Bibliotheca Augustana, complectens notitias varias de vita et scriptis eruditorum, quos Augusta Vindelica orbi litterato vel dedit vel aluit. Congessit Franciscus Antonius Veith Augustanus, bibliopola. Alphabetum 1. 12.

221쪽

se lavit At ille praeceptum quidem obedienter su

,. cepit, essicaciter autem, ut jussum erat, adim. plevit. Praesul itaque postliaec eundem Monachum.., qui postea nionasterio B. Afrae foenes Vindelicam se strenue proe fuit,atque Vice - Dominum suum Hein. ., risum ... Viros ... tantae legationi valde idone-M OS, cum Litteris ponti alibus ad sedem apostoli., cam direxit, cui tunc praeerat CALIXTUS 1Ι. . . ,. Cui cum praefati . . . Legati caussam, pro qua mis-- si fuerant, intimassent, ille . . . rescripsit, ut ...., Litteris itaque Legati V. Kalend. April. Laterari ni S a CALIXTO Papa ditati . . . patriam redire deis creverunt. In itinere autem a quodam in captivbis talem sunt redacti, atque ab eo aliquanto tempori re quaestus gratia custodiae mancipati. Impossiti e

go ergastulo inerti non indulserunt otio , sed jam ., dictus nonachus... Consessoris Christi coNRAnies vitam suaviter modulatus es, quam non mul- ., to post dimissus pontifici citin Litteris apostolicis,, detulit. . . Perlectis vero epistolis. . . UDA LRI Usis initio consilio . . . iussit promulgari, ut die 6. De-m cembr. . . Omnis dignitas omnisque sexus Con- ,,santis conveniant, quatenus ipse Saninis . . in ,, Ecclesia inter Sanctos deserretur. . . Facta est am

rem haec Translatio egregii Christi Conlataris

M CONRADI anno dominicae Incarnationis mille mom centes o vigesimo tertio &c. &c. Jam si, quae dista sunt, accuratius expendamua . debuit Auctor Vitae S. coNRADI exulare ; qua Monachus emta re ; anno IIaa. aut certe sub initia anni ita . finpius memoratam Vit m eonscribere; proficisci se, l. In Romam ; Vitam S. coNRADI modulari: hoc est

ut ego quidem interpretor in modulos music gere ; sedem postea abbatialem in monasterio suo, S. Afra, conscendere. At haec omnia in solo unu

222쪽

UDAracALcUs, Abbas. 2I3TcALco Vera esse cognoscuntur. Exulavit cum Ab-hat suo RGI ΝΟΝΕ , pulsus urbe Arigiilla abs Hei manno episcopo , Henrici V. Imperatoris partibus plus , quam par erat, addicto, atque ob eam rem ecclesiastica communione privato ; exulavit ut Monaesius; par fuit Vita huic conscribendae, utpote vir doctus litterisque praestans, eidemque modulis musicis ornandae, quippe musicae artis peritissimus; conscendit postea abbatialem sedem in caenobiofra. At te ut res ista magis patescat, disquirendum videtur , quinam Abbates S. Afrar, Augustor .

in ea inciderint tempora. Quatuor memorat Corb.κMAMMIus in Hierarch. augustana , Parte 3. reguL scilicet EGI NONEM , qui anno i Iaa. obiit: WOLLEM ARUBI , qui anno Ira a. factus est Abbas: UDALSCALCUM , qui, anno II 26. abbatialem digni

nuit : HEZILONE 5I, qui UDALScALco succelsit. Jam vero i Exulavit quidem EGINO, sed ut abbas ; WoLLENA Rus forsitan exulavit, sed jam anno i Iaa. abbatis dignitatem accepit. Restat ergo solus UDAL-ScALCUS , qua Monachus, illo tempore, quo scribi Vita δε legatio Romam suscipi debuit; nam de

MEZiLONR dicere pluribus haud attinet; tum quod remotior ab illis temporibus esse clignoscatur : tum quod minus ab eruditione quam di iplinae & oeconomiae studio , minime vero ab artis musicae scientia commendatus inveniatur.

