장음표시 사용
271쪽
Vestalesque socos exstingui sanguine cerno. Hoc arceto nefasi . Postquam inter talia crebro Clamore obtusae crassoque a pulvere sauces, Hinc laeva frenos, hinc dextra Conripit arma, Et latum objectat pectus, strictumque minutur 4i Nunc sibi, nunc trepidis, ni restent, Comminus ensem.
Quas acies alto genitor dum spectat Olympo, Consulis egregii movere Pericula mentem. Gradivum vocat, et patrio sic ore profatur: a Magnanimi me, nate, viri, ni bella capessis, leti, Haud dubie extremus torret labor: eripe pugnae Ardentem, oblitumque sui dulcedine caedum. Siste ducem Libyae : nam plus petit inprobus uno Consulis exitio, tota quam strage Cadentum. Praeterea cernis j tone e qui praelia dextrae 4,9Jam credit puer, atque annos transcendero factis Molitur, longumque putat pubescere hello; To duce primitias Pugnae, te magna magistro
meritio fit. ut h. l. juvenum , qui in servitut m. vel ad morient rapiuntur. - 422.nstitumi e reruus videbatur N. Heius. Ego imitus post emium semper Pulavi distinguetiduni esse, in quo Arisb. nunc mecum consentire video. Vulgo ne coniana quidem post coedum Ponitur. Sed oblitus sui est Consul, dum nimio Pugirae ardore Liammo mortis Periculo se committit.
13. Romae tarn captae imago ante oeul κ mihi obversatur. Iti copia et ornatu totius Drationis summa via et brevitas, ad altitia uni percellendum aptissima. - 4 I. -ι-guine, CR de sacordialiam. Cf. simit
loc Ovid. Met. XV, 778. Graviter Voro et praeclare, ad augendani rei atrocitatem, Vestalium Potius, quam aliarum virginum, mentio fit. 4 7. Legentium sonsus splendido commento et Convergione ad Seipionem Africarium in linatur. Cuia jus primum virtutis documentum poeta priEclare e ornavit, ut Q. Fa-
46. - 4 9. Ore, quia Mars Jovis filius est, non, quod Dau sq. Putabat, quia Iupiter vulgo creditus Scipionis Africani Pater, ut hac oratione filii honori consuleret ; Drah. --Cf. Virg. III, 629. - 423 reprime C DR-tus Hannibalis, ut XII, 699. - Plus commodi Petit , consequi studet et sperat; vol ad majora tendit et adspirat, si utiunt Scipionom occidere, quam si totum pxeruitum de
lere conatur. - 426. annos trans
cendere factis, ut op. Stat . Silv. V, , ra seq.; Cic. Phil. XIV, Io; Sen. Ben. III, 33; mali. - 428. Imitat.
272쪽
xii deat, et primum hoc vincat, Servvsse Parentem. MIIaec rerum sator: ut Mavors in Pr: Elia currus
Odi sta tellure vocat: tu in fulminis atri Spargentem flammas clipeum, Gul cum lite Deorum IIaud ulli tacilem, ni ultoque labore Cyclopum Sudatum thoraca capit, quassutque Per nurus Titaniim bello satiatam sanguinis hastam, Atque inplet curru Campos P exercitus una Irarum, Eumenidesque simul, ictique cruenti 433
433. Vuleain Ioctio uti ex errore typogr. in Marsi ed. orta. - 436. impiat cursu, h. e. emetitur. ed. Parm. quod recepit Drax. Prob. N. 1leins. quia eum iv.. 43o, praecessit. Sed tam levem Oh causam nil invia inluni
Ilerne. - 429. Primum hoc vineat, haec prima sit ejus victoria. Sincula Prorsus divina, sententiarum verboruriique gravitato l M. Mars non respondet, sed extemplo mandata exsequitur; vid.
