Iacobi Bessoni De absoluta ratione extrahendi olea, & aquas è medicamentis simplicibus ... liber

2쪽

bin nomis incomminata facilitate atque itisitate insignu i. ' Vale, ω Bessonum notirum ama: ut ad alia etiam quaedam, pleras maior pubbcae Ῥtilitati ergopesci

enda excitetur.

annem Stegerum Senatorem & Qua storem in Aytae ciuitatis Bernae: atque Dominu Rotuli,& Montium Vera i teris &Magni,lacobi Besa x

soni praefacio. T VER TEND VII Idmese, Patrone obseruande, oleorumsimplicium effectinis odore in sapore, O alia quavis qualitate dignosci posse,partim experientia, partimprvrutate QR Arplicium med

camentorum ex quibus extrahuntuγ. ' Nam si hoc τelita praesunt,idmaxime oleum eo-

3쪽

cu parseri, vir pontea clarius animaduertes. Tum mira inquam in eis coprobabunt, θ ἀ- sertim qui medicameta norunt, ut eos penisin fateri oporteat arrem inium diuinitus Inveniam fuisse in medicinae laudem gloriam,' odo eam tamen Vprime calgeant. Nam ea

demastari' modis perfici pote re, sed quibusdam parum febciteri ut si magnisumptuu facieηdi sint, si diu in opere haerendum ent,si ου um aduraruγJ bmpidum atque ea eo nun-xia qua latitabat in materia non educatur: si genuisum sporem odorem non retineat se denique aliqua impropria qualitate imbua- rurantis omnibus vitys longe ab scopo proposito deriti stator transuehet*r Quamobrem in hoc multumissus elaborauimi γ tali tuam abselutiorem Niam inuenis 'emπιοῦ quoa quidem olim adminiculo cui A m empirici, ad aeriis etiam possea multis rationibus er expe-

4쪽

olea ex simplicibus medicamentis commemo- Matis dicturi sumus, verὰm etiam de ratione

eliciendi Ῥi exis bquorem aqueum ilium, quem alij quintam appellitant essentiam, d que aliys multis: νtsingulaseis Acuposita digesta quantum in nobis fuit cernipoteruntima quidem omnia tracilare etiam potui sui hodie non pauci iis tructi dudum ab eodem empirico, per se inde confirmati etiam Uι γ multis ration/bus, quibus inquam, doctrina oe, reuditione me longe inferiorem esse ut Ve riteor. Veruηtamen guia nullus eorum quo si apstarereo hanc ipsim ἀμ fisiundi rationem hactenus mihi aggressi a iidebatur ictum e tui ego nuibus pene no- , rae, minus veritus sim quidquid in ea possem

5쪽

s EPISTOLArim minime contemnenda haec quae primiscem dedimus, a verru candidis harum re-νumsudiosis eootius in ea re nona os conatus ab eisdem non sine laude oe fauope exciapiendos spero. Ia ue maxime suum te Ste-gere patronum mihi ad haec esse omnibus consabit, qui quidem literatis,omniumque Nirtutumstudiosis oblata occasioue sicfauere δε-les Pt te merito omnes amemus.suspiciamus . Atque adeo ut nultas exiniat inuidus

qui improbare audeat , quod tu semel iudicio prudentia summa ingeni, tutoptimum iudicaueris, m defendendum susceperis. Ex quo satu apparet te ea nobilitate oe pietate ornatum esse γ praeditum, rut facile ignoscas in bonam paptem accepturus sis:siicia a me prodeant non adeo magna excuba ut d .gnitati in fumae nominis tur plene responde-- . reposiint. Quodsi rutprorsu spero fe - ιν is , dabo operam ut abbitibi, ac quibus scansdispibus lectoribus cum maiori studio. diligentia satisfaciam. Vra m de his hactenus. Vt cuncta igitur commodius di in i

6쪽

teriqueant, quisque membras rem γη uersam duximus diffinguendam: quorum priamum de fornace erit. Secundum, de numero vaserum quae ad opus requiruntur. Ter

7쪽

ca,, Satureia, ' bsinthium , Leuisticus, Thymus, Mentha,Ρolium montanum, Ilia arthritica, dc Savina in affectibus uteri, pr cipue uero, u t suffatim dica ex omnib. herbis calida&scca temperatura, suauej olentibus eliςi possvnx

olea. Una autem semisum haec sunt.

Foeniculum, Anisum, Siler mont*num,Cuminum Petroselinu, Amomum,Ammi, Anethum, Santonicum, Nigella nigra dcalba Daucus,Careum Ex pluribus aliis seminibus etiam sv vet orintibus eliciuntur olea.

Nomina vero inomatum haesunt.

CIn momum,Pi per nigrum,Zed aria, Cariophyllum, Macis, C stus odoratus, Laserpitium aliqui a gelicam uel imperatoriam laserpitii nomine uocant) Galanga, Grana paradisi, Nux moscata, Gingibe Cubebat,

8쪽

ix DE EA TRAHEMCardamomum, Calamus aromaticus, Cyperus. Item ex quibusdam bac- eis:Lauri,Iuniperi Sauinae:& ex corticibus Citri, dc Arantiorum sic alijs eius. modi.

DE FORNACIS

MATERIA, FORMA, AC mensura.

Ateria fornacis sunt Iateres putearij, id est, rotundi quodammodo,saltemini - riori parte: quorum latitudo est o 'o serE digitorum.Longitudo autem fit ad arbitrium figuli, ac crassi-ties eodem modo.Hi ergo sicut forma ipseru dc ars architectonica postulat, coagmentati in altum, aequabilem ac rotundam capacitatem saltem interius continctunt. Cuius capacitatis diameter

9쪽

OLEIS ET AQUIS. meterin hoc negotio minor esse no debet uno pede: altitudo uero tres pedes noti excedat . Diuiditur porro tota interior altitudo ductae larnacis in tria. inuerualla : quorum primum , pedem unum continet . Secundum paulo plus dimidio pede . Tertium, retia quum totius quantitatis. In summo primi interualli aptatur transversm craticula ferrea in summo secundi deuinciuntur duae uirgae ferreae transuersim distantes inter se quatuor disitorum spacio. Rursus in imo primi interualli,atque etiam paulo supra craticulam in secundo interuallo, figurantur . orificia duo quadrata forma, cum suis operculis instar quidem gulae clibani. InfernE quidem quum detergitur, re illa postulante,cineres extrahuntur qui 'ideciderunt e supraposta craticula.IuperuE uero inijciuntur carbones, & excitatur ignis.Item in fornacis exitu parte magis commoda relinquuntur alia

quaedam soramina ad emittendam suli

10쪽

Qv ALITATE ET QUANTITATE v sorum quae requiruntur

ad opus. Cap. II. Asa numero sunt quatuor. Primum figulinum est, ex Ieo quidem genere quod multum ditique durat in

igne: cuius forma refert calathum uel resectum conum ad uerticem isto m do ut, A.litera indicat. qua-uis tame debeat ad mediam sui amplitudinem modicEintumescere, ac si ad formaci figuram oui tendere uideretur. Tota demum eius quantitas,ac primo quidem in altitudine, quadrat cum te tio dc supremo interuallo fornacis. In latitudine uero sui orificij, conuenit

cum labris orificij fornacis, & in latitudine sui suadi respondetpaulo maio-