PierI WinsemI ... Historiarum ab excessu Caroli 5. Caesaris; sive Rerum sub Philippo 2. per Frisiam gestarum libri 2

341쪽

nire jussit. Caeterum miles, secreto, ut creditum fuit, centurionum instinctu stipendia, residium aes contumaciae obtendens , sed, Hosis confiij occupabatur, metumque dirertionis omnium animis inserebat. Quare a 'gistratus litteras Frane lueram ad Scou enbur gium' u dedit , quibus remedium orabat sedandis militum animis conveniens. Itaque Scoumenburgius quatuor cohortes Boisilerdia Ripam, ubi stativa castrorum posuerat, v cavit, seditiosamque multitudinem ex institu to veteri locorum spatij diserevit. . Castra vero, quae Ripae tantum sex cohortium habebat Scou enburgius, ut luxu diffvebant, ita nubiis sere excubij vigilijsq; asservabantur. Quirpe miles potare, aleam ludere, 4bmnum duacere, Praesedit procul signis pavidi Minertes fusi fugia periculis facere. Iraq; Monec cito agmine Bersicomio, ubi praesidium tenebant egressi, in amno ac luxu graves Scoumenbum gicos impetum seceres, pugnaque tumultuarie commis a castris exutos in fugam dedere. Caeserum par sere numerus, gloria disparissiit, Valonesque praedam, quam nacti erint, si mul cadavera sectorum Berlicomium devecta, sepulchrali honore terrae nrandavere. H -- mannus

342쪽

mannus notat Tialtengum Andringam virum

nobilem isto conflictu cecidisse, sparsasque ignobili filo in divetiis cohortes sis ipse Musterdiae muros suggressos faedi pavoris ignominia, & per nuperae seditionis memoriam urbe prohibitas caenobium Oeganum expilasse Mox

secta supellectile stipendij applicata eosdem

scoumenburgicos non petita missione, exleges ac sacramenti oblitos omni vi ac inΕlentia perpetrata Cuneram perfugisse ita desectione imbellium copiarum cou enburgici exercitus robur enervatum. Qua re percepta Iustus Scouwenburgius inter luxum se epulas tempus apud Fxanequeranos trahens, metuensque ne alones victoria elati Snecam aut Bessue

diam occuparent L ad Didericum Bronchor-

stiumri Titum Hettingliam , qui necae prae-s1dium tenebat, cyus litteras dedit, quibus fidelem locorum custodiam imperabat. Quamobrem Bolsuerdia militaribus vigilijs excubiae civium commistae, copiarumque reliquiae, jam ante Ripa fugatae, tutandis suourbanisl catae. Bronci missius quoque ne alones circumjacentia loca munirent, commeatumque aut annonam urbi praecluderent , caenobium

Floridi Campi, quod is ortum Solis aestivunas situm

343쪽

situm est, diripi secit, seditiosamque cinΚ.dam multitudinem facta praedandi venia placavit. Tum Scou enburgius, etsi torpido otio, latum luxu attineretur, more eorum, qui commessationibus consilia belli immiscent, tribunos militarium cohortium in Stardamaram arcem a vi Kal. Nov. convocavit, eosiae' hoc modo allocutus est

Res nostras, Commilitones, non parum acin, cisas Ripensis clades , dc flagitiosae, quae Cu- is neram pethi, multitudinis desertio secit. Re parare collapsa, quam tueri partam oris se , per gloriae apud rtes viros fuit, quibus ania, mus ecpericulo increvit. Nec detrimenta, cladis istius tantum recenseo. Spe a te iscios vestros eadem sacramenta vobiscum prosetas, is campis disparses jacere is inhumata cadavera tabo quassentia , vulnerumque notis , , deformia longiorem vobis ignaviam exprobra, sere. Virtute ac animis, Commilitones, opus

est, ut mearum rerum fortunam reparetis, si , ciorum vero manes caede hostiumultum eatis, quos non magno numero Aengiumano a nobio conseptos vobis ostendo. Expedito itiis nere opprimetis imparatos, ac nuper prospe- ,ritate securos

