De morbis acutis infantum

71쪽

Purgatio quidem ipsorum Multorum febribus continuis laborantium eandem periculi simul ac audaciae speciem inexpertis prae se tulit. Veruntamen eventuS ejusdem auspic tus, nuperis Medicorum aliquot ii primis peritorum experimentis plurimum comprobatuS est. PrimuS autem Catharseos beneficia etet in ipsis eiritus evulgavit incomparabilis ille Febrium omnis generis debellator, &Practicus insignissimus Dominus D. denham, qui in Schedula sua monitoria tribus abhinc annis typis mandata methodum suam dedita opera eX- posuit, ad Epidemicam hanc Febrim propulsandam, quae etiamnum gra satur. Atque ita porro exinde promeritus est, quod nobis Videtur, ut nullum unquam taculum quamdiu medicinae ars florebit ejus nomen conticescat: nempe qui pariter Di

phoreticorum tam apud nostrates quam exterOS perperam usitatorum

perniciem exitiabilem animo excelsis& virili detegere non dubitavit. In operibus suis jamdiu editis, nimirum in

72쪽

6 De Morbis acutis

in Peripneumonia Notha morbo apud ΠOS non ita raro b curanda, ut & in aliis allectibus ingentem Catharticorum usum antea inculcaUCrat atque

in Post cripto operibus ejus universis pridem superaddito febris 'emati, nuncupatae curam in Purgando unice posuerat. Tantus scilicet viri sere Septuagenarii, ac Valetudine maxime infirma laborantis ardor is bonum publicum indigne tulit fato jam in procinctu 1tante impediri, quo mi-ntis Observationes suas Circa hanc materiam omnibus numeris absistutas in Aurea ista Schedula tandem redderet. Quod vero Catharsis quanquam inter Arcana Medica haud numeretur, atque mirabilibus Chymiae Vix qui quam debeat J sit omnium auxiliorum, quotquot ferax hominum Curiosorum inventio unquam CXCOgitaVit, reVera primarium,induCOr quidem ut Credam, ob hanc potissimum rationem : nempe quia firmam Corporis Valetudinem Vix quisquam obtinet, aut illaesam vel paulisper ConserVaro

73쪽

servare potest, qui alvum non habet de die in diem Catharsi Naturali mediocriter Lolutam : quae quidem Catharsis Naturalis perinde est ne si ria ad vitam sustentandam, ac cibus& potus noster quotidianus ad ipsum

Corporis nutrimentum. Neque enim

ratio vivendi magis requirit, ut pars cibi melior & siucculentior per Venas lacteas transmittatur, ad debitum nutrimentum corpori prasbendum, quam quod pars ejus Crassior & d terior quae nimis diu retenta hal tuS noxios, imo VenenatoS, sursum emittit natura aut arte per senti nam corporis expellatur. Et prosecto eam gloriam sibi ipsi Purgatis

jure acquisivit, ut, ex usi Vulgato, nomine Medicinae amplissimo sola omnium insigniretur. Septennio nuper elapsi, mos mihi tuit in Hebribus Puerorum, neC non Infantum Vel minimorum, secundum

methodum jam laudatam Calbar uadhibere; licet id in Adultis neglia

gerem: & quantum reS ex animi sententia successit nequeo facile nam rare. Quam-

74쪽

8 De Morbis Acutis

Quamobrem cum prim 1m Sch Aulam praefatam attente perlegissem, eadem animi laetitia perfundebar, ac si insignem aliquem favorem a Numine Divino me recepisse Contigisset. Itaque facillime adductus fui ad talia citer experiundamMethodum Cathar-ticam in Adultis, qui ex eadem in Juniorum febribus successus optatos tapissime fueram eXpertuS. Prima autem Indicatio in curandis Infantum sebribus est, Acidum rite Praeparare, quo melius id eliminetur. Atque Acida debere Praeparari, antequam poterint Cum m expurgari, facile constabit, si naturam Acidi paulum expendamuS :nempe si incrassandi & coagulandi Vim, qua idem pollet; si generalem obstructiones pariendi causiam ex isto

parente quam tapissime oriundam ;s naturalem omnium liquorum, CX-ceptis maxime spirituosis, in Acidum putredinem ; si molestiam illam maximam, qua medici solent torqueri in iis curandis,quorum corpora acido

75쪽

INFANT. M. 49

humore multum scatent sed & praealtis argumentis si tormina consideremus, quae Purgationes sine corporis Praeparatione debita exhibitas, inhabitu in acidum Vergente comitari solent. Scio quod vox illa, Humorum Praeparatio, apud AutoreS complures legi possit. Atque finis propositus fuit,

ut Catharsis tandem aliquando secutura eo taliciorem eventum haberet. Nempe crassos humoreS attenuare Contendebant, serVidoS temperare,

obstructas Vias aperire, Vel per poros cutis Diaphoreticis eosdem impellere. Verum utplurimiim huic fini nestio quos Syrupos,aquas simplices destillatas, atque ejusmodi nugamenta adhibuerunt,quae Praeparationi sive Alterationi designatae nihil prorSuS Contulare. Interim tempus, quod morbo acuto subjugando apprime necessarium fuit, otiose quidem, imo pessime absumebatur. Haec vero quali S qualis Praeparatio Ortum suum, ut opinor, duxit a trito

