Praxeos medicæ universæ præcepta. Auctore Josepho Frank ... Partis primae volumen primum partis secundae vol. octavum Partis primae volumen primum, continens prolegomena, doctrinam de febribus atque de inflammationibus generalem

발행: 1821년

분량: 495페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

471쪽

DE INFLAMMATIONIBUs.

Origo Puris. s. Pus ex carne fieri, purulentum vero exsanguine, vetustas docuit 57 . Primam illam

opinionem non pauca infringunt argumenta. En potiora: I.' Nulla observatur saepe proportio inter iacturam substantiae , et copiam puris in abscessu collecti. a.' Ulcera artificialia sappedia sine substantiae jactura suppi rant. 3.' Ρα-ris ope partes amiSSae potius regenerantur , obtineturque: ita sanatio ulcerum multorum. Et 4 ' fibrae musculares, vel tela cellulosa non sacile puri assimilantur, saltem aperto Vel ah SCessu maturo, partes illae saepe inconsumptae puri innatant. GRΑςΠUIs originem puris ex

adipis solutione repetiit, alii ex corruptela lymphae stagnantis , quarum hypothesium salsitatem clare celeb. HEBENsTngi T 58) , BROOMANs 59), et REtL 6o) demonstrarunt. Non desuerunt porro medici 6 i , qui in ea versabantur opinione , pus generari in universa massa sanguinis, ac dein ad partem unam, alteramve de-

472쪽

454 APPENDIT poni. Opinio hujusmodi pulcherrimo quidem

de metastasibus purulentis rationem reddit 6I ,

nullo vero pacto de transitu instammationum in Suppurationem; exceptis enim metastasibus, doquibus sermo est, rite animadvertentibus et

aliter, quam praevia inflammatione secerni potest. Cl. REI L abscessum pro organo Considerat puris secretioni ita dicato, sicuti hepar, et renes secretioni bilis, et urinae. Quomodocumque sit, probabile saltem est, pus eodem Pa Cto in abscessu secerni, uti lympha coagulabi- Iis vigente inflammatione. Quaenam autem Sanguinis pars pus largiatur, arduum est determinare. Cl. REIL Existimat, pus ex album i-ne , et fibra sanguinis fieri, quae opinio ab experimentis GRENil 65 confirmari videtur. Cl. ΗΕBENSTRE IT uero , et BRUGNANS puris sontem in gelatina sanguinis quaesivere at qua utitas gelatinae in sanguine adeo parva, ut dissi- Culter ex ea origo puris explicari possit.

473쪽

Puris indoles.

Io. Pus bonum , sive laudabile est liquor

uniformis, opacus, ex albo flavescens , consistentiae Cremoris lactis, aquae specificam gravitatem Superans, sapore miti, et sere dulci instructus , frigefactus odoris expers, nec acidi , nee scali liberi notas osserens, in aqua haud solubilis. Hae ipsae notae non solum puri ex abscessu scaturienti, sed et materiae puriformi, inflammationis essectui, propriae sunt. Identitas hujusmodi qualitatum physicarum Sane suspicionem movet, nullam disserentiam re ipsa inter liquida illa locum habere. Confirmatur ea ab analysi chemica; irritis enim omnibus laboribus , nullum hucusque criterium detegere tiacuit , quod pus a materia puriformi distinguere

posset. Quae criteria a cl. DARWIN, SALMUTII , et GR AMRYER proposita fuere, Solummodo V lent ad mucum sive a pure, sive a materia puriformi distinguendum, cui scopo et sensus nostri sufficiunt. Hisce omnibus ad trutinam VO- eatis , in ea nunC versamur sententia , nullum reale discrimen inter pus, et materiam puri-sormem inter edere, ambo scilicet esse essectum secretionis morbosae, amboque ad partes amissas regenerandas, vel ad novas producendas uiti, et pro re nata, nunc cum, nuue siue ex

474쪽

456 APPENDIS

ulceratione occurrere. Quoniam autem multum interest, quocumque in Casu secretio hujusmodi sese patefacit, determinare, utrum pus cum , vel Sine exulcer atione Secernatur, bre vitalis caussa in decursu huius operis , per Pus semper intelligemus pus, quod Cum exulceratione secernitur, et per materiam Puriformem, Pus Sine exulCeratione, sola scilicet inflammationis gratia SeCretum.

