De dosibus seu de justa quantitate et proportione medicamentorum opuscula illustrium medicorum ...

441쪽

Remediorum et ost

De hermo lactilis maior, minor. Fcotidae, maior,& minor, De serapino. De sarcocolia.

Verum postrema haec quatuor pilularum genera magis corruptis, stridis humoribus accommodantur. Sic&arthreticae maiores, S mi nores, illa quidem,quando pituita, hae vero qua docholera articulariis morbis do ini natur, quo in odo& piluis de hermo lactilis maiores, S minores dedicantur Pilulae deholeram puram mille reperititur, Uaae eam blam vacuant,'sed nonnullis eam magis respiciunt quae spuria est, vel multum mixta cum pituita, ut

vitulae de rheubarbaro, De hiera simplici aggregatiuae.

De agarico. Ante cibum. Imperiales.

Dosis pitularum sere maxima est ad drac j. f. ex qua sormantur pilulae nouem cum aliquo rupo conuenienti, ut syrum eo diuiae, syrtipo capillis veneris, syriapo dein arcados , vel etiam

cum Oxymelite, aut h7dromelite, aut cum succo aliquo.

442쪽

Formulet

Apo*oma est decoctio medicamentorum

leniter facta ad humorum concoctione siue pr parationem, Minterdum ad cua cuationem Varie fieri potest, ad diuersas intel tiones, ut ad calefaciendum, refrigerandum, hilmectandum, siccandum, aperiendum,adstringe ldum, attenuandum, in crastandum, prouocandos lia enses, Scitinas ex medicamentis propriis, conuenientibus in exeo um radicibus, foliis, fructibus, seminibus prout proposito tuo vide ibitur expedire. In summa non differunt apoZ

mata a syrupis nisi coctione, quae in syrupis

fieri solet longa,&ad persectionem in apin Zematis,autem lenis. Itaque syrupi diutius re seruari possunt, sed poetemata paucis tantum diebus. Formula apo ematis ad humorem biliosum. R. cichoreae,endiuiae, custulet, adianti an .m. f. radicum aceto sq,graminis an Vnc. f.quatuor seminum frigidorum maiorum mundatoruman. 3.j trium norum cordialium an .p. i. fiat d

coctio ad lib. f. In colatura disto lue syrupi vio lati, vel syriapi acetosi, vel syrίipide limonibus.

443쪽

Remediorum. Iove etiam sacchar albissimi via c. iij fiat a poete,

in clarificatum, Icaromatizatum cum .ij. v

3.1 cinamomi electi pro duabus dotibus. Similliter fieri possunt apoetemata ad alios humores, quoru materia petenda est ex capite de syrupis. Nota quod in consectione apoaematum satis est pro j ij vel ad summu pro via est ij. decoctionis addere sacchari vel sylupi unc j. Possunt etiam fieri poZemata lexatiua sicut strupi,addendo laxatiua in ipsa decoctione, vel infundendo a post decoctionem fiebam vide exempla supra capite de syrupis Sunt enim illis similia, eo latum excepto ut diximus, quod apoetemata post disso itionem sacchari vel Sy- rupi ulterius coqui non debent.

De Mul e II. MVlso, ex seminibus mundatis, vel Ductibus, ves utrisque fit nonnunquam obsitim extinguenda, pectoris pulmo

nisque inflammationes δ ad morbos renti,aut vesicae, vel in ischuria, id est urin retentione, atransuria, id est urinae stillicidio, vel ardoribus. Formula mulpionis. R. quatuor seminum frigidorum maiorum, recentium &mundatorum an . s. iij. A Dc. F. Dd 4 amy

444쪽

amegdalarum dulciu excorticataru in aqua stifida nc.j terantur omnia in mortario lapideo cum aqua fontis prius cocta, sat colatura ad lib.,.quq in vase vitreo seruetur, Pr cedens emulsio valet ad uritiae ardores, siue strangurias si mane exhibentur via c. iiij vel vj ante prandiolum per tres vel quatuor horas.

Item ante coenam per duas aut tres horas.

Eadem quantitas, vel paulo minor exhiberi potest prς missa loetenga una dia tragacanthi frigidi, in quo praedicta semina, gummi, multa alia ingrediuntur Qucd si in praedictis causis. in frigidatione maiori opus elle putemus, semen portulacae, lactucae,papaueris albi mulsioni misceatur.