itaque

344쪽

bium Aengiumanum non segni itinere effusi sunt, congressiq; ciues lonum cohorte, ducentos ad internecionem delevere. Scribit fidus autor vix superfuisse , qui editae stragis nuntium ad cios perferrent, caeterosque Ualones praesidium Berlico j habentes metu fere exanimatos Le ardiam confugisse Victores Moumenburgici Fran ueram regressi, quod oppidum ut gravi tum praeudio, ita annonae quoq; penuriapremebatur. Quapropter Scou e --gius comparatisad id navigijs amoto' Movam diam Ualones ratus, in Bilianum agrum progredi copias jussit, frumentationemque militi imperavit. Vbi vero obseptos per hostem vi tum adriati ni miles intellexit omisso se

mentandi consilio, pavore correptus pedem retulit, ac in urbem se recepit, nuperaeque Victoriae decus in eodem loco, quo quaesitum

rae, turpi fuga sedavit Hemannus notat

partium manus eo quoque tempore commissas, ac ducentos schiopeios a fugientibus couwenburgicis projectos Valonibus obvenisse. Tum Franequerant omissis in remoturia expeditio . nibus domesticae securitati consuluere. Itaq; miles per Provinciam sparsus in hyberna passim

345쪽

reductus est, ac Franequem Praesecti Juxta belli primaria sedes amplo praesidio firmata. Cui rei asperum vel maxume gelu Ir. Eid. ctob flante Caecia, dein Euro surgens causam dedit. Tanto quippe dc tam inunisi stigore

adultum autumni tempus de lavsit, ut tentoria

militem non ferrent, ut iisq; operimentis ab am. bientis injuria corpora praeservarentur. Quare continui frigoris intemperie fluens aer momlestiam militi , civi vero periculum attulit

quod post selidissimam glaciem caeso deciduae

altissima nives auxerunt. Opertis namque sta sarum inciliumque cavit libus Euri venememtia muris urbium adjecta nix, adsurgentes clementer colles, 4mul meem adferebat, qui spars de adventu Roblesi rumoribus Frano. queram per urbem mam tum terrore grassab tur. Igitur Senatus oppidani Edicto , quod ScouWenburgius suasisse credebatur, omnis socis urbicae glacies transversim sedis collecta ;haustris aquae, dein praerupto valli adjectae insebique concretae glabritiem mulin securitatem ab hostibus dedξre. Tum Sc0-enbur jus longioris morae incapacem rerum flammangustiam reputans mittendos denuis, etsi m dia bruma, ad Aurantium Legatos censuit, qui auxilia

346쪽

auxilia rogarent. Quare e sederata nobilitate populoque Franequerano Serapius Galama, Iulius Botinia, iuchius Eminglia, Sibran 'dus ichaeus Iureconsultus designati. Qui acceptis Iusti Scoumenburgi sectoruinque si duciarijs litteris Boisilerdiam profecti tabulas mandatorum gnari per Bolsuerilios fecere adscitisq; in comitatum eius urbis , ut ne censium, primari s viris, conducto accomi navigio Enchusam adpulere , littera majoris Frisio contra stam. Dein facto per glaciem

adulta namque hyems erat pedestri itinere

Hai lemum perrexere, quo in loco Gulielmus Aurantius momenta rerum versabat. Quo Dro more salutato fiduciarias litteras legati exhibuere ac Sibrandus Richaeus vir insignis &juxta facundus, hunc in modum dis ieruit: De conditione sitorum temporum questi sy-pe plurimi Princeps, sed privatis querelis, ac muliebribus lamentis aegritudinem publicam non fanavere. Namque quod alij direptas do mos exustas villas plorent privatis damnis de 'dere, non versis animis in publici discrimini.

contemplationem. Prudentiores vero quique

postposita rerum familiarium actura patriae juxta suae, invitae , in qua nati essent, liberta '

347쪽

D is curam habuere, ne quid ea mali per civiles discordias, aut vim externam pateretur. Hac ,, ratione ab excessu etiam Philippi regis in His , paniam sub Arenbergio Praefecto caeterisque, extiterunt, qui Episcopi ac Inquisitorum ordinationibus obloquerentur , nobilique virtute, arma armis opponerent. Ab eo tempore vari1, sertuna habiti Frisi sumus, quos in quantum, Scou enburgi ac Bronchorsti adventus ere,, erat, tantum Doccumanae Stavricaeque clades, nos depres sere. Quas reparare nostrae potesta, tis non est Princeps, nedum retinere quod no- , strum per arma fecimus sine auxilijs, quorum, causa haec Legatio instituta. Nam plures co- , pias per Provinciam colligere nec tutum, cita aerarium, de impulsae res non serunt, quas, rapinae hostium se infestum fluctibus mare, exhausit. Istis malis desectio cohortium ac- , cellit, quae sacramentum, .smul Frisae te , minum transgressae animos perfidos alio terra , rum, atque signa verterunt. Quae nisi supple- antur cyus Princeps de patria nostra actum, erit. Eius rei testes nostras, simul Iusti, Scouwenburgi assinis tui litteras exhibemus, ne, videamur fama auxisse periculum , dc nostraeis imbecillitatis iniqui aestumatores esse. Caeteri