Exulceratio.

ii. Sicuti pus vel exulceratione generari potest, ita non omnis exulceratio pus largitur. Largiuntur illud exulcerationes , sano aliunde in homine , vel vigente diathesi sive inflammatoria,

sive rheumatica, contingentes. Ceterae vero exuleerationes aliarum diathesium soboles , vcl nullum largiuntur pus, vel materiam olim quidem Pro pure corrupto ichor, sanies ) habitam, nunc vero , ni sallimur, pro liquido sui generis

declarandam. Est autem ichor , sive sanies liquidum tenue , acre, Cruentum , Aetidumque. Et hic occasio observandi sese offert, exulcerationes externas saepe scalam, ut ita dicam, si tus totius corporis sistero , nec nonPindicium,

ex quo interdum sat tuto ad indolem latentis morbi concludere licet. Sane non mirum , Si exulceratio, vigente aliunde Prospera valetudi-

475쪽

DE INFLAMMATIONIBus. 45 ne, vel diathesi inflammatoria, pus largiens , mutata diathesi, ingruente scilicet atonia, vel febre typhode , sanicin stillet, quin hic affectus

mutatae Conditionis organi secernentis, Corru-hielae puris adscribendus sit. Nec mirandum , ii quilibet demum inflammationem in homine

alia dialhesi, e. c. scorbutica, Vel Venerea, laborante, exulcerationem generare mixtae saepius indolis. -- Characteres gentilitios variarum specierum exulcerationum hic silentio praetcrimus , quoniam de iis in decursu operis debitis tu locis metitio set.

II. Inflammatio gangraenae periculum minatur, dum ea indolis sive gasurione, sive typhodis, sive scorbuticae , sive arthriticae est, aut si a caussis mechanicis, vel Chomicis oriatur, praecipue si orgasmus, et dolores fuerint vehementes, atque pars inflammata valde sensibilis. Absoluti iransitus itissam mationis in gan graenam signa sunt cessatio subitanea dolorum,

virium iactura, facies hippocratica, extremitates frigidae, pulsus creber , fili sermis , intermittens , mentis serenitas. Si gangraena sueriteXterna , clare apparet, partem inflammatam calorem , et sensibili talem amittere , epi dormidema cute plurimis in locis recedere, vesiculasque

476쪽

458 APPENDIT sero repletas oriri. Gangraenam et sine praevia inflammatione saepe locum habere poSse, omnibus notum.

S. LXXIX.

Generatis.

r. Therapia inflammationum pro varia morbi indole diversa, ac omne studium in remediis rerum positionibus accommodatis eligendis, ponenda. Gra inflammationis Iocalis.

I. In inflammatione locali caussa inflammationem excitans apte omnia abigenda, si hoc sine magna partis inflammatae irritatione fieri queat, alias vel involvenda, decomponenda, et quocunque in casu illius deleterii essectus temperandi. Si nulla adsit sebris consensualis, praeter remedia Iocalia, vix alia requiruntur. Sunt autem hujusmodi remedia localia , alia in in-iammatione recenti cum Omasmo, alia in in-fammatione senescente cum atonia. In Prima illa evacuatio sanguinis in vasis capillaribus partis assectae immediate contenti, ae Verisimiliter generalibus circuli legibus non subjecti Potissimum est remedium. Obtinetur hujusmodi

477쪽

DE INFLAMMATIONIBUs. 4b9

evacuatio applicando debitum numerum hirudinum prope partem inflammatam. Sane nisi Vae a via Cluum suppeditaret, animal desideraretur , quod respectu medico, in tantum generis humani beneficium redundaret, prae Vili, a primo intuitu , hirudine. -- Loco hirudinum interdum cucurbitulae scarisciantes adhiberi Possunt. Nonnunquam scari catio ipsius partis inflammatae requiritur. Praeter sanguinis de-Pletionem pro re nata repoti iam, nil in inflammatione recenti , et cum orgaSmo magis Conducit πρlicatione frigoris. Accedit acetas saturni , pro usu externo innocentisSimum remedium. Nec simplex acetum virtute hic destituitur. - Quo primum vero inflammatio localisacmen attingit, ac tensionem partis cum summo dolore offert, a frigore abstinendum, et in calore auxilium quaeri debet, sub forma fomentationum, ut vulgo dicunt, emollientium, et anodynarum adhibito. Hic et optum prin-Ceps remedium. In inflammatione locali Chronica cum atonia applicatio quidem iace- talis saturni iterum locum saepe invenit, at alcoholi nupti. Huiusmodi remedium tum puriam, tum Cav horae iunctum, magni certo hic momenti. Ita plurimae herbae aromaticas vino decoctae. Alias autem calor humidus nocet, Siccus Vero prodest. Adhibetur ope lin-

