De bello sacro continuatae historiae, libri 6. Commentarijs rerum Syriacarum Guilhelmi Tyrensis archiepiscopi, additi. In quibus, qua fortunae uarietate, qua temporum uicissitudine, ab initijs vrbis & regni, res Hierosolymarum, ad nostra usque tempor

211쪽

re insem, Romam redii, ubi una cum Cyprris comitibus honesti ordinis.

Sixti libcraluate ac misericordia, ad extremum uitae tempus uixit. lacobus uero cum Phain augustam iam occupasset, totumcin rcgnu imperata facere coegis Ict, ut firmo aliquo se muniret pretosidio, amicoru suasu, Catharinam Marci Cornarii filiam , iam desumi,eam in a senatu Veneto adoptata ,tixorem duxit,ut una re,prati principis animum ollenderet, auxiliacppraepotentis Reipublicae sibi obligaret. Quo saeio .paulo post, non sine ueneni suspiscione per it,relieti uxore, uteria gerere. Carlota audita fratris morte, ad Mocmicum legatos mittit,qui suo nomine opem rogant,ut in regnum restituatur a quo per nothum fratrem eiecta esset. At Veneti praeter regnum muluta spondent. In armis ius regnorum esse.Pro infula tuenda se omnes neruos intenturos,aperte latentur. Comariorum sangui nem,quam Lusignianoru,

plus iuris in insula habere. Interim Catharina puerum enixa, Andreae Coranarii patrui consitores administrabat, Veneti nouis praesidiis insulam mu munt.Ferd mandus Hispaniae rex consilia de Cypro inuadenda N ipse agitabat. Tumultu in insula orto,Cornarius trucidatur, sed ea iterum in osticiureginae redacta .haud meliore fato exundio posthumo,quem regina pepererat. orgium Cornarium mittunt,qui Catharinam Venetias reportaret. Veneti sic, exclusa haerede Cariota, nuptris circum uento rege,imperium in suis adepti sunt, redimunt autem pacem eius ad Turca annuo tributo triginta uel quadraginta milliu aureoru.maximus illis ex insula pro uetus, ac si no- nullis fides adhibenda, annui reditus,septies centum milia aureorum,tercentum mi lium in acinii impensam sustinentes.Haec de Cypro hac ratione ser psimus,quod regni Hicrosolymitant olim censebatur prouinciet.

Dum Sγriam nostri recuperare nituntur,a Iurcu uincuntur, tamen fornam, Biot ν Theodosuans urbes Acta obumn wum nonnulas aliis oppidis. caput Xi X.

IAm Clemens sextus in Pontificatum susceptus erat, qui etiam iuuandis rebus Christianis in Asia animum aduertebat. igitur sub prima eius administratione, Veneti Genuciassesci cum aliis Christiani nominis principibus foedere id o classem instruunt sedecim triremium, quarum pontis sim cnsis extruebantur quatuor, Venetorum aere sex, totidem & Genuensum. Praesiciuntur nauigiis, elius Zenus Uenetus,&Martinus Zacharias Liguri Hi maritima Syriae oram legentes, oppres iis multis Barbarorum nauigm. eda tempestate in Ioniam iactati,Smyrnam totius Asae olim celebratissimum Gmnasium,subita oppuynatione adortam occupant. Spoliis dita ti, auesti in auxiliis Cuprorum oc Rhodiorum .iaec non quinque triremibus, thea una,quibus Engelbertus Viennensis Delphinus in Syriam traiicio bat,matre, uxore, alii scpingenuis hominibus stipatus sacra cin loca Hierosolymis uistaturus. Syriam igitur petere atque portum aliquem oc pare nitatuntur, cum ecce Turcarum classicin obviam habent , commis Iam pugna. multis in ipsa acie occumbentibus, tandem numero oppressi magis quam uicti stipantur, ii in urbem Smyrnam se recipere coguntur. Oppugnatam diutius Barbari occupare haud potuerunt,sed egregie defensa , in nostrorum potestate aliquot annos permansit.Tunc Genuenses, ne non nihil mo lirentur, Theodosam in Chersoneso Taurica inuadunt, occupatam in

