장음표시 사용
261쪽
PARs SEpTIMA. I 2ς quam vivus contra hostes, S haereticos defenderat, ad Giusdem sanctae Crucis signaculum confugere videbatur :Id quod ibidem etiam eleganter describit MentZelius his verῖbus.
uino memini,cum mortem tox Vis oculo osset, vixetram attolretinguam,s O animose des) nobis cernentibin,'sum Ter moto capite abnuere o terpe Ius anhelum , Iam rigente manu Crucis o Par gura, rartareos contra insultus se credere parias Nitentem, quibus atra cohors Ducis uti Sathanae HAEc fere est totius vitae Lisengre inij series&cursus, in qua quid Ecclesiae, &religioni, quid Academiae praestiterit, qua eidem humanitate& beneuolentia praefuerit, si vellem dicere,materies quidem me non dcficeret, sed in eloquentia verba, sententiae & flores oratori j. Dicendum tamen breuiter aliquid, ne ipsius benefacta silentio inuoluisse consulto videar. Iam dudum, ac tum quidem, cum Dux Alberius Quintus rerum esset potitus, non imrepere tantum Lutheranismus in Bauariam, sed&obsederat eam, itaq; pene occuparat, ut proceres quidam rotundis verbis quaedam ex Lutheri doctrina penu que deprompta sibi concedi, ab Illustrissimo Principe auderent
petere. Nec minus exorbitare Clcrus coeperat, ac trasuer-
sum ire, suoq; malo exemplo quemadmodum plerunq;
pro corrupta hominis natura, deteriora citius,quam meliora imitamur) animos plebeios offendebat. ERAT tum illi Ecclesiastes quidam insignis, pietate, vitae integritate cruditioneq; nulli secundus , Ioannes
Cressenicus, Professus, ordinis Dominicante Is cum Ii mnibus
uredisur miseros extremo in margine vita Haerentes, captatά dolis ac territat ultro.
262쪽
vishallanem instituendam via est.
irinibus viribus, nera iis C; contra iam pullulantem & peneccnsi: Patu in L era; lismum sescopponebat, i perpei simis dictis&religionis Catholicς doctrina Principis aures personabat, ne sorte phaleratis quorunda dictis, quod timendum tamen non erat, transuersum raperetur. Vt itaq; Princeps istis schismaticis&suam in Catholica religione constantiam , inuictumq; in eadem tuenda testaretur animum,&ijsdem omnem spem alicuius obtinendi praecideret, visitationem per totam Bauariam,& praecipue Cleri, unde plurimum videbatur ostensionis ad plebem dimanare, prudenter instituit, A praeter alios ei negotio Reuerendum Dominum Georgium Theandrum, Doctorem Theologum, Professorem di Procancellarium,&c. Anno Is*8. Semestri hyemali praesecit. VER via ea visitatione parum, aut nihil omnino essectum, demonstrabat euentus, ipsaq; haeresis in dies magis magisq; inualescebat, ut iam benigna respueret medica. menta, & non nisi extrema remedia tanquam morbo extremo viderentur adhibenda. Intelligebat hoc cum caeteris quibusdam Dominus Eiscngrein ius, posteaqnam paucis annis totum Bauariae statum pςrdidicerat. ITA E de noua Visitatione instituenda instat apud Principem, nec ipsum Clerum tantum censet rcformandum , sed etiam secularcs, & quoscunq; de plebe,propte-tea quod id genus hominum plerunq; adhaereses nouasq; opiniones est procliue, primumq; quasi impcte quodam,
aut torrens aliquis ruit,visitandos arbitratur, de religione
apud omnes status inquirendum, & siqui essent seducti, quocunq; labore, si fieri queat, ad meliorem sanioremq; reducendos mentem, sin minus, saluis ipsorum bonis, ne Tyrannis instituta videatur, e Bauaria excludendos, ne contagio ista latius serpat. NEO