ad Il, 543, et de eurru Martis ad I, 3έ. - 431. Odrysia tellus, Thra- ia, Martis sedes vid. ad 1, 4333, cujus potentiores oli in populi post
Edonas fuere Bessi et Odry, ae. fulminis atri, terribilis, ut atra formulo, tigris. acies, tria, ν Pera, c., nP. Lucret. VI, 253; Virg. G. IV, , 525: Val. Fl. ll, Ios; Hor. Od. tu, iv, 17; s. ad III, a ii, ct V, 165. - 432sq. De armis ot insignibus Mariis initumis, vid. Silanti. ad Callim. in Del. v. 64 et i 36. - 433. faeilem, non tacito neqtandum, Propter Pondus. Praeclare ad vim et robur Mariis declaranduin. Hi cilis, ut habilis v. c. ensi VIlI, 37έ εὐμεταχείρ' , qui facile regi, iractari, si si potest, ut eomu Vill, 559,
cera, lutum, etc. De utraque voce,
Dii utuntur, tribui, nota ros e t. 434. Sudiat ini, multo sudore h. e. labore consectum, Di .ihoratum.
et Iac. Gotho . ad i. 7, Cod.I'lieod. de lustr. collat. - quianiat hastam, cf. ad I, 434. - 435. Titanes, li. l. ut passim confusi videntur cum Cillantibus, in quorum P agri a Cum Diis Priecipuae Martis fuere Par-tos; vid. Claud. Ginarii. v. 75 sq. - salicitiam sonyuinis, sanguine; vid. ad V, 274. 436. implet campos curru, Iι. e. strepitu currus, ut mox v. 444. Nain βρισάρματος - , ερυπιν, ut utar verbis Hesiodi Scut.
Maroni loca ante oculos habuit, in Vill, 7 O sq. , et XII, 33ι sqq. Furor, Ira, ac Pa Dor, n p. stat. Th. ill, 4α4, Miloua, Pavor atque Formido, a P. Claud. iii Rufin. l, 344 sq. Maciis sunt coinites et au-
273쪽
Innumerae lacies, frenis lite Operata ro Ioiadis Quadi jugos atro stimulat Bellona flagello. Fertur ab ininenso tempestas horrida coelo, Nigrantesque stobos et turbida nubila torquens Involvit terras : quatitur Saturnia sedo Ingressu tremefacta Dei, ripasque relinquit, Audito curru, sontique relabitur amnis. Ductorem Ausonium telis Garamantica pubes Cinxerat, et Tyrio regi nova dona parabat,
Armorum spolium, et rorantia consulis ora.
olim j layello , sanguineo, quale ei tribuit Virg. VIII, 03 ubi vid. Cerila), et Lucan. VII, 568: es. Brou h. ad Tibull. I, vi, 46;Πeliis. ad Ovid. Ibin, V. 59, et Burin. ad Val. Fl. IIII, Io. Hastam ei pro stimulo dat Statius, Thebaid. lib. VII, Vers. 73. 44 , sit i. Numinis advolatum, seu
mi ανειαν et descensum in terram tempestate motuque inprimist reae
indieari, Olim omnium scre populoruin opinio fuit. iisque tam samiliaris, ut ne a viilgari quidem prosae orationis usu abhorreret, quod
Petron. c. 124, ubi vid. IntPΡ. E dem spectarit Permulta sacrorum
iis et arum loca et imagine,, qvie uico male ubivis a descensu Dei in montem Sinam ei atinusta illa. latae legis Ecena Exod. XlX, arce suntur. undo et totam hanc ideatis a dentilibus petitam esse, Parum probat,ilis est conjectura; Drali
Coteria in Marii currum non minussere exornavit poeta, quam Miltorius currum tonant in , a Deo postrem ab angelis male cestam filio
suo conc fium, qui cto Vectus summum repente hostibus terrorem incutit eorumque agmen Proste
nit. Forte et Mariona h. l. λον finxit, ut Virg. Tu. I, 4a, ne am. - a... 4 4. Sumina δι ot majestas in his uss. ut in oto loco a v. 43o. CL magnifica
Pri clare terror etiam timini Ticino tribuitur, isque stropitum currus
audire fingitur: vid. nil I, 49: ut 463; et cf. Virg. AEn. XI, 4 ,5.