Quaeres postliaec, quam ego Vitam adscribendam Nostro esse censeam ' An Psorianam, an vero Dibnitianam y Mallem Pistorianam, ea potissimum ratione ductus , quod uoALRIcI episcopi Constant ensis epistolam ad Papam cMIxTuΜ ΙΙ. in fronte praeserat; quae circumstantia in allegata Travisti fine II. distinctis verbis exprimitur. Ceterum de

223쪽

his consuli poterit, si libet, Godes'. Guit. LTIBNNT1us in Praefatione ad Tom. II. Script. Rer. Brunsvicens p. a. 3. item Godefr. ΗΕcΗTIus in Germania sacra B litterata, p. I96. qui tamen ambo obser vationibus suis nonnulla interierunt minus apta &a vero aberrantia: quae ex antedistis facile coe riges.

Monachus ordinis S. Benedicti, in caenobio s migeratissimo n. GaIriei V Afra, Augustoe , vixit quinque Abbatum , nimirum Melchioris deSTAΜHAM , Henrici FRIEs , Ioannis de GILYLIΝ-GRΝ, Conradi ΜoERLIN , &-scHROTT sibi proxime succedentium temporibus , Chronographus moiaasterii sui sollertissi nus docti simusque. Primus Wilhelmi noliri mentio iem fecit P. Corbiniamus ΚΗ ΑΝΙΜ itidem Caenobita San - inatricanus, Rerum Augustanarum Scriptor 'ccuratissim' , i, que jure ac merito ; cum laboribus Nos ri, in co scribunda sua Hierachia Augustana , plurimum uis sit a). Post KΗΛΜΜiuΜ unus de Nostro, sed ob, ter , & quasi in transitu , meminit P. Bernardus PEa F his verbis: R. P. F. Petri wAGNRR Co Iectura illustrium Virorum , de qua confula H. νύ- lhetat wITTwER Catalogum Abbatum hujui loci. Hos duos Scriptores si excipias, nullus quod scio ) extitit, qui milhebni memoriam ageret, ut non dicam, Vitae ejus circumstantias , laboresque litterarios prolixiori oratione perscriberet. Isti id cum mihi incitamento maximo fuerit , res Nostri posterorum memoriae curatius tradendi, tum singulari ad id ipsum os sciendum adjumento mihi extitit insolita plane humanitas Canobitarum diffi

Disiligo

224쪽

Imonasterii, qua moti Catalogum Abbatum ST IL atriei F Afrae, manu 2 fri scriptum, mecum communicare dignati sunt: ad quem mox describe clom si aggredior, id meditato a me fieri deputet benevolus Lector ; quo hac ratione planiora ei &expeditiora sint, quae postea a me dicentur. Spissus Codex est in 'φ ut ajunt, soliorum tr Cent ii um & quod excurrit. Praefigitur Vita S DIO-NvSi I primi Episcopi Augusani, alia manu exara in ; quam proxime sequitur IV Aemi W1TTwERCatalagus Abbatum M. inatrici ρο Afrae, at is valde contractus ac brevis in modum Tabula sive Indiculi, in quo praeter Abbatum nomina, Rnnum que electionis & obitus ferme nihil occurriti Incipit: me opusculum breui succinctoque sermone Cata- Daum Abbatum hujus inclyti Coenobii n. inuisset D Afrae eorundem denique actis V gestis partim i fertis ) complectitur, exordium a primo flumens Abbate. REGI BALDUs itaque primus hujus insignis loci. . . Abbas m. m. Huic Catalogo , aut si maris Indicula succedit Historia Coenobii S. Afra , cujus initium hoc est: Durationem seu antiquitarem Coenobii sanctissima Afra nartyris in civitate Augustia Rhetis , nee non adventum ad nostra loca conversionemque ejusdem S. Afra , sub quo denique Imperatore passa sit, breviori, quo poψsum , sylo pe si inham. Deinde succinctim subjungam Catalogum ,

