장음표시 사용
511쪽
oo' Digest. Lib. XLIII. Tit. XX XIII.
mobilem in ejus possessione turbatur. 2. Si duo de rei mobilis possessione contendunt. Pater in Enchir. st tit. de interd. Per illud vincit is , qui tempore illatae turbati nis & litis contestatae non vi, clam, aut precario,ab adversario quidem, sive per se, sive per alium, L
Rus enim eadem vis est in rebus mobilibus, quae Interdicti Uti possidetis in rebus immobilibus.
De migrando. ΤΙ Υ. XXXII. N Si hoc Interdictum prohibitorium, retinendae
possessionis causa comparatum. Datur enim, inquilinis, non colonis, t. I s. I .hic. migrare volenIibus, ne impedimentum creetur, quominus abducere & asportare eis liceat , res etiam alienas, l. I. f. pen. ct l. 2. hic.) importatas, quae non sunt domino aedium pignoratae : Vel quia is pignoris causam non venerunt, Vel quia merces stluta est, aut per dominum aedium stat quominus Llvatur. I. I. in pr. ct S. I. eod. Inquilino datur dircctum. d. t. I. S. I. Ei vero qui gratuitam habitationem habet,utile competit S. 3. Est perpetuum: & datur successoribus, & contra- Rccesiores. d. I. s. ult. Minus frequens est, quia magis solet extra ordinem inquilinis subveniri. d. l. I.
duplex Pirectum de Utile: Illu
512쪽
Dὸ Salsiano Interdicto. 4 9 IIllud domino fundi de eo enim nominatim Interdictum loquitur.) competit de rebus coloni sibi, pensionis nomine, pignoraris, contra quemcunque possessorem. l. I. S. I. hic. Hoc datur domino praedii urbani,&domino fundi de partu ancillae pignoratae post eam venditam edito, d. l. I. pr. & cuivis alii creditori, adversus 1psum debitorem, etiam extraneum posscsib rem. l. I. f. r. Bart. iv l. I. hic. Perl. v. C. de precar. Salic. 0 n. in l .certi juria. s. C. de loc. O cond. Sussicit in utroque probare, res pignoris nomine esse inductas G d. l. I. per tot. nisi contra cXtraneum posse rem agatur : tum enim res in bonis fuisse debitoris oppignorantis, probari debet. I. s. c. si alien . res piσn. obl. IV. in , . item Serviana. n. 89. Inst. de action.
Datur hoc interdimum haeredibus,& in haeredes, 'uia est rei persecutorium. l. a. C. de prec. lυ.
De exceptionibus, prasicriptionibus Spra judiciis.
explanemus nunc actiones & exceptiones, quae omnibus judici' sunt communes; &, primo quidem exceptiones ; quoniam & posses- Tiones , oblectis a possestore exceptionibus defen
Exceptio proprie dicta; Cum alias actionis vembo generalimine sumpto contineatur, t. a. hic.) est actionis exclusio, t a. hic. seu Rei conventi allegatio , per quam Actoris intentionem elidit; ut vel
513쪽
ηn a Digest. Lib. X E IV. Tit. I.
plane e Ximatur damnatione,vel ea minuatur. d. l. 2.
Propriὸ dicitur exceptio , ea quae actionem ipsi, jure competentem elidit; qualis est exceptio pasti: alia est exceptio facti, id est, defensio rei conventi, qua ostendit seipso iure non teneri: quae impropriὸ vocatur exceptio; qpia. nulla est actio quam excludat. Pac. in Mag. hic. sub exceptionis nomine, latius sumpto, com . prehenditur, & replicatio, quae exceptioni; dupliacatio, quae replicationi: triplicatio,quae duplicationi; quadruplicatio, quae triplicationi opponitur; &deincepta a. l. 2. S.I.H.seqq.hic. Inst. tot.rit. replicat. Praescriptio, proprie est, qua modus, tempus,locus, aliaeque circumstantiae actionis determinanturre quasi circumscribuntur , arg. I a. l. I 3.C.hic. &Promiscue pro exceptione usurpaturi l. ra. l. 23 .hic. .contra. C. de in . rest.
