장음표시 사용
371쪽
a res cita, talia breuis, Patauos in pace volintes
Vivere non passa est, genus hoc fataleferentese e monet, punit nullo discrimine ciues.
Quae tamen carmina cum doctissimo Pignorio alieni aeui, certius barbari, quam Antenorei iudico, siquidem Graecis potius characteribus,
qua Latinis descripta suissent Suspicor itaque, quod alio forsan tempore
inuentis Antenoris ossibus, ensi tunc insculpta fuerint carmina, Ingens illa arca marmorea efformata , quae plumbeam cupressinam capsam eontineret, ad conditoris nostrae patriae venerationemi qua denuo cum auri magna copia in grauissimis illis Hunnorum ac Gothoruinin nostras regiones inundationibus san recondita fuerit. Ad aureos vero nummos eo in loco repertos quod spectat, in Chronicis votestatum Paduae ad annum M CC LXXIV. haec extant Dominus solo fessus de Ia Turre de Mediolano Potectas Paduae. Hoc anno de mense Februario in aediscatione Ianreri Tomus Dei tanta quantitas cuiusdam generis monetarum per fratrem Aolandum c eius mores inuenta fuit, quae valuit XVII millia librarum et vltra Legitur alibi in eodem genere: Tantum aurum in metitis que maluit XVII millia librarum agatulorum. Et infimi I . Et repertum thesaurum tanti auri in medali iiii certis or i s ad summam librarum XV. I. illi denariorum Venetorum.
Verum de Antenoris sepulcro, deque eius tenebrosa antiquitate, nec non de numismatis illis post tot Patauinae ciuitatis clades, quae seculo rudi succesiere, cum nemo nostrorum scriptorum aliquid certi reliquerit , quid de eis affirmandum sit, prorsus me fugit Satis itaque puto ea asser-r quae certa sunt nempe tumulum istum e regione Lupati qui tunc temporis Quatuoi uir erat, locatum fuisse, qui ijs temporibus L C. Eques, ac poeta insignis, carminum, quae in arca etiamnum sculpta leguntur, auctor fuit. sSupra hunc tumulum instar nucis pineae tectum exurgit, a duobus Patauis illis temporibus Praetoribus,m coeptum, perfectum i ut rudia illorum monumenta, quae ibi adfixa visuntur, aperte denotant. orum primum ad Septentrionalem plagam expositum Olivi de Circis Florentini est, Patauit Praetoris anno salutis, C LXXXIV. in quo minsignia eiusdem atque ciuitatis, regni Galliae conspiciuntur Iupra
qua haec leguntur arm Ina. M QvATER ALMA DEI NATALIA NIDERAT ORBIS POST DECIEM OCTO MILLE DUCENTA SUPER EXTULIT HAEC PADUAE PRAESES CUI NOMEN OLIvECOGNOMEN CIRCI PATRIA FLORIS AERAT.
372쪽
Alterum quod Occidentem spectat, est Fantonis de Rubeis itidem aerum . x, Florentini, qui bi Patauio praefuit: nempe ab anni M CCLXXIV me-
ciuic Pad diosusque ad annum CCLXXV. quo tempore opus istud perfectum V existimo;&anno MCCXCV. Supra eius stemma in Mausoleo Anteno
POTESTATE NOBILI VIRO DOMINOFANTO NE DE Ru B EIS ME FLORENTIA PERFECTvM FUIT HOC OPUS.