Abbatum hujus loci, eosque ex ordine usque ad n

Ira tempora seriatim enumerabo. Sed ut adsanctifismoe nosm Patrona Afrae m. ροα Memoratam His oriam excipit Catalogus Abbatum M. V Diei V Afra prolixior, largiorique oratione Abbatum praeclare gesta exponens , hoc exordio: Incipit Ca

225쪽

,in Ierii Ord. S. Benedicti seu nigrorum noncaesorum in Augusta Metia urbe vere regia M. Oe. Illius G alagi initium WITT ERUA ducit a REGINBA Lo primo Abbate, finem autem iacit in Conrado PH LRLIN qui anno I 496. Abbas, ordine quadragesinnus tertius , constitutus est ) excurrens ab anno diliginei partus Ioia. usque in annum I 40 T. Auctor, in enarrandis lactis Abbatum , praecipuos a petiicis, longe fusissimus, . multa alia interierit, uti Ny ι ationem UDALScALCI de Controversiis inter HERMANNUM Epist. Augus en . D'EGINONEM Abbat S. 'altaci cir ejusdem υDALSCALCI Digrammata , 'munia oc : Ccrmina Pauli KAυF

chia Autus ma, ' suis locis sparsim adducit, plura alia ualui ur ex Opere Milesi lLXcerpta interponetam Castalogo Ahbatum ait calcem Codicis subjech Wilhelmus perbrevem Cata Ogum Priorum, item talogum Subriorum ex eo tempore , quo in V nalterium ingressus est, scilicet ab anno I 69. Sub sinem

e Uide superius suo loco: UDALscALeUs, M.tI. d) Vide superius suo loco : RAUI FRENGER. εὶ Fuit Artium & Medicinae Doctor. 'idretei Episco Augustensis. & fors etiam antecessoris ejus issem demergrci Physicus ; de quo alio in loco a me dicetur. I a P. Geong. BolasTER Monachus ord. S. Ren/d. Proinsessus in molite An resis, quod est monasterium superioris ΒιwIrim , anno 1493. tanquam hospes in monasterio SV Uda risi Afra . Augusta commoratus . Bibli thecam ι Dormitorium. Sanctorum imagines &c. versi-hus detravit. ingeniosus & industrius Poeta. Abbatem quoque Uoann. de arLTLINGEM & nonnullos loci rins incolas carmine celebravit, amicus cumprimis IRIlismo nostro . uti credere plano fas est. Conser P. Corb. RHAMMHe rosia Augi I. P. Imreg. p. Xol. ubi mendose Georg.

226쪽

finm Cutalagi Abbatum, uti. & Priorum ac Subprio rum aliena manus assuit aliqua, quae non morabor Haec de Codice, serina ejus & ambitu. Quae v ro tum in eodem Codice, tum in aliis libris ad Vutam Nostri pertinentia repperi, modo subjungam. Natus est Noster in mehsetten, patre Udaisses. matre Anna dictis, anno reparatae salutis I 449. quinto Idus Januarii. Annorum septem cum esset, viro valde honesio , cujus tamen nomen non EXpri mitur . in diiciplinam traditus, tum vitae christianae officia tum artes liberales didicit, utens maxime , dum junior fuit, familiaritate cujusdam Ni-eolai postea bibliopegas , quem tanquamsocium i diuiduum re combursalem suum tempore juventutis suas in Gerbis sese habuisse ipse testatum reliquit Anno virginei partus i 69. In monasterium-U Mriei ει Afra Augusa admissus, divino sese servitio mancipaturus vestem sacram induit,positisque rite sub Ioanne de GILTLINGEN Tyronum magistro, postea abbate, vitae religiosae rudimentis ibi solita Deo O.M. Vota nuncupavit. Subin anno a 47 a. initiatus sacris Ordinibus, sacerdotii sui primitias suprema Numini grata laetaque mente obtulit. Eorum, quae hae onus asserui, testem appellare mihi licet tum Wilhelmum ipsum g tum iupra nominatum P. Ge-DV. POLSTER i) cmus Carmen subjicio: Sequitur nune carmen P. Georg. BoLsTER deis Interpretatione proprii nominis Ρ cognominis M.

