장음표시 사용
131쪽
hoc linguario sabello ut maria sua sponte uicta vento in tu mescunt: sic Principe uatura sepe boni aut mites, per incendiarios istos inardescunt. Perniciem igitur alidam,& Variam, in Calumnia nunc habetis quam Christiani nostri veteres praeclare intellexisse mihi videntur, cum patrem omnis viti, imo ipsum vitium, monstrum inquam illud ab inscrno,Graeca voce Diabolum, id est calumniatorem, proprie dixcrunt arbitrati scilicet, nocentissimum hostem, non alio nocentiori nomine potuisse designari. Nec minus indomitam eius vim legislatores prisci considerarunt quicum vitia cetera legibus aut poenis
coercerent: huicini,quod miremur, apertos carceres ictui liberum campum cliquerunt ad nocendum. Ite enim per omnes hominum gentes: filior aut nullam mihi dabitis, ubi vitium hoc legum stomo aut sanctione comprimatur. Apud Athenienses quidem mulcta pecuniaria calumniatoribus fuit, fateor aeud Romanos frons ijs inusta cliticrae nota sed nemo erret; non istis meis susurrionibus, dumtaxat illis qui in iudicio iublica accusatione calumniabant tir. Quid ergoΘaut tam caeci illi,ut perniciem hanc non viderint aut tam fatui, ut visam approbarint Nihil horum sed scienteri iudicio
vitium extra, poenam habuerunt, quod esset extra medicinam.
Mediocribus amnibus repagula sua sunt communi alicui diluuio qui aggeres resistunt Orbem terrae Calumnia inundauit, haeretri habitat in pessimae huius naturae medullis nec iam
inter culpas censetur,sed mores. Quid facerent , opinor,quod prudontes, pudentes medici, qui nec cancro manum timere admouent nec labi. Itaque mali magnitudori diffusio asseruerunt hanc in libertatem nec comprobataea,cum desperata est. Sed ne lon mori oratione me fati em , vos detineam flectere hanc nauim ad portum incipio, venio ad tertiam, ultimamque partem , quae est de Calumniae cautione. Quam si quis ita accipit, ut immunem tutumque ab omni calumnia futurum se speret: nae ille errat, S cxigit a me quod non est virium humanarum. Prodeat, non dicam Thales ille alumnus Sapientiae, sed Sapientia ipsa numquam eum dabunt. Quid ergo est duos tantum velut clypeos suggerere possum, qui vim aciemque eius inciarrentis frangam kretundant. c quibus priorem:
132쪽
rem,Innocentiam alterum, Paticntiam appello Innocentia inquam ante omnia te muni,quisquis efffugere vis malaeri hiantis huius diu ς mortum. Nam ccrte qui vita integri,lingua cauti, aftionc modesti: quid ab itinacant 't locis laeuibus xpolitis aegre sordium aliquid adhaercscit sic mal dictam sedem vix inuenit in vita puriore. Itaque saepe lcgmen hoc prosuit mentiar tamen, si dicam semper Ciceronem scio clibere Dignis in aquam coniectus continuo restinguitur sic falsum crimen in castam υι- ram. Utinam tam vero, quam di riciquam multos enim vel putillimae, paene supra hominem vitae calumnia laesit, laeJct keficaciter est: adeo ut sanguinem omnem a i)s succumque
duxerit bonae Famae Nec miremur. Calumnia enim,Vt docui,.
mendacio fere grassatur; Mid tuto: quia apud iudicem unum idoqui non quaerit plerumque, scd credit. Itaque rem hanc prae magno Oratore vidit melius magni Regis adulator, copria qui idem rid ira monere solitus, aut vis in quo is esse confingendum. Vt enim,aiebat, utius maxime sane manebit tamen cisatrix Pesti lens sed ita me Deus amet, ingeniosum dictum in cui origo, atque item fides, ab ipsa nostra natura. Insitum enim plerisque hona inum . non solum patulas sed citam credulas aures delationibus haberes Mid magis, si ad laesos eae pertinetit, aut laedendos. Et cum semel aspersus sis, vix est ut plene eluas hanc labem Suspicio in qu Mn manet, ubi non crimen. E go altero etiam clypeo meritore muniui quem Paliciat iam di xi. Eius vim , Lim hunc esse volo, vi cathnanias quas vitare non potes, sortiter& erecta cervice feras. Varronis argurum olim dictum fuit deis laconiuge Ferendam eum, aut tollivdum esse tu usurpa in primima hac viperariana. tot cra, quod non, tollis Feras autem imis spernas. Vt bonusis animosus miles uiari circum alaas crepitantia cla contemnit sic vir robust in sapiens dicteri . Quid enim tibi tortunt 3 Famam Zbona ea sempcr erit apud bonos Virtutem aut sapientiam non
