Caeremoniale Episcoporum 1837

171쪽

Liber Secundus. Car. XII. 1l, tIatus sedens in angulo ad dexierum pedem, iaciet simillier,

et in tae dicet orationem, Absolve , quaesumus , Domiue ric, ut iis resurrectionis gloria eicia 22. Demum cantato a choro Responsoris , Liberae me , Domine , de morte aeterna etc. Celebrans ipse, impositostpre in thuribulo, ut supra , dieto Pater noster , asperget, et thurificabit lectuin , prout de primo, et aliis diactum est 3 let in fine , dictis versiculis , dicet orationem, Absolvit, quaesumus Domine etc. ut defunctus Saeeulo etc. et responso per chorism, Ament, ipse Episcopus dicet, Bdquiem aeternam etc. demum duo cantores dicent , Requie-

avt in pace sile.

α3. Quo dicto , receptis ab omnibus Praelatis mitris , seu biretis, si muris non utaretur , Omnes eo ordine , quo venerant, rever nur ad sacristiam , vel alium, Ioeum deputatum , et ibidem depositis paramentis , quilibet recedit ad propria. 24. Si l o Praelatorum quatuor, adsint tantum Canoni ei , solus Episcopus debet incensum benedicere: hec aderunt Capellani, de mitra , et scutiferi qui serant candelas ;et tunc , eum quilibet facit suam absolutionem , deponet hiretum in manibus cujusdam clerici, sicut et candelam. Si defunctus sit Episcopus , aut Praelatus Sacerdos , et eΘrpus sit praesens , saldistorium Episcopi celebrantis parabitur ad pedes eju&, non vero ad caput ut in Bituali Romano; alias semper parabi ur ad capia lecti, seu castri doloris. ,

missae solemni pro defunctis Episcopus assistere potest eum AEppa , vel climsat: Sedes nem 3, Pδ' so h oblata a Presbyt' quamdiu genuflectast. Quomodo procedatur in Sminonem, et ad absolutionem facienda -

3. I Episeopus nosuerit celebrare, sed huiusmodi Μiso sae pro Deiunctis , per alium celebratae , interesse , eadem norma in omnibus servabitur , quae expressa est in vite praecedenti; ipse vero Episcopus , cum cappa, Xel

lata 'sit ex panno violaceo. . Ad oratii -:mhopns gemisseetat. I Mirifica in post

172쪽

aba Caeremonialis Episcoporum. cum pluviali nigro , seu violaceo , laeta consessione eum

celebrante, ibit cum suis assisleutibus ad sedem suam , quae debet esse parata ex panno violaceo, non autem ex Serico.

a. Cum celebrans dicit , Dominus vobiscum , ante orationem , Episcopus veniet ad saldistorium ante altare , ibi ad , Oremus , genuflectet capite detecto , sic manens usque ad finem orationis. Qua finita redibit ad sedem suam , et tunc , et non prius, Presbyter assistens ibit ad scabellum

assistentiae.

3. Ad offertorium Episcopus , more solito, ministrante naviculam Presbytero assistente , imponet thus in thuribulum, dicens , Per intercessionem etc. et thurificatis oblatis , et altari, thurificabitur celebrans a Diacono , et Episcopus a

Presbytero assistente, more solito.