Praeiudicia quae alias crebrius in jure pro acti Mnibus praejudicialibus accipiunt . i. 37. de O. O A. I. I. S. r. de R. V.)hic significant exceptiones, quibus Teus ita excludit agentem, ut dicat praeiudicium, Per novum aliquod judicium , quod adversarius moliatur principaliori actioni, fieri non oporteete. l . I. S. I. Isemit. ercisc. I. I 6. hic. Exceptiones aliae sunt cietiles, aliae praetoriae S . 7.
Io β. eod. Nullae naturales. Coras. 2. misceli. I s. num.
io. 9 sq. Dus Dd, vulgo per clem. pa storalu . de re judic. Panorm . in rMbr. Exi hic. simb. hic. R ursus aliae sunt dilatoriae , quae actionem disserunt in aliud tempus : aliae sunt peremptoriae , quae eam perimunt & extinguunt; ut rei judicatae, soln-rionis, m. l. 2. S. . l. 3 . hic. Dilatoriarum aliae uo cantur declinatoriae , quae iudicium & forum in quo agitur, declinant : LM. C. eod. aliae proyrie dilatori ae,quae ex alia causa litem disserunt, ut excςptio pro curatoria. vid. Specul. iuris. de except.
Dilatoriae iudicii ante litem contestatam propo nendae sunt, & probandae , l . I 3. C. de procur. Dd. in l. ariis pyst non admina L . clostoralis.ήε excep .
514쪽
De Exeeptionibus Oci 493Nisi reus ignotarit eas sibi competere , Ne hic.
n. IO. aut recens fuerint ortae. Gl. in c. exceptionem.
Exi eoa. Ias in l. I a. f.nihil. n. 137. de acq. pus Dilatoriae actionis & causae de qua agitur ; ut est exceptio paeti de non petendo , &c. Intra certum tempus, demum lite contestata proponuntur. t. e eeptionem. ubi Dd. c. de probat. Uns. obf2 . cent. I. s. d. loc. Peremptoriae post litem continatam opponun- . tur; & agentis intentione probata, probantur. t.
Quae tamen ostendunt , aut amonem non competere, aut solutione, transactione, re judicata, &c. sublatam esse, & ante litem contestatam, Ia n. Is.16. post Castr.in ι. nam post ea.9. de jurejur. Bald. in L ..ciMasin. C. de pati . ast impediendum litis ingreΩsum , Ias post Bart. in d. l.nam postea. n. 16. O II. Bart. in l. cum ouarebatur. judic. sis. opponi & in continenti probari possunt. Bart. in I. M. pro suo. Bald. Dd. in l. edicito. C.de Ed. D. Adr. Toll. Exceptiones dilatoriae aut disserunt, aut transferunt judicium. peremptoriae aut intentionem e cludunt, aut minuunt. l. 2 2 l. 23. hic. Illarum o emone lis i non contestatur ; GL ODd. in I. I. C. delit. eant. Omni ab harum de jure cia vili; Bald. in d. l. r. non de jure Canonico. per L. 2.
lit. coni. n. 6.c. I. ubi Socin. de iis . coni.