sibi acent ea a ibitrio minano . Denisue cum omnia carptoresisti fecerint, dixerint vero altoque animo clamabis, Omnia mea mecum orto. Qitini si infamiae ramen specio moueris bene, si
v a sin autem falsa quid ad ted Ne apolica tibi, non eam habes Diogenes ille Cynicus altae sapientiae vir, qui non vicit
133쪽
solum hominem, sed excessit, dicere solitus cum turbae subsan- omnia sue scommata sc audi, quasi iacta in alienum. Nemo
ab istis contetur aut contemnitur, nisi qui ante se contempsit. M. Cato , Romanus ille Socrates , in os percussus a quodam, cum idem satisfaceret deinde, deprecaretur: Non herciales, inquit, animaduerteram Oeximium supra viros virum s qui ai lius meliusque putauit non aonouisse iniuriam, quam ignouisse. Et vero,si iudicio examinamus, quantula ista sunt, quae nos turbanes rerum plerumque nihil jed verborum aliquot nugae quorum maior etiam pars constat vitio interpretantis. Noli ea intestigere, periit conuiciatori contumeliae suae fructus. Haec vera,Auditores,haec solida in Calumniam arma sunt: non illa quae vulgus surpat, reponere vindicare. Vt in via, si canis aut equus luto me adspergat, non excandesco statim vicissim in illum regem; sed potius me purgo ita hic faciendum, omnes isti pro caniculis aut equuleis habendi,qui non iudicio sed impetu te protervia laedunt. Sed iam desino, 6c complico, ut sic dicam, Orationis meae vela Tria haec audistis,Foeditatem huius viiij, Pemiciem,Cautionem. Oro, obtestorque vos Auditores per Deum immortatem,spernise a vobis longissime hanc pestem; nec a linguis solum, sed ab auribus etiam vestris. Peccat enim hic non modo qui dicit calumniam,sed qui excipit: ut serrum ignitum tangere sine noxa non est, non item assistere amburentibus hisce linguis. Blandiuntur, insinuant, scio verbis comitatem,vultu amorem praeserunt vos mihi credites aspides illae sunt,&venenum suum inspirant sopiente quodam ωfallente morsu. Qu'd ad ipsos attinet, nihil eos moneo voveo 'imprecor
cum Davide potius : Muta fiant labra dolos , quae loquuntum
134쪽
b AEVsiactarum Epistolarum Centuria, exsu- premissam lucubrationata Ius m Lips IV. C. Hem, si in ordinem digesta, quia mirum Clarisi ridem ereptumorbi restituat, μι --agnus semper inter Magnos fuerit, mulinter ostendat; merito typis enusta, iuulgabitur Actum Am
135쪽
V DoL pH v sECvNDus diuina fauente clementia clectus Romanorum Imperator semper Augastus, ac Grmaniae, Hungariae, Bohemiae, Dalmatiae, Croatiae, clauoniae Rex Archidux Austriae Dux Burgundiae, Stitiae, Carinthiae, Carniolae&Virrembergae,ic Comes Τὰolis,&e. Nostro&Sacri Impe' fidelidilecto Ius To Ipsio gratiam nostram Caesaream.Postquam inter alia,quq DEVs immortalis hominibus liberali manu dedit dona, illustria inprimis illa, quasi diuina stat, quae in litteris liberalibusque disciplinis consistunt, quibus scilicet
homincsnon tantum ab animalibus cetcris rationis expertibus, sed a rudi etiam Mimperito hominum vulgo ita diiunguuntur,ut tanquam Dij quia dam splendescere in terris videantur rem sane praeclaram seque dignam
illi praestant,qui diligentaemiis ipsis in litteris ac disciplinis operam ponunt:
praeclarissimam vero Rcipub utilissimam,qui eas ita excolunt, tali rum menti docendo,scri Molumina privstrant, eosque cxignorantiae tenebris quasi manu educant. Quosexcitare,quos amare atque animas
addisnitatis nostrae munus, ad quod Diuino vocati Mneficio coique sumus, inprimis rimnere existimamus. Cum itaque ab iis, qnobis spectata fides, quique iudicare de Litteris possitat, acceperimus, imsigneste animi ingcatique tui dotes tibi a natura instas a primis temporibus aetatis tuae ita litterarum ac disciplinarum studiis excoluisse atque ex ornasse, ut olim iuuenilibus adhuc annis praeclara florescentis minimeque vulgaris eruditionis specimina praebueris, dum obscura in antiquis G moribus loca, quae quaedam tanquam histra erant, illustrasti, Quaeque in is iniuria temporum deprauatavi comariasuerunt, restituisti, dum vetusta Latinae antiquitatis rudera in nouam lubinde structuram singulari amficita eleganterconuenisti: ad exquisitam adco raram doctrinam, quae rha gnam de te apud doctos quosque virus opinionem cxcitarit, peruenide, eamque variis abs te libris acri S uxaui cum iudicio scriptis atque in lucem editis ostendisse, ut in coquod tam feliciter tractis scriptionis genoresa cos tibi pares hodie repcrire sit iam vero matura te aetate virum, viro magis magisque digna, & viris doctis grata ac Rcipub utilia scribere, quae. que a primis illis Romanis olim auctoribus scripta luerunt, mendis purgare, drac imos quosque ex Musarum hortis, in quibus assidue verse