Tandem ubi Scardeonius&Portenarius in hoc Antenoris epitaphio h 2' , PATRisi legunt, P ATRI AM reponendum est, prout in arca conspicitur. Fol. ip . . Huius Pauli mili monumentum, quod in tabula aenea existe- . bat,& Magochius in Epigrammatibus Urbis habet, in eo tantum a Scar- '' V deoniano&Gruteriano est diuersum, quod ubi isti POTIT A , ille inspuis SupIOSITAM sed abs re forte ponit. Siquidem Macedoniam Imperio pq ' ' potitam, quam positam Grammaticae magis consentaneum est Ipsum iure inter suppossititia a Grutero habitum obseruo Nam etsi quoad Macedonicas res falsi nihil contineat, siquidem L. Emilio Pau, L. . p. lo Macedonia decreta est qui bellum in ipsa celerrime, ac feliciter per- lib. - fecit ut Plutarchus scripserit: Uacedones, qui semper regum suorum ha-J'' biti fuerunt amantes , tunc sicut cum fulcimento rupto omnibus una codiruentibus, permittentes sese Paulo , duobus diebus totius Macedoniae com- petem eum j cccre dc ipse ad populum Romanum de se dixerit Mace-i s. doniam in potestatem puli Remani redegi in quod bellum per quadriennium quatuor ante mc contules ita gesserunt , misemper successori trade-ient grauius , id ego quindecim diebus perfeci . attamen Duces Romanos ciuitates subacta Sunquam vendidisse , aut Romana signa ad Indiae regiones peruenisse, quod sciam, hucusque notauit nemo. . Monumentum, quod hic exhibeo , Iuli Pisuli viri iurisconsultiosi mi Alexandri Seueri Imperatoris aeuo degentis,cuia consiliis suit, patria mea ad tanti ciuis perennitatem supra Vnum ex quatuor ost ijsprT-sea dctib. i. orij ad Austrum bis erigi voluit Primum Scardeon: i euo visebatur tale. PAVLVS PATAvINVS MVIVS NOSTRAE URBIS DECUS AETERNVM IvRIS CONSUL TVS CLARISSIMUS COAETA NEVS
T LIVIL HISTORICOR vM PRINCIPIS EA ME INTERLEGvM LATORES ADEO COELESTI FLORVIT INGENIO TLEGES INNUMERAS EDIDERlT UVARUM NONNULLAE DE APICIBUS IvRIS DIVINO QVODAM INTELLECTU CORUSCANT QvEM SPLENDIDUM FAMA IMMORTALI FIDl SOCULIS POSTERITATIS INSIGNI IMAGINE HIC
373쪽
Verum cum perspectum suisset, quantum a veritate distaret hoc morumentum, cum inter Alexandri Seueri Consiliarios Iulium Paulum iis haeriurisperitissimum enumeret Lampridius cnisi forsitan, ut Scardeonius Seui
diligenter considerat,in saxo, ubi COAETANEvS, CONTERRANEUS T. LIVII esse debuerit, atque adeo erratum istud fabro adscribendunt sit ne talis ineptia ad patriae gloriae detrimentum perduraret, anno MD LX v. sancitum fuit, ut illud penitus aboleretur, istudque reponeretur, quod castigatum nunc ibi legitur. Verum de Iuli Pauli patria, suo more, nimisque forsan acute, ut dereliquis patriae nostra clarissimis viris, dubitat in Originibus Patauinis Pignorius hisce verbis: Giulio Paulo it iurisconsulto, io non . mai ritro .
uat auitore alcuno antico cheracchiam Pacouano Io bene hes eos oro
Manilio si chiam Greco . Ipsum tamen a Patauinis non omnino reij-cit subnectens e ben mero che latraditione e gran fondamento di molle ..., cose, che si credonori dicio non mulio an nullare gi ornamenti delia inta patria, apii sono accrescerti. Neque mihi dubitandum censeo de eis, quae maiorum nostrorum publica monumenta testantur' praecipue 3
cum de Iuli Pauli Patauinitate, ut ipse Pignorius assirmat, nubes tectium eius verbis utor pro hac certitudine appareant Assirmant namque iurisconsulti, monumenta vel aenea, vel marmorea,vel antiqua etiam volumina publici iurissacha, magnam vim attestationis habere, ijsque publicam inesse fidem,ut in Cod Constantini se Tit e Donat habetur, aevi testatur Bartolus, Baldus, Angelus retinus, omnes iurisconsul su p. i. intissimi viri. Quae cum ita sint,in Libo Manuscripto Privilegiorum uereo dissi, ni Capituli Patauini, in archivo Ecclesiae Cathedralis asseruato ad co annum Domini Tas .vere scriptii teperitur: Floro Iulius Paulus atavi tib nus antiquus, di illuctris legum lator Papinianiprimus disicipulus. Unga, ut sistit. rellus in Chronicis notat Fudoppo a natiuita di Christo vn noctro Cirta deTH. VP . diuo chlamato Giulio Paolo c. Bernardinus Scardeonius inter claros Iu Irisconsulto Patauinos Iulium primum locat Marcus Mantua Pataui. Lib. s. nus sui leui Iurisconsultorum coryphaeus scribit e fultus Paulus Pataui cli J. e. 'Chus noster claruit Alexandri temporibus, ut multi reflantur. Thadaeus sis spei. Piso Soacius identidem I. C. Patauinus elegantissimus, commentario Illustr. Vibin primam Pande starum , Paulum Patauinum, de quo tu L. Paula . des Iutionibus, nominat . Nec Patauinos tantum testes habemus, sed inli. a.