Sunt & exceptiones aliae temporales , quae adt cmpus actionem differunt 1 cujusmodi omnes sunt dilatoriae: l. 3. 1; . aliae perpetuae,quae in perpetuum actionem perimunt; quales sunt omnes perempto
Exceptiones pleraeque in rem competunt : nonnullae sunt personales, nec transeunt de persona in Personam ; ut exceptio pacti personalis, & ne quis ultra quam fahere potest conveniatur. I. 7. hic. . Opponuntur exceptiones , aut quia factum sit,
quod fieri oportet, aut quia factum sit, quod fie inon oportuit , aut quia iactum non sit, quod fieri
515쪽
Quia factum est quod fieri oportuit, datu E exceptio rei venditae & traditae, & rei judicatae. Quia factum est quod fieri non oportuis, datur
exceptio doli mali. Quia non lactum est quod fieri debuit, ut bonorum possessionis non data: . t 2 o. per tot. hic. Exceptiones squae olim a Praetore dabantur. in hodie quibtiscunque vel bis , scripto , vel absque scripto , viva voce , Bart. in I. sire. 3. Uortet. de excus. tur. proponi possimi, adeo ut sussiciat vel nuda facti narratione Jus eXceptionis patefieri. Dd. hie. γ Socin. in I. I. per i .itaque. 8 .de procur. l. 2F. de ad i. empl. Ignorantia, vel inscitia, aliave de causa omissas, judex non supplet. Gitan s. si uum. 27. S. pactus. ad Oerb. in pactis. de pact. Castr. in I.Mn.n. . C. ut qua desunt adυ. iud. μpp. Plures habens exceptiones , uni omissa , vel non probata, ad aliam redire non prohibetur. I. 8.ι s. hιc. Ρostquam conclusum in caussa, eXceptiones non audiuntur. c.cuan dilacitus 9. de M. 3nstr. nec post sententiam quae transiit in rem judicatam, neque appellatione est suspensa: l. 2.C.sent. refc. non poF. l. hiab decie. C. de rejud. Nisi temperent tantum modum executionis, sententiam non impugnent. I. I. S. . de rejud. l. I7 . ,.sin. Fiat .matr. Qui excipit, v fatetur agentis intentionem esie
veram. l.9 hic. c. exceptionem. de R. Lin. 6.
Fungitur in exceptione partibus actoris. l. I.hic. Exceptionibus , quamatu non agatur, sill currit praescriptio. l. pure. F. S. θω. de dol. mal. O
- Quae tamen non modo per modum excipiendi, stri & per formam agera ii, vel per implorationem ossicii judicis, ut exceptio non numeratae pecuniae Bald. Saliis. Dd.in l. si ex cautione. C.de non .num.pec. proponi possimi, triginta annis squia imputari negligentia potest ) priescribuntur , Bald. an l. sicut. n. I 3. I s. c. de prascr . trig. ann. ΘΗ. Bald. Salic. in l. licet. C. hic. peraequet atque actione Sa l. 3. F. l. 2.
516쪽
T I T. II. P Raecedenti titulo generales Exceptionum divisiones explicavimus, nunc praecipuas e Xceptionum species proponamus. Inter quas praecipua est exceptio rei judicatae, ideo introducta , quia uni liti unum judicati finem sussicere oportet: ne aliter modus litium multiplicatus fir mam atque inexplicabilem faciat dissicultatem ; maxime si diverse pronunciarentur. l. 6. hic. Huic exceptioni ut locus sit, opus est, ut sententia i judice competente sit lata : ἰή. , . 6. de re jud. ut ab ea intra decenda um non sit appellatum : u eadem res sive quaestio inter easdem persenas r
Eadem quaestio hst , cum vel res eadem iterum petitur , quamvis aucta aut diminuta, aut pro parte tantum petatur ; l . l. 8. t. I inpr. S.I. hic. vel eadem est cause petendi. l. TI. S. eandem.
Eaedem personae dicuntur non modb principales, , sed etiam quae in earum locum succedunt; l. . .., n. l. II. S. 2.'S. 3. O S. sin. hic. quaeque ab hiν mandatum habent. d. l. II. 6 .7. Qui alia actione de eadem re agit, exceptioneret judicatae submovetur. l.I. l.7. S. pen. l. 3. l. .
Potest tamen qui in rem egit, nec obtinuit, eandem rem sine metu exceptioniε condicere. t.