- Wisseisi WITT ER Monacti publice profess. Et M litterae initiales subscripti Carminis oriunt Frateris Guillielmus Wit er.

., Fert Carmen, quando irascor nonachum Voveoque, Rite sacerdos ordinor , ac primas cano Missas.

227쪽

isAnni mille quadringenti quadraginta novemque,aunc vadunt Domini, cum quinto Idus JanuariisΕx patre Udatrico, WiTTWER cognomine dictoisinte sibi juncta me mater parturit alma. OGregorii Festo septennis trador honeso Uius Uiro , partes doceat qui me sed & artes. ista binoque vigeno fio Novitius anno HLege probandus sancti Patris Benedicti.-Hinc decurso anno pene voveo monachum me,

-Extat Festum Narcissi dum praesulis almi.-Larga Dei per munera, dum Phoebus rotat annox-Mille quadringentos, decies septemque , duosque AVirginis a partu consecror rite sacerdos, ASolemnigatur sancti dum cathedra Petri.,Malo latus .primas dante Deo pie Missas AJamjam praetactis annis Nonis rub Aprilis. -Tunc erat ipse mihi venerandus Melehior Abbas -Bellaque in Augusta monachorum claustra gu

, ja, summe Deust sic natum, sicque progressum HRespice clemens , mortis in hora suscipiens me. -Fratre corde Georgius edidit haec metra fido APOLorum regis non inutilis ipso minisTUR, EX Schongau nat , monachus prosessus in Anicis In sacro ordine hac ratione constitutus Wilh hnus noster temporis , a consuetis pietatis exercitiis vacui, spatium ita sibi collocandum putavit , ut maximum, quem posset, fructum inde perciperet. Hinc saltum, ut ad libros in usum suum scribendos animum adjiceret. Sic anno I477. annuente abbate Henrico FRIES , quem patrem suum Mariss mum appellat, Breviarium sive Librum Horarum canonicarum sibi scripsit, perfecitque anno I*78.

228쪽

sem tus es autem praedictus Liber ... 4. Idusis Octobr. id est seria fecunda ante Festum n. Esse. ,, NGUVfSimyrefcuti habetur in subscripsti versibus.., Gratia subscriptos Christi numeraverat annos, is mille, quater C. L. & X. duo deniquo emis Principium cum sexta dies nati tribuisset M Huic Operi, cujus medium cum tempore fluxit:., Dum finem laetum Liber isto fuit adeptus , o Idus Octobris quarto sed sole reverso si Per spatium caeli, gyroque Anni revoluto. - Abbas Henricus in eisdem praefuit annis. M. Similiter anno I 88. permissu Abbatis Ioannis de GILTLINGEN ni fale in charta pergamena in s um usum conscripsit; de quo sequentia narrat D:

,, v ITTWER pergamenum adscribendum pro usu meo A Librum: Missale , F hoe per quendam sacerdotem, is cularem , nomine Georgius ciues; sed pecuniam se congregavi a diversis p onis utriusque status mihi is inclinatis ac notis uiter utriusque sexus. is Miste, quadringentos Dominus concesserat annosis At octoginta, his qua ter quoque: Novembriso Abbas mannes ille seno bis Kalendas

. ,, Wilhelmo donat WITTwER ac cudere favetis Praesens, quod finem opus Deo lamente se Sortitur mensis Idus Novembris octavo is Anno sequenti, onus Jeorgioque gerente se Clerico: ac WEINLIN cooperante Leonhardo ιλ- o bone Iesul gratiam conserasque solamense His, Opere quorum in hoc subsidia sensi. At hujus commatis laboribus minus sibi satisfac,

ens Wilhesmus, altioraque animo volutans , con la Codicae, p. a s D Donardus wκ-L1N fuit Monachus Ord. S. Benes. In Coenobio α. Maerici ρο Afra, Augusta, sub finem Breuli M. & initia saeculi XVI. de quo sibi dieam.