stauranti

212쪽

staurant,muniuntq;,anno post obtentam Smyrna 1 F. seculi uero eius quin, quamsimo septimo.Caphae nomen inditum urbi, Hieronymus lustini nus Consul urbi datus,vir integerrimus continentissimus 3. Soldaiadcin, de urbs a Genuensibus etiam obtenta,celebratissimum ad Moeotidem im perium. Veneti quot in Syriam cursum tenentes,Berythum portum obii nent, quo post aliquot annos,a Gcnuens bus magna clade ei iuntur. At ut uno uerbo dicam,quicquid per centum integros Sc amplius annos,ad restitvcndas res Syriae intentatum,administratu ininsuit strenue,id omne Venetorum Genuensium in discordia evanuit deperiit c p.

SYriacas res omnino perque constabat, de Cypro cisi contentio,ia me inter Christianos erat. Vna Armenia a Turcis occupata, mirum inmo dum premebatur, quanU adhuc regni speciem libertatem in aliquam praese ferre uideretur.Turcae enim Medis Zc Persis inhiabant,ad maiora impe ria animum intendentes. Leo igitur qui Livoni successerat in regnum,cum priorem serre non pesset,ad aequum imperium non admittcretur, ad , tabanum sextum Pontificem Romam rogatum auxilium proficiscitur, dein de in Gallias ad Carolum Sextum regena vcnit. Francus misertus fortunae regis Armenii, respondit se maxime omnium illud primum aucre,uisbi taridem aliquando liceret,in communes religionis hostes arma moucre, sed id impraesentia,S tempore exclusum & bello Anglico occupatum,ininime sacere posse.His cognitis,Lco impigre curare cccpit,ut compositis cotrouerastis,ips reges, tundiis armis sacrum bellum susciperent, confestiminin Anseoliam trai xiens , postqua regi causam sui aductus exposuerat, pacis consilia agitare coepit. Richardus secundus eius appellationis,tunc septimu annum regebat, a quo Armenius perbenigne dc hospitaliter exceptus,benignius auditus est,atin ad aequam pacem regem pronum offendit Armenius .a pace offerebat Anglus exuli regi auxilia publica,priuatasq; impensas,atque ad Rempublicam Christianam desciidendum animum paratissimum . Des pnantur ad pacem consciendam legati Calctum. Misit& Francus Bononiam, qui eius nomine laedera pangerent.odqs,fastu agitabatur omnia, quin qua inta dies laustra consumebantur,de pace enim nihil constitutum fuit. Detriuit totum decennium apud Anglum Leo,magno in honore habitus. ita quoque regi acceptus, ut Precibus Armenq, trium annorum inducias . Gallis concederet,anno a nato Christo millesimo trecentesimo nona eluino primo. Que donatu deinde magna pecunia ad Francuremisit,auxiliis,si ab aliis adiuuaretur promissis.Francus renouata sacri belli mentione, pontis cena Bonifacium nonum,per legatos adhortatur, ut Christianorum princi pes ad bellum hoc adiuuandum incitet,quod quidem haud legniter factum est. sed aliis alias causas morasin nectentibus, Genuenses nomen militiae fa cre prosititur,non ta publica Christianora causa, quod priuato comodo suo conlultu ucllent.Etenini eo ipso tempore, Sarraceni Aphricae imperan tes,incursionibus ipsam urbem prouinciam Ligurum uexabant. Lega

213쪽

tos igitur mittunt ad Francum,qui classem & commeatus osserant, si prius in Aphricam,quam in Syriam trahciatur,regi js auxilijs petatur. Syriam cinnullo modo subigi posse, nisi hoste snitimo ac serme domestico oppress . maiori assensu auditus Gcnuensis,quam Armenius, qui Syriam proser bat. Frater regis eam prouinciam deposcebat, cui secundo loco imperator additus Barbarus dux,sub signis peditu uiginti millia,mille quingeti equites

