장음표시 사용
161쪽
SextusPomp. siparium,inquit,genus si ueli inimici. Ain stippariu uocat utia poetis scenicis xctulimus. Maias tum insuper,scribit idem Pompeius, telum dici qd in prora ponitur,quodicastigatioribus codicibus mendiculocatur,astipulante etialsidoro in lib. ymologiarum. Sunt qui putat eam
ie quae cochina uulgb dicitur. Sed
carbasiis florate velum significat. dota ergilius: Vocat iam carbasus auras.lem: Tumido inflat carbasus auro. a lini, ut ait Seruius, genere, ex riuo precipue uela fieri cosueuerut.Dimus aute carbasus es carbasum, hoc
,ssmineo meutro genere. A carba, carbaseus deflexitVerg. Appellaue8c uela carbasina antiqui,quib.&so ettheatra obtegerentud primus e C Catulus GCapitoliu dedicaretsstitit. Vocant et uelaria a poetis Am
ue, & a Graecis peripetasmata. Derbasinis quide Riai.xix. Cubastia'
162쪽
inquit,uela primus in theatro duxisse . tradit Lentulus Spinther ludis Apol b linaribus: mox Caesar dictator totu soh rumRomanum intexit,uiam. sacra ah domo sua ad clivu us Capitolinii, id munere ipsc'gladiatorio mirabilius uii, stim tradui.Deinde es sine ludisMar cellus Oct auia sorore Augusti pcni ius,in aedilitate sita auunculo XI.COS., calend. Augusti uelis soru umbrauit, , ut salubrius litigantes cdsisteret. Mox subi t idem: Vela nuper colore coe lis lata per rudentes Nero princeps exhibuit. At nos his missis quae fere sunt praeter institutum, redeamus ad nautica. Vocantur Sc uela a graecis uar is uocabulis, Nin primis Mix ab Hor, qui nauis malum significat,& ideo lao
uimus. Hac occasione lapsum facilem illis sitisse crediderim, qui cum eX gr
in mali partes ad latinos uerterent, uesi uertere,inter quos Macrobius,ut
163쪽
cum de carchesio ageremus ostendi , mus. ius uero erroris cause sitit, quod in exemplaribus no castigatis aliquarido pro i-,isce legitur, ut etiam in POL Iuce offendimus. Sunt & inter uela λαίφεα quae uocantur,&-quar ιαλια. unde uetus illud, Le- νοῶν αj ιδεο hoc est,iuxta nauem uel de iis qus in uicem Sc simul congruunt: ne penim, 'culo nauigio omne ueli genus cQnuenit: unde &marmenos nauis,ut supra,
meminimus. Sed de uelis illa uti piaO. silenda Pin' exclamatio,quae lib. XiX. legitur, cum iam mira tu illud suspi rasset,lierbam esse,linu uidelicet, quae breuissimo temporii spatio afriptu Italiae admoueret,in tantum,ut a Sici lia fieto Alexandria septima die quando perueniatur, &sexta nonunqua, Na Puteolis nona die: a columnis uero Herculis septima die Hostiam iis aliquado, ne omnes nauigatioes quas ille, 8c nostra etiam tempestate perni i
164쪽
cius se stra,fiocloco comemorem. Illa certe eius est exclamatio : Audax uita, i
, scelerum plena, aliquid seri, ut Intos, procellas, recipiat, N parum esse Ru
diibus selis uehi. Iam uero,inquit,nee, Vela satisesse maiora nauigi)s,sed qua uis amplitudini antemnam singulear 0 hores sussciant, super eas tamen addi' Helorum alia uela, praeter* alia in pro' vis,&alia in puppib. pandi,ac tot modis prouocari mortem. Hactenus Pli nius. Nunc de uelis caetera prosequa naur,quae es colorib. uar's antiquitus tingebantur,nec minus hoc tem re. Et ut fabulosa mittamus, nigra The sei, Alexander certe uersicolorib.unIS est Indo amne nauigans. Veso purpureo ad Aetiit cum JH.Antonio Cleopatra cum Augusto certatura,nadii proto uenisse proditu est,eodem* Iugisse.Est & apud Plin. lib.XXXV.alius inficiendoruuelorum modus. Canctida, inquit, uela postqua attriuere illi. .
165쪽
D E NAvIGos L in. ilentes rion coloribus,sed colorem sorbentibus medicamentis. Hoc cum se ccre insedi ores,nd apparet in uelis, scd in cortina,hoc est vase,pilagi. In ferue tes aquas mersa,post momentu extra
fiunt pieta: mirii, cum sit unus iri cortina colo ex illo alius atque alius fit in ueste,accipientis medicaminis qualitate mutatus,nec postea ablui potest. Porro ut&loquendi figuras aliqua
ex parte attingamus, dicimus uela co
trahere,quod Cicero & Horatius:ue lalegere, qd Verg. in iη . quo loco Donatus: Lem,inquit, uerbum nautis miliare: nam funes & uela cu colligui, uel aliqua loca cu transeunt,legere V pellant. Dicimus item uela dare,quod
idem & Cic. & uela iacere, & uela pandere:ut,uelis passis apud Cic. N apud
eundem uelifico S uelificatio,&ueli . Mistes naues.Tum etiam&ueladu.cereuel subducere, ut est apud Caesa rem in coment. Emanarunt Na uelis
166쪽
meIusus esti Cic. Qua figura Plautus etiam,Remigio uelo. quantum poterissestina,dixit in Asin. item,uelis equis*, ad conatu significandv. Idem in Offic. Cum his equis uelis*,ut dicitur,decertandum est. Idem ad QtFratrem: Corrigam tarditate tum equis, tum uelis.quib. in locis inter eruditos fit digladiatio, quod in antiquis codicibus equis uiris* legatur: nam & incitaua Philip. Putabam fore ut omnes inflamati odio, excitati dolore, armis, equis,uiris.quo loco passim uiribus legitur. Huiusnodi uero colores ac figuras loquendi interspersisse no iniucundum fuerit. Deinceps porro ad finaes& rudentes me conuertam.