4. Dicto', Sanctus ete. Episcopus ibit ad saldistortium ,

ubi genuflexus, permanebit usque ad Agnus Dei, exclusive , et tunc redibit ad sedem , et dicet Agnus Dei ete. Quin suis assistentibus , non percutiendo metus , nec sunt in hae Missa circuli; et iterum ad inrationem post communionem redibit ad saldistorium , et genuflectet , similiter omnibus genuflectentibus, quoties Episcopus genuflectet.. 5. Finita oratione, Episcopus redibit ad sedem, et non dabit benedictionem , nec publicabuntur Indulgentiae. 6. Finita Μissa , si sermo habendus sit, sermocinator accedet, et absque aliqua benedictionis petitione, facta in tummodo altari reverentia debita, et Episcopo ibit ad pulpitum , ubi sermonem recitabit. Quo finito, si Episcopus voluerit ipse absolvere, deposita eari' apud sedem , capiet amictum supra Bocchetium , sive super cottam , si sit Regularis , crucem pectoralem , et stolam , et demum pluviale nigrum, et mitram simplicem, et omnia sent, quae superius tu praecedenti evite dicta sunt. Si vero Episcopus absolvere ipse noluerit , vel hujusmodi Missae non intersit , celebrans, finita Missa, et lecto Evangelio secundum Ioannem , faciet omnia, prout in evise XXXVII. hujus lib. II.

173쪽

I53 Liber Secundus. Cap. XIII.

Quae servanda in Vesperis , et Missis solemnibus in Adven- u Domini. Episcopus , si Μissam solemnem colebret , paramenta apud sessum sumere potest. Subdiaconus Epistolae , Diaconi assistentes, Diaconus Evangelii utuntur planetis violaceis plicatis ante pectus. Color parament xum Episcopi , et Canonicorum sit violaceus. Episcopus in Μissa non dicit Pax vobis , sed Dominus vobiscum. Subdiaconus cantat Epistolam sine planeta. Dimonus item Evangelium , sed cum alia convoluta. Subdiaconus rea sumit planetam , post cantatam Epistolam, Diaconus v xo post communionem Episcopi. Quid praestandum ab Episcopo, si Μissae assistat. Paramenta in tertia Domi- nica Adventus violacea sint, sed sumptuosiora. Diae 'nus , et Subdiaconus utuntur dalmatica, et tunicella in

Dominica quarta Adventus , si in ea occurrat Vigilia Nativitatis Domini. Iοῦ π N Vesperis, et Missis solemnibus in singulis Domini- 1 cis Adventus , eadem omnia servabuntur , Episcopo

celebrante, quae Superius expressa suerunt, dum generaliter de his disseruimus , exceptis tamen infrascriptis. a. Quia primum Ccclesia , altare, et chorus simpliciori apparatui ornantur. Item, celebrante Episcopo Μissam solemnem , non erit opus paramenta sacra pro Μissa sumer in Sacello , seu secretario supra r.emorato, sed apud sedem

suam , ubi cappa indutus , incipit Tertiam et incaepto primo Psalmo, sedet , accipit sandalia, legit Psalmos , et

Versiculos , ac orationes consuetas , et in fine cantat orationem pro Tertia , Canonico Presbytero assistente, librum supra caput tenente in suo habitu Canonicati. 3. Subdiaconus cantaturus Epistolam, paulo ante quam Episcopus in chorum veniat , capiet omnia . paramen a sibi con 'nientia , praeter manipulum , et planetam ante plica

tam . quae capiet postea. - , t ,

4. Diaconi assistentes capiunt sua parameuta , idest planetam ante plicatam supra cottam, vel Boccbetium circa finem Tertiae, antequam Episcopus cantet orationem , et cum cis Diaconus caniaturus Evangelium, qui accipit amictum , albam , cingulum , et stolam. Dic' 66 by COOgle

174쪽

5 Caeremonialis Episcoporum. 5. Dum praedicti Diacon; assistentes parantur, assistunt

Episcopo duo alii Diaconi , ilim proromi . in suo habitu

Canonicali , et in eorum desectum , duo ultimi Presbyteri. 6. Finita Tertia , praelati duo Diaconi assistentes cum Diacono cantaturo Evangelium , iam parati, revertuntur ad Episcopum , dum lavat manus , ministrante Presbytero assisiente in habitu Canonicati. 7. Episcopus autem postquam laverit manus , more consueto , accipit paramenta consueta , quae esse debent violacei coloris. Subdiaconus , et Diaeonus capiunt manipulos, et planetas ante pectus plicatas, et tunc pariter omnes Canonici capiunt in suis locis paramenta, ipsis convenientia, ejusdem coloriso 8. Episcopus ante orationem dicit, Dominus vobiscum, non autem , Pax vobis. Subdiaconus, dum Episcopus e lebrans cautat ultimam orationem, deposita plane ui , accipit librum Epistolarum , et cantata Epistola , osculataque manu Episcopi , planetam reassumit. 39. Diaconus , ante primum Alleluia post Graduale , de-

