Tuendae sanitatis ratio per sex rerum (ut medici vocant) non naturalium ordinem / [Georg Pictorius]

91쪽

DE BONA V AT ET V D. Ad quid solutis atrophia saltem a se sius dii

vinum de ni libcratam Licet alibi quoque literis absinthio demandatum inuenias, sud cun Iam pisutredinis mi acram expurgare, atque oppilatiouim tam h*atis quam lieno me scri, vi uni clari scare, venen sique euprasent se Vivum de mimi obsisere beζοari Tamen vinum de

rore mari rore marina exce litius puto, quemvis enim

no quale morbum ex algore re Iificat, 'rosratam re- diuit appetentiam . axos redintegrat nefasos, capsitarum comprohibet, atram fusa a bilem, se morbos ex ea progenitos, phthisici, marasmatis mirum tu modum prodestratque sicut ab Iuthites,inmn, Omanibus quoque venenis resistit o. Salutari tutu quoque reges amaut o quanti Ad quae ducas de T H. Neruis prosemo, cuiuis vinum de membro ex neruis cotexto aleis ima tum saluia. vinum Gingiuis laxis duritiem reparat. Corso machi , eius digestuam roborat, Naturae muliebria ducit tamen ma in ii a redi pesti tam aequio certa bouorum dii pensatione

no exim natura Uaes,, non liceat, vires eius O ni parte latebr. ι diligenter excutientibus, ut, Iibus

t Ue Ja mixta iuutilia . seueficiis noxia passim Viui sal, iuuenire congregata ideo huius in comoui.iti inco modis licet uobilesit lutare incom/wο moda immiscuit. Si quis enim laetius iumensa

92쪽

rnens ex e bibat omnem cibum inge sum,

aute perse iam concoctionem ex ventricual educit, O oppilatione putredinis matre, causat, quia iureticum es valde propter quod impraegnatis medici exhibendi in dise suadent,abo sum timentcs. O. Ere pari edi I ab enulat abstineudomes illis Namenses duceres itumque expellere Diosco, Dissionrides lenion, hoc es inulam testator cam I cap. 7. pana. H. Recte Polytige sed in eo quos Vinum de non es ac ex omni parte natura e Ius enula. enim superfluo repletum humido expurgat, ventriculum nimiastigiditate angvcntcm dissioni habilem reddit renes a sabulo vindicat, O oculos multa clarificat in arinis ex ei fragia,tuum inuratum, in hac re De vino longe lateque sicut dicitur vincit. Nam e retia Ui sius vini caecos aliquando visim rece to pisse Narbonensis medicus scribit. Cui Vi m de quod ex forniculo praeparator simile ha, forniculo belur,pari citim modo visum clarificat, O babetur reducit. Sed G smcngenitale auget, vis apμd Diodesinibus defcctin habentibus consiti. βο ib. bile iudicatur. Nephriticis confert, quia renes arena liberat, atque quod maxi

veris P .F. scol cndria uer bili vio m non admodum insuave. Tvi. Hoc lieae iiii

93쪽

DE BONA VALETUD Vinum de usisicut ex amara sicilianu paratum,fluit

scoloped tinnorem. I M. sed auctari vice nam amoligno pitu ηMared te impedire videtur religi tamarisci vini de vetonica deprome valorem. M. Supersunt varia deplati O heriis adhue 'ν genera Sedpodagricum nunc quen Visim de tam invisere salui tamen, petiti coms et ovica potem te reddam, cerebrisubsantiam Oead quid viuum de vetonica roborarescit . Et is ita Lib. . a. qui venenumgusauerunt auxiliari, Diosco 3 riderefereute 'O Sat habeo. Quem a rem visee podagricu 'T H.Fratrem meis. 'O Fratri certe condoleo Es enim bellio homo summus ibi amicus. Absit igitur quodamplius tuum abitum impediam fas xit deus pl. Max. ut dexter issi compareas Aesculapius Abiit tur, cras te reuisam,

nunc Nale.