263쪽
Nge dissiculter tam salubri consito Serenissimus Princeps annuit, scilicet, quia proprio iam edoctus ciliat periculo,quae nam Lutheranismi natura & csfectus,quam
ad seditiones A machinationes cruentas, de nulla non audenda scelera hominu animos erigeret inflammaretq; ,α
si tu id liceat dicere, manus subditorum in Domini sui
A D eam rem promouendam opportuni strenuiq; ac- Vi -οιε- accesscreautores ,adiutoresq; nobiles quidam & clarissimi in aula Principis viri, quorum pars maior iam dudum abiit, A in teneos haud postremas egit partes, Dominus Simon Thaddaeus Eccius, Principis supremus Cancel-
Iarius. Et quoniam Academiae,quq vero Catholicum me. rentur dc adhuc synccre obtinent nomen, religionis quasi asyla de propugnacula qugdam esse debent, quibus expu- .gnatis, reliquam prouinciam facile expugnari, infectis, infici posse, iam dudum nos euentus,&vna Saxonia ab- . unde fatis edocuit, non aliter atq; laborante capite, & vel cum Apoplexia, vel Epilepsia, vel deniq; quocunq; grauiore cum morbo conflictante totum corpus laborare necessum est, primo omnium Aeadem iam Ingo istadia. nam ab haereticis inquinamentis purgandam censuit,cx-Creinentaq; exportada. Eijcitur proinde fimo ipsimet poti is sese eij clunc unus &alter atq; etiam tertius. IN D E ad primarias itur ciuitates,ubi pari ratione exa- Fructusvisita. mina institu utiir, donec ad inseriora etiam oppida dcuenitur, omniaq; castella, vici, pagi de singuli pene Bauariae anguli perlustretntur Alij tergiversantur publice, ma-Iuntque quamuis inire conditionem, quam semel quasi iuratam mutare religionem. Alij vero procastinant, nondum patientes aures sanis monitis de Catholicis in-istitutionibus edocti. Actu deniq; vltro victas porrigunt
264쪽
Ac ADEMIAE IN GOLs ΤΛ DIANAE nianus,&informari submisic petunt. Ex quibus certe ita quosdam religionis Catholicae, cum ad Ecclesiae redijssent gremium, vidimus inflammatos amore, ut nihil illis iam iit Catholicoteron, d priores suas omniumq; haereticorum opiniones execrentur: Quanquam ctiam node-
fuisse scimus, qui vel bonorum de possessionum dulcedine, vel ossiciorum pinguedine S dignitatibus pellecti, palinodam & Catholicam rcligionem in aliquot simula
Nini L hic dicam de Panthaleone Hudicro, Archi- grammateo Ingolstadiano, quam ille di suos ciues & Academia, imo seipsum potius &suam anima multis fefelleritannis squanqua semper Academicis crat de vulpina mente suspectus cum ulcus tangere, perquam cssc periculosum, ineo didicerim periculo. Vt ut sese habent, certe beneficio tum aliorum quorundam Clarissimorum virorum,tu verb opera, studio ac labore Domini Eisengrei-nij repurgata est,& Ecclesiae pax ac tranquillitas reddita. v λά , 2' minus prosecto illius, tum de Ecclesia Dei tum ib. de Academia nostra bene mcrendi studium & illud testa- instructissimae nostrae Bibliothecae non au-ine . gmetator tantum&locupletator extiterit, sed& primum eius autorem fuisse tota nouit Academia, ut non tantum vivus, sed etiam mortuus Ecclesiae, religioniq; Catholicae, de Academiae bonisq; literis bene consulcret. Etenim primo no ignorabat, quantum S ornamenti, & utilitatis,& in stud ijs incremeti, tum ipsis mct Academ ijs, tum etiam studiosae iuuentuti ex bene instructis, ijsq; publicis &omnibus ad accessum patentibus, accederet.