pQuit et ipse suam, planetam , quae coiivolvitur , vel alia jam, e Vesuta , et complicata super ejus sinistruis humerum ponitur P et super ejus hiuchis, stricte chordulis, ad id aptatis , colligatur , ne decidat, et sic permanet , quo usque Episcopus sumpserit sacra in communionem . Tunc assumit, planetam ante pectus placathm , deposita alia , qMe orat super hume um sinistrum. caetera omnia fiunt , prout in suis locis explicatum fuit.' io. Si vero Episcopus non. Glebret, sed intersis Μissae sole nni, eadhm observantur , quae in cap. IX. hujus linra de Missi solemni, quae coram Episcopo celebratur di

cta Sunt. . a P

I1. In tertia Dominica eadem obsωvantus, nisi ''quod paramenia altaris, et celebrantis adhiberi seseim ' Hi istanto umptuosiora , sed coloris violaeei, i fi desectu rosa i ; si minisni vidolicet Diaconus, et Subdiaconus fututitur datiniatica , e tunicella; et idem ini quarta Dominiea . quando in ea inciderit Vigilia Nativitatis Domini ; sed ' paramenta sἰnt coloris absoluti iolacet. In Collegiatis pariter

175쪽

Missae solamnis celebrandae usus in Vigilia Nativitatis D mini, si occurrat in Domiuica . V perae solemnes Stat,s horis ea dic peragendae. Praeparanda yroe Μatuit in , et Missa in nocte dativitatis. Matutinum quomodo cel Chran dum. Episcopus quando , et a quibus accipiet ' Nonam lectionem cantat. Ubi induatur parameniιS Nin salibus, et Μatutinum perficiat. Quid in inissa dc DP

- etem cantanda observare debeat.

1. π N die Vigiliae Nat;vitatis Domini Nostri Iesu Christi,

i sive venerit in Dominica, sive alio die, eelebrari solet Μissa solemnis in paramentis violaceis , juxta regulas in praecedenti eapite de Dominicis Adventus traditas ; hoe

tantum excepto , quod Diaconus, et Subdiaconus utunturdalmatica , et tunicella , prout in tertia Dominica Advenius. h. Hora Vesperarum cantantur Vesperae solemnes , pariter secundum regulas superius in eost. I. hujus lib. II. et sequenti de Vesperis positas. S. Nocte sequenti , hora competenti, prout ab Episcoposuerit praeordinatum, celebrantur Μatutinae , prout in ea . V. ejusdem lib. II. de Μatutinis dictum fuit. Haed tamen particularius in his Μatutinis observanda erunt. Primo ultra luminaria solita altaris, et abaci , praeparanda erunt Sex , vel octo lanalia cerae albae , vel quot erunt necessaria pro consuetudine , et dispositione loci ad illuminandum cho rum , et tribunam, seu Presbyterium , quae super totidem eandelabris seiveis magitis, spatiis aequalibus inter se distantibus , collocabuntur 3 praeparabuntur etiam aliquot parvae candelae albae pro Episcopo , et, Canonicis cantaturis le-

4. Super aliqua mensa separata ab abaco, lloeari poterunt paramenta omnia pro Episcopo, Μissam qelebratu-xo , et pluviale album pulchrius pro eodem , cantatum orationem in fine Nocturnorum. Sed si Episcopus non hi licelebraturus primam missam , non erunt ibi praepaxanda Μissalia indumenta , med tantum pluviale: nam alius, celebraturus Missam , sive Praelatus, sive Canonicus' capiet paramenta in sacristia una cum suis ministris : sed celebraturo

