Rerum alamannicarum scriptores aliquot vetusti, a quibus alamannorum, qui nunc partim Suevis, partim Helvetiis cessere, historiae tam saeculares quam ecclesiasticae traditae sunt, tribus tomis divisi... ex bibliotheca Melchioris Haimsfeldii Goldasti.

11쪽

PRINCIPI AC DOMINO, DOMINO

Sacrae Moguntinae Sedis

ARCHIEPISCOPO,

i S. Roman. Imperii per Germaniam i

. ARCHI CANCELLARIO,

PRINCIPI ELECTORI, &c.

Domino meo CD. Husimo. Lamanniae nomen , Reverendissime &Illustrissime Princeps Elector, quod priscis illis rerum Germanicarum Scriptoribus, Caesari, Plinio, Tacito, Sammonico, & Geographis inusitatum ac inauditum , sub Francorum Regum imperio videtur

primo esse natum atque inventum. Namque illorum

prospera & felicissima migratione permoti Alpini supremae Germaniae populi, relictis asperis & incultis sedibus suis, glandiferas ut Cicero loquitur &fructuosas quaerere ipsi quoque armis egressi tentaverunt. Qua tempestate Hunni ad idem exemplum, GOtthi, Vandali, Langobardi, ruptis Boreae terminis, non Germaniam modo, sed universam propemodum Europam turbarunt ac seuerunt. Ea gentium confusione Germaniae nostrae partim confusa& permixta existimam tur nomina, alia prorsum obsoleta. Omnes populos singillatim commemorare ad institutum nihil intelligo pertinere: ipsam veterem illam Germaniam praeopta-

Verunt

12쪽

l DEDICATIO.

verunt uΤONIAM appellare posterioris aetatis Script res, nomine ab Italis accepto, eamque generatim & universe in tres potissimum provincias tribuere, Alamamniam, Rhetiam, & Germaniam speciatim ita dictam. , RHETiΑM ut de hac prius autumem definiunt ac collocant inter Alpes Iulias&dextrum Danubii latus ac ejus

ortu ad usque Noricum , quae est Pannonia superior. GrRMANIAM adRhenum sitam esse volunt,quae ab rans& Cisrhenanis nationibus colitur. ALAMANNIAM aliquanto latiuscxcitaverunt Francorum Historici, quam

ipsius vicinitatis nomen ac termini postulabant.Omnes etenim populos, qui Germanicae linguae Qcietate conjuncti sunt, Alamannorum appellatione comprehendi voluerunt. Cui rei originem dedisse videntur perpetua cum Francis bella, quorum proximas habuere vicinas, tum instiper alienationes Regum in eos, quos totiensi subigere atque in ditionem suam redigere continuis illorum desectionibus ambigebantur, ut apud Francos nubium nomen hostile Alamannico fieret celebriu4, nullum frequentius. At vero malafridus Alamannus, prinbus auctor in primis, & caeteri sanitis sapientes, At manniam his finibus circumscribunt ac definiunt: Qua Cunque regiones ab utroque Rheni latere Alpibus includuntur, ab Ortu ejus ad Rauracos, comprehensis ad Acromii dextram Alpigovia, & in Rheni defluxu continentibus terris, qua parte sese Brisco via extendit ac sinit: ad sinistram vero pleraque Helvetia & bona Burgundiae parte. Et haec est vera illa ac vetus Alamannia, a Francis post victoribus in provi iam redacta, in Dincatusque honorem constituta, cui fere ex Regum pros

pia Principes praesecti. A queis quidquid c Episcopis

& Abbatibus, Alamanniae Principibus, ipsbsannos DCC.

gestum, aut inter se vel cum Imperatoribus hostibusve memorabile factitatum, hisce monumentis, quae nunc primum in dias litterarum oras producimus, ordine quidem proditum est, etsi non est,.qua docuit, oratio, nis honestate. Quam vero cur tantopere in hujus gene ris scriptoribus nonnemo velit refugere, equidem cauc sam nullam esse video. Ab aliis rerum, ab aliis verborum doctrina quaeritur, ait non minus vere quam

13쪽

eleganter in oratore suo Tullius. Proba est materia,

si probi non item fabri. Atqui probi sunt a pietate, si

minus a studio litterarum, ut mini juxta videtur, & et gantiorum hominum nullus negitat. Neque rerum adeo omnium imperitum quemquam reperiri existimo, qui non studeat melior ex his libris quam doctior evadere: mores bonos discere, quam phrasium elegantias: Vitia corrigere, qu m litterarum apices.