478쪽

46o APPENDIXteorum , sarinarum , herbarumque Variarum C Iorico imbutarum. Si febris consensualis iu- flammationem localem comitetur, et sin lex sit, ea per methodum morbo primario accommodatam, nec non per regimen , quietem scilicet, nutrimenta pauciora etc. sedatur. Si autem se-hris hujusmodi fuerit inflammatoris , Sive gα- strica , sive t hodes, secundum regulas iam raditas curanda; semper tamen memores Sim IS, sobrem hujusmodi non sistere primarium mor

3. Longe autem aliter res se habet in cura inflammationis sinu tomaticae, in qua therapia naturae febris accommodanda. HOC Vero non impedit , quominus simili, si fieri liceat, ad re- mcdia localia, praecipue ad depletionem sanguinis ope hirudinum deveniatur. Nec sobris omnino ita curanda , ac si inflammationis partialis expers esset. Inprimis enirn hic exsudationum , et earum Sequelarum Periculum resolutionis imperfectae minitantium, ratio haberi debet, quae singula saepe saepius usum tum

mercurii, tum foliorum digitalis PurPureae, tum radicis Pol galae senecae , tum forum

amicae montanae, tum vvοViam aqueorum , tum meSicatoriorum etc. exposcunt, ut in decursu hujus operis apparebit.

479쪽

DE INFLAMMATIONIBUs. 461- Cura insummnsionis exitum.

4. Et quid adversus varios insammationum exitus bd 'γem scilicet acutum, SVPMVationem , exulcterationem, gangraenam etC., operandum sit, in speciali illorum doctrina exponetur principia enim generalia hujuscemodi doctrina E sero omnino ad chirurgiam spectant. Hic solum therapiam febris Sulmuratoriae, sive hecticae dilucidabimus, ne serius ad multas hae in re repetitioneS COgamur. Cura febris hecticae. 5. Febris sumuratoria, sive hectica, Cum sit effectus alterius morbi, curam potius suca tam , quam radicalem admittit, Sive exposcit. Haec ultima cnim omnino a thera pia vitii localis, partis scilicet Suppuratas pendet. Varii autem stant modi febrem suppuratoriam, sive hecti- eam leniendi. Si aeger suerit robustus, juvenis, succi plenus, et morbus recens, regimen antiphlogisticum conducet, nec excepta venas sectione. Ea vero ob virium iacturam contra indicata, nil magis irritationem, qua hujusmodi aegri laborare solent, infringit, quam acida mineralia, et igitulis ρur rea. 67 , et aquia gaz GCidum carbonicum continens s68 cum, vel 4ino

480쪽

APPENDIX

Iacte. Corpore iam emaciato ad decoclum radicis orchidis morionis 69), althaeae sicinalis Io , rasurae cornu cervi elvhi ix ad juscula carnea ex gallinis, pedibus vitulinis, limacibus, ranis , testudinibus , confugiendum. Frigus, quo sebris hectica stipari solet, a W- latina animali saepe compescitur. Vires deficientes sustinet decoctum lichenis istandici , corticis cinchonae sicinalis , porro Semina phella uirit aquatici 72 . Hominibus, quorum febrem heclicam magna sensibilitas comitatur, extractum hyoscyami nigri 73 optime conducit. Ita γium, praesertim illius extractum aquoSum , aut connubium cum tinctura acidi sui 'hurici ammatica Cuius ope sudores colli quativi saepe miraculi instar compescuntur. - S. LV. 33. o) S. LX. 18.

71 R. Basurae cornu cervi uncias duas. Coque per dimidiam horam c. s. q. aquae sontis. . Colat. librae unius adde sympi adianthi capillorum Veneris unciam unam. D. et) R. Seminum phellandrii aquatici drachmas duas: aquae servidae q. a. Stent in digestione per quartam horae Partem. Colaturae unciarum novem adde syrup. cortiCum aurantiorum. M. D. S. Cap. ter de die Fasculam semis.

SEARCH

MENU NAVIGATION