ris, flores colligere, concinnare, quibus Lectores mirifice recrees,, eo rum pectus ad prudentiam, probitatemque informes haudquaquam pra termittere voluimus, quin Reipub ad quam haec abs t ornamenta con feruntur,cause, Caesareo te nostro elogio decorandum, & quamuis per te satis ipse animatus sis, animandum magis patrocinioque nostro est dendum pro benigna nostra in te susciperemus voluntate. Quoniam vero lucubrationibus atque operibus ruis in lucem edendis, peculiarem te eligere velle Typographum, accepimus, Diplomate hoc nostro priuile gioque te&Typographum tuum aduersus quOriimcumque frauae, qui lucri causa, quod fieri solet cadem cudere aut typis imitari teste velint, munitos cupimus. Gmobrem proauctoritate nostra Caesarea decernimus,statuimus, vetamusque, ne quis Typographorum, Bibliopolarum, aut
136쪽
aut aliorum, qui librariam negotiationem exercent, eos libros, quos tu editurus cs, quocunque modo, charactere, aut sorma, siue integros, siue aliquam comm partem typis imitari, edere, excudere, aut venundare in uasacri Romani Imperio, licgnorumq; ac Dominiorum nostrorum hae reditariorum fines triginta annis proximis primo editionis die compilaeandis, absque tuo tuorumve haroedum consensu audem Hac autem lege ad a, uti tria ut minimum cuiusque libri cxemplaria, quemadmodum moris est, ad Imperialem nostram Canccllariam mittantur. Si quis vero edictium hoc noltrum transgrcssi, violam, aut contemnere deprehensus
fueriticum non selum ciusmodi libris, tibi, haeredibusve tuis,auxilio Magistratus, ubicunq. reperti sucrint, vendicandis, priuari, sed triginta etiam Marcharum auri puri mulcta , cuius sumissis quidem Fisti nostri Procura toti,fraudis vindici;alter vero semissis, tibi linedibusve tuis pendatur,puniri volumus.Mandantes,niuersisti singulis nostrises sacri Romani Im perilsubditi si fidelibus dilectis, tam Ecclesiasticis quam Politicis, cuiuLcumque status radus aut ordinis extiterint, praesertim vero iis,qui in Maagistratu constituti, vel suo vel supcriorum tuorum loco aut nomine, ius dicunt, iustitiamve exercent, ne quemquam hoc Privilegium nostrum impune violare,spernere aut negligere patiantur .Sed, si quos contumaces Comperemi, construita a nobis mulcta, eos puniri & quinustumque m dis coerceri curent,nii ipsimet grauissimam nostram in se conuertere
indisnationem elint. Id quod hoc Diplomate, manu nostra subscripto, α Caesarei nostri sigilli impressione munito, conficinamus. Datum in adice nostra Regia Pragae, dic prima mensis Augusti.Anno Domim Millesiamo, istaenaesimo, Nonagesimo secundo Regnorum nostrorum Romani decimo septimo, Hungarici vigesimo, ω hemici itidem decimo septimo.
137쪽
SvMM PRIvILEGII REGI CATHOLICI.PHi LIPpvs Dei gratia Hispaniarum, o e. Rex thosicuae, diplomates finxit,nequis, IusTI LIPsI Historiarum in alma Vniuersitate Duuniensi Professoris,. item Historiographi sui libros quosiumque, senseribus legitimis approbatos , praeter ipsius, here-dumve eius voluntatem, intra triginta annos a prima singulorum librorum editione computandos imprimat, aut alibi terrarum impressos, in bas inferioris Germania ditiones importet 'maleis habeat Amsecus faxit praeter librorum confiscationem triginta marcharum auri puri illatione ut bitur mi lutius patet in litteris, datis aer
xesiae, XIV. Febr. M. D. XCVM. Signat. Verreychen.
gnorumsuorummes, IusTI LIPsi , quos veliactenus edidit, vel in posterum editurus es libros, excudere intra decennium praeter voluntatem Uiupossit Auificusfaxit, praeterbbrorum confisia tionem, tramissistimorum iliatione mulctabitur; ut latiustate in litteris, duras Tarisiis xiii Iulii, M. C. V. Siguat. Perrochel.
Tibi IOANNE MORET E pro amicitia quae mihi cum
Plantino heu, quondam meo D Plantinianis est ac fuit, tibi, inquam, permitto, ut EP Is ToLARVM mearum CENTvRIAs typis tuis excudas ac diuulges . Nequis alibi alius praeter te, cupio siue iubeo, ex lege quam magnus Caesar&Reges dixerunt.