Et is, qui in rem egit, iterum sine metu exceptionis rei judicatae eaudem rem petere potest , si vel autea caulam' ex qua rem suam esse dicit, expresie-
517쪽
96 Digest. Lib. X L I T. Tit. IV.
presserit,&nunc e X altera causa agat: d. l. o. f. 2. vel saltem agat ex nova causa , quae postea super errerit. d. l. II. S. . I. as .eod. Exceptio rei judicatae non solum datur, stati replicatio. l. s. S. I. l. 2 . eod.
De diversis temporalibus praesicriptionibus, O, de accestonibus possessionum.
Τ I T. III. 4 Nnali adtione intra annum utilem non in 'μ tentata , praescriptio annalis agentem, excludit. LΣ. hic. Vendicanti rem praescriptio triennalis , au de cennii , vel vicennii, l. 3. hic. S. P. Instode usuc. aut triginta, vel quadraginta annorum, t.t. C.de prascr. 3ο. an. objicitur. Obstat & fisco temporalis praescriptio : nam a bonis vacantibus quadrienno , I. Io. hic. t. I. Otu. tit. C. de quadr. prascr. a eommissis quinquen-mio , l. 2. de vectigal. in reliquis vicennio, i PH.hic.
t. . S. 3. de jur. c. excluditur : quod posterioriabus constitutionibus est confirmatum. I. . c. de
Vicennio & omnibus publicis & criminalibus
judiciis praescribitur. l. quoelam c. ad L. Corn. de DC i. a. dὲ reqv. reis.. Civiles actiones triginta annorum praescriptione. eliduntur; l .sicut. 4. C. de prascr. 3 o. an. S. I. Inst. vi perpet. ne .act. Nisi brevioribus spaciis sp cialiter sint circumscriptae; ut actio doli, I. . .dedol. l. injuriarum, l. . c. de injur. adulterii. I.F. c. M L. Iul. de adula: Reliquae omnes, tam -publieae & ecclesiasticati, quam privatae , quae haec tempora effugiunt, quadraginta annorum decursu praeseri nour. d.l. . . Quod tempus continuum est, I. 3I. S. I I. de usiuc. di currit etiam adversus ignorantem, & absen- Lem. i. . C. de lora. temp. prascr. l. 3. c. de praescr.
518쪽
Dodoli mali se metus exe tione. M In possessione considerantur accessionum tempora: tempus enim primi possessoris conjungitur cum . tempore eJus qui ab illo causam habet. Undὸ successori accedit tempus decessoris : de possessio defuncti vel venditoris accedit possessi ni haeredis vel emptoris, dummodo ipse quoque successor aliquo tempore possederit. HAccessio enim sine nostro tempore nobis prodesienon potest. I. ult. hic. a
Sed de accessionibus possessionum nihil in per Pe uum,neque generaliter definire possumus. Coninsistunt enim in sola aequitate. l. I hic. '
De doli mati in metus exceptione.
T i T. I V. NE cui, eontra naturalem sequitatem, dolus suis per oecasionem juris civilis prosit, a Praetore
exceptio dolrmali proposita est. l. I. S. I. hic. Quae peremptoria. 6.perpetua. Inst. de excepi. Ei locus,cum fraus actoris arguitur. l.2. S.I.eθα Suus enim cuique dolus nocere debet, non alienus. l. II. hic. νCompetit, ex eadem causa ex qua de dolo actio. d.t.2. ivpr. Datur perpetuo, t. y hic. cuicunque actionem aequitate defensionis infringere volenti.
Λdversus parentem vel patronum , quia ejus existimationem, cui opponitur , suggillat, non datur , sed adversus has personas in factum excipiendum , nulla doli facta mentione. l. . , .a6.