229쪽

UAfrae propolitum capit; quod ipsum ita est: ex Cuius , ut non jejunum & exile opus produceret, sedentin copiosum, locuples, varium: in quo egregia Abbatum lacta , laudes Virorum ejus loci d ctrina & morum sanctitate illustrium, multaque alia huc iacientia ex vetustis libris ac monimentis oper se tinproboque labore congessit, vel ob hoc unum 'Script uin nam alia nulla hactanus a Nostro invenire potui ) omiti commendatione dignus. Haec igitur dolitterariis laudibus IV Ilumi dicta satis sunto. Ab a. ino I 483. Nostrum suppellectilis sacrae templi custodiam egisse , repperio; quod tamen munus anno i 87. ob exortas molestias ultro abdicavit, ni de quibus consuli poterit Chrb. IcilΛMMI August. P. III. reg. l. io I. Anno i 9 a. dum solennis Reliquiarum S sYMPERTI Translatio colebrabatur, eidem cum reliquis loci Caenobilis ' oster intersuit η uti publicum ejus Translationis Instrumentum docet. Demum anno i5ia. ultima die Aprilis, emenso vitae curriculo , spiritum Creatori tradidit; pr ut ex quadam Epistola anecdota Viti MI DII, c

jus Vita supra a me descripta est, didici so1 Consonat Epitapluum in peristylio Ecclesiae M. Gaia risi V Afra adhucdum extanS :Anno Dni ista. obiit Frater I Ihelmus WgR 1 biter ει monachus pridie XI. maji, cujus

anima requiescat in pace.

Finis Alphabeti primi.

230쪽

ADDENDA & EMENDANDA

DE ORIGINE F ΙΝ ΕΜΕNTIS ARTIS TYPOGRAPHICAE

Pag. XII. lin. g. post verba et Ictor omnis in cassum cem ait, adde et

Nagis propitia sortuna uti sese credidit pluribus a hinc annis Vir clarissimus David cLEΜENT , ubi in Brunsiressi Bibliorum Collectione antiqua quaeciam Biblia latina invenerat, in quibus ad calcem To

mi L. nomen BAIHI ER , Unusque i 66. caerule

Colore adscripta occurrunt; uti idem in Libro: BABliotheque curtetist m. Tom. IV . p. 87. testatus est. Sententiae suae asseclam habuit praedictus D. cLE-mENT Gerard. ΜEERΜANNυΜ , qui in Orig. graph. T. I. c. I. IS. ρο T a. in Indice tertio, . a8 s. simile Bibliorum opus in Bibliotheca regia Parisiensi astervari monuit; quod ipsum , etii su scriptione careat, tamen BAEΜLERo nostro adjudicare minime dubitavit. Verum neque horum V, Torum auctoritas , neque subscriptio allata , qua testimonium Achiliis Arminii GAssARI , scriptoris propemodum- synchroni , apprime confirmatur, impetrare potuerunt a M. Georg. IVol ango PANEERO , ut se nobis jungeret; sed satius duceret, in Libro: Beschreibung der likesten Augspurgis en Ausegaben der Bibel, p. s. me. BRUcRERO , ceterisque advelsae partis asseclis accedere ea re motus, quod ut ait, huiusmodi subscriptiones ut plurimum sublestae fides fuit) istaque Biblia Henriso EGGESTRYN typographo adscribere. Praecedenti controve