장음표시 사용
1쪽
Immaculatae Conceptionis mysterium stabilitur ex do Arma S. I bomae
Roducturus Sanctos 'Theologos Ordinis Praedicatorum in favorem Immaculatae
Conceptionis, ordior ab eo, qui & Sanctus, & inter suos Theologo rum Princeps eiu qui per Assertiones s uas in hac materia nonnihil obscuras , & dubias, Occa lonem dedit quibusdam sequacibus deflectendi ad sinistram. Et quia multa sunt, quae in utramque partem dixit sive dixisse putatur: ubi nonnulla necessario praescienda praemii Q. IQ,illa in medium afferam de ipsius demum sententia statuam quod sentio: hac anneΣ in facti tutelam quasi necessaria protestatione,quod istud scriptionis genus,nullius luatu, ut impulsu, ex nullo sinistro in P P. Praedicatores affectu quos omnes in Domino ceu Ornamenta Ecclesiae amplector , veneror, suspicio) aggressus sim , & publici juris e se rim p sed solius veritatis amore quam in hujus Controversiae pia sententia me citra durbium arbitror deprehendere) ut quod sine fictione didici, sine invidia proximis communicem. Per hoc vero nolim quisquam sibi persuadeat, me oppositam Opinionem in m
p gnare velle: id enim in obsequium S. Apostoliea: Sedis libenter, de obedienteI caVeo,iςd. quae producam , ut pice sententiae fundamenta stabilia in , imitatus non paucos huJUs
δἰ tis Theologos, & Scriptores egregios, qui Mariani honoris zelo animati, in hanc dei'
Ortissimum es illud quod in baic brevi Introductione proponitur, scilicet; omnes assertiones coli tem 4 in doctrina S. Thomae in materia Conceptibilis Virginis MARIAE esse dubias, incertam, obfν , Is i ηc indiferentes, quia fere semper loquitur de sanctificatione carnis ante animatiθη in , ηθq' 'do , sed rarissime, de primo instanti animationis. Vnde ejus commentator Caietanus ad qli -Z- t Vt. pari. artic. a. post alia dicit: Nam absolute loquendo inter illas duas positiones ex xremas, scilicet quod fuerit sanctificata vel ante infusionem animae , vel poli infusionem Himae, est positio media , quod fuit sanctificata in instanti infusionis animae: cujus opinionis Auctor hic non meminit, quia tempore suo non erat adinventa I Omnibus com muniter tenentibus B. Virginem conceptam in peccato Originali, ' ideo ut videtur te probantibus sanctificationem carnis ejus ante infusionem animae, ut in hac littera Duo bli dicit Caietanus: primum, quod Communiter tempore S . Thomo e tenebatur Virginem Onceptam in peccato originali, quod certum est, si la Communiter intelligatur de sua Scholam q)nistica qua a suo principio Oncata luitCommunis ,num augelicus Praeceptor a b omnibus Scriptot iδεν antiquis, flum vocabatu/ D Actor Communis: siost Alexander de ales Doctor Irrefragabilis
Ioannes Scotus Do ctor Subtilis. Vnde idem erat dicere: hac opinio est Communis, ac si diceretWhaec opinio est Thomistarum, si dubi latissime demonstramus. Secundum dictum Caietani est,quq
Fus hujus conti oτersiae de sanctisticatione in inflanti animationis tempore S. Thomae non tantadi' ω rus quod angelicus Doctor de illo punξ a nullum mentionem facit , quia solum impugna*it J 'ctificationem carnis ante animationem ; igitur ignorato primo funJumento quaestionis, nece se crist qζmnia abaesent dubia,incerta, oe obscura, c. Quanta bujssisi di simi in libri opusculis,ex iis di credis con abit: quanta insententiis clausulis Vbimet S. Jhomae discipuli fatentur, quanta cycν hyc periatur di sonantia inter manuscripta iinpressa quoad verba, O qui contuli,nliquam fidem p 'γt repupum,ut praesto innumerabilia extare Naxiata.
2쪽
Certa quaedam praemittuntur de Operibus Doctoris Angelici.
