장음표시 사용
31쪽
nt materiain operi issonedin red ut: bac de re, licce natura ipsa ut sciens uulse uilitatis tum conferuuis dae tum recuperandae, id modum potens stet cuncta perficere quantum ex e est, indiges ut tamen C inarateriae copia, quam extrinsccus suscipere debebat, cum in se non haberet. Huic non ab re ipbi naturae succurrarunt Cr ali miniistri, praesertim cum quae dum in buα manis corporibus fiant, quae ipsi cluide naturae, non tamen eius ministris negata sunt ut superfluae carnis duci io ut luxut urticuli repol tio. At cu inter eos, timaturae ministrant, quida sint qui potius mediatuqua immediate, ei ministrare uidentur ut hi qui mariterius tantu, aut instrumenta parant, potius mediciniplis immediate qua ipsi naturae ministrant. quidam
uer δ sunt,qui non tantum instrumenta, aut materius: veri in qualitatem,quantitatem, occasilonem, V liten αdi modum ipsarum materiarum dignoscentes, ea ratione nuturae ministrant: ut potium auxiliorum ac occasion m inuentores sint, materiae auxilioru . tunc enina auxilia dicimus naturae ministrare, cum auxiliorum materie in tempore atque ut decet, ab aliquibu burimanis corporibus applicantur, Guleno teste undecitam methodi medendi. Atiae non ab re Gulinus primo de diebus decretor s, eum medicum ut pellat nat&r uministrum,qui re uera medicus est e non ipharmmacopola ex triuio,cum hic tantum absit in tu tu appellatione ministri naturae, ut etiam maxime obirariνm
nomen ip ι oueniat magis, iniquo ardesicet, et D m.
32쪽
naturae e aegrotantium hoste recippellato. Is eira qui re uerum edictis est, di tinguereq; per artem didicit salubria ab insalubrib quis Delius arti ac auxiliis utens morbos pestere ualet, quamuis non primmo ut natura ipsa, sed ueluti ipsim naturae adminiculator utque minister praeterea nec ars ipsa medica, nec reuera medicus tolli debent pro humani corporis sanitate tum seruanda, tum recuperanda. qqars ipse, ut diximus , per quam uere medici fiunt, dignitate prior ipsis Ait, ut ait Galenus sexto de morbi nuulgaribus. Cuncti uer ut , qui medicis ministrant, materirius auxiliorum parantes,aut instrument idonea, potius medicoru,quam naturae ministri appella di sunt:
cum nec qualitatem, nec quantitatem, aut occasionem, veIutendi modum cognoscant. Quare ei s digniores
sunt medici ipsi, uelut etiam Cr auxilijs medicisis ite αro ars medicativa quae rursus, ut retulimus, naturae ministra est, eius uidelicet qui ne curatur,ue praeferuatur, uel conseruatur. Tunc ergo naturae medicus auxiliatur, ut saepius diximus, cum duxiIta in tempore, atque ut decet, ei porrigit atque propinat: qu)d si inportune oblatafuerint, non amplius falubres causae, neque auxilia dicentur. Porrὸ cum in s adbibendiKnonnullos nostri temporis iuniores medicos alluciis nari in iciam qui intempestiue materias aliquas dum xiliorum naturae propinantes, ei opitulari se autum nrant, clim potius eam impediunt quam ipsi minimstrent,prauosq; errores committunt: non solium qui
33쪽
rq intempestiue duxiliora materius nutare propinant, uerum qui etiam cuncta confundunt num saepe numeruro ulterantia aut praeparantia propinantes auxilia, se naturae adminiculari in concoctione, uel in digestione opinantur: c contra,coctioni uel digestioni, cunafrte ortuna auxilientur, Ilerunt separare exputasoni,du praeter praeparationem tuntlim ulterare putant. rcgantibus amicis, ut quando C quibus auxit snaturae opitulandum fit, praecipue in propulsandis morbis,dut in sola alteratione perficienda, ut concodilone, simul cum ea alteratione, uel digestione, seu praeparatione ac purgatione, dilucidare uelle, ubij, ut ei gratificarer, libenter hoc onum, mulsit ad propos tum materiam tγlam exercerem. Itaque de tateratione primo di berere decreui tanquam quodam communi genere ad cuncta alia. num absque ulteretiora ne, nec cococtio, nec digestio, nec praeparatio,cut purgatio fieri ualet.