45. Mipionem cinxerant Poeni. - 44. . romniιa sat suine, roris instar guttatim destillante, ut nP.
274쪽
Stabat Forti inae non Cedere certus, et acri Molo retorquebat crudescens Caedibus luistas.
Janique suo, janique hostili Perfusa cruore 4; , Membria madent: cecidere jubae, gyroque per orbem Artato, Garamas jaculis propioribus instat, Et librat saeva trajectum cuspide ferrum. Hic puer ut patrio defixum corpore telum Conspexit, maduere genae, subitoque tremetitem 495 Conripuit pallor, sentitumque ad sidera rupit.
Dis conatus orat Praecurrere fata I arentis, Conversa in semet dextra : bis transtulit iras In P in nos Mavors fertur per tela, per hos tos Intrepidus puer, et Gradivum Passibus aequat. 4 Continuo cessero si Obi, latusque repente Adparet campo limes : metit agmina tectus Caelesti clipeo, et sternit super urina jacentum Corporaque auctorem teli, multasque Paternos
453. trajectum Col. non improb. X. Ileitis. luem vid. ad Virg. X, 587. Hoe in contextum recepi cum Lesch. . qui vulgatum ieet. cofectum sine seni . et . mentem poetae hane esse putat: hi at i reum, quod trajicit sua cuspide.
seri mole , vi, vel multitudine, vel etiam magnitudine, vid. iii l. et Gimia v. Obss. I, 21. - 49- descens, crudior, li. coidelior, vior tactus, Oxacerbatus, ut XI, 89, ct contra molliri, vel mitescere.
cecidere Iubae, crista galeae, vel galea ipsa capite delapsa, aut ab hoste dejecta est; Lena, qui tamen id h. l. languore existimal, et in
geniose coiij. cecoiere tubae, ut
Numidae Huno dato Scipionem undique jaeulis petierim. - mque per orbem Artato, vid. Ilerne ad Tibull. IV, 1, 94 45έ seq. Similis locus Maronis de Lausi in Mezentium Patrem Pie tate, .Ei . X, 789 sq. Conf. etiam Eii. lib. X, 68O, 686. Ipsa historia satis nota vel ex Liv. lib. XXI, 46; Flor. II, 6; Senec. de Boti. III, 33; ei Polib. X, 3, pag. 8Oέ, edition.
275쪽
Anto oculos animas, Optata PlaCula, mactat. Tunc, rapta propere duris ox ossibus hasta, Innixum cervice serens hia ineroque Parentem, Emicat: adtonitae tanta ad spectacula tui m. ae
Tola tenent; cedit illo loco I .ibys asper, ct Omnis Irato cedit Iber : Pietasque in si ignis et aetas Belligeris secit miranda silentia campis. Tum celso e curru Mavors, n Carthaginis arces Exscindes, inquit, Tyriosque ad sin dera cocos. Nulla tamen longo tanta exorietur in aevo Lux tibi, caro puer: macto, ol nancte indole sacra, Vera Jovis prolos; ct adhuc majora supersunt: a
lia cum Parm. et Med. nee est, Uaod si tur φsa jucentum corpora iti laviiii io si stituamus; coi Poria auctorem in ed. 3larsi errore in , . undecor ora et auctorem emend. Martiri. 1lcibi p. quem reliqui ediit. secuti sum : quod jam monuit D λ. - . Innisum laes. Vid. ad II, 3; Inri uin quaviam Miceniplaria. teste 1 au q. - 474. tonye Pin. quod non si meridum putat Leseb.
