장음표시 사용
211쪽
e DE CONsv LIB. ROMAN. P Raetores nonnulli eo quod auare & crudo
liter prouincias administrassent, damnati sunt. P. Licinius Crastiis proconsul complures in Graecia urbes expugnauit, & crudeliter diripuit ob id captiui qui ab eo venierant, ex S. C. postea restituti sunt. A praefectis classium Ro- .manarum multa impotenter in socios facta. Res praeterea a Perseo rege in Thracia prospera gestas continet: & victis Dardanis, & illi rico, cuius rex erat Gentius, motus qui in Hispania ab Olonico factus erat, ipso interempto cons dit. Μ. mylius Lepidus a censoribus princeps in senatu lectus
victoria 2 Marci Philippi ct L . Eruli Tauli
in Macedonia ct de terseo rege. victoria Innij p raris de gentio rege Isirriorum . te legatis Cliopatra
o Ptolemai aduersus Antiochum,ct de Tersio.
V. Martius Philippus per saltus penetrauit in Macedoniam inompluresque urbes occupauit. Rhodij misere legatos Romam,minantes ut Perseo essent auxilio nisi populus Romanus cum eo pacem atq; amicitiam coniungeret.indigne id latum. Cum id bellum L. mylio Paulo sequetis anni consuIi iterum mandatum esset;Paulus in concione precatus est, ν
quicquid diri populo Rom. immineret; supra
domum suam couerteretur: & in Macedoniam profectus Perseum vicit:uniuersamq; Macedoniam in potestatem redegit. antequam constigeret, dixit exercitui, ne miraretur qudd luna nocte proxima defectura esset. Gentius quoq; rea Illyriorum cum rebellasset,ab Aninio Prae-
212쪽
ore vietiis venit in .deditionem: & eumvYoreb. di liberi propinquis Romam missus. Abi Alexandria legati Cleopatra MPtolemaeo r vibus venerunt, querentes de Antiocho rego
Syriae, quod is hellum inferret. Perseus solicitatis in auxilium Eumene rege Pergami,& Getio rege Illyrioru,quia is pecuniam quam pro museratiminime dabat,ab eis relictus est. me Perseo capto at . mesis Taulo. D. Tvlli, --
ratione ad Antiqchunt me legationibus variorum Rhodiorum apud Romanos. Re Macedonia in prouincia formam redacta. De triumpho Pauli mlj- Lustrum. Pe Prusia Byramia rege Nicomede NMisilio e eusdem Trusiam plenum a lationis, tibin mise ro Rom. dixisse. PErseus ab AE mylio Paulo in .samothraci captus est. Clini Antiochus Syrte rex Ptole maeum.&. Cleopatram. Abgypti reres obsideret: & missis ad euma senatu legatis qui iube rent ab obsidione socii regis absisteret editisq; mandatis consideraturum se i Ile quid facien,
dum pGn respondisset: unus legatorum Popi, lius virpa regem circunscripsit iussitquesint
quam circulo eacedereti responsum daret. qua asperitatς effecit u Antiochus bellum omitte r . Legationeβ .gratulantium. popularum ac regum in senatum dinusiae, Rboesorum; quia eo bello contra populum Romani fuerδn t. duo postercidxe cum da eo quaereretur, Ut si a
i uindiceretuet eausem au .senatu patriae sua
213쪽
ns Coras V LIB. ROMAM.forma redacta est. Amylius Paulus repugn a tibus militibus. suis propter minorem p rq dam.& eo radicente Seruio Sulpitio GaIb tintin-phauit, & Persevin eam tribus filijs ante currum duAit. cuiu& triumphi laetitia, ne solida ei contingeret, duorum filiorum funeribus insignita est: quorum alterius mor&, patris triumphum praecessit: alterius secuta est. Linrumeonditum est a censoribus. Censa sunt ciuium capita C C CXIL millia, DCCC U. Prusias Bithyniae rex Romam, ut senatui gratularetur ob victoriam ex Macedonia partam, venit, ocNicomedem filium situm senatui commenda uit. rex plenus adulationis libertum se popuILRomani esse dicebat.
sumenes Romam venit. Lex, ne cusquam rei' Romam vexire liceat. Victoria de M inu Gallis di Liguribus. Legati Prusiae aduersiis Eumenem O
ntiochum. Societas cia Rhodiis. LuΠrum . Princeps ἔenatus ias. caerulius Lepidus. Ptolemaeus, εχ iapri rex restitutus. Amicitia renouata cum i ria Ratheiuniore. Pe relus aduersus Ligures , Corso/, L-Fianos. me morer Ontiochi. te occis eius fiso. me Demetris ei succedente in regnum. Pe morte M.