In causis vero pectoris pinea recentes non rancidae addantur amygdalis dulcibus, Icu bus recentibus, mox ex nibita ozenga natae-ctuarii liatris simplicis vel diatris salomonis. Et iam pr dictae mulsioni commode miscetur aliqua quantitas sacchari, vel syriapi alicia ius tuo pr0posto apti, sicut Ruellius ad urinan, hominis saniosim facere solebat, Vt R. suminis papaueris albi quatuor seminum frigidorum maiorum, aut amygdalarum duli cium ann via c. sena terantur in mortario cum aqua dccoctionis liqui riti quantum sussicit: in colatura dii lue syrupi violati, capilli Veneris, miri yllorum ann. unc. j. fiat mulsio pro duabus

445쪽

Remediorum, ar

bus vicibus,&capiat mane horis quatuor ante prandiolum. - , Vluis fit ex seminibi is radicibus, is ine- ratibus contusis leuissurae, ad lito saccha

ro, ut sint magis grair. Et ad plerasqlle inte-tio hes adhibentur, quarum communissima thpost pasthim, ad Putandam coniectionem, vel ad reprimendo vapores, qui feruntur in cerc brum, vel ad utrunque, sicut plerunque fit. Pulvis ad iuuandam concoctionem. Rosem in is anisi, seniculi an s. i. seminis citri, cinamomi, liquii itiς ros an . 9.j margaritaruci cistarum, rahirae boris an . . f. cicchar rosati quantuni susticit sat pulliis sit btilis de quo capiat post pastus unum cochleare . hi ve ro puluis ad reprimendos vapores conlacitur idem etiam valet ad uandam concoctionem, ut iste. R. coriandri praeparat drach. j. f. rasur eboaris, coralli rubri, cornu cerui sis an . . i. cmamomi . f. facchar rosati quantum sustici ci fiat puluis, tu detur post pastum. Prosunt Et ad alia multa, ut lubricos pueror hi, adsti ictione ventriculi, in robur, cotra reste, ex materia propria,

446쪽

Pormulae

tales ante cibum exhibentur vel soli vel cum vino, vel super tosta panis in vino madefacta. Alia

quando etiam dantur ad corroborationem Virtutum omnium in febribus malignis, in magna imbecillitate virium. R. Rasurae cornu unicornis grana quatuor,qnque vel sex rasurae eboris, inargaritarum elech rum, cornu cerui ann. gra. sex, seminis citri, de

cardi benedicti ann. gra iiij fiat puluis subtilis qui detur cum aliquo liquore conuenienti, ut vino albo, distillato restaurativo, aqua scabiosae aut buglosio aut alio aliquo simili Tales autem puluere ut plurimum dantur circa mediam noctem, aut summo mane.

Fiunt autem dc puluere laxatiui, ut est dias ne,&diaturbita, puluis electuari diacarili mi, quibus sacchari triplum aut quadruplii ad di debet, exhibentur a dilibluti in decocto pulli vel liqui ritia vel ptisan; . Pulverum tamen istorum usus rarissimus est apud practicos. De electuario,construa, cUnga,ct

ELςctu rium subduplici forma construi

tur, sub liquida, quas in sormam optat , vel solida per abillas seu lorengas, vel iii formulas quadrata oblongas, quas manu schristi vocant Dantur autem electuaria ad corroborationem. Hinc ea non ab re tonica, dici posisent,

447쪽

Remediorum ara i

sent quasi robur inseretia membris, utpote quae virtutes naturales, vitales, S animales roborant. Si conficiantur ad roborandum facultates naturales, ieiuno stomacho exhibentur. Si facultas concoctrix imbecilla sit ob frigiditatem, post cibationem exhibentur. Si vero ob humiditatem cum aliqua substantia, tunc ante cibaciones per horam aut duas horas osseruntur, ut alterent te peraturam, substantiam siccent alienam. Sed si facultas vitalis roboranda sit, serme omnibus horis oportune dantur. Quod si animalem virtutem roborare inludamus, hora somni vel media nocte commode exhibentur.

