Iulii Formosi De formis rerum publicarum. Positiones

2쪽

DE' Formis Rerum publicarum

POSITIONES.

N idea verum reperitur,tres esse rem publ. gubernandi formas sive figuras , Monar chiam,Polyarchiam,

Democratiam: nam aut unus, aut plures,aut omnes summa

rerum praesunt, eamque administrant r, id est, ipse ipsive, quod visum ei eisuetest, agit aguntve per se, aut quibus vult voluntvh mandat mandantve.

Sed nihil hoe ad praxin

3쪽

ad reipublieae administrationem actua.

Etenini non ideo magis Monarchia , aut Polyarchia, aut Democratia potest constitui, quam unus,plures, omnes apti capacesque fingi ope te. gum possunt, ut actu imperium exer

ceant. 4.

Hoc tantum; sub unius, plurium, an omnium nomine leges, edicta, ad- . ministrationes in republiea debeant promulgari, proponi, confieri, leguhus reipubl. fundamentalibus potest praescribi.

Enimvero si Rex a consilio sito, aut aliquot hominibus, ut cumque pMtientia ipsius abutentibus, duci se patia

tes , M'narchiae nomen isti Himini

manebit, revera Polyarchia erit.

si populus aut plebs, hoe est, ma-im populi pars , suis deeretis nomen

4쪽

Regis praescribat, Democratia fuerit censenda, non Regnum, nisi solo nomine Hoc omnes vident.

Rurius si iste populus ab uno De 'magogo se naso duci sinat, Monarchia erit, sed non illius Monarchae cujus nomen legibus praescribitur,

Item si in secatu seu Concilio supremo unus seu prudentia , seu eloquentia fetu metu potentJae ocmorum e reliquos temperet , exta a Polyarchia videbitur , intus de ieipsa erit Monaris chia.

Ita si populum unus, aut aliquot Demagogi suo arbitrio, quo velint flectant,reipsa Monarchia erit, aut Polyarchia, specie, & nomine Democratia. o.

meat quis et toties ergo forma

5쪽

Reipubl. mutara censebitur , quoties manente externa specie, regendi vis penes unum pluresvi erit ρ

Ecquando tu , qui hoe dicis , quisquis es philosephista, desines ficti tiam& ineptam formam , qua ipsi ejus aut hores de schola physici exciderunt, rebus civilibus aptare '

Formam respublicae aliam . nisi externam speciem, non habent: quod inachu& gestione negotiorum sit, ni-' hil ad formam philosophis somnia. tam,sed ad variationem circumstantia. rum, hoc est, accidentium visiorum re

spicit.

tiis summam reipubl. spectantibus nam quae summa reipubl. salva mandari aliis possunt, huc non pertinent hoc monarchice , illud polyarchice, aliud aristocratice , aliud oligarchio seri

6쪽

geri Madministrari potest ; quaedam&

fortassis pars minima democratice, Iamque ideo desinet esse nomine Dem -

cratias

Idem in aliis rerumpubliearum formis,id est, externis speciebus manetibus, evenire existimandum est. Neque externa species magis habitus in ternus est, quam larva facies , etiamsi quis in publicum non prodeat unquam nisi personatns.' N Falluntur ergo , iquotquot se mam ac statum reipiibl. qui seinper de

omnibus in negotiis sibi constet,legibus condere sperant: Neque minus falluntur, qui ex praeceptis philosophorum civilium aliter in regnis , aliter in optimatum re

pubi. aliter apud populum negotiari discunt: eum ubique id quod intus est, hoc est, quis quive consilia reipubl. A 4 ten

7쪽

temperent sit circumspiciendum, eoque attemperandae negotiationes.

, Etsi fundamentales reipubl. leges aliis alias meliores inveniri , hoc est, sie constitui posse rempubl. ut e ternae formae interior habitus, magis quam fit insiliis, conveniat, non est dissilen

dum. λ

Quid, quod externa reipubl.forisma nulla non pulchra est y Quid enim optabilius, quam una anima, qui Rex est , civitatis corpus regi, ne a pluribus distrahatur Quid praestantius , quam

C toto coetu prudentissimos ad clavunt sedere Res orituras tempestates praevi.' deant, quod fit in Polyarchia λ Quidi undius, quam aequa libertate omnas frui, quos natura aequales genuit, Consensus omnium aequalis in unum corpus

conglutinavit pSed interna vitia ut in pulchroc'l'r naturali non natura, . sed ea accia

8쪽

aecidetur, hanc illamve rempubl. laudabiliorum , aut vituperabiliorςm fa-

Polyarchia praecipi, reliquis duabus speciebus stabaior eondi potesst, in

qua scit. caeteris ad ὸundem modum sese Eabentibus, suffiagia occulte,& calculis , non palam, aut voce serantur : ne- que enim verisimile fit, E 'multis maj rem partem in perniciem , aut incom-Diodum reipubi. esse consensuros , aut saepe sibi imponi passuros, quod in Repubi. Veneta, aliisque apparet.

2I. . .

memoeratia, ob indoeiles & beuluinos vulgi animos diu sibi constare non potest: aut si maxime perduret,miserum tamensuerit, rem, famam. , Vutam complurium rationi se submittentium holpinum horum quippe causa societates magnae, quas civitates , sive Respublicas appellamus, conduntur bestiae unius motibus insanis jactari. Λs 22.M.

9쪽

Monarehiae, ut externa specie ta- , les sat diu maneant, minus tamen fiant expetibiles, quia intus creberrimis mutationibus obnoxiae sunt 3 non modo ob hominum deinceps succedentium , sed & propter unius hominis temporiis bus divertis variabiles animos, ingenia, mores: uti adolescens , juvenis , vir; temperato corporis statu, melancholico, sanguineo, phlogmatico; fortunatus, infelix ; validus , infirmus ; sa nus, aeger; sibi fidens, amicis & ministris obnoxius; a suis nunquam , aut contra sepe deceptus; liberis nullis,aut multis instructus; insidias metuens, aut securus agens ; vicinis potentior. aut

viribus inferior sibi virus; superstitiosus, religiosus , contemptor invisibu

a, Itemque non unius generis sunt, aut . diu manent Monarchiae, prout pauperi 'populo,aut locupleti, doctis, rudibus. audacibus,meticulosis,parcis, luxuri

10쪽

sis,quaestuosis,inertibus,peritis, impe ritis, ambitiosis , humilibus subditis Monarcha imperat, quaeque alia sinst

Unde & hoc facile colligitur, quandoque nis plerunqueb expedire, Mo narchiam non Monarchice, sed Polyarchice & Oligarchiee , quin &democratice sc.cum pauci rei hores sibi tendentes: in medio rempubl. relinquunt, nec Monarcha compescendis iis suffi- cit ) interea dum ad L L. monaris chiae fundamentales reditur , administrari. De Polyarchia &Democratia,specie talibus, idem esto judicium: nimirum expedit quandoque, ut haec illius interna 'i,illa hujus,& utraque Monarchica gerantur: pisrunque utile est, omnem externam formam administrationi paucorum subjici. , t quin , ais , se semper in motu &