De funibus &rudentibus,c eris pnauigiorum restibus,& quae eorum appes lariones. a Caput π V.
Gnorat nemo,puto,*sint in re nauali necessarii funes, ililia uincula,tum ad nauiu rex eius
167쪽
ctus 8c retinacula, ut eos no immerito hoc loco conumerare,& a praesenti negocio nihil alienum esse uideatur. Sed primu uideamus ex qua materia con .ficiantur.Rut uero in primis ih ex camnabe,lino,sparto Junco,ait Plin.grae cos ad funes usos, nomini credamus
I GO', quo herbam eam appellant. Expalmae quo pseli js in oriente ualido. fimes fieri, eos p in humore utiliores, mox* N ex philyra, manifestiam est. Sed Nex arboru quo* corticibus,sbibit Theophrastus in iii j.de hist.plant.
fiunt,ut ex ceraso,detracto cortice: exuite & tilia. Idem in v. Habet etia comticem simibuscuiusque pertamodum acer 8c carpinus. Fiunt & in orientali bus ad septentriones ubi procerae na Gintur arudines, nauigia, &quidem ampla, ηs connexis & colligatis trahi longis, CCC. interdu passibus: ut mi nus mira sit nostra in Pado molendi naretinaculis ex perticis consectis ad
168쪽
amnis ripas contineri. Sed Monunis lintres ex ripa longuriis impelli agit puidimus. At nos institutu sequamur. Funes igitur in primis & restes,rudentes appellamus,a nimio,ut grammati ci aiunt, stridore, a Graecis νῶα uocata: unde prouerbiu aeditum est, κωαὼS-αλλαμώ το.hoc est,rudentes& remos pro armis permutarunt. Di
cimus & rudens numero singulari. Cicero de Diuinat. Sed est quasi rudentis explicatio. Dicuntur & funes καλορ, at certe καλωρ omnis stinis intelligitur. ΝVulgus nauticu perantistichon nunc cauum appellat: unde καMύδον paruus funis,&καλα ποφν qui latine restio uocatur,qui et paulopost dicemus. GramaticusMoscopulus illud de haedietione κα ρ obseruat, quodin genitivo iuraω facit, per ablatione o , ut Dicimus & inlue καλου per Opar
uum,& κίλωρ ut est illud poetae, κάλω id est, resonat. ruden-
169쪽
tes. Extat de hoc prouerbi λδ ρανειν dest, omne mouere funem: quod aliqui sic proserunt, πρωτα καλωρσειειν, hoc est,omnem cutere funem: πde his qui recte aliquid no instituis lat. metaphora sumpta a nauigantibus, qui in nauigationib. restes omnes mouent. Omne igitur filiaem mouet, o eo quod es omne machina. Haec ille. Quae ideo adsciipsimus, ut iis adiun- fas quae prouerbioru autor collegit. unes uero quibus velum subducitur mestirias uocant: & quibus ex utra Parte prorae malum costringitu proin ptonos:quibus a laterib.pedes:&quod litui reliquum est eorum,propedes appel. lant: cum quibus etiam ii sunt qui teristria uocitanε: Npost eos, quoS α-, id est, medios appellari uideo. Sed orsiim lisc uideamus.Pes, nauticus fanis est,cuius Verg.meminit. Una omnes secere pede. quo loco Seruius gra mari spodiam interpretat, etianum
170쪽
hodie sic vocitatam, hoc est, fune quoiiclum tenditur. Quendam tame extremum ueli angulum esse opinantur. Apede propes dictus funisquidam quo pes ueli alligatur. Meminit eius Tura pilius poeta: Quasi inquit, cum Uerus fert naue in mare secudus,Si quis pro pedehi misit mueli sinistrum. Pedem S propedem innuit Catullus pom. cum ait: Siue uminq; Iuppiter simul scidus incidis letin pedem . Item Pli nius: Iisdem,inquit, uciatis in cotrariunavigatur prolatis pedibus. quo loco innuit Plinius, quod indies fieri uide
muS,ut uno eodem* uento per maria
in contraria nauigetur.Pedem & Grees m ita uocant,ut apud Euripide,Plutarchum & Lucianu. Est quoque prouerbiu in eos,qui quae magis stat opinportuna negligui,& leuiora quaedam sectant,mpse την in ρ- βωκa.hoc est, Hyperam dimittens pedem sequitur . Huius meminit Hyperides ora