QEmlij Pauli Macedonici , eius ab innentia- Pomponu patadibust a Cornelio Cethego siccatis. Eumenes rex Romani venit: qui quia Mace donico bello se medium egerat, ne aud inimicus iudicatus videretur, si exclusus esset:aut liberatus crimina ,si admitteretur: incomitio lex lata est, ne euiquanu regi Romam venirn
liceretia Claudius Marcellus Go S. Alpinos,
214쪽
Gallos, C. Sulpitius Gallus. Ligures subegit. Legati Prusiae regis conquesti sunt de Eumene. quod fines suos popularetur: dixeruntque eum conspirasse cum Antiocho contra populum
Romanum. Societas cum deprecantibus Rhodiis iuncta est. Lustrum a censoribus conditum est. Censa eo sunt ciuiu capita. C C C XX VII. millia X XI I.Princeps senatus lectus Μ.αmvlius Lepidus. Ptolemaeus Aegyptiorum rex a minore fratre h regno pulsus, missis ad eum
legatis in regnum restitutus est. Ariarathe Cappadociae rege mortuo, filius eius Ariarathes accepit regnum, & amicitiam per legatos eum populo Romano renouauit. Res praeterea aduersus Ligures, Corsos , & Lusitanos vario euentu gestas , & motus Syriae, mortuo Antiocho, qui filium Antiochum puerum admodum reliquerat, continet. Hunc Antiochum puerum cum Lysia tutore Demetrius Seleuci filius, qui Romam obses missus fuerata clam, quia minime dimittebatur a Romanis, interemit: dc ipse in regnum receptus. L. Aemylius Paulus , qui Perseum vicerat, mortuus: cuius tanta abstinentia fuit, ut cum ex Hispania MMacedonia m imas opes retulisset: vix ex a
ctione bonorum eius redactum sit, unde dos uxori eius redderetur. Pomptinae paludes a Cornelio Cethego consille, cui ea prouincia
euenerat,siccatae, agerq; ex iis factus. 'lLIBER XLVII. IDe mulctata Cn. Tremesuum Tribunu plebis. Lex
215쪽
mutatis. De Iegaris ad ina ni am ct Carthaginien
ses. te pratoribus damna tu auaritia nomine.
CN. Tremellio trib. pleb. mulcta dicta est. quod cum M Aemylio Lepido pontifice
maximo iniuriose contenderat. lacrorum quoque magistratuum ius potentius fuit. Lex de ambitu lata. Lustrum a censoribus conditum est. censa sunt ciuium capita. CCCXXV III. Ollia, CC CXII II Et princeps senatus Ie- eius Aemylius Lepidus. Inter Ptolemaeos fratres, qui dissidebant, foedus ictum, ut alter in Aegypto, alter Cyrenis regnaret. Ariarathes Cappadociae rex consilio Demetrii regis Syriae di viribus pulsus regno , a senatu restitutus est. Missi a senatu legati, qui inter Masianissam de Carthaginienses de agro iudicarent.C. MartiusCOS. aduersum Dalmatas parsi prospere priamum, postea feliciter pugnauit. cum quibus bello confligendi causa fuit,quod Illyricos populi Romani socios vastaverant. eandemque gente Cornelius Nasica COS. domuit. inopiam ius C O S. transalpinos Ligures,qui Μaitille- sum oppida Antipolim dc Nicaeam vastabant, subegit. Praeterea in Hispania a compluribus parum prospere res gestas continet. Consules anno quingetesimo nonagesimo octauo ab urbe codita, magistratuin peractis comitiis, insequentisq; anni consulibus creatis,inire coeperunt. Mutandi comitia causa fuit,quod Hispani rebellabant. Legati ad disceptandum inter Masanissam & Carthaginienses missi nuntia
Merunt vim naualis materiae se Carthagine de
prehendisse. Quidam praetores a prouinciis μιν ator Lisj o s
216쪽
auaritiainomine accusati di damnati sint. LIBER ICLVIII.