Fraco crat.Genuens b. quadraginta triremes,naves onerariae uiginti, uiro, armis, commeatu instructissimae. Anglus aemulatione uirtutis accensus, uoti nacmor, Henricum Dei biensem comitem,cum electa iuuentutis Anglicae sagittariorum,& ualida manu,in Franciam mittit. Veneti Genuensium maximi hostes,religionis causa auxilia addunt,iureiurado praestito nulla mentionem ullius contentionis inter eos fore,tantum communibus consiliis, uiribus,de cocrcendo hoste,de recuperadis rebus perditis se cogitaturos. T laetum urbs Aphricae primo cursu petita. Anglorum sagittariorum uirtute essiectum, ut littus icheretur,ac expositis copi spost uarios conflictus, urbs castris cingeretur. Oppugnatur urbs,tandem de compositione actum, ubi conuenit,ut Sarraceni snibus suis se continerent,abstinerent ora maritima Italiae, Galliae,ato insulis Aphricae Europsq; interie 'is. Captiuos Christianos redderent omnes,iam aureorum centum millia numerarent pro belli impensis. Pace pacta,consultari incoeptum de Syria. at exercitus peste iam duo dum laborare coeperat,diminutus erat.derepetenda domo,decretu euul

gatur, quo audito, ad suos quis p cum gloria & gratulatione reucrtitur, uno Armenio res suas deplorate. Hic equidem Belli sacri finis statui potest. nam de recuperanda Syria Europsis post haec nulla cura,satis in fuisset, si omissa Asia,res suas tutari,& a Turcis defendere potuissent. Qtiippe maxi mis ingentibus in bellis inuoluti,cum Turcis saepius dimicadum fuit, quod quo tempore, quo facto,quibus uiribus Resta sint, apud eos inueniet L ctor,qui de rebus Turcicis historiam professi sunt,nos uero nouo iam seculo incipiente,nouos Syriae motus,inter Barbaros de imperio pro. uinciae ortos,at ad nostra usq3 tempora cotinuatos, i. quo commodius describantur,in sextum librum rehciemus. Bonaucnturae

214쪽

uod mihi badienus tecum nulla intercesserit familiaritas, Bonio

uentura integerrime,non me deterruit,quo minus librum huc nomini tuo inscriberem, sed quia uirtus illa amoris synceri concilia trix,latitare apud te non potest,quia erumpens, ab optimis omnibus intelaudari mereturiboni uiri studium,suo iure, utin sua diuina in me excitauit, ut eam ipsam in te colerem,quam & in hoste,& apud ignotos, sanioris tu, dicit omnes obseruant & exornant. Haec siquidem una atq3 ea est,quam ob hoc unu, Deus optimax. imis pectoribus inclusam uoluiisse puto, ne ad perta m aiestatis qualitate fascinaret,at a certa persuasione rudiores seduceret,quandoquidem sortissimos prudelissimos*,ad amicitiam cum ipsa c5 iungendam,nunci' non rapit. Eissi ego intelligam esse permultos,qui clarita ri natalium,augustiori corporis formae,ordinis,sortunarum 4 amplitudini deni* cuilibet horum suam inesse Venerem, Apellem in unumquodq; suu efflagitare contendant,nein ignarus sim, Vuellenbergium familiam, inter Helvetioru nobilis smos,Tigurinos scilicet,ingenuitatis antiqua dignitate

no insimum gradu obtinere,caetera omnia tibi dona,quae nobilitati simu lantur,larga manu a Deo collata est e,tamentiae magis allicuit,quod a tene

ris indolem illam tuam faustam .sapietissimorum uirorum praeceptis ex Lram,ab adolescetia pulcherrima quςm memoria comprehendisse, huc us*scientia summam humanitatem, inq; rebus gerendis industriam colunxis se te audia,imo doditissimi at* ornatissimi iuuenis Ioannis Schuarieth,patritii Scaphusiani sanctissimo testimonio, tuinquennio ia et diutius, omninocopertu habea at* iuratum. Hsc igitur quantum meum erga te studiu,quolibcllum tibi hunc dedico,illustrant,ato aequioribus commendant,tantum spero,& gratiar mihi concilient apud te,tum propter delectationem, quam uarietas huius historiae suppeditabit,tum propter onus quod ingens me suscepisse uides.Ego etenim is haud sum, qui parum me posse non sentiam, aut laborem suscepisse me magnum non uideam,quod libro uno,res per annos serme centum & quinquaginta gestas 8c memoria dignas conscribere. tibio de tuis uirtutibus gratulari,easc, celebrare simul instituerim, praeseratim quando hic consiliorum,actionum & temporum commentatione,is i ptorum aut negligentia,aut inopia destituor,illic assentatiuncuts nota apud invidos opprimor,in utro uero Sc autoritas & ingenium mihi desit. Cinterum cum his scribendis ni nil aliud cogitauerim,nili quod, ut aequu Lit,discordie & socordiae exemplis, iniquissimoru nostroru temporu peste,haud dispari crudelitate,quam olim in Syriae uisceribus,in Europa iam grassari, nihilip dissimili stupiditate procerum,ceu pravi momenti morbum ne iagi, aperte ostenderem,consentaneum mihi uidebatur,id apud eos deplora re,quorum Pictas patriae consultum cuperet,qytoritas nonnihil opis &I cis adserre posiet,quosci boni studium,ex animi bonitate, tenerius ample