176쪽

a 56 Ceremonialis Episcoporum. Episcopo , ipsi ministri, idest Diaconus , et Subdiaconus

utique in sacristia parari poterunt ; Presbyter autem assistens in soco suo una cum caeteris Canonicis in choro. 5. Item celebraturo primam Μissam Episeopo, praei ntonatur Hymnus , Iesu Redemptor omitium eie. quem, dum Episcopus repetit, elevat , et jungit manus, caput versus altare inclinans, ob reverentiam Divinae invocationis. 6. Caeremoniarius, quoties ducit aliquem Canooicum ante pulpitum , seu legite nudum, ubi cantare debet lectionem , gerat manibus parvam candelam , nec ab ipso legiti longius discedat, donec cujusque Nocturni lectiones recitatae fuerint.

7. In tertio Nocturno , cum dicitur a choro Psisimus , Μisericordias Domini etc. si Episcopus est primam Μissam celebraturus , duo ex suis seuliseris, clericali habitu induti, sine cottis , subeuntes fimbrias cappae Episcopalis , imponent illi caligas, et sandalia , sublevantibus smbrias in gyrum Capellanis, seu Acolythis , cottis Superindutis , ae genusseris: interim accedunt duo Canonici assistentes ad Episcopum , necnon duo Capellani, alter de libro, alter de ea dela serviens , ac librum apertum ante Episcopum sustinent, ex leo ipse Episeopus legit Antipbonam , dic reminiscaris Domine ete. et Psalmum , Quam dilecta etc. eum caeteris Psalmis , Versiculis , et orationibus, prout supra cuP. VIII.

hujus lib. I L. f. VIL explicatum suit. Quibus . per Episcopum lectis, duo illi Canonici assistentes, ac alii ministri

recedunt.

8. Diaconus, et Subdiaconus ministraturi in Μissa, nisi quis eorum, vel ambo sint cantatvri lectiones ultimi Νο- eiurni, perveniunt ad sacristiam , ubi capiunt sua paramenta. Advertatur tamen , ut tempus commode dispensetur , hoc est , ut finitis tribus Psalmis ultimi Nocturni a choro, pariter Episcopus se expediat a lectione Psalmorum , et Oxationum praedictarum , ut praesto sit ad absoluti'nem, Avinculis peceatorum etc. dicendam, benedictionemque dandam Canonico cantaturo primam ieetionem tertii Nocturni. 9. Cantata nona lectione per Episcopum , ad quem iterum duo assistentes Diaconi j in .suo habitu ehorali debent

accedere, et Hymno , Te Deum laudamus etc. per eum inchoato , eo modo, quo in dicto eap. V. lib. II. f. IX. de Matutinis dictum fuit, Episcopus descondens paululum e

177쪽

sede, in plano solii Pontificalis deponit cappam, et stans,

lavat manus , acsedentibus tune, et adjuv.ntibus Diacono, et Subdiacono paratis ; et ab eisdem induitur paramentis missalibus, et aliquanto celerius solito, praeter chirothecas, et annulum , et tunicellam, ac dalmaticam , et planetam , cujus loco induitur pluviali : denuo sedem ascendit, ubi stans sine mitra , expectat finem Hymni praedicti, qui decantari poterit erolixiori nota, et cum organi interpositione, ut commodius interim Episcopus , et omnes Canonici indui possint suis Paramentis. Quo finito , accedunt duo

Acolythi cum candelabris,' et cereis accensis, et medius i ter eos , alter de libro serviens Episcopo, adhaerente alio eum candela parva accensa , qui Versus potulum cantat , Dominus vobiscum, deinde versus altare , Oremus , junctis manibus, deinde orationem, Concede quaesumus Wie- cuui sua conclusione: et iterum repetito, Dominus vobiscum, dum chorus cum organo prosequitur lente, Benedicamus