ARGUMENTUM quarti dialogi

Exerchi; quistis pro sanitate conserauanda, tionem habendam. POLYI. THEOPHRAST

94쪽

Eurotam te domi sedentem et M. Ergo meo sum arbitraris P O. Rem acu tetigisti. T H. Solove curis. negotia tra Io,no ocium P . Quae nam Τ H. Cum fratre

meo nuper si podagricri qui e Phalariodis tauro, ex dolore mugitu edit: huic qua. Atersuccurrendum, meditorinam intoleras bile malum poda a. O. Et immedicabis te.TH. Oportet tamen crudelem hunc crus elatum,ansonis, ne ad resim patiens conafugiat enire. M. Sed νndefatri tanta oboritur tyrannis 'haucsuasit a parena tibin contraxit, aut a primasu natiuita. idis crasistam rara habens membra ad lapissum prona. M. Nou,ssedase rerum nounaturalium uerterita ratione. 'od uim lateris inter omnes praefatam rerum primas tenentis sibi iudicium praescribat, tute nosus potissimum, quando serquiliniis psimis fatoribu inferitam,aeque salubremo exoptandum iudicet aerem, ac udum,elarum, odoresuavem. Quem item tu cis

ἔο potu secundae rei dele Ium habeat, di ellippis compareat, dum vel cicutae verbis missa cibis adaptandis nam qualitate inessepraedicet. Nos denique motus siue exerciti O quietis tertia rei, canones obastrue tu diei quicunque a conuixerit,anis

maduerten

95쪽

maduertet. I O. Sunt motus , quietis , nae alitudiis natione canones '. aliqui te.

le fribente Inois p ibile hominem dispers sauitate res errima sex enim

rerum qua supra nominauimus,tertio Ocώoccupat. O. Osende ergosi de bac re ter/tia aliquid habe, Τ H. Oseudam recthsed hoc pria addam, nisi harum usa ob fruetur ratio, quod nousium podagricus vehemens illa dolorsed omnium morborum ' μ' quesiocrescet ema,sicut O multiiuga id do florum coprobant scripta, diurni Aquaso / i sat euet in Nam velut aquam hiue da uis ad iude iram, non putrida inferi notamus, mittirpis. sed lacunalem Gotem ita quoque corat redinem pora exercitata,nu aputredinis noxa εἴ di depreheu timui, sed ciosa pessimis mor bis, iuste turbari iuxta Lud Nasenis: oui imp. meruis liquaui; corrupant otia corpus, i. d. poto Vt capiant ilium ni moueatur aquae. Notis a Motu etenim tempore o facim, calorem lore excia expergefacit nati . sic auget ut super tat natu, sua, aer corporis velper pharmaca erratim. per phlebotomiam ableganda per diapho resim consumat, nectaιsalubrisimulo ir

96쪽

licet, ' alis hepatis, id tum habilesta, pus motusco. O. Si quis autem lapsi,m in hoc com coueniat. mittat, ' citius se exerceat quid a T H. in id tum Is crudos γε me bra buccos ma/nareficit, O appila times platat, qμies briumsne caM O. O. Sed νnde illa dige, pilais siones celebrat. cognsciam TH. A lotio, nessebr q:iis V citrinumfuerit, tempus exercitii in causa. sat licet O tempori habeuda sit rariose, qu)d verno tempore iuxta meridie in cosaltem temperato at exercitium, tu aesa: Exercitia se ut horis aut meridiem, Ne tamen D; requiritriis ardorsiit morbosque ferat, Mortali temporisbus avis. In Deme autem post meridiem, re De cta. laco prius ignis benefici tepefa Io,ue quid Virζ-i figoris ob dat iniuria. Id quod ab Auto, Aeneid.

ni a imperatore Romano, Gunihil obser Galenus

uatum ex Gatiuo colligimus, qui breuissi, lib. 6. reoniis diebin sole occidentepat ramilon. gim Duta, mi autem,bora noua et decima sania ratem consideraus ingrediebatur. Nihilo,

minio tamen animaduertendi , sate sub illius , hyeme vero crassim exercitiigenus conuenire ν ue alter tepore oviu nimia .exfluatur,altero ero calis ab tutervis mebris excratur ad exic a P . Oibus aua

97쪽

Nali hu tem similis exercendi datur liberta 'Τ q. moribus moiquibus enim corpora sint cacoc mira repleti se ci sicut medici vocant' nuta temporest

non exer exerceat. P . Ergo in perpetuo eget octo feeant H. Non sed prim laborentor malorum humorum educitione inemadmota enim mordacissimi canes cum dormiunt, nosunt irrita li,sic mali humores quoque per exeracilium nonseunt commouendi nam motio

alterati in angusti ductibus facile putre scunt O aliquam aegritudine actu sicut sis lib. . dio cile in terti aphori orum Galenust h. eum, declarat. Et Avicenna tertia primi,his vero meis: ro sedit, Hora inquit, qua incepti exero Auic ter cit ip paratur,oportet /t corpus sit muno ita primi ' O ne in partibus intraneori

doct. . . ammchmi fluestres mali existant, quos exercitium iu corpore dii fundat 'O. Q Tale ego corpus habeam rarisiime con derased disti ere, absque u a humor-m

consideratione, tu viridari meo, vel arboures aut vites puto, seu herbas decerpo aut

in agella paterno terram pro indoctualeabm effringo, vel iac7ο semine boues lyran dum simulo,aut aliud huiusmodi traho,neuci usim. T H. Habet domus tua in proopinquo hortulum Pi. Aedibu contirug. H. Ergo tibi maceta habes hortus evira