dii certum esse Hunc ardorem cum in his,quibus priores quinque libros s inscripsi,

215쪽

inscripsi,perspexissem,sextum te illis adiungere uolui, de quo mihi optime persuasum, ac mereri bene necessariu sit. Id uero cu nulla alia re possum,uel hoc munusculo,animi mei obsequentissimi arrhabonem offerre ibbi placuit,ne tibi deesset,quod in me, quemadmodumetia in alijsaiterarum bonarum studium,

amares.

STORIAE LIBER SEXTU in ordine inaesim nonus. Temporis Pari rum Imperatoris origo, uexcuser incremeratuM. cupia L

Am Turcarum imperium caput ita extulerat, ut Christi nis maior sollicitudo ingereretur Europae defendendae, ' quam de recuperanda Syria.Grscorum enim imperium nosolum periclitabatur, uerum etiam,deuicio a Turcis, anno - - millelimo trecentesimo nonagesimoquinto,Sigismundo imper atore Romanorum, apud Nicopolim,Reipublicae Christianae toti mianari uidebatur fortuna Turdca,non admodum leue aliquid, neque proso fio,ulla ratioe,insignem aliqua calamitate euitasset, nisi Tamerianes quem

ti tyranno omnia prosternenti restitisset,de quo pauca interserere huic historiae, non admodum ineptum mihi uidetur.Temyris hic, natione Parthus, humili inter suos loco natus,patre Sangalo,qui apud Samarinanda stipem hostiatim colligebat,pueritiam apud parentes egerat, adolesces uero fastus ciuibus operam locat, stodiendis equis,qui ea in regione educantur plurimi.Indoles illi erat subdola,sanguinariain, te nisi latrocinia nihil omnino

spirabat,nescio an natura an educatione deprauata.Pubertatem igitur non dum egressus,cum reliquis per eam regionem pastoribus, coniuratione inita,pecus,iumentumq; omne sinitimis abigit surando,quo in facinore excellentiorem se non habebat. Animo conscelerato adsuit Hrtuna,nam breui armentorum gregum p copiam magnam, sociorum manum haud contena nendam contraxit,nec erubuit aperte latronum princeps uocari . Fama n minis,terror iss audaciae magnam apud populares sibi conciliauerat gratiam. Cogregata igitur armentinorum cohorte,stabulum quoddam aggreditur,quod pro more gentis,altissimis muris circundatu erat,at armatorum copijs nonnullis munitum.Hoc cum effringere tentasset, primus in murum euasisset,in dele fius,in terram decidisse sertur, crusq; fregisse,quo casu,perpetuam claudicationem contraxerit. A casu denique iublatum,uno

crure tam diu pugnando hortandoq; institisse,donec omnia in potestatem a sitis redigerentur,dissimulato semper dolore.Ea uictoria cociliatis sibi omnium animis,palam,clamc, ad ipsum confluebant hominum equestrium pedestrium copiae,quae ultro ipsum ducem peterent ad Sarracenos, qui