I. CERTUM est primo S. Thomae Aquinatis opera de facto non haberi integra: sincera, prout ab ipsomet Sancto vel scripta, vel dictata fuerunt; sed in multis locis depravata, Variata , mutilata sunt, quorumcumque tandem sive injuria, sive cura malitiosa. Certi hujus asserti testes adhibeo. 1. Varias eorundem operum editiones, quae sibi ex integro non correspondent. a. Gravissimorum virorum citationes, & textus S. Doctoris. qui jam in ipsius operibus non reperiuntur, ut infra non semel constabit. Τ. Publica No-xariorum testimonia de integris sententiis Immaculatae Conceptioni faventibus expunctis, 'uae adhuc in vetustis MSS. Codicibus leguntur, in novis impressis desiderantur ; proueinfra dicam,cum de Commentariis in D.Paulum tractabo. 4. Ipsos mei P P. Dominicanos, quorum alii aliter opera D.Thomae in lucem edunt. Anno Is 66. prodiit Catena Aurea D Thomae,cura unius Patris Ordinis Praedicatorum, cum duplici indice , ut supra retuli cap- I. s. a. Anno vero I 612. prodiit eadem Catena Aurea per R. P. F. Cosimam Morelles Praedicatorem Coloniensem Professorem, qui utrumque Indicem praetermisit. Plura si 'milia adducam infra 9. 26. n.a. & alibi sparum. s. Eosdem PP. Praedicatores,qui fatentur non omnes editiones operum D.Thomae similes, lutcgras,& sinceras esse. Ideo praedic tus P. F. Morelles in operum frontispicio praefigit haec verba : Editio m , in egro Tomo β Ctis; qVam plurimis quibus scatebat mendis , correoὶu. Si cum prioribus Editionibus corrcspondiisset, non sitisset opus corrigere. Theologi item Romani Praedicatores in Editione Romana anno I s7O. in Praefatione ad Lectorem, inquiunt: Restituimus locos quamplurimos tom in textu, quam in Commenturiis,qui alias aut inter imprimen tam irreliserant,unt etiam impressivstu fuerant, citc. Quae Omnia arguunt de facto non haberi facile D .Thomae opera integra, ct sincera, prout ab ipso sunt scripta. VI D aberatum, mutatum, ali emcndatum fuerit in sexdecim impressionibus diversiis operam s. Thonne a Cori edtoribus Dominicani, Anton. Senen si,snton. Lucis, Barthol. de Spina, Hcni . Si flereuIoan. Nicolai, O aliis, ex jsorum τerbis late demon iratur in libro: Nodus in dissolubilis set, isti ieditionis: O post tot correZtiones inpla Summa Theologiae invenit Pater P. Francisub Garba pli quam mille loca depraPuta, ut is bonet fatetur in sua rectanitione fasia ex praecepto sui Generalis annowJ78. Sed desistendendo a communibus ad particuluria de materia conccptionis, in prima impressione usculorum S.INomae in Exp itione silutationis angelicae, ut videre ψὶ in Gemplaribus existentibus in Mona ierio B. MARIAE Boom, Patrum S.Brigittae in Ducatu Cli*iensi , apud con*entuales C Lmenses, extant haec Nerba: Tertio quantum ad puritatem,quia B. Virgo non solum fuit pu-xa in se, sed etiam procuravit puritatem aliis: ipsa enim purissima fuit, & quantum ad
Lulpam; quia nec Originale, nec mortale,nec veniale peccatum incurrit. Et sic etiam repe itur in dioe siue originalibus manuscriptis; uno exinente in Bibliotheca Regia pu sic istium.Do.altera in Monasterio Parcensi PP.Pramonstratens iumprope Loτanium, alio in Monati no S. Martini Cainvunicorum Husissem Ctτitat s altero in Monasterio Aquicin lino BenediZIinorum, O in altero exiDiente in gibliotheca Corsendoncana prope Turnantum, sic etiam extabat in aliis mani scriptis, annai ys. ut id cit Ioannes de Sego*ia Canonicus Toletanus in suis allegationibus ad Concilium Basiliense. Et omis bub his non obstant usin modernioribus imprestionibus expunxerunt issa verba : Quia nec priginale, dicenteuesic: Ipsa enim purissima fuit, quia ipsa Virgo nec mortale , nec veniale peccatum incurrit a naires textum O' confiituentes incongruum grammaticam. V V ID factum μζrit in expositione Epipola ad Galatas, jam eis perse Aotum: nam cum in tricem impress bus dia 2 γersis
3쪽
exta sent haec vobis, virum de mille unum reperi, stilicet Christum qui esset sine omni peccato, mulierem aute ex omnibus non inveni, quς a peccato omnino immunis esset,
adminus originali vel veniali, excipitur purissima & omni laude dignissima V. MAR1A.