bello illo Italicet scripto, cui titulus est Difes delia Patauinita di Giulio
Passe, cuius auctorem nostri ciues credunt, vel Alexandrum Carerium, vel Nicolaum Camposemperium seniorem, ciues ambos, durisconsulto Patauinos, summi nominis viros s ubi quam plurimos habemus huius rei testes: ad quem ob breuitatem lectorem mitto. s. Monumentum, quod Annibali Carthaginensium duci erectum, in aedibus Basianorum extat, inter spuria reponendum credidi, tum
374쪽
quia antiquitus absque aspiratione, heu pl: ci N. ANNIBALEM scribi solitum credo, Picut etiam, AN FAR M, non HANNARvM; tum pariter quia modusiste dicendi in saxo a Romano nitore meo iud scio diuersus apparet. 6. Hoc etiam saxum apud Bassa nos inter spuria reponendum volui; nescio enim quid sibi velint DE M AN Es admonun tentum BASSANI, quod oppidum clari nominis, hunc est, vigesimo quinto a nostra avrbe lapide, Septentrionem versus. cc ANTENORE TROYANO ad an liquum scribendi modum ita accedit, ut ANTENOR
TROIANVS . et Quyd sequitur distichon inter Cora denorum monumenta antiqua prae nimia festinatione repositum , heic merito locum mere cur; siquidem eius auctorem credo Hieronymum Gabrielium Medicunt Pataumum non vulgarem. Legitur autem Arquati, in aedibus olim Petrarchae , nunc Gabrieliorum supra ianuam , qua ad hortos colles itur, depictum tantum in tabula marmorea , qtram fortassis reponi ibi cuiauerat Gabrielius, quum aedes hasce reparasset. 8. Semifractum istud saxum,de quo in suo de Donarijs elegantis simus Toma simus haec protulit Saxi fragmentum , non ita duuum a radii esmontis Uendae inter Eustaneos altissimi repertum, Ubi nunc Castra Novi ab pus e m incolisFrequens , cur inter spuria ac supposititia a me reponatiar, dum v Ixit nouerat Carolus Auantius, sed forsan nunis iniuite.
IAm iste laboris mei qualiscunquestrius, qui aliquamdiu sub praelo ge
muit, libera deinceps luce, hominum obstetricante benignitate,fruiturum se talabatur, cum retardatus est noua epistolata quae Roma Oppo r- tune aduenit Scriptit enim nunquare sat: laudato Ioanni Rhodio Cla-xulimus Lucus Holi enitas, Uir qui iam pridem Musas omnes aristillii. ma semiliaritate sibi devinxit, inin intima Parnassi, hoc est omnigenae eruditionis adyta felicissime penetrauit . Literarum certe Graecarum
tanta excellit peritia, ut ipsi laudis huius palmam seculum istud facile
porrecturum videatur. Quare etiam ad eum honoris prouectus est gradum , qui debetur doctrinae supremis coniuncte virtutibus. Ille igitur circa Maguriani mei monumenti, superius sectione . tal. 21 I repositi, perplexissimum labyrinthum ingenium suum fatigare, ac sensa sua lucidissime explicata Patauium transmittere dignatus est Debeo igitur summo tanti viri erga me studiori debeo singulari, quam in hoc suscepit negotio, industriae debeo reconditissimae doctrinae, quae magnum splendorem meo conciliatura est operi , ut ipsius accuratissimam epistolam pro felici libri huius coronide anne iam.
375쪽
377쪽
Ne si parciu soluere , quam longiore procrastinatione debitum auogcres promissam tibi Magurianae inscriptionis explicationem , siue diuinationem potius meam ad antiquum Istud aenigma nunc exhibeo ubi illud iure meo ab humanitate tua postulo, ne mihi culpae aut vitio vertas, si a rigit simi amici nostri e sitione tantum recedam , quantum dissidet Hesperijs Gadibus Eridanus . Ego enim Patauinam inscriptionem ex ii-mo aguri ciuis Patauinin aquis poni dedicatam, in quarum margine repertam scribis Magurius ille tu isto siue porticu aquis imminenti defluo posuerat Euras illas is perticas, qua lapis commemorat, ut lusori-Cus gregis Veturianae, quae rex etiam iuniorum dicebatur, eorumque exhibitionibus siue exercitidis seruirent quae singillatim explicare operae pretium fuerit. e Magurium Patauinum fuisse ostendit tritus Fabia, in quam omnes Transadam ciuitates relata fuere , cum mana ciuitate donarentur . De F ixia, Verona, Mantua multi lapides id testantur apud Rosium, Panuiuium oe, Gruterum De Patauio idem Gruterus aliquot affert ex
Scardeonio, quos videre est, CCC CXL, T SOC I, II DCCCXXCV, s. DCCC, I DCCCCXXII, is DCCCCXLV, apud Montem ilicis CCCCL s. neque hac de re quisquam in his IIudi s paulo mersatio dubitabit. F E RO C IS cognomen saepius antiqui lapides exhibent . sic e nius Ferox senior iunior apud si uterum c.