216쪽

uicinis restionibus imperabant,opprimendos . Tantam occasionem haud neglexit Temyris,hostiliter uicinia irrumpes,omnia uastaba era o ac flamma corripiens,quo latrocinio opes ingentes paruo quidem tempore con/gesItiliis nori parce,sed liberaliter usus uires suas ita auxit,ut tyrannidis a p Prehendendae consilia agitare inciperet. Capto deinde loco utu munitissi-mO,Praesidiu in eo extruxit,ex quo in praetereuntes grassabatur crudeliter, regulos aliquot excursionibus uexans,quasdam uita& imperio exuens.ui an Pliniis incertum est,prouinciae duos tyrannos,Chaidarem S myrxiem sibi coniunxit.hiopibus, uiribusq; hominem quocunque duceret, seque bantur & iuuabant,quorum auxiliis fretus Babylonem urbem, quam Bal datam uocant,Euphrati adiacentem bello invadit. Fama huius belli exciti ciues Samarchandar,haud paruo numero ipsum sequuti sunt, a senatu eriam aere magno adiutus fuit,ut militem sibi conciliare posset. Ipse tyrannus urbis suae BC patriae nomine, imperatorem exercitus Temyrim uocat. Ca stris igitur in conspectu urbis Baldacar metatis, cum saepius oppugnatam ui capere non posset, Soldanum Mediae supplementa uirorum suis adsercii

tem,eiusce rei dissimulata Temyris notitia,urbem magno comitatu intrare Permisit,ratus quodcvenit,annonam multitudine in urbem citius absumγPtam iri,atque inopiam obsessos ad deditionem pellecturam.Contigit igitur Soldanum a fame oppressis interfici,quo mortuo,uidua tyranni urbem Temyriossertis ipsam in uxorem & regni consortem duceret. Potitus ea urbe,exercitum uictorem domum reduxit,gratulationibus a ciuibus excoPtus,praeter dignitatem regiam, summa illi dcfertur potestas. qua patriae gratitudine nihil segnior,sed ambitiosior multo euasit,ac statim de tollendo Samarinandae tyranno,patriaein principatu obtinendo consilia cum Chai dare init. Vocatus in consilium Myrries,proditionem abominatus est,nec dissimulauit iram.respondisse enim eum serunt,Patriam Samarchandae re pnum firmius est e,quam ut a latrone occupari possit,si uero in satis sit,ut Temrris id occupet, nihil recusare quin statim obtruncetur, quandoqui dem seipsum bonosq; omnes magna spe falleret.quod quidem responsum Paulo post,magno stetit Myrriae.Temyris ut pristinis uidiorqs robur uirium accederet,& ideo potentior ad subiugandam patriam euacieret, conscriPto exercitu quadringentorum equitum millium,sexcentorum peditum, Assyrios,Albarnam,medos&Scythas invadit, quos admodum in paucis annis subiugatos,impcrata facere coegit. Myrxies certe ad consequenis das uictorias illi maximum fuit instrumentumnam ordinem atque disciplinam militarem illi ostendit,eam4 tam prudenter docuit, ut ob unam reni militarem bene consti tutam, apud omnes eam gloriam acquisierit Temyres,quam hactenus imperatorum nullus meruit . Sis suorum ordo ab eo institutus sertur.Deni uni decurioni subdebantur, Centurioni decuriones decem,Chiliarchae totidem centuriones.Hi ducibus parebant adeo dextr ut uno nutu 3c castra mouerentur,& inirentur proia momento uno. In ca si is quaeque ars locum suum habebat,merces suas,apothecas.xenodochia