In editionibuύ modo is expunxerunt exceptionem excipitur purissima,edici item, in Disrol. ad Romanos cap . ut constat ex authentico te imonio in Biblioty. Esfortiana,extat originale manuscriptim,
vibi sic habetur: Omnes in Adam peccaverunt, una excepta B. Virgine, quae nullam con traxit maculam Originalis peccati; qua clausula des in originalibus impres. Item , P. Ioannes Bromiardus Orginu Praedicatorum, qui parum poli S. Thomam Ῥixit, 'mat in Jua Summa Praedicantium tom. a. art. a. num. 8. folio I I 8. S. I boniam in 3. pari. posuise savcrificationis excellentiam, quantum ad temporis prioritatem in hoc, quod sanctificata fuit in sua animatione,id est in conjunctione animae cum corpore in utero matris suae & non ante, quia sanctificatio & mundatio fit per gratiam, cujus subjectum est anima : nihil enim est capax gratiae nisi anima rationalis, 3ec. Et verba sa modo non reperiuntur in tertia puri e. Vide de adulterationibus factis in operibus S. Thomae Partim a Valleclausa in suo libello de immunitate oriacorum matriba K. fol. i7O. II. CE RTU M est a. non constare de Operibus D.Thomae, utrum omnia vere sint ipsius Sancti, quae sub ejus nomine circumseruntur, vel alterius authoris. ita dubitatur de Commentariis in Genesim, cum illa S. Antoninus reiiciat, licet Antonius Senensis alia substituerit quae Genuina putat. Dubitatur etiam de Commentariis super libros Machabaeorum, uti observavit Bellarminus, & ob id Fr. Stephanus de Sampato adiecit suaseonjecturas quibus probare nititur haec Commentaria esse D.Thomae partum Tractatu deRegimine Principum non esse DThomae, clare ostendit Bellai minus cit. Dubitatur de
Commentariis in Epistolas Canonicas, quos commendat Fr. Claudius Spineus; alij non agnoscunt. Dubitatur de ipsa Summa Theologica, si non de tota,saltem de a. de 3. parte Bellarminus cit. Mirum, inquit, s valde,qvid magna pars primae secundae, secundae secun D
inveniantur iisdem Perbis in primo tertio libro Speculi Murulis Vintentis Belis*acens. Addit deinde Vincentium non potuisse haurire doctrinam a D. Thorna quia Vincenti us obiit anno IZ 6. at S. Thomas an . I 274. sed neque putat credibile, quod D. Thomas Partem se eundam Summae ex alio Auctore hauserit. Fr. Franciscus Gargia Ord. Praedicatorurn in IIniversiitate Tarraconensi publicus Professor ait ad finem Partium e aperisimum esse S. Thomam mutua se ex Vincentio ferme omnia, qtia in duobus Codicibus de Vi iis , Virtatibus scripta reliquit.Unde hoc probatm Praecessit enim Mincentius Di,um Thomam Ῥiginti quatuor an nis. Quid inde an non potuit aliquis alius posterior DivoThoma, totam Summam compilare partim ex Operibus Divi Thomae, partim Bellovacensis Marianellus cum Peruet' etino suspicatur nonnulla in Tertia parte Summae, quae videntur contrariari Immaculatae
Conceptioni, & nominatim qii aestionem vigesimam septimam supposititiam esse , ct ab aliquo malevolo additam. Movetur ex eo, quia antiqui Scotistae cum Thomistis di sputantes non meminerunt hujus quaestionis et nec Thom istae in materia Conceptionis B. Virginis afferebant quaestionem 27. ter iae partis , sed solum in 3. Sent. dist. 3. Hoc argumentum Periinini & Marianelli non videtur spernendum quia sine dubioThomistae locum illum ex Summa allegas Liat, utpote magis notum , & ut putant) favorabilem suae opinioni, si
tunc in Summa, prout nunc circumfertur, inventus fuisset. Et quia argumentum uni versale est, potu si aeque probare totam Summam supposititiam esse.Universim autem cicoperibus D. Thomae annotavit Fr. Colmas Morellus in haec verba : In Romana Editio':
4쪽
ἰnter opuscula aliqua dubia imo nonnulla, quae plurimopum Doctorum tonsensis s. 'rhoniis doctrinam