Patrem Hilneraverat; piacula, in ultionem patris vulnerati. Em. 66. Nemo sacile erit, cujus animus dulcedine hujus loci non tangatur, eaque Pietate Percuti a tui , qua h. l. et ho tes percussos vid mus. Pocuo autem animo et oculis obversabatur Lausus ap. Virg. Am. X, 8oo, et Eneas Tn. II, 72 sq. litem similiter a Gri cis, Pi late ejus obstupefactis, incolumem csso dimissum inemora iit, a Dra . laudati, Auctor de orig. Gent. nom. c. 9, ot foeta in Anthol. Gr.
mit, ex acie prosus it. Cons. ad II, 238. - 7i . Oli qeris cum is, Pas- sevo, in quibus bellum seritur. 47 a se l. Ingeniose usuς ost loco Virg. Mn. IX, 638 sq. ubi Apollo minus opportune, quam b. l. Mars, iuvet,etii laiidat et adhortatur. tanta lux, tam solix dies, qui tanta, tibi laudi osse possit, quam
hic, quo Patrem sorvasti. - lonso in orito; non constat, quonam aetatis anno mortuus sit Scipio Asrie. v.
Liv. XXXVI ll. 56, set XXXIX, 5a; anno LVI putabat Velloi. II, 4.
475. macte, vid. Heyue ad Virg. 2E. X, 64 i. et Ilurm. ad Val. Fl. VI, 547. llepetitio vocis ad se tui egregie convenit. - indole sacra, ra Iovis proles ; nam Scipio Asric.
x Jove, in anguem mutato, ea Pomponia Daius vulgo credebatur; quam divinar originis famam quum tantus vir esset, Con, que-hatur, et ipse, Alexandri exemplo,
m. majora, virtutis documenta; melioria dari ne queunt, in lanius generosae indolis pietatisque exe--
276쪽
Sed nequeunt meliora dari. v I iam nubila Mavors Ttheraque; emcnso terras jam Sole, Capessit, Et sessas acies castris clausere ter CLra'. Condebat noctoin devexo Cunthia curru. i8οFraternis adflata rotis, et ab aequore Eoo Suri Iebant roseost media inter caerula fluminax. At consul tristis, campos Dcetiisque secunda in Planitiem metuens, Trebiani Colles lire Petebat. Jam lite dies rapti cursu Davoque labore, .i8, Et medio abruptuς fluitabat in amne solutis Potis vinclis, qui Darda tum transvexerui agmen, Eridani rapidas aderat quum Poenus ad undus. Dumque vada et molles aditus, per devia flexo Circuitu petit, ct stagni languentia quaerit, Interdum rapta vicinis saltibus ultio Filimineam luxit, qua transvehut agmina, ClaΚsem.
plum a te .di, vel rius declarati- lae optatior occasio et facultas tibi ilari nota PotEst 48O. Condebat uoctem , finiebat, CFnthia li. o. Luna, curru . Dexo, cursu declivi, nocte jam exacta. - 48 l. adstitia rotu, quis, et roseinflamma vid. ad 1, 578. - Fnatervis cons. VIII, 175; Virg. Ge. I,
396. -- 483. ε .in POs... mctuens, quia P onus equitatu melior erat,
Drah. Cons. Liv. XXI, 4 , pr. 48; Polyb. III, 66, pr. Et 67, ex tr. 485. A Scis sione u castra ub Ti-eino mota, festinati inique ad Padum est, ut ratibus, hiabus junx
dam aquam labente . , Liv. ot PO-lyh. ll. cc. - dies rapti, tittibi , raptim iter feo rant. Coti f. ad I,
569. - 488 Eridani impidas undos Cons. Virg. Ge. I, 481 sq.
489. aditus molles, vada, tran
et in Apotio v. 12. Conf. Burm. ad
277쪽
Eccc adorat, Trobi pestiae simul vicina tenebat Trinacrio adcitus Iler caerula longa lycloro, Gracchoruni proles, consul: sens ines ita magno 49 Atque animosa viro, inultuςquo in imagine claris
tu aesulcebat avus titulis belliquo domique.
Nec Poeni, positis trans amne in in gramine castris, Deerant: namque animos Stimulabant Prost ora rerum, Increpitans pie super ductor a Quis tortius Urbi Jam supereSt cotistit 3 qua tiam ultera restat in armis Sicania 3 oti omnes Latiar, Dauia i lite ii 'Potum Convenere manus : seriant nunc foedera mecum Ductores Italum, ac leges et Pacta repOSCunt. At tu, donata tela inter Martia luce, sos Infelix animo , sic, sic vivasque, tuoque Des iterum liunc laudoin nato : nec fine sub aevi obpetere in bello detur, quum sata vocabunt.