erant publica n quibus excipiebantur exteri . Sceleris uindicandi magnas ri erat

aein

217쪽

eratratio,decurionem peccantem centurio,hunc chiliarcha,illum Dux pu niebat, unusquisque magistratus militem suum. loco sontium puniebati,tur,qui sicinus notum negligebant. Assiuentiam castra omnium rerum ha hebant,cuin neminem uiolari fas esset,cum a nullo aliquid praeter uolunistatem ac ne minimum quidem olus auferri impune permittebatur. Ferunt militem anui cuidam vasculum lacte plenum ui ablatum exuxisse, quod cu apud Temyrem questa emet uetula,sciscitatu esse tyrannu, an hominem cognosceret, adductum inficiantem. mulieri sistitiiterum eam rogat, an uitae periculo hoc uerum esse affirmare ausit. Cum uera se dirim iuraret, ex templo militem iugulare praecipit,intestina. eius rimari,quae cum lacessiinderent,horrendo cruciatu seminam liberauerunt,qus perdita suisset,si ho minem sesellisset.Hoc consilio effecit,ut non minus quam ad Emporia cela bratissima, merces omnes in castra eius deueherentur. Reversus Samarichandam cum exercitu, interempto tyranno, bis imperium patriae armpit.Chaldariso astu circumuentus, ymien uoti admonitum peremit,peremptum regali pompa sepeliuit,&luxit dirutandem in Hyrcanos mouens, quibus deuictis, Cadusios aggreditur. atque ex insidiis adortus subegit. Arabiam inde petens Foclicem incolae enim eius regionis Cadusiis opem contra Temvrem tulerant,atque strenuam nauarant operam legationibus muneribusin Arabum delinitus,atque Mamgetarum,qui Perudem inu silia nunciabantur, audacia reuocatus, Samarchandam redhi. tyrannus enim Mamgetarum ,qui in ea Scythiae parte regnabat,quam nunc Cathaioum appellant,qui Q Magnus Canis dicitur,cum ad extrema Scythiae littoora nec Danum,nec alium ullum regem peruenisse nosset,haud rebatur,Temyrem etiam iratum,bellum sbi inferre posse. Temyris autem ingenti congregato exercitu, tribus praelijs semper repulsus, cum Scythas aggressus esset,Cheriam in urbem,quam de nouo ad Tanaim construxerat, reuertiatur ubi reparatis copris.anno post transacto in Aegyptum se ducere uelle si mulat,transue scp itineribus nihil tale uerentes Scythas aggreditur, commissa pugna deuincit, omneso eorum Agoras & Hordas depopulatur. Sunt enim Hordae ad effigiem ciuitatis uulgi congregationes,quae pro muris pectora atque arma uirorum sortium habent. Agorae autem sunt, in quibus rex, trapae,cum equestri ordine hospitantur,circumseptae aliquae se nicies, longe late patentes.Magna drinde praeda onustus,per Hiberiam. Colchidemin transito Phasi fluuio, Cheriam regressus, male Mictum e ercitum ibidem resecitiassinitatem & foedus cum Massagetis init, ea conditione,ut quotannis his tributi nomine aliquid penderet,pro uastitate qua regionem assiixerat.Hic dum odium trahit,admonitus Caphae,tum Genumstu Coloniae, in Taurica Chersoneso stae,immensam esse diuitiarum vim, multis eo confluentibus negotiatoribus. Vrbi igitur uim inferre tentatiat secum reputando,quod manifesta iam ingruente ui,ciues thesauros auerte rent aut infoderent,uno astu excogitato,urbis dominium, & pecuniarum thesauros nactus est instruxerat enim ex optima sui populi parte, m gnum negotiato

218쪽

negotiatorum numerum,iubetin eos preciosissimarum pelliu omnis ge neris copiam comportare,inc, urbem Capham merca uendibilem transi uehere ad uendendum, iusto satis precio. Permutatione & commercio eius modi,urbs exhausta plurimum auro atque argento, eoq; locupletior ipse factus, statim ne merces in Europam trai cerentur, urbi bellum donunciatimuro simul castra admouens, tandem post continuas caro a cera rimas oppugnationes,ail urbe potitus est,pelles, reliquam opulentiam

iterum abducens. Bolli reici quam si Tendri, is quomodo is S pumexpuatuini

Emyres Scythia Asiatica edomita, animum ad reliqua Asiae empo/I ria ad ijcit,4 urcarum suspectam potentiam etsi non adeo aegre sere.

hat, tamen cu Othonannaidas, caeteras familias bello prosequi, principaribus exui cerneret, coniectura sicili assequutus est Monarchiam Baiaetorem ambire, nullum* ne superiorem, neque parem illum laturum.Ta lia coetitantem adeunt summo loco nati homines circiter centum,qui omnes a Baiazete eiecti,opem dc auxilia Temyris implorabat, cognationem religionem communem praetendentes petebant,ut in patriam ab eo re ducerentur,quandoquidem ipse unius Asiae monarcha, ab iniuria tutari omnes ex officio teneretur. Adrpiebant quoque se non recusare poenas,