non refcrunt, extant excisa Nihilominus eadem ipse reimpressit in Editione Antuer-piana, quae partim Moguntinis typis excusa est anno ista. dc plura, quae in Romana non reperiebannir, adiunxit. inlod si igitur ipsiimet PP. Praedicatores dubitant an omnia, quae sub nomine Doctoris Angelici circumferuntur opera, genuina sint S.Thomae,quid alios de ii dein sentire par erit : Puto non male conclusum iri cum Serrano Episcopo Ace
nens: Non solum erit dubium, quid angelicus Doctor de nostra senserit difficultate, sed dubium et Myrerit, quid de issa sir hserit. Haec de Operibus D. Thomae dubiis bene observanda sunt, ut
facilius concludere possimus, quid D. Thomas de Conceptione Deiparae sive senserit, sive scripserit. QVID circa hoc Certum certi simum sit, non staticis lineis exprimi posset. Praeter relata, expo sitis super j alutationem Angelicam , nullo modo est S. Thomae, neque super Orationem Domini' cam , c idem dico de istisculis de Articulis Fidei, & de Ecclesiae Sacramentis, atque super Symbolum. Hac enim quinque opuscula sunt Innocentis Papa III. qui mortuus est antequam an gelicus Doctor nasceretur,quod contiat ex quodam originali munuscripto existente apud S. Martinum Lovani ,sit. O. m. r. Compendium Theologiae ipsi adscriptum inter opuscula in ordine a. est cujusdam illius il scipuli Vbici de Ir:enti mi, ut ex te)timonio Dominicanorum adducit P. Philippus Lalbe in libro de manuscriptis Gallias l. a . 3s. Quod scriptum in quatuor libros Sententiarum ad Annibaldum non sitis S. Thumae, sed clidam Annibaldi Carmelitani, est per se notum,ut conitatex ο Vinali servato Parisiis apud P P. Carmelitas, hoc ipsum fatentur P P. Ioannes Bun crus γGuibelmus Carni sis ordinis P aedicatorum, in Bibliotheca manuscriptorum Belgi3, licet auctorem
non faciant Carmelitanum,sed Dominicanum ciboc parum nobis refert, cum constet non esse S. Thomae.
Bliones quodlibetales esse abcujus sui discipuli; satis liquet ex quadam auctoritate P. Dannis de Tabiena in Summa sua of yy . verbo Feria num. Is. Item,totalis or manent variata nam im
pressa procedunt per Articulos, originale Corsendoncanum manusc. per Quaestiones alterum exiliens apud Hieronymianos Matritenses per Alphabetum. Expositio super Apocalysin est Guilberti Porret ni. Expositio super P fumos τidetur ese P. Reginaldi. Quod Catena Aureatis RPontu Carbonellio ἀuis Fratrum Minorum oe Magi iri S. Ludovici, satis probabiliter ouenditur in opusculo de Iuditio Salomonis. Quod Sermones impro non sint S. Thomae, quasi ea identer deducitur ex originali existime in amnasterios Arestensior veNamurcum. Exposiit os ibiMatth qum Joannem imprsintque in unito Ῥerbo conveniunt cum expositionibus manuscriptis existentibus in Bibliotbeca Corsen-dmcana, sub nomine S. Thomae. Et ne discurramus persingula, in Historia edita a P. Humberto scripta po M CZnoni utionem S. Thomae flum referuntur triginta quinque ejus opera; γ eadem ferer tet Petrus Rogerus, postea Summus Pontifex Clemens VI. qui scri sit ad annum I9a . In vita LThomae mansescripta apud Canonicos Rubrae Vagis prope Bruxellas, cap. J s. extat catalogus Operum S.I homa solum adducuntur viginti opuscula, cum tamen impressa sint hodie septuaginta tria. Item,
in praedicia vita ponuntur initia opusculorum cir cogationata cum intercsiis aliqua correspondent, sed alia minime. Primus pater Orci Praedicatorum,Ῥocatus Didascalus, qui recollegit in uno tomo illus tua ima tria opuscula, quatuor solummodo affirmat esse de certo angelici Dohioris. P. Bim lepusqd annum i 1so. invenit ese centum tria opexa omnia, cir jam excre*erunt ad centum septuagin-
ω; unde autem facta fuerit tam ingens multiplicatio psi Ῥideant. Hoc unum didici ab Osismet Nomenclatoribus Dominicanis Scnensi, Pio Ur aliis, quod multa opera quae erant cujus lam Thomae ivlici, factu fuerunt Thomae angelici persolum adstionem unius littera, ut ex iseram tectimoniis iis, Oidetur in Radiis Solis Veritatis.