495. Gni orum scribet diura videbatur N. Istans. quia iiiiiiii jubent. Sed cario u recci'ta ; , id. quos D L. etiavit, tae. Orat. e 48; insili. O il. 5, et Charis. iiistit. Gramu . l. P. m. 78.
Interim, ita terea , ut contra L oc pro interdum ponti titur; Drav. ad
VI, M, et VII, 39s. - 493 seq. Cf. Liv. XXI, si, et Polyb. III, 68.49 I. Peloro pro tota Sicilia, cujus res romposuerat: nam proprie a Ialybaeo promontorio Ariminum venerat, si Livio ei Polyh. fidosti strida. - 95. Gracchus costa mori Semproniorum, incliti v se iis, ex qua orii quatuor Consulos,b. Punico II elari, Ti. Se myroiiii Longi, Pater, A..U. 536 de quo h. l. agitur), et illius. Λ. U. 559:
P. Selii pr. Tuditaniis A. V., 549, et Ti. Sempr. Gracchii A. V 538; cujus pronepotes suere fratres nobili simi, Cuius et Til erius Gracchi, qui Propter leges iiiiiiiii in populares Perierunt. - 49s. alius, multi maiores. - 497.
lis magistratu viii, ii iiiiii Phoruin reruuique se starum, quibus ima- sities Omabantur. 99, Pro Pero rerum, ut subita,
vel fortuitis b. Hi et similia. Conf. II in . ad Claud. b. Gild. v. ιD3. - goo. Quis tertius Urbi, etc. Lone comparaut Liv. XXI, 53, ei 57, etsi nouiro loco llatini hal loquitur.
5ol. ν ornam tittera Meuitia. unde Consul cum exercitu revoca
ri po sit ' - soa. Dauui ne i Otum , Romanorum; vid. nil I, 29 . 505. Acerba orationis conversio ad Scipi citiem. - 5o6. Infelix anim 'qui vitam tuam filii, non line virtuti debes. - sic, sis ui 1X
278쪽
Pugnantem cecidisse iii eum est. , Haec personat ardens :lndo levi juculo, Massyluitii lue inpiger alis .sio Castra sub ipsa datis irritat. et elicit hostem. Nec Latius vallo miles debere sul item Fas putat, aut clausas pulsari cuspide portas.
Erum Punt, cuncti Sque prior Volat aggei e aperto Degener haud Gracchis consul: quatit aura comantes sis Cassidis Auruncat cristas, humero lite resulget Sanguinei I atriti in saguli decus : agmina magnolle spectans clamore vocat, quaque obvia densos Artat turba globos, rumpens iturae quore fertur. Ut torrens celsi praeceps e vertice Pindi Sio
cussis S imnia XVI. 452 ; e. Etola ap. Stai. Tli. Vill , 'M ; cf. ad Vil, γ9b ; XlV, 536; lleius. ad Virg. XLI, 94. - in Milo, quod virum fortem decet. Cons. ad II, 7O5. --ν a biant te, h. e. tibi moriendum est, ut Dociat lux tillimia Dictos a P. Virg. lxii. II, 668. Cf. itis. X, 5α3. Sic uia, irra , pro da vociant, moti late Drah. ad X, liz; in quibus tamento quendi modis verbo Dociam invitandi potius notio inest, ut in his, oenti et fluetus vocant Delia, καλιι Sophocl. Pliit Oct. 4 2.5io. Cons. Liv. XX l. 5έ, et Polyb. Ill, 7i, exti . I Oeta innittit Pugnam equestrem, in qua Som-P 'nius superior fuerat, et hine serocior laetus. Liv. XX l, 52, 53; Polib. IlI, 69, 7O. -- Massylum ;
id. ad I, Iol. 51 i. Castra Romana. - datis, missi N. 51 a s iq. Cf. omnino Liv. XXI, 53 et 55. - sis. conirantes cristin, ut XVl, galea comans, κο-
yutum Sanguineum, pallidamentum Purpureum, vestis imperat
ubi tamen sagum, vestem militarem, intelligit Drali. ot cum Grori v. ad I iv. XLI, io; contra Lips. Mil. Rcini. II, ia; et Abraham. ad Cic. Or. in Pis. p. 78o; contendit, lictore , magistratuit m ad bellu pro ficisceriti lini comites, non in paludamentis, sed in sagis suisse. Enimvero pialudatos lictores Liv.