Formula electuari liq'igi ad robur naturalis facuLtatis ventriculi debilitate ob frigiditatem, humiditatem cum subnantia. R. pubieris electuari aromatici maioris descriptione Gabrielis .ij. pulueris,lech. liacalamen thi .j.dia trion pepereo Ρ. conserua: anthos, id est, florum roris marini, dc rosarum an . Vnc.F. sacchata labarzet Unc. . f. syrupi de men-tha,quatum sussicit, fiat elcctuarium liquidum ad modum optatae. Dcrurante prandiolum siueientaculiam per horam, aut sesquihoram, aut duas horas.Dosis unc. f. Vel potius .ij.

448쪽

Formuli

Electi rarium aromaticu rosatum ieiuno a sumit humiditates putridas, pasto roborat virtutem coctricem.

Fomula electuari solidi perloadengas, et per D mulas ad modum ma vis christi ad intemperiem iecoris calidam, obni uectiones eiusdem. pulueris trium sandalorum . ij pulueri diar rhodon abbatis . . conseruae cichorij, rosarum, s. . f. sacchari labaretet, siue albissimidissbluti in aqua cichori; vel endi uiae quatum sussicit, fiat electuarium per Oetengas ponderis 3 ij. vel 3. q. f. vel 3. iij. Capiat nam antepastum. Conseruae nonnumquam non apponuntur,

sed soli pulveres. Solent apothecari pro unaquaque drach. pulueris apponere sacchari via c. . tamen si eis stuarium velis valentius facere, sesquid rachma pulueris legitime ponitur pro Vnc j si eliari. Electuarium ad atram bilem Si ventriculus asscitur praesentia atra bilia

449쪽

Remediorum. II

requentis ad ventriculum', vel iecoris vitio illa multiplicantis, vellienis morbis, illam non ex cipientis, ut sunt obstructiones, tunc sit eicet u rium solidum, vel ad sermam optatae cum materialibus sequentibus exempli gratia. R. pulueris electuaris laetificantis Galent. 3. iij pulueris electuari diamargari lon calidi . j. pulueres electuariorum de aromatibus, vel de gemmis , vel dia musci dulcis, vel diambrae possunt poni, cum candem facultatem habeant coseruae buglostis, di borraginis, violariam an .s s. f. corticis citri coditi .i sacchari albi dissoluti in aqua bugiosi, vel borraginis quatum usi ficit. fiat eleeuiarium per log ngas vel per mor-sellos, vel ad formam manus christi, ponderis 3. iij. Vel via c. f. Quod si placeat iungere informam electitari si a iudi , duplo aut triplo plus conseruarum ad ij cietur alii uid pii lueris

sacchari rotati vel albi, utpote in exemplo prca dicto unc ij. cum svrupo aliquo humorem atri bilarium respiciente, ut est syriapus de bu- glosIa borragili , rosarum scolopeiadriae epithymi , fumi terrς, de quibus adde quantum susticit ad interpretationem, ut forma fiat liquida. Electuarium pro obstructionibus iecoris vellienis fortibus, a quibus dependet peliculum hydropi sis, vel quae iam cach extam pepererint, si ex pulveribus clectuariorum diagalangat,

450쪽

rormulae

dia cum eris, diacapparis,dialaccae,3 ex o seritis,quae si misceri debeant,c5serua cichorijχύ-

mode miscetur.

Notandum etia quod electuaria sunt ex trochiscis, vel pulveribus trochiscorum respicientium intentionem, ut in causa calida trochiscidiarrhodon, trochisci decorallo, trochisci de to armenia, de terra sigillata maxime si ad strictionem aliquam quaerimus trochisci de carabe, si sanguinis fluorem adstringere voliamus. Si vero apertionem seu obstructionis solutione in hepate vel liene quςrimus, hanc adipiscimur cum trochiscis de rheubarbaro, vel de casparibus. Electuarium ad virtutem ualem. Electuaria virtutem vitalem respicientia si frigore langueat, possunt fieri ex electuario dia-brae, diamulco dulci,electuario de gemmis, aromatico nardino, aromatico muscato, aromati-- co rosaco maiore Gabrielis, laetificante Galeni vel Rasis, electuario Conciliatoris confectionealhermes. Conserue ad eandem intentionem sunt, n- serua rotata buglossae , borraginis, anthos, corticis citri,etinetiber conditum, mala citrea condita aurengia dicunt in caetera id genus. Si vero a calido desesia sit virtus electu ria