5쪽
II I. CERTUM est 3. non constare, quo ordine D. Thomas opera sua conscri pserit. Hodierni Thom istae variant inter se , quid mirum si etiam ab alijs dissentiant rTheologi Romani Praedicatores , qui Anno i syo. Romae opera D. Thomae ediderunt, aiunt: Teritam partem Summae D. Thomas morte praea entus imperfeciam reliquit; quasi suppomnerent ultimum opus ab eo scriptum fuisse Summam : propterea etiam ab alijs Summa vocatur te lamentum S. Docioris. Ambro. Catherinus: Seci . unt, quae scripsis in Summis I bο- mas uni ejus ultimum testamentum. Magister Augustinus de FiviIano in calce operis: pla natio in Psalmos quia morte vertente refiduum is sim Psalteri implere non potuit. Alius idem dic cre posset de Commentarijs inGenesim,&c. Breviarium Romanum infesto S.Thomae, quod Ossicium probabiliter aliquis P. Dominicanus composuit;& esto non composuisset, totus tamen Ordo id acceptando,jam sentit ultimum opus D. Thomae fuisse explanationem in Cantica et Iosiae noγα in morbum incidit, ubi aegrotam Cantica Canticorum e plana,it.
Theologi Vc damni Collegi j Duacensis censuerunt nuper Summam si est D. I homae compositam , cum cssct juvenis, uti attestatur P. Schei logus scribens in Cantica. Ego ut de caeteris operibus taceam) de Summa loquendo , si admittam etae genuinum S. Po- ωris partum , persuadere mihi non possum ab eo conscriptam dum elici juvenis,quia&dispositio melior, & tractatio exactior, & clarior phrasis in Summa est de plerisque materiis, quam in scriptis adMagistrum Sententiarum .Quia vero cum supranominatis Auctoribbus dubito an Summa sit opus D.Thomae,aut saltem aliqua pars Summae;non sum sollicitus indagare an a juvene, an a sene conscripta sit: dicerem, nisi contra torrentem viderer niti, Summam ab aliquo Ordinis Praedicatorum viro docto,& forte Discipulo D. Thomae, partim ex Divi Thomae,partim ex Bellovacensis Scriptis collectam per modum Compendij Sententiarum Theologicarum communium sito tempore, quae postea nullius prinfixo nomine in aliqua Bibliotheca reposita,& a posteris reperta, cum potior pars Opcri bus D. Thomae cone sponderet,ipsiusmet S. Doctoris opus existimata est & a potiori denominata. Hoc facile contingere potuit, illa praesertim aetate, qua vix linquam ad scribebantur Auctorum nomina vel Collectorum : unde posteri, qui per conjecturas no mina indagabant, non potuerunt semper scopum attingere , & verum cujusque libri Au
OVI D dicendum sit de Tertia parte,conflat eae Breariario Romano antiquo, fol. aIs. ubi sic dice batis : SummamTheologicam quatuor libris, adhibita etiam quadam lima , senex complexus est. Certissimum tamen est, Henricum Gomcbem Benedictinum ad praefatam Tertium partem addidi se a quae ione go. usque ad cui, nonaginta priores quaestiones compleoq)e P. Iibertum J Brixia, diseipulum S. Thoma , ut constat ex testimonio P. Vincentu Bandelli, Inon mi Domini
cum Ῥla s. ration. g. auciore δ . Et quod antiqui Scriptores non agnoυerint Tertiam partem, ut
Irtum proprium S. In mae, constat evidenter ex boc unico argumento : P.Nicotius o meritus Inqui' fitor aragonensis, anno I9FJ. scripsit latissimum Tyadiatum contra Minuculatum Conceptionem dic 'ium Summo Ponti ici, O adducit omnia loca quae in suo Dodiore inarenire potuit, citat seli Primam secundae, quast. δI. ex quaestionibus de Mala, ex quarto Sententiarum, nullum ciens mentionem de Tertia parte. Et idem dico de latissimo Tracὶatu P. Girandi Renero igitur auli qui uestiebant an L TMmas scripsisset Tertiam partem Summae. Nec solumproposita intextu morti
praNentus non potuit consummare angelicus Dotior,sed etiam omnia sequentia se ilicet: librum Veii hermeniarum,ut ait Antonius Senensis, CompendiumTheologiae, ut ad finem notatur. ibrum cit
6쪽