Elut ῆm corpus aliquod ab his, si quibus
antea fuit ii nullo ej immutatum, quiescere id dicimus,ut Galenus asserit primo de naturalibus facultatibus ita equidem si in aliquo abh receserit, ecudu illud id moueri dicimus C ciam nonnullis modis corpus a statu in quo erat , recedat
34쪽
pari ratione muli stellam ossis moueri dicetur. Aequoniam motum prioris cis habitus mutatione a Galeno asserituribro primo methodi medendi, ea uero immutatio dupliciter sit,eodem author libro secun αd methodi, c libro primo de locis a pectis quorum
unus utionis,alter alterationis dicitur. atque ea murutatio quae in loco agitur, latio appellatur quae vero in qualitate,alteratio. Latio ergo prioris loci mutuae timerit. ut ulteratio, Galeno fecundo methodi medidendi, seritur qu)d est generatio qualitatus aut βῆ ctus, seu typo uio uel mutatio eius quod prius fuit.
haec aute fit,cum quae prior in corpore qualitu erat, mutaturae nunc noua gignitur erit ergo alteratio mutatio in qualitate seu demutatio eius quae prius fuit qualitatis,prout Galenulas cruit primo methodi medendi hae ergo sunt primae duae simplices s morutus disterenti ea enim sationis motus prior Isimpliα ciorcssit,cum auctio, diminutio, e generatio icet in his quoque motibus prioris babitus sit immutatio, ueα luti in predicitis tamen compositi sunt, Cr non immplices motus,ut ait GaI i. de naturalibus facultatib. Veri in in quacunque re alterationes fuerint, in ipso
feri estientium suam po fident cum si quis ex albo ni
ger,aut ex nigro fiat albus, is in colore mouetur Crs quid prius dulce; postea fiat austerum, uel ex austero dulce,eum insapore motum esse dicimum, ambos inalitate moueri ueluti qui ex calidiori, rigidior fit exstigidiori lidior: uel ex fuco ut humidia;
35쪽
vi eximido, crus eum quoq; moueri actimamus,
communeq; bis omnibus nomen ulteratio est. Quo αnim uero corpora nostra,u Aut uncita alia p. ortui ac interitu obnoxia sunt, ut supcirius retulimum, at bustrari mutationibum subiiciuntur una fit cum olirum substantia ulteratur, quae non nisi calfactu resti, gerata, exiccata, Criumectatu alteratur num sola: bae quesitates totum transmutant per totum substana: tium, tesse Galeno libro primo de elementis, Craiu: bro de constitutione artis medicaeci cuiuslibetq; no: αstri corporis propria substantia, insupradicturum privmarum qualitatum quadam temperie est, ac proinα, desubstantia facultatunt,quibus ea reguntur,proprietas est temperamenti prout Galenus uiserit libro de multitudine. Altera uero transmutatio scitur, luente eorum ubstantia , quae nou tantum per en ibiles excretiones fuit,uerum C secundum illam, quae ocra cultu nominatur transi iratio nimirum si duplici quomque egeant restauratione, una quae excedentes temperet qualitates:altera, quae locum repliat exinanitum, ut superius dictum est. Verum quae excedentes quam iitates temperat, seu exuperantium destruit,contrum ria debet se qualitas excidenti atque exuperunti:
quae uer desidium supplet, non est quidem contrararia,sed magis simillima se debet substantiae prius
euacuatae . nam uicem litus in animalibus obtinere
oportet hoc uero spicitur,cim ex substantia depcrα ditae simili corpora nutriuntur quum substantim,
36쪽