E illo

76쪽

s o De Morbis inutis

illo, Verum non satis intellecto Hippocratis Aphorismo k. I. n. 22. Cocta, non Cruda, sunt medicanda. Atque hujus magni Canonis in alienos a re sensus frequentem Contorsionem fu-4se causam haud minimam equidem existimo, cur Medici tot celeberrimi multis retro taculis ne hilum fere1bmniarunt de Purgationis beneficio in Febribus Continui S. Nempe Cum Febrium primi instultus & maxime postquam aegrotantes lectulo calidiori fuerint aliquamdiu in carcerati, Cruditatis signa evidentia sypissime exhibeant,Medici astantes utut in Praxi albaS egregie versati,statim ad sudorificatanquam unicum Asylum plerumque confugiunt,ad Catharsie iS autem mentionem non minus ipsi quam ineptae

Nec 1 ne praeterit, quod Autores aliquot de Ortharsi in Febribus, sicut& de aliis sere omnibus, disputationes prolixas instituerint, sed si rem ipsam paucis Complecti liceat, potius ad implendam paginam, ad animum lector S CCcupandum, atque ad doctrin copiam

77쪽

copiam ostentandam, quam ad Ver talem ipsam sive illustrandam, sive determinandam Verbose Collimarint. Magnum hujusce aeVi ornamentum S lumen, S enhamius, insolita animi sortitudine ac ingenio non Vulgari praeditus, hanc rem de qua alii plane Verba dederunt, tum ratione multiplici comprobaVit, tum factis, hoc est, Praxi ipsa plenius absolvit. Praeparatio humorum Crudorum in Febribus usitata, per AleXipharma-ca ac Sudorifica, magis ad humores Crudiores reddendoS, quam ad Coctionem Veram introducendam spectat. Prosecto ista immaturam potius ad mortem praeparant, dum Cruditates ex imis CorporiS partibus sursum ad Caput impellendo, Phrenitides, Convulsiones atque ejusmodi deploranda Symplomata Certo

certius arcessunt.

In principiis Febrium sive sint

Esientiales, sive symptomaticie' siquidem prae Coctionis lenta expectatione evacuationeS necessarias in Cra-- Er stinum

78쪽

sa De Morbis aeuiis

stinum produceremus, tempus illud Opportunum saepe irrevocabile celeri pede praeterlabitur. Tempus illud, quo fundamentum omne Curationis secuturae illico jaciendum fuit, quo demum Vires constant, quo sere solo

CVaCuationes emolumento esse possunt, sub Cardiacorum insulsa administratione, vel Chymicorum Febriiugorum fallaci experimento, paulatim fugit, atque aeger nuperrime athleticus, furibundus nunc denique redditus, miserrime perit. Adhaec amrmo, quod non obstante hominum

Caeco praejudicio , CVacuationeS Opportune Celebratae Urinam, quae Cruda apparuit, ad Coctionem CXoptatam, atque Una aegrotantem ad incolumitatis propiorem Consipe In CitiUS aC Certius duCat, quam quodlibet aliud, quantumcunque illud fuerit, quod nobis innotescit,humanii ingenii

tentamen.

Praeparatio igitur, de qua nunc zgitur, nequaquam est aggrediendad adorificis proprie dietis, hoc est, cor-l us excaliacientibus, quae nullo nomine

79쪽

mine teneris Infantibus aut puerulis prostat sed multifariam laedere deprehenduntur. Quandoquidem res prorsus temperatae Aciditatem prae- dominantem secure abs rbebunt,ebul litionem paulatim lenient, atque AnOdyna potentia ac tuta sunt CVasura. Talia sunt: oculi & chelae cancrorum, testae o reorum, concharum, OS sepiae,

corticeS ovorum, Creta, CorasDa, Corastina, margaritae, mater periarum, lapis Heroar uterque, C. C. ustum, lum/s e corde cervi, rasura C. C. unicornu, lotus Armena, te rra Agi gata, lapis haematites, &c. Inter Composita, pu is δ ohelis 69. compositus, lapis e Goa, species Confectionis de 'acintho, sacile primaS obtinent. Ante omnia hic animadVertam, quod, ne liberalitas Medicorum Uersus egenos summe necessaria quoquo Velo retardetur, pretiosa illa medicamina ex Indiis longe advecta quantum in me est observare non magis benignos effectus edant, quam quae viliori constant pretio, & quae, in usum humani generis multiplicem,

80쪽

s De Morbis Acutis

nunquam fatis Colenda Divini Numinis Providentia ubertim suppditavit. Eapropter etiam Magisteria lapidis alicujus pretiosi apud multos ampli

simis praeconiis Celebrata, nullis ego laudibus esterre positim. Certe nati Vas quarcunque sunt vires alienis Commutarunt. Quae potenter abir-bere Acidum apta nata prius fuerunt,

Acido-dulcia jam reddita, Arti plano debent, quod ad idem minuS Ualeant. Nullam mentionem consulto seci Salium Volatilium, sive sint oleo , sive Spirituosa; non Bezoardici Mineralis, Lunaris, aut Solaris; non Spiritus salis Armoniaci, non Cornu Cervi quorum tamen Spirituum

usus haud prorsus improbandus est vel in tenellis: nempe quia acidum

absorbendi facultate excellunt, VCTUrneos summa cum Cautione in tenellis usurpandoS esse, propter Calorem non exiguum eosdem ConComitantem, a IVerti Velim. Ideoque nec elogiis hic sunt praedicanda Salia Lixiolesia,