Expositionem in Evangelium Matthaei, si aut Pium Iovinis i ite Anima den ue Epistola
Pauli: si autem sit credibile angelicum Dociorem morte prae*entum non potui spe consummare quatuor decim libros , alij Iudicent. IV. C ERTII M est 4.D.Thomam in operibus suis non omnino sibi correspondere. Testantur hoc ipsim et ejus Discipuli, & sequaces . Catherinus: Etiam, qui insignesTbο- misia babentu capreolus Cujetanus, fatentur ingenue in nonnullis eum varie scripsisset, cirpse' riς, qμα antescripserat, retracta se. Quod quidem de seipso fatetur S. Doctor : ideo enim ς Onscripsit opusculum septu si, insecundum de Concordantilis, in quo concordat stipsum inpasesbui apparent r contrarηs : & rogat Lectorem,ut siquis contraria invenerit, sequatur id , qHod probabilius judicaverit. Obtemperarunt consilio Sancti Praeceptoris Romani illi hVologi , quorum paulo ante meminimus, & quae ipse S. Doctor non emendaVerat,vel
x tractaVerat , ca ipsi emendare, immutare, corrigere non dubitarunt. Cui Niniud itaque, hi qμam emen latissime imprimerentur omnia, amotis etiam ex eisdem Commentur,s,atque expunctis
'm'ibu locis, juxta n lyri ordinus iistitiones, qui poni Decreta Tridentinae Synodi Lectorem poterariti tiν re dubiam , a et suspensum: quos τidelicet, υel ipsemet Commentator vivens emendaveratis j i cret, emetida siet; vel uti diximus , fulseriorum impiorum perfidia temeraverat. Ex quibus iterum aperte colligi potest opera D. Thomae non haberi de facto impressa, prout ab ipso confecta fuerunt. Patet a. aliqua loca expuncta esse, juxta ordinis Sanctiones; quae Hiem illa loca sint, non possum ego divinare , nisi antiquos MSS. Codices cum recen-kibus impressis conferendo. Patet 3. a Discipulis aliqua emendata , & immutata: adeoque pro libitu emendantium retentam sententiam,quae emendantibus probabilior visa. Patet g non omnia, quae debuissent emendari post Decreta Tridentinae Synodi, emendata eL se in operibus Divi Thomae, prout gloriantur praedicti Emendatores Romani: reperiuntur cnim adhuc loca, quae Lectorem pollunt detinere dubium , Nel suspensum. ν g. Dicendum,
fliod secrendum sidem Catholicam firmiter est tenendum; quod omnes homines prater solum Christum
x Adam de iῬati, peccatum originale ex Adam contrahunt: alioqui non omnes indigerent redemptio-
, quae est per christum,quod est erroneum. Locus hic potest Lectorem detinere dubium post ConciliumTr: deminum,in quo etiam BeatissimaVirgo excipitur ab illa universali: Om-yta homines. Et licet in Summa plerumque explicetur appositis Cajetani Commentarijs, quia tamen saepius alibi idem reperitur in libris Sententiarum,saltem in his debuisset expungi vel mutari, ubi non adsunt Commentarij. ID, quanta babeat S. Tuomas interse repugnantia, tonstaret ex libro Retract. a se edito compZreret ,sed cum fuerit extinctus, jam omnia isa manent sub opinione, dicentibus ejus Discipulis, quod nihil retractatione dignum habet in suis veribus, aliis aliter sentientibYs. Propositum librum Re-Vactationu viderunt Ioannes Vitalis alanu, Parisiensis,ut ipsi reflantur in suis libris de Conceptio-he Pater Ioannes sunderus Ordinis Praedicatorum in sua Bibliotheca manu scriptorum afrmit se -- sie unum in Conventu Gandensi. Thomis Iumes in sua Bibliotheca manuscriptorum Anglia, dicit se idi se alterum exemplar istarum Retractationum Cantabrigia in Bibliotheca Caly Nolumine I 7. D haec sit materia Palde odiosi,tractemus nos illa, quae cum aleritate dicerepsui ,quam sem'
V. CERTUM est s. quod si de Afra D. Thomas viveret, multas sententias suas
'titaret; eo quod ab obitu ejus in hanc diem multae veritates Theologicae assiduo dis putantium conflictu perpolitae,& in lucem extractae sint; multa argumenta nova inVenta, diiq ia clarius exposita,&c. imo quaedam, quae ejus tempore dii putabilia erant, jam pur