Porcii Catonis paupertate. De Mndrisio inacedon Rotam muse me in i m* Leptri funere humili: Veneficii itidicia aduersus quasdam e inrtys bexsipuinci di consilist super eo Romanorum. Constites atribunis plebis in /rcerem derem ob delectum m seuertim. P. Corneliin m lianuι in imi niam mittituri vidis a L.Luculli de vacceu,Cantabris Ooliis. Se ortitudine Scipionis et Em bant. Clade
Servii Sulpitij Galbani Lusitania. me bellis Punici
rumoribuου. Theatrum a censerebus extrus horum
auctore Publio Cornelis Nasica de fructum. Foediumptum a Carthaoniensibu . victi didem a Masam aY Vstrum E censoribus eonditum est. Centia . sunt ciuium capita C CCXXIIII. semina tertii belli punici referuntur. Cum in
finibus Carthaginiensium maximus Numidarum exercitus, Archobarone duce Syphacis nepote, diceretur esse: Μ. Porcius Cato luatit, ut Carthaginiensibus,qui exercitum speciec tra Μasanissam regem, sed re vera contra Romanos accitum in finibus haberent , bellum indiceretur: contradicente P. Cornelio Nasica. placuit legatos mitti Carthaginem, qui specusarentur quid ageretur. Castigato senatu Casethaginiensium, quod contra foedus exercitum& nauales materias haberent:pacem inter Μ sinissam & eos facere vo uertit:Masairassa agro
de quo lis erat, cedente. sed Gisgo, Amilcaris 1 Iius, homo seditiosus, qui tunc in magistratuerat:cum senatus Parit viri se iudicio legat
217쪽
rum dixisset, ita bolum aduersus RGnano, suadendo concitauit, ut legatis,quo minus vici larentur,sugam explicuerit. Id nuntialites . infest una iam lenatum Ca 'thaginiensibus , infestiorem fecerunt. Μ.po cius Cato funus mortui filii in praetura,tenuissimo,ut valuit nam Pauper erat) sumptu secit. Andriscus, qui se Persei filium . regis quondam Μacedoniae, ingenti asseveratione mentiretur: Romam missus. Μ. mylius Lepidus, qui princeps senatus sextis iam censoribus erat lectus .antequam expiraret pri cepit filiis,lecto se strato sine linteis, sine purpura efferrent: in reliquum funus ne ni usquam arris denos consumerent imaginii specie, n6 sumptibus nost- Iitari maximorum virorum funera Glere. The veneficijs quaestum. Publia re Lacinia nobiles foeminae,quae viros suos necasse insimulabatur. eognita cautachm praetori praedes vadesq; dedissent, cognatorum decreto necatae sunt. Gulussa Masanissae filius denuntiauit Carthagine delectiis agi, classem comparari, & haud dubium bellum strui. Cum Cato suaderet ut iis
bellum indiceretur.P.Cornelio Nasica dicente nihil temere faciendum , placuit decem mitti legatos exploratum. L. Licinius LucuIIus, A. Posthumius Albinus Co S s. cum delecturix seuere agerent, nec quenquam gratia dimiit rent: a Trib pl. qui pio amicis suis vacationei
impetrare non potuerunt, in carcerem contem
sunt. Haspaniense benum cum parum pres frealiquoties gestum 'ita confudisset esui axem Romanam,ut ne i i quidem inuenire inrcqui aut cribunatum exciperent , autquati Me vellent.