Himentum nomi nus I et haec quoque corpora nostru nutriunt, ea alterent atque mutent stre omnia, ut ait GuL tertio de temperamentis. hoc autem alimetu a Gul. l. de simpli medica facultatibill, dicitur esse quicquid ubstutiam nostri corporis augere potest. gaut bore Hippocrate d tripliciter dicatur ita nutriae inentu ipse appcllat, diutrit: nutrimentu quoque, ueluti nutrimentum est pariter Cr nutrimentu,quod nutriturum est, ut uit Galenus primo de naturaliαbus facultatibus. Illud uer),quod secundum solum pus litatem ubstantiam nostri corporis alterat, medicina seu medicamentum appellamus. quod medicamentuma Galeno,primo de simplicium medicamentorum acuta talibus, omne id dicitur,quod naturam nostrum alterare potest,ubs que hoc quod substantium corporis umgeat Cr, ut uno uerbo dicam,ea quae assim tantur, omnia nutrimentulocuntur: reliqua uero omnia, medicammenta appellantur. Est porro Ciborum medicamenα torum natura duplex, teste Galeno tertio de teperu
mentis,quippe uel cuiusmodi unt Iumpti eiu modi
etiam permanentia uincunt, ac corpus mutant. σhaec pror us tum ueneno a tum naturae animalis corruptricia pharmacabunt. Vel mutationis initium ab animalis corpore consequuti, postea corpus nostrum aeterunt quae multis modis dicuntur,ut putet Gale no eodem libro tertio de temperamentis nos autem deprima medicamentorum natura penitus loqui non
intendimus, nec decundiis Me in secunda medica
37쪽
mentorum natura continentur uerum secundum an duas liecies diuidentes, quarum tota est, quae fecuta dum solum qualitatem fultantium alterans, enutrix e tamen animal non uulat, seu bubstantiam augere , vicit exinanitum locum replere, uelut de nutrimento d. triximus. Altera pecies est, quae non tantum nostri torporis substantium ulterat, cum hoc quod neque exi multum corpus replet, uerim de corpore eam edu cit,per quamcunque uiam seni biliter euacuansuris emedicamenta purgantia a medicis nominari solentia redundant nunque in corpore quaedam in quantitate, cor quaedam in qualitate, ut Galenus userit undecimo, rethodi medendi. C ergo de ulteratione u medita minentis alterantibus in hoc capitulo diserere propam suimus, de eis loqui intendimus , quae corpus altericre possunt absque ubstantiae diminutione aut augmento num icet nonnullae aliae ulterationes dici posent: C ea quae naturae in ipsis ultionibus opitulantur, alterantia quoque nominari, nomine generis hic tamen de ea,quae excedentes in corporibus temperat quali
tutes: absq; hoc quod corporis substanti augeat autvringat, sed eadem manente ac feruesu. intelligendum est proprie sumpta, pro mutatione tanti in eius qua limtatist quae prius fuerat in corpore , C generatione alterius contrariae, absque hoc quod assimilet,seu distribuat, dissipet, atque substantium evacuet. Haec autem excedens qualitus erit , ὴm nostri corpo
ris substantia teratur , restigerata , calfacta,
38쪽
exiccata C L ectula, ut cum ex bdrum qualitatum diuersiis combinationibum sciatur. quodsi unam uam ter ius fine substantia qualitatem inuenire, ea somti uteremur, ac eam solam adhiberemum, ubi ulterare neces ita urgeret nunc uero, cum nec una qualitus sine substantia inueniri possit, ut Galenum sterit limbro primo de elementis, cogimur eas qualitates unicum earum substant ijs corporibus adhibere, ut contraria qualitas in ipsis exuperans ab eis destruatur. Et siquandoque exuperans ipsa qualitus in corporibus summa fit, corpora accipiti an quibus contruria citis litas in summo reperiatur, precepto Galeni tertio de cinperamentis uelut si in corpore summa fit fu perabundans rigiditas, ignem ad bibemus quod i furer abundans qualitas summa fit caliditas , quum uile Timum quo tempore elemeritis pro medicamentis titiae mur, ulumq; ea medicinae praebent, ut Galenus praecipit libro primo de elementis. Si uer a summo pat/αlum recedat,aut plus summo ab it is a superabunα dans praetcr naturam in corpore qualitas, non amma liui ipsit elementis pro medicamentis utimur, sedrnixtum aliquod ex eis eligimus, uelutis calfacere intendimus, medicinam et intus in qua maior fit porra tio ignis, quam contrari elementi ubi uer frigem facere uolumus, uice uersu medicillum eligimus, in qua