Contra doli exceptionem replicatio doli non admittitur 3, d.t.6. S.I3. Omnino contra exceptionem: Senatusconsulti Macedoniam. d. t. . S. I . Exceptio metus causa , squae etiam praetoria , d. l. 4. s. pe'. peremptoria , S. perpetua. Inst. dei
alition.) datur ei, qui metu quid promisit, contra illum
519쪽
38 Digest. Lib. X L IT. Tit. V T. . Qillum qui illud promissum petit, licet metum Ddniutulerit.
Non enim inspicim , an is, qui agit , metum fecerit , sed an omnino metus illatus sit. d. l. . De metu non tantum ab authore , verum a quocunque adhibito . objici exceptio potest. d. l. . , .pen. Filius tamen eam parenti in cujus potestate est, objicere non potest. a. l . S. ult. .
Distat a doli exceptione ; quia in rem scripta: da. . , pen. & replicationem metus admiLtit. l. IMS.I. quod met. causs. Luarum rerum Actio non datur. T I T. V. SΕd non semper exceptione opus est : puta in iis rebus quarum actio a Praetore non datur. Actio non datur, cum effectu puta; cum quis adversarium delato jurejurando, judicem de cauta se ea. l. I. pr. hic. l. 7. de juretur.
Jusjurandum Onim praestitum vicem rei judicatae
. Quia jurari potest de quacunque re, 34. pr. de
iureiur. & vel de tota, vel de parte ; eatenus cXce- .ptio locum habet quatenus juratum est. l. 7. eod. Quaecunque actio , l. 3. S. I. ω seqq. eod. etiam actio ex jurejurando, t. 28. S. vj. l.29. eod. per hanccxceptionem submovetur. Quae competit, ei qui juravit, d.I. 7. ejus successeri a l. . O P.seqq. reo ex jurejurando in rem fide-justoris. I r. 6 3. hic. fidejustori ex jurejurando rei
principalis; d. l. 28. S. I .l .ult. S. Mit .de iureiur. correo jurantis; d. l. 28. S. ex duob-. ei cujus procurator juravit. I. 9. f. pen. l. Mit., .sed etsi. eod. Datur contra hanc exceptionem replicatio ; ut Propter minorem aetatem, d. l.9. f. si minor. Proiter creditores fraudatos. d.I. . S. D propter nova instrum qi ta post jus urandum a judice delatum reperta. 3I.eod. - Nec
520쪽
Nec dat Praetor actionem in iis , quae onera dae libertatis causa patronus a liberto stipulatur. l. I. S. F. hic. Quia tamen stipulatio , quantumvis dolo malo metu ve sit inita, ipso jure valet,l. s. C. de inuril. stip. exceptione hoc casu opus est. I. I. g. 6. bis. Sed quando res incidit in bonae fidei contractum,
tum etiam non opposita exceptione denegat actionem Praetor. d. l. I. S. 7. Nec refert, utrum tempore manumissionis , an
ex intervallo stipulatus sit patronus , si liquido appareat libertum metu solo , vel nimia patroni reverentia, ita promisisse. d. l. I. S.I. O S.6. I. a. S. ult. hic. Nec dat praetor actionem de eo quod in alea gestum est. d. l. 2. S. I. l. I. in pr. de aleator. Sed ita tribus praedictis casibus denegat Praetor actionem, si manifestum sit vel fuisse juratum, Vel oneratam libertatem, vel in alea gestum: alioquin actio proponetur, eique eXceptio objicietur. l.9. tr. de juruur.
in Jus Vocato, Nov. D 2.c. I. ejusve procuratore, tutore, curatore, i. r. in .hic.mota est. l. I. Auth.
iiii is . c. hic. Fit litigiosa, in realibus adversario citato, Se proposta petitione: d. Auth. litigiosa ubi Dd. in personalibus, litis contestatione. l. a. ubi Gl.
Quam si quis sciens vel ignorans emat, denegat actionem Praetor; quia alienatio irrita est: l.2. l.uis. S. I. C. eod. sed & exceptio obstare dicitur; l. r. S. I. hic. ut in superioribus. Non irrita est alienatio; Ex caussa legati vel fidei commissi, dotis, ante nuptias donationis, transactionis, rerum hereditariarum divisionis, l. 3.t. vir.