7쪽
per Sedem Apostolicam definita. Huius asserti scissiciens probatio est ipsoruminet PP.Pcie dicatorum confessio , illis verbis paulo ante adductis expressa et Velissemet Commenta tor ziγens emendaverat, si Pi*eret emenduint. Quibus non solum fatentur P P. Dominicani , quod si de facto Sanetus Thomas viveret, aliqua in suis operibus emendaret; sed etiam, quod dum vixit, actu aliqua emendaverit :. ut proinde vero simile sit libellum Retractationum D Thomae, de quo Joannes Vitalis mentionem facit,suppressum esse, in quo ut ait Seiranus ex citato Vitali) in particidari retractabat opinionem,quam docuerat contra Immaculatam Virg. Conceptionem. Hoc ego sic intelligendum putem, quod se melius ex plicuerit ubi videbatur contrarius esse piae opinioni ; licet nusquam verὸ contrarius fuerit, ut deinceps ostendam. Cum ergo ille libellus amplius non compareat, videtur ab aliquo su et opinionis tenaci suppressus esse.Praeterire hoc loco non possiim,quod B Tu dovicus Beliran Ordinis Praedicatorum non sollim de S. Thoma, sed etiam de alijs SS. Patribus pronuntiavit apud Vincentium Antistium. Ait enim: 0mnes antiqui Patressi modo TiNerent, dicerent, scriberentque id, qu ὁ nossent mus de immaculata Reginae Caeli Conceptione. Et si Cajetanus consequenter loqui velit uti notarunt Ambros. Catherinus, &Joan. Bap. Legana hoc ipsum fatebitur, paritate argumenti induruis. Nam cum D. Thomas docuerit: Clericus etiam Ue defendendo interficiat aliquem, regularis V, quamvis non intendat in te ficere, sed seipsum defendere. Cajetanus in Commentario ad hunc locum advertit valde bene: Novo jure in clem. un. de bomici atutum est; quod M, qui aliter mortem evitare non valens j
una occidit i usorem irregi iuris non ectequae lex itempore auctoris extitisset, non scripsi et buc au' οἰον. Resolutio ista pluribus materiis applicari potest, & debet pia particulari cum quaeri tur de Conceptione Dei parae , quam si nesavit aliquando D. Thomas Immaculatam, quando non fuit lex, & praeceptum Ecclesiae de illa celebranda , uti nunc est; jam nobiscum assereret suisse Immaculatam & Sanctam , propter legem celebrandi Festi Conceptionis, quae lex si tempore auctoris extitissiet, non scripsisset hoc Auctor, quod putatur scripsisse contra Immaces atam Conceptionem , & melius se explicuisset. DVID an elicus Doctor S. Thomas de Aquino ageret si nunc Ni Neret,an retractaret suam opinIo nem, idendo piam sententiam receptam us universali Ecclesia, sustultam ductoritate Ipsolicis, Iama' ribus atiis ampliatum, ab omnibus Doctoribus defensam, est opimo plurimorum Doctorum, sodH: Hiquando ad hoc plurimas fortissimas rationes ex doctrina ejusdem Docioris angelicis a ad omnia re ondent Palpes Dominicam,hocaesse diNinare; ν'πρbstante qued plurom dicant cir qui ssem ora*i imi auctores apparuissee eundem Doctorem Fa'tino Episcopa Patavino, dixisse m Scias Domine Episcope, quod quando talem Opinionem posui, habui respectum ad di 'vinum statum, quo R. Virgo peccatum originale contrahere debuerat, nisi per Filium
suum fuisset proeservata; sed Dei Filius Matrem suam ab originali macula praeservavit Sed ad haec omnia facillimum babent responsum Patres Dominicani; de revelatione dicendis, quod πρ fit mera, sed selsa, ficti O cbmerica. Ego τero Iosium dico quod, ut Dominicanus, non se retractarct, quia nimis adhaerenouae opinioni, O pluris faciunt illam quam aucto/itatem Ecclesiae Doctorum sed ut Sanctus cir tam humilis sine dubiose retractaret miden lo quod Ecclesia s fere universu oris si tu banc sententiam tam propensum; Gr sic concilio utramque sententiam.
ad uisen in Dei cs Hirginis Immaculate Conceptae . Augetici Do floris C. Thomae de quiuet oriam.