maior si portio quae qui ius ignis, quae a sum; mo quidem paulum uel multum declinans it ad pormtioncm ipsa reco ius uuihoritate Guleii tertio de
39쪽
temperamentis, saepenumero uero contingit, quod iitris uesimul opus est, ulterure uidelicet C enutri ατe, tuncq substantium quaerimus, quae Cp alimenti Crmedicamenti altera utilitatem haec autem ueluti medicamenta corpitis nostrum alterunt, accis iciunt toto eo tempore, quo concoquuntur alibi concocta ac sim viiluta sunt, prorsus calorem naturalem augendo, ut aliment omnia nutriunt, Galeno uulbore tertio de temperamentis. Cloea ergo duae sint primarum indicationum di terentiae, ut testis est Galenus tertio memthodi medendi, quod secundum naturum se habet,uidelicet fui custodiam indicans, 'propterea quaesibi ii uilia sunt post dans j quod praeter naturam est, . sublationem fui, eoq; contraria requirens . perit enim quicquid in contrarium, e a contrario ut idem Galenus eodem loco, libro undecimo eiusdem hinc nomirum, si ab Hippocrate hoc aureum aeternae fieri; tutis praeceptum recepimus, rumpe contraria contrarariorum esse remedia c etenim negladio, omnem medendi methodum colafandemus, ut eodem libro undeααcimo methodi medendi senus Uberit nam omnia
quae praeter naturum sunt,ub his quae ipsis sunt con αtruria curantur, sive morbi sint,siue morborum aurasse, iue 3mplomata morbi q morbum, solio per se sub istens, folivi quoque curationem proprium si cimpit, iis praecipue contraria postulat remedia . At nequis decipiatur,cum contraria contrariorum se remedia dicimus: non tunim ea, quae potestate contraria C
40쪽
sunt intelligi uolumus, iterum etiam quae actu ut ex accidentis uni talia: C hoc de intentione Galeni, undecimo methodi medendi licet quod potestate seu secundum potentium tale sit, praecipue i medicis dum diutur ueluti cὴm ebris dicimus perpetuo remedis
ei, fugida, eoq; ipsam sanare, per rigidum in te
ligendum hi, non tantior aqua frigida, quae tulis es in diu, sed alia qua partim potestate, partim ex
accidenti restigerunt, albore Galeno undecimo memthodi duIrruntur ergo quae praeter naturam sunt omnia a sui, contrarijs, praecepto Hippocratis verarum quoniam quae praeter naturum sunt, cundita imminoderata dicuntur suae uero secundum naturam, moderatu nec um est in omnibus immodoratis, a con trari s immoderatis ut dixin ud commoderatuna regre; ionem moliri nam ueluti uiam quandam ire quod praeter naturum se habet, dum ad nuturam remisit , eandem quidem, sed contrari itinere remeare oportet , ut uit Galenus libro de constitutione artiis medicae , C libro urtis medicinalis, puriter libro
primo de articulis dicebat, necesse dulciu est, ut qui in pri tinum statum rediturus est, is eudem uia, uti
de est digressus, reuertatur . quod perinde est ac sὶ
dicamur, ut contrarium iter faciat Eatenus uero umbet Galenus contraria immoderatione uti, pro sub tam tione eorum quae praeter naturum fiunt, ut tum priminum de inus ubi ad commoderatum perueneris . Hoc