Missis Atque utinam veteres mores, veteresque parsimonia 7 -- Potius major honori essent, quam mores mali,

Nam nunc mores nihil faciunt, quod licet, nisi quod lubet. Ambitio jam more sancta est, libera es a legibus.

Quos mores Z inquiunt is i. Monasticosne dicis ξ in quorum aesta striptores isti toti incedunt, qui ne viam fuere possunt ad prudentiam ituris t

Dii monerint meliora atque amentiam averruncassint.

' prudentia est calliditas, quae ratione quadam ji potest delectum habere bonorum & malorum, ' ex. o I. scientia quorum ipsa constat, & quam consideratas ' quitur actio, ejus exempla si sequi student, ab his scriptoribus sument. At Abbates&Episcopi fuerunt Quid erilo Z Fugit ne in omni quondam actione atque

administratione Imperii Romani praecipue floruisse Episcopos & Abbates ejusdem Imperii Principes Z His domi militiaeque primi in consiliis , hi bella gerebant, hi Imperatorum castra secuti, hi Duces, hi signi seri. hi a lateribus Regum, in Palatiis summi , &, ut multa

paucis verba obnuntiem, Imperatorum τὰ mrat. In hac parte haec sunt: videamus nunc quid porro utilitatis oflerant in suo cuique statu. Habemus eXempla valde,

illustria hominum perditorum , qui Ecclesias Lepe malis labefactare moribus conati siint, & quo pacto illis obviam itum in tempore a viris probis ac sanctis.

Habent Ecclesiiastici ambitio rum oc aVarorum ne quiter expetita machinamenta, quibus docti eadem ubtia , ceu pestes Ecclesiae & ipsorum auctorum, sanguine viperino cautius vitent atque fugiant. Habent Laici, quibus auctoritatibus pietatem relictis rebus omnibus debeant praevertere. Habent Aulici velut speculum, in quo pravos & periculosos mores,ambitione & avaritia, interim

14쪽

DEDICATIO. interim etiam dolis, sitnulatione , & criminibus corruptis contemplentur atque ob oculos ponant. Habent Nobiles clararum famili rum non insuper habendam vetustatem. Quo nomine Ephemerides quam maxime tele faciunt commendabiles,ut vel earum gratia multum mihi Nobilitas nostra se debere fateatur necessum cst. Multa praetereo: graviora enim facta sunt, quam memorandi apud te, Reverendissime dc illustiissime PRiscEps , nunc sit locus. Omnia ad arbitrium CELSITuDi Nis T. collata sunt. Debentur enim C T. Scriptores isti loquodamjure atque merito, non tantum quia plurimas vessinas Anteces rum tuorum Archiepiscoporum exlequuntur, Rrum etiam quia milia floruerunt ditione Metropolitana. Est quippe omnis haec Alaman

nia sub iis C. T. jurisdictionem dc potestatem ticlesiasticam subacta. Quod si quis negare sese studeat, clamant ipsi Auctores, sitorumq; stri

ptorum usuram nemini, quam C. T. pendendam uno ore fatentur. Absque hoc foret, sunt ali ae Caussae innumerae, quae me ut C. T. Viri tem grata memoria, ipsum vero nomen animo grato per uar, impellunt. Principio dum lacram Sedem uti primariam auguste veneror: ut Metropolitanam, legitimc observo: ut Principem sancte colo. Scilicet sub ea mihi primam lucis hujus usuram datam arque concessam fuisse. Deinde singularis ac propemodum unica C. T. iacilitas, unica hum

nitas , cum Principali quod dissicillimum est gravitate consentiens;

qua omnibus in rebus tam crga subditos quam vicinos ita te exhibes, ut

T. C. metuant velut Dominum, &juxtim quasi Patrem non jam diligere , sed amare u ideantur. Quibus artibus id essectum nullo neuotioirmaetrasti, quod alii vi & armis nunquam potuissent. Etenim ut su jecti pariter cum vicinis tutam tranquillamque pacem, cujus dc ipstim nomen dulce dc res salutaris est, traherent, tua perfecisti comitate.