Domino , et Deo gratias . ipse , deposito pluviali, et stans, accipit tunicellam , et da matteam, et sedens chirothecas ;deinde stans planetam, et rursus sedens mitram pretiosam

et ultimo loco annulum , demum accedit ad infimum gradum altaris pro Μissa inchoanda. io.. Quae Missa in omnibus, et per omnia eclebratur , prout in praedicto cap. VIII. hujus lib. II. explicatum fuit; excἔpto , quod cum in Missa cantatur a choro Versiculus Symboli , Ei lasa aius est etc. Episcopus eum mitra apud sedem suam . et caeteri in propriis locis genuflectere debent usque --ierram , hac nocte , et die sequentiis Μissa majori, pro bi etiam in die Annunciationis. II. Episcopus vero non sumet purificationem, et in foegst Muedictionem non dabit Indulgentiam , quia in tertialissa , quam omnino cantabit Epigcopus in die, erit Indulgentia publicanda. Caetera omnia, ut in supradictis capitibus , tam celebrante , quam non celebrante Episcopo ,

respective , erunt observanda.

ia. In Laudibus tandem , quae post hanc Μissam soIemniter cautari deben; , serventur omnia , quiae in superiorica . VII. hujusmet lib. II. praescripta leguntur.

178쪽

15s caeremouians Episcopomae. .

CAPUT XV.

In segiis a die Νativitatis ad Purificationem ἰ maior, vel

minor scalciuuitas servanda juxta qualitatem sesti. In die Circumcisionis Domini Episcopus Missae intersit , paratus pluviali. In die Epiphauiae , si peserit, ipse celebret. Hac. die festa mobilia praenunciantur post Evangelium. Servanda ab Episcopo in aliis sestivitatibus.

, L Nostri Iesu Christi usque ad diem Purificationis Beatae Μariae Virginis, celebrabuntur magis, vel minus solemniter, prout Episcopo videbitur., juxta qualitatem stati et cunsuetudinem loci. 2. In die tamen circumcisionis Domini Episeopus debet Interesse Missae, paratus cum pluviali. 3. In die vero Epiphaniae deberet ipse celebrare, si poterit , quod valde conveniens esset. Quo die, cantato Evangelio, aliquis Canonicus, vel Beneficiatus , aut alius, i xta consuetudinem loci, paratus pluviali , ascendet ambonem , vel pulpitum et ibidem populo publicabit sesta mobilia anui currentis in forma, prout in Pontificali Ro

4. In aliis vero sestivitatibusaraedictis poterit Episcopus interesse cum cappa, vel prout 'tuu melius videbitur , et

omnia Servabuntur, quae: Superius expressa Sunt in praeeeden

tibus cap. ne e VIII. hujus lib. II. de Missa solemni per Episcopum celebranda, et Ix ousdem libri de Missa, quae coram Episcopo celebratur.

179쪽

Iabee Secundus. cap. XVI. 159

insic tionis. Parmenta sitit coloris violacet. Oia' proe= idendi per Episeopum ad Benedictionem. Diaconi et Sub- .diaconi planetis plicatis ante pectus utantur. Quo ritu Episcopus benedictionem faciat. Quis Episcopo candelam benedictam tradat. Quo ordine Episcopus candelas distribuat. Cantauda in ipsa distributione. Praemittenda ante

Processionem. Candelae quando acqcndantur. Ordo processionis. Paranienta Episeopi ct ruinistrorum pro MiSSA ,

sint alba , nisi in Dominicis Septuagesimae , ct Quin tu gesimae Purificatio occurrat. blissa quomodo celebretur , . assistente Episcopo. Quid servandum , si Episcopus ipse celebret

x. Via a Vigilia Nativitatis Domini nullae oecurrunt

sestivitates, quae in Vesperis, et Missis, quoad caeremonias , indigeant speciali declaratione , cum ex regulis in superioribus capitibus traditis , et aliis generalibus , quae in libro superiori abunde explicata suerunt, sumi possint: videndum est de sesto Purificationis B. Μ. V. in quo Plura adhuc , neque in Missali, aut . Pontificali Romano

declarata , recensenda Veniunt. . .