XLV, 39, et milites Sidon. Ep. v,
66; Cons. Liv. I, 26 ubi paludamenti Curiatio in mentio si ) ;Psti. lX, 36; Varr. L. L. VI, 3.
6 9. 1umpens iter vid. ad l, 54. 5TO. Comparatio passilii obvia.
280쪽
535 Tritonis niveo te sacra, Phalarito, Profundo. Ut prini uiti insigni fulsit velamine consul, Quanquam Orbus Partem visus, unoque Cupensius Lumine sub scietis bellis, citat inprobus hastam, Et summae figit tremebundam margine Parmae. Cui consul, namque ira coquit: a Pone, inprobe, quidquid Restat in ore sero, et truncula fronte relucet. uSic ait, intorquens directo turbine robur, s40 Et dirum tota tramittit cu pide lumen. Nec levior dextra generiatus Hamilcare saevit: Huic cadit in selix niveis Varenus in armis
dicatur; cs. ait Vlu, Do. - 533. Libyco pro mi eo maleluit Ν. Heliis. Prob. DOLeou. i X. γ9 . Sed hoc niuiis a literarum ductu recedit, et ni ea mira i est, id a alias niti Ira . iacidia, arri tea vocatur v. c. Marii l. VII, xxxi. ii; Seu . ni PPOl. 4, ei lip. 427, Sarra pro stiem R. 3; quod recepit Les b. quoiii aut Pul a Libycis Tritonidos edita tyen his iX, 297, dicitur: Sarrani autem sint Libyes. Sed Sarra est Pris eunt Tyri nomen vid. ad l. 7I J, Tritim vero fluvius ei Tritonis Palus Africae, non Asiae; cs. not. - 535. Peneus, non cupentus, l. vid. Inii P. ad Virg. . . Xll. 539. improbus mox repetitur. Vellem invii 1 r, v ci simile quid soli sissei poeta. - 537. vii l ut . unde residiiι eoiij. Ν. Heitis. - fer malebat Livin. vel Corte: ucet Ox. reluce I 'aran. relucis B. 3, unde reticit 'ebi su Pic. N. Helias. quod admodum lausuet. - S O. dem, to i ol. iii ci l, za 8.et i X, 583, quod proti. Dra L. et recepit Les . Cons. ad il. 93. - 54 a. te mor at , ut viam leυὶν II, icta, volebai N. Heius. qui hane loquendi minuam Pluribus exei Plis illii irravit ad U. 363; Vtil. 5is: et XII, fio. Sed tibi vis vulgauim uetur 13 L. Iunge h. l. leuior sint . t. - 543. Histe nom. 3; Hue I t. Male: τῶ πίπτει pro . π ut sui'. v. 39i ci M. i assim. Varenus, Doli , a ramus,
licebatur; Plin. III, 5; Liv. IV, iii aeque hodie quidem ra-a eos montis, sed olim in ipso Pius
vertico sita erat, in iluo etiam ni imi oliquiae a diuiti et murorum ro P riuntur. llinc monte tirocelloso dixit
citat, ut studiti in IX. 592; arma a P. Stat . ili. vili, i 44. - 538. ira
iciti sciat mitiae. -- L stat,otc. l. o. alterum omilitari. - truu-
catia, vel trunca fmus IX, hi qua aliquid deest. - SIM . in tot