Dignissimus me Hercule pacifico Sc gloriois imperatore Archi canceularius , qui Domini prudentiam , cujus res gestae iisdem quibus Solis

Cursiis, resionibus ac terminis continentur conjunctam cum justitia adeptus existimaris, ad ea omnia, quae vel timenda sunt in Romano Imperio vel providenda, dc animo dc consilirearatus. Et his optimarum

virtutum copiis ornata atque praedita C. T. concinnat ab earumdem studiis non anhorrere Domesticos, quorum prudentiam, industriam, humanitatem, ac benevolentiam cum civibus salutarem, tum gratam

exteris siepissimeperspeximus. Quis M untiam adivit, nec vidit CL. V. Francistum Philippum Faustum, C. T. Cancellarium silmmis flor re laudibusὶ cujus in Repub. tua maximis gravissimisq; caussis cognita

M inprimis probata fides, industria, patientia, labor, M animi magnitudo. Ipsius quidem humanitate quid mihi exploratius esse potest , quam ut summam erga me etiam absentis obtinerem, universa familia omnibus in riuus declaravit Ue quod praefiscine dixerim in virum graviorem , pleniorem ossicii, de bonorum studiosiorem non compererim. Hoc Principe, his Consiliariis Res stat Moguntina, &ut proporro atque aeternum felicitetiar, id vero DLUM OPT. MAX. ex summis precibus ven ror quaelbque. Cujus mei voti testes venire volo hos Scriptores , quos nunc C. T. moro majorum DO, DICO, CONSECRO, meque pariter cum illis , bene vertente Fa. Oventia. Francosurdiae. IV. NON. Septembr. A. N. C. cla lac uti Romussis σ-T.

Melchior Halmiusfeldius Goldastus,

Helveti .

15쪽

SILLABUS

SCRIPTORUM HOC TOMO LCONTENTORUM DE AuctoriAufiae eorum Scriptis. pag. r

- - - in Conrassi fatanensis casus.

. e sdem Fabar. Catalorum Azbatum

M aluerat atrari Abbatis Augiensis de Auctoribus 2 eorum Scriptis

α ta sonem Ee miraculis S. Uthmara.

16쪽

MELCHIORIS GOLDASTI

Sacrae Caesareae Majestatis, Electoris Trevirensis,

Pluriumve Gemianiae Principum ac Statuum

Consiliarii

MEMORIA,

ORIGO, RES PRAECLARE IN LITTERE

GESTAE, FATA, OBITUS,

SCRIPTA DENIQUE ET

FIDE DIGΝISSIMIS, MAXIME

VERO MANUSCRIPTIS FONTIBUS

ENARRANTUR.

AUCTORE ET COLLECTORE

FRANCOFURTI ET LIPSI MImpensis , IOH. FRIDERICI FLEIS CHERIM DCC XXX.

18쪽

Ualis cluantusque fiterit is cujus Vitam describendam uiscepimus, vel ii noverunt, qui in Reipublica litteraria a manibus pedibusve sint. Mereri itaque omnino ejus curriculum videbatur, ut quis ei paulo curatius describendo animum calamumq; adiiceret. Qui vero id praestaret, hactenus nemo fuit aquantillum enim ejus est, quod in Lexico Univcrsali Pudiano , in Dictionario Rutiam, apud Asorerium, in Centuria VI. Bbliotheca Histirica Hamburgensis, in Lexico Eruditorum, apud& alibi reperire licet i Hinc ego motus opus derelictum invasi, ob monumentorum in tanta inopia copiam , ad id pr aestandum reliquis fors accommodatior. Congessi quae potui, hujus enim omnibus numeris abselutam Biographiam quis expectet ls certe, qui nesciat, propter continuos errores , ejus litteras, Bibliothecam & omnia alia huc illuc dispersa, maximam partem vero nauseagium fecisse. Possiant alia cene stiperesse, qine me fugerunt, hinc publice corum possetares inventoresque rosatos volo, ut cum nec locus nec ratio desit alias iis commode utenm, mecum suas copias communicare ne graventur. Nunc propius l

MELCHIOR noster, aut si Orthographiam illius aevi amamus, MELIOR ab HAIMENSFELD dietiis GOLDAST, nonnunquam

ca Vide Epistolas ad Golitastum 1 Thulemario editas passita in limine , at Goldasti nomen, si Stuehianas demata reliquae fere omnes ab anno I o. scriptae ostentant, neseio ouo Goldasti consilio . qui hae variatione inimicis, inprimis Grei mo, salse geminae sens p. io 8. ridendi ansam sebministravit.

Irimas auras vitales carpsisse dicitur Espae iura J praedio avito prope pistopi-cillam in Helvetia, patre essitus Henrico filio Conracli, a)

matre vero H. von Gontraniau, patricia gente Episcopi - Cellensi Creta, quae circa annum C Io I v. animam exhalavit. ί3)

19쪽

Natalem naetiis annum MDLXXVI. diem vero trium Regum, Ο

prinam lucis usuram inverit 137s. Festo Epiphani retuleruηrnam mensis, Bad dira, B Laxis Eruditaνum. at si consideremus. ipsum Goldastum Replicat. pro Imp. e. 4.sbi ipsi, postea eidem Greiserum in gemina Desens. p. I 3. A. D. ci I cxt. aet tis annos xxx tir. tribuere , subducto calculis natum credemus cras xxxviii.