,2- PI separanda igitur in primis erit candelarum cerae al- hae ea copia , quae sussiciens videbitur pro Ecclesiae quali- tu, ac Canonicorum, aliorumque de gremio Ecclesiae numero , nec non et pro laicis, quibus juxta consuetudinem Ecclesiast mistribui soleant. Hae omnes collocari poterunt super aliqua mensa inter altare, et sedem Episcopi, ita ut Episcopus in sua sede stans , commode possit eas asperge-m , et thurificare post illarum benedictionem. 3. Paretur etiam abacus, iuxta consuetum, a latere Epi- molae, super quo ponantur ultra duo candelabra cum luminaribus, et alia consueta, et ordinaria, quae superioribus capitibus demonstrata suerunt , nempe vas aquae benedictae in aspersorio, thuribulum eum navicula , vasa ad abluendum maum cum medulla panis, mantile ad extergendum i ,

mappa altera linea pulchre laborata , apponenda super grumio Episcopi, cum incipit candulas distribuere. .

180쪽

i M' Caeremonialis Episcoporum 4. Super altari ponentur per saeristam paramenta pro

Episeopo, suo ordine, coloris violacet, videlicet amictus, alba, cingulum, erex pectoralis, stola, pluviale, et mitra simplex : ipsum vero altare habeat duo pallia , videlicet alterum album , et supra illud alterum violaceum, removendum post processionem; nisi festum venerit in Domianicis Septuagesimae , Sexagesimae , vel Quinquagesimae, ut

infra dicemus. 5. Deputentur custodes, qui populum arceant, si sorte tumultuosius irrueret, ne indecenter Episcopum opprimat. 6. His praeordinatis, hora competenti Episcopus in sua cappa a Canonicis associatus , veniet ad Ecclesiam, et sacta oratione , accedet ad sedem suam , ubi deposita cappa, accipit paramenta supradicta, suo ordine, asserentibus ea ab Altari Aeolythis, seu ministris cottis indutis ', acceptoque pluviali , et mitra , sedet. Interim Canonici omnes in locis suis stantes, seu in Sacristia, si prope est, accipiunt

sacra paramenta eis convenientia , prout superius declaratum

fuit , eo excepto, quod Diaconi, aut Subdiaconi non quidem dat maticis , et tunicellis , sed planetis ante pectus plicatis in hujusmodi ossicio utuntur, cum sit seriale ; et si eommode paramenta haberi ncqueant pro omnibus Canonicis , quatuor , aut sex diguiores saltem, induantur pluvi

libus, ut ibidem dictum fuit. 7. Quibus paratis , Episcopus in dicta sua sede, deposita mitra , stans , benedictionem candelarum siciet , Capellano , qui ei de illo servit , librum sustinente manibus ;incipiens eompetenti voce in tono seriali benedictionem, dicit Dominus vobiscum , eum orationibus, prout in Μissali: et respiciens aliquantulum versus candelas. Cum incipiti ultimam orationem, accedunt ad eum duo Acolythi , unus cum thuribulo , et navicula, alter vero cum vase aquae benedictae , et asperiorio. 8 Finita benedictione, Episcopus , ministrante naviculam Presbytero assistente parato, qui tunc cum praelatis ministris accedit , imponit incensum in thuribulum, et hen dicit more solito: deinde , accepto aspersorio de manu ejusdem assistentis , . hergit in medio, a dextris, et a sinia stris ter candelas, ei ab eodem accipiens thuribulum , simili modo ter illas thuriflaat; tum sedet accepta mitra, et

dignior canonicus paratus, accipit de manu S cristae, si vo