si quid contra foedera in Baiaeterem commisisse deprehenderentur. Erat aute inter exules Casanes, qui Armeniae imperabat Assambecchi nepossis calamitate sua,propter ortus S generis eius nobilitatem, myrem maxime assiciebat. Mittit igitur Iegatos ad Baiaeterem, qui inter eundem Mexules pacem reconciliarent,addit pro more gentis,muneris nomine u stem preciosam. Ubi ad Baiazetem uentum est,mandata exponunt. Promo magnis laudibus euehul,quod ad tutadam religionem Mahcmeticcontra alienae persuasionis homines,tam strenue depugnaret. Deinde edicunt,ne amicis molestus esse pergat, exules restituat,aut actione institu ta,Temyris sententiam de his expectet Nihil pacati ad ea respondit Tur ca.Temyris gratulationes se nihil morari, dum quae aperto marte subegi Lset, inimicis ut restituat,ab eo postulare ausus sit. Munus quoque repudia tum,tanquam maiori loco quam Temyrem natum,dedecus esset tam uile donum recipere. Haec ut ad Temyrem relata suere,statim per praeconem Baiaeteti renunciare iubet bcllum, nisi exules mallet restituere. communis enim religionis homines, necessarios suos atque clientes nullo modo ip

sum posse negligere. Ad haec respondisse serunt Turcam, Prius Tem, re

tertio repudiatam suam coniugem recepturum,quam bellum Turcis it sene aullia quo contumelioso responso non solum ipse Temyres, sed de uxor eius ita exarserunt,ut mulieriquete diutius, ne quid hostile in Baiazo item attentaret maritus, blandi iij retinuerat, iam ultro ad tantae inici

riae uindictam animaret instigaretcb. Infamis enim is apud Turcas est,qui

s iri repudiata

219쪽

repudiata uxore tertio, eam iterum recipit dicituro ad tres splenes redisse. quod quidem scomma ignominiae plenum. Armenium igitur in re

gnum restituere,eum rebus suis iterum praefici gestiebat Tem, res. naMahematini Armenios miro quodam fauore, aeter caeteras gentes prosequuntur,nec quenqua Armeniorum licet in religionis negotio cum caeteris Turcis non usque adeo consentiani seruum aut captiuum mancipataeo.quod ex ea gente quendam uaticinatum serunt .gloriam Mahumetis per totum orbem propagandam esse.Sebastiam igitur ab Baiarate occupatam, Armeniae Secundae Metropolim aggreditur T yres,eo ipso Q. Pore,quo Meletinem Baiazetes oppugnaret etiam Armeniae oppidum. Susceperat eo tempore Baiarates expeditionem contra Graecos, Lebae. diam oppidum Boeotiae obsidione cinxerat, Peloponesum ac Thesi, aliam serro. flamma, caede& rapina depopulabatur. Vastabat is etiam u rioru Sc Triballioru regione.na hasregiones uiribus & armis prstare,sbi in inimicissimo animo obcalcitrareuidebat.Praeterea cu Europs imperium ia ambiret,Temyris conatus in Asia, propter clientelas , as in ea habebat maximas,haud magni faciebat. Praefecerat igitur Orthobalem silium strenuum & in armis exercitatum iuuenem,qui saepius oppugnan. rem urbis muros Temyrem,multis cladibus repellebanat demum percuniculos suffossis moenibus,ciues ad deditionem in linantur.Pax a tyran no data, modo dimisso cum reculis Turcico praesdio,sedecim millia suo rum militum in urbem reciperent. o peracto, ab uxore literas recipit. quibus precatur, ut suppressa iracundia domum redeat, uerborum contumelias satis ultu esse.Solutis igitur castris Cheriam redire conabatur. uixep tertiis eastris aberat cum nunciatur. suborto in urbe Sebastia tu mutui. Orthobulem reducem ac praesidiu seu trucidatum esse a ciuibus, nouitate rei stupefactus, pedem reser s. castris urbem item cingit ,quin decim continuis diebus.magnis uiribus oppugnat. At ex desperatione uixes resumentibus ciuibus,ad dolos,cum uisese nihil proscere uideretianimum conuertit.lnitis enim cum oppidanis foederibus, petit sagittarios. quos in oppido habuerat praesdiu,illi cocedantiquoru opera in certa quadam expeditione uti uellet.Haud negatum fuit tyranno.receptis ergo si gittartis duodecim millia eorum sitisse dicunt eos omnes altera die re, scissis pollicibus.in urbem misit. Deinde ui capram urbem cum ingredes retur,omnis ordinis,omnis sexus,omnisc, aetatis homines,in forum conuocare iussit, exercitu circundarum multitudinem melioris sexus omnes, quotquot decimum quartum annum excessisse compererat,obtruncare, nubilis aetatis iuuentutem uinculis mancipare.igni cadauera inrn,ex capi bus uero turrim media in urbe c5strui iubetimulieres postea,pueroso omnes in patentes campos educi,matres ab infantibus segregare. quod quam primum seri contigisset,lurmas equitum conuocat, eas serrum& equos in uagientes illachrimitescy pueros agere,indiscriminatim* oppresios conculcare mandat.Equites exempli atrocitatem stupentes, ma tribus