III. Gentem illam cui nastendi conditio eum inseruit, ipse noster passim ut nobilissimam antiquissimamque depraedicat, praesertim indu evicis suis; 1ὶ

1 Dedi eatione , his verbis : Nam siqua est Historiis & famae publieae fides, Erehimboldde Haim insisto, is qui primus Coldaiti cognomen est sortitus, possessione sua in arto Brixiano vi expulius, perveniens in Alemanniam , quam nune Sueviam quoque Acimus. pagum Nibelgovium, a Comitibus Monis ritis, qui tum in eo praepotentes . bona praediaque accepit, cujus posteri, cum alii ab ossieto Episeopi Constantiensis elsent, alii Abbatis S. Galli . ab illis in Suevia possessiones in benefieium , ut loquuntur habuere, cui rei argumentum dant non pauca , nec nupera in utroque

loeci monumenta.

id certum sane exploratumque est , suisse Goldatas gente nobilissi mos iis in locis, ubi noster lucem Vidit, id enim praeter multas chartas in Alamannicis Scriptoribus Goldasti extantes indicat lc haec: et

ca Noverit tam praesentium quam futurorum industria, quod Gerungus Coidasto de Haime veli domum eum domate scut , coniuge sua jure proprietatis acceperat Hebvviga nomine . junctoque domate quod ab odatrico comerat, in praesentia Domini Venerabiliς Odatrici hujus nominis quarti fratrumque suorum B. Gallo Jure legitimo contiaclidit, eo pacto, ut frater suus si superiaixerit. noupum fratribus in anniversis rio minii iret, fratresque missam pro fidelibus in ara publica celebrent. Itemque de beneseio ad Stadeshovim annuente Domino Manemido cunctisque fratribus a sentia entibus praeter censum qui prius exinde persolvebatur. 1 upus fratribus in anniveria. rio Helvvigat eodem pacto ministretur & Egilolius statruelis suus idem beneficiunt recipiat. Adium Anno Domini MCCXX. .

Non defuere etiam gloriae Goldastiditi Stumpssiani Chronici editores vovissimi, dum non modo integram ejus prosapiam, sed insignia quoque in opus sivum retulerunt,

quae eorum opera, cum Historiae Viri in multis lumen accendat, eamni iciendam duxi integram

20쪽

Nec dispar opera suit ficti auctoris , qui Franc urti 1613. q. imprimendam curavit Earini Gruberi Prupergasiam Goldasti ados , se de Nobilitate familiae Goldastinae in Stemmate Haimilis Didiano , ubi inprimis familia: Goldastinae hujatis splendorem elevat. s

1 Librum ipsum non vidi , in Anglia tamen eum exstare me docuit Thomae Gree Ca talosus in eerta capita sive Classes Alphabet leo ordine eoneinnatus , plerorumque omnium Auctorum qui de re inraldica scripserunt Oxonii r G Au rem esse suspieor Ioseam Matirum pastorem Glat feldensem in Helvetia . doeente EpisL ad Goldes L Thulemiriana LXAXIII.

Haec vero licet ita sint, licet etiam Goldastus ipse sitae gentis imagines multum jactarit, suere tamen alii, qui nomaihil heic dubii sibi hae Tere profiterentur. S

O Inter hos nomen suum profitetur Riseria Ttnt L eurieus. Bibl. II 4. p. 93 o. seq.

Me quomodo haec se habeant latet, id stio, nec infensissimos Goldasti adversarios nobilitatem salse sibi assertam ei objecisse, quod omissuri minime erant, si nostrum hic auribus teneri posse eis fuisset com

perium.

q. IV. aicquid autem de spiei idore gentis sit, pauperem eam filisse

dastiana novit non ibit in ficias, unde provenisse existimo, ut fratrum neuter admodum celebris extiterit. Fuere autem nostro

fiatres Iacobus & Georgius, quorum alter Francofurti, alter Tiguridies suos exegit, praeter hos vero Sebastianus, qui dira filii vi, Argentinae ct cIII. in rotam aeuis est. r2

Hactenus de parentibus, gente, agnatis': hunc ad nostruin revi mus , necessum est. Hic Episcopi - Celth apud Parentes educ

matrem non admodum aequam expertus est a