348쪽

mortales adversasepe flentio texere, nobis proe. spera tacentur, quoniam omnium rerum m xume autem auxilioriam egentes stamus. Quae

si procures Princeps spe melioris fati nos dis

nanis , mori paratos non servire Caeterum Aurantium ut ante Gallici faed

ris tristissima concussio , ita tum hostium res prosperae , fuga quoque desertio Gulielmi Bergensis incapacem mittendis auxilijs faci bant. Quare Scou enburgius habere intra Provinciam delectus constituit, datisque ad Bessierdios litteris, de conscribendis ijssime equitum peditumque copij velut extremi periculi remedio hortatus est. Modum quoque cogendi auxilia non inepte perscripsit, quo egente aut finxilia Maedera des

tentissimi agrariorum cogere, ac armare rustiacae plebis delectos jubebantur. Tum de tributis addidit, quae nobili vir Edoni Heringae, Iacobo Iacobae ararij tribunis pendi Ocyus jubebat, quod sine ij magnarum rerum, quas

animo agitaret, inritos conatus duceret. Quibus omnibus Vibrandus ylva vir clarorum natalium, ri censum Olde annus, fidem in Senatu faciebat , ac duas equitum turmas apud Scotanos in Sylvestribus isderatae mili-T riae

349쪽

tiae adscriptas menstruo stipendio aut antas esse. Mationes quoque eius rei in aerarium perferendas, ne quis desectioni seditionique locus esse possit,is ne bellum sine disciplin, habe tu perennitatis & boni ordinis custode. Quod postulatum coumenburgij approbas Boiiue dios reperio , pactumque ea de re inter agrarios faederatosque oppidanos initum subscripti ne publicam ratum fuisse. Sed ut nihil constans ac stabile in rebus humanis, ita conco diam faederis is spem surgentis Reip. Iustisco enburgi perfidia concussit. Qui cu mutato grandi per Frisiam tributo, sex cohon. tibus peditum stipatus, deserta velut in incendio Franequer Maccomium duxit, novoq ibi tumultuario opere inchoato per orcomi tendens inna Sylvestribus intulit, acri equitum , de quibus dixi, turmis adjutus de obsiadenda Leovardia Provinciae metropoli , aut magnarum rerum caentandis consitus cogitaret.

Neque aliud plenae ducia hominum mentessispicabantur , cum is relicto Bessistatae in

praesidijs Diderico Bronchorstio edermormiaterio , Fragaequerae Docone Martena, necae

Tito Hettinia, Praefecturae siue domuneri. sertor, post gravissimas exactiones instar iugiis ,

350쪽

- decessit. mirepta cohortium vexilla , militum in diversa se spargentium furor parvo aere redemptus est. Ipse inglorius, diffsus

etiam suis celerrimo equo per Tencteros velfius

nocte illuni in interiorem estphaliam se ab- didit passurus alias discrimen , acinormis per- sdiae illi stres paenas daturus.' Cuius foedum e Provincia discessum magna rerum per Frisiam mutatio secuta. Gasparus namque Roblesius de fuga Iusti Schouienburgi certior factus re lictis mediterraneis ac Leovardia urbes, copias Harlingam confestim duxit, positoq; ibidem pro ratione loci praesidio cohortes aliquot alonum Maccomium praemisit. Erat apud Gasparum Roblesium Harlingar tum vir magnae autoritatiS Heehor Dekama, qui minils faederi aequus Phi- lippi, iraesectorum partes procacibus studijs sectabatur 'us datis Harlinga ad Dominicum Hottingliam Oidermannum Boisilerdiam litteris urbi excidium denuntiavit. Esse pleris 1 cum copij in armis Roblesum, cuius arbitrio nisi se permittant, eum pro habidine more vietoris adturum. Ita cogitarent Mechliniam Tutpha- niam sectas faederi urbes regij nuper armis expugnatas, direptioni caediis insaelicibus sanata

mi patuisse. Neque aliud Bois ierdiae urbi