Johannis Abrami Mercklini ... De feliciori nunc quam olim medicina diascepsis plurima neotericorum inventa medica breviter complectens

31쪽

OUAM OLIM NEDICINA.

P tractatis sic leviter Princi.

palioribus Medicinae partibus, ad Ministias deproperabimus gradum. Quas in ter primas commimiter tenet PHARMACIA,sub qua simul novam ejusdem partem, C HIM I A M, quae non immerito Celeberrimo Georgi laedebo in alma Satana Pros Publ. ordino Patron ac Praeceptori nostro )ugi observantia aetatem proseq uendo ipsistima Pharmacia selectior audit, complecti nobis liceat. Haec etenim est, quae tot stupenda nobis Dei Omnipotentis opera patefacit, Medicumque reddit

ἰσεθ', ἰπολλων αντα θον οι λλον, quae tot pandit Naturae am

cana ; quae Sympathiae& Antipathiae effecta admiranda inquirit ; quae tot antehac ignotas Medic mentorum prςparationes , Vegetabilium denique, Animalium ac Mineralium abditos, & in ipso Naturς sinu reconditos usus detegit: ut ita in genus h manum ingrati sint, qui hanc Artium Dominamia,

debita veneratione non incOIant. HInde nimirum fit, quod Phamaeopolia nostria, duplo, ne dicamus amplius auctiora hodie conspuciuntur, ob pIurima quς in iis prostant, Arte hac Chimica parata maximarum Virtutum indica, menta: Ex TRACTA, ELIXIRIA, Es SENTIAS, TINCTURAs, SPIRITUs, AQUAS, OLEA, MA . C a GisTE

32쪽

BALSAMA, FLORES, SALIA . qiiς tanto magΨ Presus iὰ sal cu sunt antefer-da , quanto iis sunt puriori; cum crassa & impura materia, que illis antea impacta erat, per destillationem artihciose separatur, & affusis propriis suis menstruis, qualitas omnis nociva adimitur. Et sane,si quid est in tota Medicina laude & com

mendatione digmam, Inventio certa remediorum

chimicorum, miram jucunditatem AEgris prebentium, id erit; Nam licet eorum quam minima st d sis ; virtute tamen Galemca pharmaca, triplo majore etiam dosi exhibita, multum superabunt. Actum esset de Prςsidiis generosis, jucundis, delicatis, si non ex Chimia illa mutuemus. is serthodie nisi exserdati exoletique palati, mensurataS illas Hippocratisas potiones; illa fastidiosa Galeini ca thartica, postquam aliquot Essentis cujusdam aut Spiritus chimice extra ii gumilς, parem non solum, sed & meliorem, citiorem, tutioremque edere effectum , satis superque comprobat , sallere nescia V

- Quemadmodum autem, quo quid est nobilius , tanto magis infestatur ita etiam nobilissime huic Pyrotechitis non desunt imperiti Thrasones & Lu

cifugς plurimi , pr cipuE sub hoc Coeli climate, qui

ex mero odio, aut prolanda potius ignorantia ple No gutture clamitant: Medicamenta Chimicorus

33쪽

eila, pericqiosa, violenta, nidorem ingratum redolentia &c. Sed quibus dignissimum patella prubuit operculum Saertissimus ille Nature investigator Ol. Porri hi/ιs, in Dissertat. de ortu Pro gressu Chiisia: is manus istis, inquiens, pharinacet Chi mica perictili omni a rant pin insipientis etiam Gai nica totidem adi sunt, in dextris totidem jurentum. Innoxia quippe fiant Medicamenta chimica &tutissima, magnςque acti vitatis, modo recte utentem nanciscanthi r ; adeoque nosse hq c omnino oportet. Imo si sectilum prςsens aspiciamus, non sinit illud nos esse Medicos bonos & absolutos sine Chimia ;quq una cum Anatomia stupenda accessione Medicinam adeo beavit, ut qui hodie laude dignum alia quid pr stare velit, mediantibus hisce duabus id sacere debeat. Hanc in rem apposite perquam non sine laudo nuncupandus in edelisu, Pharmac. in Art. forin. redari p. m. D Hodie Medici vimine non dicam indignus ea ,siarim miser Medicus . qui Chimiam ignorat, miserior limodis . ni

Ex Laboratoriis enim chimicis addiscent Mis chimici v. g. Hepatis , Iienis, aut alius visceris i flammationem, non sola aut sella illorum Dec Etis refrigerantibus, extingui; sed potius liquoribus acetosis, ex Nitr. Sal. itriol. Sulphur. elicitis, & cum liquoribus convenientibus permixtis , nge melius

34쪽

M, DE FELICIOR F NUNC

gemit ac profligari posse experientia id abund

comprobante. ι

Quis ardentes hodie seMes coercet se inisi Spirit. Sal Spirit Pitrio Dirit. Stilphur. in subsidium vocato' quis facile accessiontimiuitra sistit, sine plantarum Sabbus e quis animi deliquia sine cep vesicis Spiritilus suspendit ξ Ut sexcentos litas usus , ex lae, cundillimo mimi fonte promanantes, brevitatis,