forum vidixibus et vitas , siue diatis tribus intelligo . Ideoque in voce caerias errorem quadrantari , vel potius scriptoris Patauinitatem agnosco, qui pro . posuit C. forte quod vocis originem, orthographiam ignoraret Luserum epidixes in hermis lis olim exhibitas, notius est quam et Vindicari a me debeat, post Mercurialem, abrum: alios. Didixes autem de omnium generum ludis cri artifici,s, non de solis poetarum di rhetorum recitationibus accipi cum ali , tum c re ostius in teterum rhetorum theatro prolixe docet. Porticum vero illam mille pedum , cuius mestigia iuxta aquas e boni cardeon m ignoria extare assirmant,
aedificia sue distincta cubiculari has enim eras veteres dixere , qt amplurima habuisse ignorare non potest, qui Vitruvium legerit lib. V. cap. XL. ubi de palaestris stis agit. GREG. VETURI , N. Integris vocibus Gregis Veturianae explico ubi illud primum moneo , Gregem seminino genere olim iEtum f. se , quod Lucreti exemplo et auctoritate irmat Nonius,apud quem Buceriae. que
378쪽
eue renestis a ephur. si quoi in mamo scriptionum opere, CCCXXXVIII, . . REX M S SO Te Chaletur. V eturiana autem dicebatur, quodat eiurio aliquo instituta fuerit . hanc enim Veturianamfamiliam Palatii se se docent lapides antiqui apud cruterum DCCCCLVII, 1 o. DCCCXCV, alius Stu V et otii extat, DLXVII L et ex Scardeonion icentia inoque Viturio fuisse ostendit lapis DCCXLVIII, 8. Eadem rex siue schola Lusorum etiam iuniorum appellabatur F-tie quod non nisi iuuenes ad eam admitterentum, sicut apud Gruterum
L VLVS JUVENUM gitur siue potius quod iam ante alia felbia siue pre lusorum fuisset in iisdem thermis inflitutata et apud Gru-
rerum DCCXL, a Tribi ei corporis iunioris in tribu Palatina reo MCX e g. Tribulis corporiiseniorum clientium tribus Palatinae . atque ita passim in Notitia Imperi scho militum iuniorum seniorum leguntur. q. - . e quis inponii intestigo, atque ita caliger in radice magni operis inscriptionem Patauinam apud uterum DCCCCXVIII, 3. Vatia aquas, recZe ponas explicat Fontibus autem siue aquis, praesertim medicatis , ouod sacra haberentur, varia dedicata constat ex antiquis monuismeniis sic apud Eminenti simum Card. Barberinum in Dramide marmo- eae VIS . ALBULIS. Se UNCTISSIMIS die. E Re S nos intelligere unus Pollux docet, cui varia curruum frora inenis explicanti lib. I. cap. o. Eura sunt ferramenta quibus axes curis risu in muniuintili , 'duce rotis atteruntur. Rema vulgo pravas ferrea, vocant ego hoc loco ferramenta vel muro et trabitus ligneis infixa aracipio, ouae preticas incinii clauataisus incrent, ea scilicet forma, quarum pilini Perticarum aulcm c uncinorum usum eum fuisse puto , ut melias antium mel potitu ludo sese cxercentii ni vestimenta sustinerent. Hunc obscarissima inscriptionis sensim existinauerim, donec miri doctiores veriora me docuerint fima X XII. Augusti CID ID LII.
379쪽
Eorum, quorum auctoritate, fide ac munere
Petrus Appianus A s. q6. Ta.yI. y III. II s. Iag. 2OS. 8T. 288. OS SOSI JqPetronius Arbiter. a. a ossi ars Angelus Aretinus. S TCarolus Atlantius. 318 Antonius Augustinus. 23. 26s L. Apuleius. s. Tq. 82. y I. II s. IJS. 226 Aristoteles 2 Qq Aristophanes ex Alcodem fischom versione. 6T. 288 Arnobiu S. IJ J IJq. 22q. 2 os Atlaenaeus Iactauctor de Viris Illustribus s. ST.88.
Cornelius Celsus Sy Censorinus. I. IS 3. IS Chronicon egiminis Ciuitatis Paduae ld. S. s. acto gis, S stri. Tullius Cicero. I 8.3y-qq. q. TS, T
Historia ortusiorum de Nouitatibus
Paulus DiaconuS. Aelius Donatui. 81.1 IIo Baptista Egnatius. q. IOIEuclides asEutropius. 86. Isa. Is .i Is
380쪽
Lilius Gregorius Gyraldus y go. III
Dionysius Halicarnasseus ex Emanuelis
Hieronymus os pirtita Historia. II 6 Holnerui ex He*rac Stephano. T. I a S
Cornelius Labeo ex Macrobio. IS et
Dionysius Lambinus. TrAeluis Lampridius T. I a T. 2 qa,s T. Iosephus Laurentius. Is Ludovicus LaZarellus a IFortunius Licetus. II Iustus Lipsius. 6. Isq. IIS. I s. 236.SIoo T. Liuius 8. S. I S. 18Sq.Sysi. s. 82.8d,
