Metallurgiae elementa, quae amplissimi Philosophici Ordinis jussu ad usum academicum

131쪽

Lem. XXX L

Lem. XXXVII

Lem. XXXVIII

132쪽

Lem. XXXIX.

Lem. sa Circa platini, molybdaeni, ac tunstent praecipitationes, pauca adhuc existant experimenta.

133쪽

Lem. IIII.

Zincum , ferrum , Cuprum, metalla reliqua, Paucis exceptis sub regulina sorma, X suis menstruis dejiciunt. Lem. V. Dum metalla alia ab aliis sub forma reguli praecipitantur, ponderis decrementum , quod in praecipitante amillum est praenotari debet, ac in praecipitato, quod ex nova solutione obtinetur , subducendum est nobis gitur subducta haec quantitas erit a.

135쪽

PARS ALTER A. SECTIO RIΜΑ.

g. I. OCIMA SI A ea est scientia, quae

substantiarum mineram quam libet componentium diversitatem , quantitatem tentaminis via determinat aestimans nimirum ex effectu laboris circa exiguas quantitates suscepti , quinam ex magnis laboribus effectus, utilitatesque capi pos

sint. f. 2.

Ea igitur scientia chemicam continet analysin, in qua etiam usus calculi locum Ia ha-

136쪽

habet. Rus vero finis est exacta si stantiae , substantiarumve metallicarum, quae mineris continentur, specie , earUID JUCime se proportionis cognitio ita ut illius ope, quomodo substantiae aliae ab aliis ista jungendae, atque ad utilitatem Convertendae sint, definire valeat Philosophus.f. 3 Quum autem hanc scientiam non sub ea generali rationes quod quibusdam placuit pertractemus , ut omnium mineralium tentamina comprehendat idcirco

mineras tantum pro illius objecto constituimus. Pari. I. C. I. Art. PII. I. a. f. Ante Agricolam nulla erat nisi in La-horatoriis Docimasi , Cujus quidem Praecepta experimentis solum nixa alii ad alios quasi traditione quadam transmutebantis Ergo primus ille fuit, qui utilissimam hanc scientiam , quam Metallurgis basim recte appellaveris , e Chao fere edulii ; quem postea subsequuti sunt Ercherus, Mode- sinus Eacbstus , Allonsus Barba , d am

137쪽

dus , Sol in serus , testiuus , eos offus,

Gelbertus , obluterus , Hellata , freUerus , Delia , Monetas amerus, Buque- Iius, Henc elius , a quibus plurima utiliare Pelas. a Ximam tamen huic scientiae persectionem addiderunt labitus , Lemgmiannus , Sagius , aliique.

f. s.

Metallicas substantias omnino Puras raro admodum nobis exhibet natura quinimo as in penitissimis teri se abditis recondit , iis plerumque substantiis opulata , quae valde illarum proprietates immutant: unde hominis est labore i industria eas e terrae latebris educere , alias ab aliis sejungere propriis iterum qualitatibus

quodammodo i Xornare ast Quum nec metallicarum subitantiarum QualitaS, ut Ue natura, ne C Uantitas atque proportio

simplici miners intuitu determinari os sit, Docirnasiaque Certo utrumque de niat I. inde est , quod una ea iticientia , qu se Metallurgunt de suorum la-

138쪽

I22 METALLVRGIAE Cinae aut exstare , aut Certe utiles esse ponsunt tanta siquidem est ocimasiae necessitus in publicam elicitatem Commoda.

f. . Substantis metallicae , quam Vis generalibus quibusdam attributis inter se Omnes conveniant Pari L C. I. Art. I. ;disse punt tamen . tum proprietatibus quam plurimis s Art. l. , tum diverso, quo reperiuntur , statu. Art. III. f. 7 Quin etsi mineralogicae notiones Part. I. C. I. Art. V. Tubi ferruminatorii ope ratione stari L C. II. G. III.)confirmatae satis essent, quo minera quaelibet cognosci, atque in Certam Classiem reduci posset; attamen quum ocimasia non solum Circa miners speciem, sex circa substantiarum metallicarum Proportionem

versetur huic fini consequendo aliae proculdubio operationes requiruntur. l. 8.

139쪽

f. I. Duplex autem est hujusmodi operationum species: aliae siquidem universas mineras generatim respiciunt aliae ero in determinato cluntaxat iners Cujusvis statu locum habent. Ac de prima quidem specie hoc Capite agemus, Caetera tra staturi, quum singulas metallicas substantias Perpendentes , Pecialem earum Pra-ecticam XPOnemus. f. . Iam vero ocima sis duplex quoque exstat species, quarum prima Sicca est, altera Humida. Nunc de prima. Quum Utem illius vitia , incommoda observaverimus, tum quidem de altera , ejusque Praestantia sermonem faciendi locus erit. f. O.

De Docimas Sicca. a Uandoquidem substantiae metallicae inaequaliter in mineris exstant distributae inde est , quod plerumque ne

omnes

140쪽

I 24 METALLVRGIAE, omnes in eadem minera ense, ne eaedem

in diversis locis X equo divites sint. Prima ergo ocimasiae operatio in metallicis substantiis debite commiscendis versatur, Pari. I. C. I. rL L . .

I. II E data igitur inera tres sumantur aequales portiones ratia nimirum ex divitiori venaci alia ex minus divite: tertia denique ex pauperrimo loco desumpta quo Letiam fieri debet, si unica tantum vena Constet inera Praedictae tunc Per-WrisCeantur Portione , triturenturque Ut nempe triturationis commoda I. c. I. Art. . . I. LObtineantur.

f. I 2. Ex ea vero ita praeparata minerae portione duo sumantur , triave Centum Pondia P. L C. I. rt. III. f. 3. in Do-cimastica Bilance s Fig. 36 ad curatis si me librata, quae deinde ustulentur. P. LC. II. An L . .