Abunde igitur liquet, quid sentiendum sit , de ii sis Tenebrionibus & Misochimicis, qui rident

contemnunt omnia , sapienter a Philochimicis in venta L posita. Sed quid inde ξ nam. i. Dente Theoninplicet resis, petatvrstrisso Arta nen ipsa suum Ars commetendabit Alumnum. Silentii peplo prςterea invol vere nefas sit, illas ante aliquot demum lustra in Belgii Se Aneliae tabernis frequentes, mox & ad nos deductas , decantatissimi usus potionesi, T H E E. C OF F E E & C H o c h A T A , quas non minus ex miniis incunabulis ortiginem duxisse suam,atq; non contemnendo usu Medico pollere, certo pessitasum nobis imus .

Nascitur autem Thea vel Ra in China&Jap na ,& perhibetur Arbor. Myrti similis, e cujus soliis Sole siccatis potu, iste conficitur quam maxime ho, die familiaris; qui multiis in omi hus, cenebri vervosi generis Morbis creditur. Certum tamen

35쪽

- UAM OLIM MEDICINA .

est , Spiritus hoc potu mirum exhilarari , reddiqu fluentes; unde Hypochondriacis maxim8 confert. Et quia suspicatur, solia optime notς ad nos raro, aut non omnino advehi ; nonnullos sita movit curiositas, ut eodem modo Neromca de Chamaepisγ, cum non minori propemodum effectii utantur. Potus Cossee e baccis cognominibus ex Arabia ,

Persia & India delatis, paratur. Qui licet ob gratiam saporis, nam crustam panis ustulatam sapit ad sui usum neminem lacile alliciat; nihilo tamen taminus plurimi Europs Populi, potumdictum, qua , fiat, nescimus, copiosissime pitissando, in tabernis desidentes, tempus hodie saliunt. Cacoas Mexicane Incolis illi dicuntur fructus equorum nucleis cum aromatis quibusdam componitur massa , quam Cho lata nuncupant. Ea in Aqua, Vino, Lacte, aut alio liquore idoneo soluta fit Polus,in Hispania jam pridem celebris,nuper etiam in reliquis Europς tractibus satis notus. Usus eiusdem pre aliis est laudandus; frigido namque Ventriculo multum prodest, viseera corroborat, vires prostratas restaurat, Venerem valde proritat ,&optimum prebet nutrimentum; unde Phthisi & Atro phi. e cautὸ adhibitus, *pe medetur. Biliosis, loco aq tig aut lactis, a Medicis qua Enditia aut Cichorii vel Emulso quattuor Sem. frigid. mlor. commode substituituri

π Tribus

36쪽

4 DE FELICIORI NUNC I ribris hisce potibus recensitis non immerito adjungimus , illud hodiensim nemini non notum sumi- sugum praesidium, quod ab Authore suo Nicotio , Nobili Gallo, coiia1,a frequentius vero T A B ACUM vocitatur. Planta Veteribus prorsus incognita , Se itidem ex Hispania primum ad nos delata. Nihil prosecto unquam produait Natura, cujuSusus tantilli temporis spatio, iam late sese e Xtendit, quam istius, adeo ut omnibus quasi Gentibus sit fa miliarissimus . Usus vero citi Idem Medicus, quem Phlegmaticis ad defluXiones sistendas, & e Xternς Vario modo adhibita praebet eximium, a Plebi longe vilior habetur illo, quando in cauponis, . adterendum otium copiosissime hodie sugitur, ubiccmpotationibus inservit, quas, sugentium sauces calefaciendo, egregiePromoVet . . De altero, notillimam hanc Herbam usurpandi modo, quo ordinarie ea sola, aut cum aliis remixta,

in pulverem, & more Hispanico in alco hol redacta, naribus sumatur, nihil in quod dicamus. Nairi plurimi ex perversa tantum illa utuntur consuetudine, quae hic imprimis locorum adeo increbuit, ut nonnulli ne per momentum quasi eo carere valeant,& intra unius dici spatium, incredibilem sepe quantitatem consumant; clim tamen urgente necessitate, meliora multo & Rheumatismis magis appropriata in pharma copoliis habeantur Sternutatoria.

37쪽

QUAM OLIM MEDICINA.

Q Si tum servantes ordi

nem, ad C HIR U R GIA M, vetusti

simam Medicinae partem breviter pertractandam, nos accingimus, visuri, quanto prae illa veteri hoc AEvo exerceatur felicius.

