemnuntur hi: Q ut nec sibi: nec alteri prosunt In quibus nullus labori nulla industria: nulla cura inest Maximeqi admirantur eum: qui Pecunia non mouetur Pecuma Male elum se res habeo Quum quod Uirtute effici demsd tentatur pecunia, Ut ergo Respublica optime nuhemetur.Vos aute3 Gloriam consequamini Patres opstimi,omni studio conari debetis:ut Iustitia:ut Temporantiatur Contincnua:ut Fides: ut Charitas in Rempus blicam Nuna a uobis discedant. Sic nan F eadem crit litas uniuscuius ali & Universorum. Sic uos dili UVos Admirabitur,. Vos Laudibus efferet multitinio.