218쪽
P. Cornelius AEnrylianu Urocessit, & excepimrum militiae genus, quiacunque imperatum esset, professiis est. quo exemplo ad militandi
studium omnes incitauit. L. Lucullus C O S. cui Claudius Marcellus successeratipacasse omnes Celtiberiae populos cum videretur: Vacceos, Cantabros,& alias regiones,& iterum alias incognitas nationes in Hispania subegit. Ibi P. Cornelius Africanus scipio IZmylianus , L. Pauli filius, Africani nepos sed ad Opit S pr uocatorem barbarum Trib. mil. occidit: & inexpugnatione captae urbis maius multo etiam periculum adiit. nam murum primus omnium transcendit. Servius Sulpitius Galba praetor male aduersus Lusitanos pugnauit. Cum legati ex Africa cum Carthaginiesitim oratoribus,
di Gullussa Masanissae filio redijssent, diceretq; ει exercitum & classem Carthagine deprehendisse, prorogari sententiam placuit, Catone di aliis principibus senatus suadetibus ut in Africam confestim transportaretur exercitus. quia
vero Cornelius Nauca dicebat nondum sibi iustam causam belli videri placuit ut bello dos steretur si Carthaginieses classem exussissent. de exercitum dimisi sient: si minus proximi co-sules de bello punico referrent. Cum locatum censoribus theatrum extrueretur,P.Cornelio Nasica autore, tanquam inutile & nociturum publicis moribus,ex S.C. destructuui est,popuIusque aliquandiu stans ludos spectauit. Carthaginieses tum aduersum foedus bellum Μ sanissae intulerunt. Victi ab eo nonagesimum
secundum annum habente, di sine pulpamine mandere, di sinare cibum tantummodo solistin
219쪽
CON sv LIB. ROMAN. 2ollininsuper Romanum bellum meruerunti
Zellum teretium Punicum autore M. Poreis me coeptum. Uticensium voluntaria deditis. De Ludis
Tarenti factis Ioui diti. Peditio carthaginiensium non admissa: Pacis conditiones iniqua fidem propo ta, besti initiam fuere. Carthara oppugnatur. Lex de Lusitanu in libertatem restitura . te bello inace donico tertio. .Andrisco seu Pseudophilippo.
TEriij Punici belli initium altero dc sexcentesimo anno ab urbe condita , intra quintum annii quam erat coeptum, consummatum omnino est. Inter II Porcium Catonem dc Scipionem Nasicam,quorum alterum sapientissimum virum in ciuitate habebant, alter vir optimus a senatu iudicatus erati diuersis certatum est sententiis. Catone suadente bellum de ut omnino deleretur Cartha o, Nasica dissu dente:placuit nihilominus,eo quod contra foedus naues haberent, dc extra fines exercitum
duxist ent,quodq; socio P.R. dc amico Masanisita arma intulissent, de quδd filium eius Gulus fam,qui cum legatis Romanis erat, in oppidum inime recepissent, bellum ijs indici. priusquam ullae copiae in naues imponeretur: Vtice-ses legati Romam venerui, se, suaq ; omnia dedentes. Ea legatio,veIuti maximii belli omen,
grata patribus, acerba Carthaginiensibus fuit.' Diti patri Iudi ad Tarentum ex pracepto librorum sibyllinorum facti:qui anno primo primi Punici belli quingentesimo δρ altero anno ab Urbe condita saeti erant. Legati triginta Romam venerunt, per quos Carthaginienses se dedebant. Catonis sententia peruicit, ut deo itemneor Liur. O s
220쪽
inreto perstaretur: & ut consulas quamprimum proficiscerentur ad bellum. Qui ubi in Aser
cam transieruiar, acceptis, quos impetrauerant,
trecentis obsidibus.&armis omnibusq; instru:mentis belli, siqua Carthagine erant: tunc cum ex autoritate patrum i uberent, ut in alio loco trocul a mari X. millia passuum, nec minus wmoto , oppidum facerent: indignitate rei ad bellandum Carthaginienses copulerunt Obsideri,oppugnariq; coepta est Carthago a L.Ma eio, M. Manlio costilibus. In qua oppugnatione , cum neglectos ab una parte muros duo ubbuni temere cum cohortibus irrupissent , di ab oppidanis grauiter caederetur: a Scipione Africano expliciti sunt: per quem & castellum Romanorum, quod nocte oppugnabant, paucis equitibus iuuantibus liberata est castrisq; qua Carthaginienses omnibus copijs pariter ab urbe egressi oppugnabant liberatis,is praecipuam gloriam tulit. Praeterea cum ab irrita oppugnatioue Carthaginis COS. alter enim Romam ad comitia ierat) exercitum ducere aduersus Asdrubalem veli et, qui cum altera manu iniquum saltum i n sederat: suasit primo consuli, ne tam iniquo loco confligeret. viuius deinde complurium, qui prudentiae eius & virtuti inuidebat, sententiis. &ipse saltum ingressi is est. cumq , sicut praedixerat, fusus fugatusque esset Romanus exercitus, di duae cohortes ab hoste obsiderentur: cum exiguis equitum turmis in saltum reuersus liberauit eas, & incolumes reduxit. Quo virtutem eius & Cato vir pro prioris multo ad vituperandum linguae, in se