220쪽

tribus innuit, ut primatibus exercitus , pro innocent um salute suppli cet. Proceres regem adeuntes crudelitatem tam seram placare studebant, inter quos Ligur quidam negotiator,magis familiariter quam pruden ter humanitatis eum admonebat. Tunc obuersis in eum ignescentibus luminibus,Temyres in haec uerba prorumpit, e qui totius orbis malle us,ipsain Dei ira sum,aestimas tu hominem falleris. Caue uero, ne post, hac mihi occurras,nisi huius tuae temeritatis & audaciae poenas dare mais lueris.Conuersus deinde ad equites,Ecquid inquiocuctamini adacito equo, primus in puerorum agmen irrumpit, Agite, exclamans, uidea mus,quinam imperatorem suum sequi recusent.Sic equitatus omnis crudelitatem tyranni secutus,undiquaque irruens, matres cum liberis equoorum ungulis contriuit. Oppidum post istorum consectionem depopulatus,exussit abducto Orthobule Baiaetetis stlo,ac adolescentibus, qui suλPerstites erat, reliquis. Leprosos omnes excarniscabat, nephas esse dicti,tans,quod superesscnt,qui reliquos homines inficerent, ipsis plerunque miserrime consenescentibus. Clades Sebastiae urbis miserabilis suit, atq3 omnium urbium calamitates superasse creditur.

Pugna inita uincitur Bauretes in in potestium Teruris genu cumfuls.caput III.

T O stquam Baiazetes captae sebastiae atque extinctae urbis,nee non necis siti Orthobuli nuncium accepisset,dolorem haud dissimulare po/tuit,sed cum sorte opilionem obuium haberet,sistula cantiunculam mo dulantem,praemisso gemitu, homini dixisse eum serunt, O beate, quam dulce canis,quam laeto animo,qui nec Sebastiam, nec Orthobulem filiisum amittere potuisti.Non latuit dictum Te rem,nec uxorem eius,qua Propter persuasus ab ea,pacem Baiazeti ultro offert, mittito Legatos, qui Turcae ostendant Temyris animum,iam urbis Sebastiae excidio placatum, contumeliam in uerborum iam eum remittere,ac ultro Pacem os

serre, s Baiazetes restitutis exulibus Temyri , butyri tantum mitteret, quantum ad onerandum duo millia camelorum satis esset, totidem*ten loria pileata,quae pastoribus essent usui. Petebant insuper,ut in omnibus

Turcarum mesquitis, publicisin locis Monarcha Asiae, Temures pro nunciaretur,aes quoque aurum 8c argentum Temyris imagine lignatum admitteretur,conflato quod in usu habebat Baimetes,eo solo merci, monia omnia commutarentur,cui Temyris fgnum impressum esset. Ad haec postulabant,ut Moses Haimetis filius,in Pesiam ad Temyrem mitareretur, ibidem inter stipatores,ossicij causa tyranno seruiturus. Hare si Baiarati placerent,Temyrem amicitiam Sc necessitudinem cum illo con iuncturum ,s uero aduersaretur postulata,iam pro hoste haberetur. Ad haec iratus Baiaeteres, cum latrone sbi pacem intercedere non posse,inis quilinec in obtinenda Monarchia Asiae, ulli se cessurum. Proinde abe

, iiii an