DEINDE quoties Boiorum Principum in se bene memrita, & singularem Acaci emiae beneuolentiam, studium de obseruantiam considerabat considerabat autem M
265쪽
praedica ibat saepissime) nemini se plus debere assirmabat,am Boiorum Duci Alberto,& quam Schola: Ingolsta
CvM itaq; nunquam suam ab Vniuersitate ornandati locupletanda cogitationem auocaret,intellexi sissetq;. pulcherrima Bibliothecam,&vel unius Henrici Glareanes nomine celebrem a Domino AEgolpho a Knoringen, Canonico, &summo tum temporis Scholastico Augu stano, apud quem & fide,& autoritate pollebat plurimum , esse coemptam; primam hic sibi aleam esse iaciendam, periculumq; faciendum consuit, nec destitit apud eum precibus opportune de importune instare, donec bibliothecam suam cum opulento & splendido antiquitatum Thesauro,annuisq; insuper constitutis redditibus, Academiae nostrae in vivis donaret. VO impe Irato, cum iam ad nos ea translata esset bibliotheca, & in nostra pq testate ac manibus foret, eadem
belicitate Magnifici vir ac Domini, Simonis Thaddaei Eccij, Boiorum Ducis Alberti Cancellarij supremi limredes aggressus, partim eo precibus permouit,partim argumentis persuasit Liscngrcinius,ut eiusdem Cancellarii locupletissimam bibliothecam,&vel ideis nobilem,&' Α- cademiae acceptam , magniq; faciendam, quod maior pars ab inuicto religionis Catholicae propugnatore&nostrae Academiae lumine quondam clarissimo erat prosecta, ultro ac libere uniuersitati in perpetuum sine omni
remuneratione Concederet donaretque. Iam vero quid
de Reuerendi & Doctissimi viri ac Domini Rudolphi Clenchu, Saxonis, L L. Licentiati,&S. Theologiae Doctoris ac Profectris,& Collegh Georgiani Regentis, bonae recordationis, bibliotheca dicam ξTA N TA certe illa est omnium iudicio, tam Iocuples
266쪽
subliothecaeriindauit duo stipendi
I omni genere librorum in quibuscunque scientiis, literis & linguis instructa , ram nitu a dia ornata, ut apud eius conditionis ordinisq; homines parem illi nec quisquam in Germania viderit, nec unquam visurus sit: utpote quae circiter quinq; millium florenorum pretio esse comparatam nobis constat. Eam a Domino Clenchio, cum iam iter in Saxoniam ad Ericum Ducem Brun- sui censem adornaret, unus impetrauit Eisengrcinius,&ita impetrauit, ut eam & scriptis postscrclictis, S uiua voce coram toto Senatu Academico donaret Voluersitati. Cuius accessione, tantum Bibliothecae nostrae comparatum est incrementi, ut iam pene cum omnibus aliis Germaniae&quidem Principum virorum Bibliothecis, excepto uno Boiorum Ducum incomparabili Thesauro, possit certare.
SED ne tum quidem voluntati Domini Eisengreiiiij satisfactum , neq; Bibliotheca satis illi locupletata videbatur, sed &ipse suam testamento Vniuersitati legauit. Atq, ita factum,ut Academia Ingol stadiana ea Bibliotheca,tanquam singulari ornamento, Thesauro regio &bono incomparabili non immerito , veroq; εἴ possit& d beat gloriari. Eam vero gloriam unius Domini Ei sen-greinii piae voluntati, studio indefesso & sideli operae ad laboribus nos debere, ingenue fatendum est. ADDE hic de illud aeterna memoria dignum, quὁdidem Eisengreinius de suis bonis duo fatis opima stipendia in Collegio Georgiano fundarit, perpetuam suae pietatis memoriam in aede D. Mariae Virginis reliquerit,donauerit religiosos, legarit Ecclesijs, pauperum non oblitus: Atque haec silentio a me praeteriri,neutiquam debebant.