98쪽

DIALOGV IIII. 'pauperis es macellam:domi quesine horto, Hortu quamuis amoenisi ma,uoves domus,sed eo pauperugasurum carcer multum tenebricoso est maceApraesertim quum in eo loco exerciti postse jum. dentarium vel Mici veliri; at negocii, Domus is laborem, libellis aut pueris comitibus,spa ne horisciari impendi , , deambulare t im- ergastula

Sed ante prandium hortos,stas 'O L. Naxime T H. Recte quidem uam quem. admodum leue aut cibum,desionem eo: friat exercitium, o sanitatem conseruat:

sic ps cibumstare, tile est, aut modicum post cilia

deambulare, donec cibio ad fundumso pare, tismachi,ubi digesi perficitur scedat. o. e. Ego talia nou ad viuum resecos isquenoterpos cibum quoque, arrepto cabasio si

horto me vel agen non inter , illam aut proximum nemus domesicis negocii autenim, visito. H. Sin re. P . Quare diat IT H. Etenim cibus in somacho hinc inde cibo equi, suctuat equitando, autequamfundum tare, mas attingat,corrumpitur, quo ad aut mol lum.

Iter incedeud nonfit sicut ex his Galeni Lib. . de quoque verbis comprobatur, dum inquit, vesani. in icte, semn optima perficitur dige Avicen.et. sio P . Ergo 'oic sanitati proficua parte cat. Hi Et proficua ν siquis calidae commeio

99쪽

DE BONA VALET V D.

enim forte non conuenit excrciatum, Dicea,

na refercule qui iii is dis statione timet)per exercitium utcmpsiue fictum sani talem amisierit per quietem hanc recipiat, Secunda eodem uti cuna autore. Nisi maior m de fera prim Idasbii habeamu3,apud quem P ba ra ad

Qtio caret alicrua requie, durabile non est: Haec reparat vires,scisaque membra

iuuat.

P . Sed quid,a si et exercitio, non steras ii luisti f. ciendum suades T H. Vt molli extremarum partitim ficatione tauIur, vel cum pano tirioris lanae , vel votis rea,

nuum s cci udum qisod rporis dis ostio exigit supplet enim ficati , caetri ilium. Nisi equitatio item , quamsomacho coaxis utilcm Plistius scribit,plus dilitant aut naAigationcm, quae hibisci confra seu lectio pensitos, ast gcsationcs,chiculoru, Balneum Asclepiadis inuenta vel balneum,quo is Decies ex militer 'ecies exerciti s non vulgaris. ercitii. Quale iureulis balneum Nam tria genera medicis usitata inuenio. M. Paan alnei rum Gert e creum sit in vacua hi ci. tri gene natannis, elata,seu ignemo exivi ibi s . auiscoria serri siue uri

100쪽

dulci vel minerali aqua concinnatum,mo Q Mutid nou inibire, utamur. Siquidem corpor balneanara exoptantes basiora, a prandi quum dum expesecunda desios reperfecta es, balnean, tentibiudum se accingat,nis: timor oppilationis in corpora cumbat, quodpicrunque si euenire let obors ora. qui corpora habent impura sicut Rasis do. cet,quarto ad Almanseram capite .ciret, οἱ Iauo. Qui vero pingues, macriora, i uon bali cum accedant. P . At ego neque satur neque ieiunus bala cum sis sero. Nam . ingressufflatim ventriculi cor 6biadi conis queror. II. Ex lapsu nimirum rubeae bilis ad eum loco m. Rem 'itur accscentem Osubtilem,ante in rusum sumite scutes robu Iuum,aut panis inaccio,vel aqua rosi rea madefactus P . Sisbaecstim lenis rent facile uis acquies rem dictis. Nam obalneo quavis spoliarium,ix a limine Isis iurem re bibendi me sdcrium laniat. H. A balneo nihil det ius potu si quis A balneo a sque mora hau serit, maximesi i a Ti, aquasio ni ,retenim est, ne actualia illa figiditas, da nocet. ad nobiliora pertingat membra, ipsorum, uice .se,

virtutes corrumpat, necis cicimae cauma da pri