Ubi primo se silit V. S. communissimum sinant ac praestantissimum ejusdem praesidium; quae ipsi, bone Deust quam non alio longe, sed citiori, tutiori, jucundiorique modo, celebratur nunc quam olim Ille vanissimiis Venarum brachii delectus, quam non mentes Hominum quondam adeo dementavit, ut piaculum irremistibile crederent, si quis unam pro altera tutudisset incautius. At nihiI penitus interesse, utra aperiatur, continuus ille Sa guinis circuitus, ipserumque Venarum brachii r morum idem exortus,adeo luculenter comprobant,

ut nisi qui sensibus fidem negare velit, inficiari id neutiquam queat. Non est itaque, quod de elletenda ea multum stemus, quo nempe nihil aliud efficiemus, quamsut AEgrotum & timidiorem reddamus, & in majus sortean conjiciamus damnum. Eligatur patentior,& via qua potest tutissimi ibimus. De ARTERIO TOMIA quid dicemus e Perico Io plenissimam eam esse omne credidit secutumam autem eundem sanguinem qui Venas occupat, in D mento

38쪽

mento quali Arterias itidem ingredi, Circulationis lege docemur Unde si aeque per illarum ac harum sectionem, Sanguis elutriatur, depletur ac imminuitur, & per illas quidem multo eommodius minoriqtie cum Circumspectione, frustra omnino Arteris pertundi nobis videntur. Hic disquisitionem jure meretur, illa a superius dicta diversissima Venarum sectio, nori evacuandi

sanguinis gratia ces ebranda, sed certi liquoris , Instrumenti appropria tiope, injic tendi ergo dicata pquam C RURGIAM vocant IN FUSORIAM vetci Umilaam 2 eo Mamr Inventum inter tot egregiae

felici hoc seculo in lucem producta, non infimum.' Primi qui eam exercuere suerunt primusq; Author perhibetur D. Wreu, Math. in Acad. Oxoniens Pros Publ. quem statim exceperunt splendia dissimum illud Acad. Chiloniensiquondam Lumen, DK Dan Ma)or, ῆι ἐν ἀωlia , itemque Carol. Fracassatus, Jobi Sigi . Abholte & Desideratissimus Michael Ett--llerς qui varia exserimenta in Chirurgia hac Infusiuia secerunt, ac eximium usum eiusdem publicis scriptis sunt testati, ad quae curiosum Lectorem re

Clim namque animadvertissent muItoties, qu modo ex qualicunque corporis rerge ration ,

aliique infestis causis, Variola rum v. g. Morbill6rum , Pustularum purpurearum & miliarium', Pete-

39쪽

QUAM OLIM MEDICINA. I

chiarum , aut aliorum Exanthematum ad cillim primum delatorum, improvisore rcsu subitat .cae Li-pothymiae gravissimaeque AnXietates insecutae sint saepe sepius, praesentissimis etiam incassum tentatis remediis ; de novo aliasque incognito praesidiorum genere solliciti cogitare coeperunt: ubi tandem invenere,qtia via in dissicilioribus quibusdam & seini desperatis casibus, in Venam AEgrotanti sectam, liquor aliquis silmmae virtutis ac subtilitatis, per Tubulam ad hunc finem affabre fabrefactum, possi adigi; quo scilicet sermentatio Sanguinis ressistitetur , sudoresque revocentur & eliciantur. Nec est, quod de felici successu , ipsiusque ope rationis utilitate quisquam amplius dubitet; cum plurima eXempla in modo allegatis Authoribus reperiantur, quae mediante Clysmatica hac nova adeploratissimis morbis, liberos evasisse agros con

firment.

Infusoriae hujus Artis sagax indago, acuta: quorundam Menti suppeditavit ansam, ad simile quali

comentum, quod TR ANSFUSIONIS SANGUINIs

nomine venit Neophilis. Losdem agnoscit natales haec, quos modo descripta Chirurgia Insusoria; hac tamen differentia , quod Transfusionis Sanguinis e Bruto in Brutum cxercendae, Angli quidem, eius vero e Bruto Hominem , Grio primi Autores perhibeantur. Da EGN

40쪽

3 DE IEI ICIORI NUNC

IE Gerii ita nostiis nominatus Joh. D.rmel. Agajor,

occasione Chirurgiar Infusoriae, de transfundendoctiam e Bruto in Hominem sanguine non minus deliberavit ; cui merito adjungimus superius memo

Iero in Disputat. de Chirurgia bifuser. per literas ad ipsum olim hic Patavium missas,inter alia testatur, set. t. jam ante aliquot Annos & publice , & privatim docuisse,quomodo in Melancholicis,Epilepticis &c.

Sanguis ex Iu vene florido in aegrum mittendus. Experimenta circa Sanguinis Transfusionem ae Bruto in Hominem, pro debellandis variis Mo bis habita, tanta quidem invenire licebit, quanta circa Chirurgiam Insiisoriam, sed impari longe eventu: cepissime enim post institutam hanc Sanguinis Transfusionem, non de curando amplius gro, vertim sepeliendo, cogitandum fuit ; de quo pluribus videri potest, a ternum Devenerandus D. Parens nocter , Ducalis ac R eipubl. Norimbergensis Medicus, qui intcgrum Tratitat. de Oritic , Occasu Transfusionis Sanguinis edidit. Caeterum tertia Transfusionis Sanguinis species, quae fit ex Homine in Hominem, & ipsi naturae convenientior, & AEgro utilior videtur; quod inter Animam ac Sanguinem Hominis & Hominis, major utiq; convenientia intercedat, quam inter Animam ac sanauinem Hominis Bruti sinterim tamen, rectissime