CAE T a Rubi quamdiu Academiae nostrae Serenissi-
267쪽
PARs SEPTIMA. I 1ν 'mi Ducis loco praefuit, eam omni amore & humanitat atroniis Ac est complexus, summa animi moderatione rexit, summa
fide protexit, & quod quidam insignis Orator de eo publice perorando dixit, quantum ipsi erat concessum potestatis, tantum quoq; humanitatis cum seueritate quadam temperanter adiunxit, ut haec dignitas & autoritas non superbiae, aut quaelibet pro libidine faciendi libertati, sed bonitati & moderationi dederit materiam. SED vela contrahenda, S in aliis quoq; Scholς nostrae . luminibus periculum faciendum. Sepultus est heros ille apud D. Mariam virginem, Inchoro ante summum altare, cum ferreo monumento, quod eiusmodi habet inscriptionem. D. O. M.
MARTi Ni Eisingre in is Theologi quicquid mortale
fuit S terrenum, hic in terrae parentis gremio depositum, τὸisj1. λ''resuscitationis nouissimam expectat placide tubam. Virooμ- De tequidset,amice Lector cogita. ιVIXIT annos 2. menses 4. dies p.
OaDORMivi Tin Christo III. Non. Mais, Anno salutis humanae M. D. LXXVIII. SE D & alterum perquam magnificum eidem Ioannes Liscngrein L L. Doctor de Canonicus, frater,&exin stitutione haeres illi in Sacello D. Christophori, Altaris instar erigi suis expensis curauit, quod in summitate eiusmodi habet inscriptionem aureis literis factam: REvERENDO, Nobili & Magnifico D. Martino Ei sengrein S. Th. D. ac Pros Prol. Apl. Com. Pal. CaesCathed. Passau. Eccliae S in Vet. Octinga Ppo. S. Caes. Miis& Sereni. Bau. Ducis Cosilio & Cocio natori,Scholae
huius Procacellario & Patrono. Fidei Catholicae Propugnatori i
268쪽
pugnatori in ilicto. IV. Nou. Maij. Anno sal. D. L , XXVIII AEtat. suae XLII. Mense v. Die. VII in Chr5 pie defuncto, d ad sumum Altar. huius templi sepulto, Can. y . Bassau. saguine frater, institutione filius di hae
INTER. boni, quae in personarum exornationem c dunt, vim habere nulla videntur habere maiorem, ornamentiq; ac laudis plus adferre, quam quae animum respiciunt,& praesertim salutem nostram, Christianam, MCatholicam religionem, cuius agnitio bonis omnibus Censetur suo iure superior; quanquam nec caetera, si uacorporis, siue fortunae sunt bona,negligenda arbitroria
Iu Clenchhio nostro describendo, rudiq; tantiim c lamo delineando, prim b quidem occurrit patria, nata lisq; locus, praecipue tamen religio Catholica in eo spectanda , quae tanto plus ad exornationem laudemq; Clenchliij momenti adfert,quanto ea magis a natali eiusdem loco oppugnata est semper. Natus est Clenchhius Anno Domini is18. in Saxonia ex honesta Clenchhiorum familia, & in urbe quidem Archiepiscopali Brema, iam tum deterrimis Lutheranae haeretis sordibus, non inquinata solum, verum etiam obsessa penitus, adeo ut nihil Clenckhio nostro procliuius esset, quam vel nihil omnino de religione Catholica scire, vel cognitam negligere,repellereq; ,& dulci illo haeresios & Pandorae poculo inebriari. Recte,cnim quisquis ille est, dixit Frangax cities,
269쪽
P A R s SEpTIMA. I3o citius,quam corrigas , quae in prauum induruere. Et tenacissime nobis dicu turilla inhaerere, quae teneris annis imbiberimus.
C v M primum per primos aetatis annos est licitum , parentum cura bonis est addictus literis, & posteaquam grauioribus stud ijs operam locare potcrat, patria deserta, Saxoniae inuisit Academias,& prim liquidem V Vitten-bergam, tum& nouis in religione opinionibus, ac doctrina, ct ipsius Haeresiarchae Lutheri no inline celebrem, d 'inde lenam Misiniae, S post Ducum Me*apolitanorum Scholam Rhostocliij. Circa annum Isso. cum Poloniae regnum Sigismundus Augustus, ultimus ex Iagellonum Prosapia Rex, teneret, Craco uiam studioru gratia venit,& vel iam tum fundamenta religionis Catholicae habuiLse iacta,vel cette iecisse Craco uiae verisimile est. EXCELLVIT autem prae caeteris noster Clenchius in linguarum cognitione, inqua, tum propter varietatem, tum excellentiam omnibus doctis merito fuit admiratio ni, atq; in eam re in eo post incumbebat vehementius, po
steaquam ad Theologiam itati sierat, qub plus ad cius stu-
dij cognitionem videbatur conducere. Itaq Graecam literaturam no insceliciter Latinae coniunxit: Nec Hobra-ic , neq; Chald .aeae, nec deniq; Siriacae rudis csse voluit. CAETERVM absoluto Philo phi curriculo,iurisprudentiet dabat opera, in qua tantos iccit progressus,Vt in celeberrima Lovaniensium Academia Licentiatus titulum
CvM vero deserto iuris studio, totum se Theologiae addixisset, tum demum Serenissim iis Boiorum Dux Albertus, piq memori , Quintus eum in suam tutulam ac patrocinium recepit, S in Schola Lovaniensi Theologiae operam dantem liberaliter sustentauit duitq;.
Dat Operari luit ipludentia Louanti crearii 1 Licentiatus iuris. Dat operam
Theologiae, alumnus Ducis Bauari i u
270쪽
AC AD E MI INCOLS TAnt AN EANNO Domini ri 6 a. Cum paulo anic sese Clenchhius Ingolita diu contuli ilet 6. Idus Iunij Bacca laurcatus gra- . dum in Theologia recepiti, Anno vero is 63. pridie Idus Decembris Licentiae titulo insignitus,&ipsis Idibus vesperialem disputationem obivit; denique postridie Id Croni Doctor urn eiusdem mensis Doctoralia insignia, in magna totius
Scholae trequentia, rocancellario& Promotore Domino Georgio Theandro, cst consecutus. Certe eius stud ij assidui strenuiq; illud ipsum est uberrimum testimonium, quod infinitae pene lectionis fuerit; praeserti in verbin historiis, adeo ut de nulla pene res in conuersationem colloquiaq, inciderei,de qua non N ille possct aliquid in m dium asterre. DE peregrinationibus eius aliquid etiam mihi dicendum videtur. Et quaquam Clenckhius noster non ita heroica esset corporis statura praeditu suaborum tame, aestus de frigoris,famis&sitis erat patientissimus,ue durissimum quenquam, qualis Saxonibus est familiaris, & coctu dissi. citimum cibum deuorabat concoquebatq;, nec facile ab
extrinsecus occurrentibus laedebatur; atque ad eb, ita robustam habebat natu ram, beneque dispositum tempera. metum, ut aut nunquam, aut certe rarissime cum aduersa conflictaretur valetudine, & ego quotiescunque eum adhuc luperstitem intuebar oculis, aut etiamnu'cogitatio
ne anim*q; apprehendo&perlustro, illa semper Vergilij
Non his Atridae ne andi victor Vl sis,
i l Durum astirpegenus.natos ad minaprimum Deferimus,saeuo gelu duramus Ur undis. VNDE factum, Ut cum exterarum quoq; nationum visendarum desiderio flagraret, tum ut diuersas gentium linguas x morςs addiscersi, tum etiam i ut antiquitates