Chronicon coenobii MontisFrancorum Goslariae, ejusdem origines, progressum, fata, incrementa & decrementa, nec non seriem praepositorum enumerans, pontificum insuper maximorum, praesulum, ducum, comitum, dynastarum,, ... Ex optimae notae autoribus &

282쪽

CHRONI CON

MONTIS

FRANCORUM

GOS LARIAE,

Ejusdem Origines, progressum, sata, inac-

menta & decrementa, nec non iniem Praepositorum enume

rans, Pontificum instiper Maximorum, Praesulum, Ducum, Comitum Dynastarum, & Nobilium vicinorum Privilegia, Diplomata, Tabulas &literas recensens, quibus varia, quae tum temporis in adsitis terris memo ratu digna contigere , praeprimis vero vitae Praesiuium Hildesten sium, secundum seriem brevibus verbis explicatae, ' junguntur.

283쪽

Cicero Gr. II. de Orat. Historia est testis temporum, lux veritatis, 'Vita memoriae, magistra vitae, nuncia vetustitis.

284쪽

Ulta in coenobiorum scriniis re arcanis penetri litus abdita latere, quae ad illuserandum sudium hisoricum apprime faciunt,nem acile ne verit, cui facultas concessa es, tu ob ta, a muribin ar- rosa, s a blattis exsa eorundem documenta, diplomata, privilegia, Tabulas, is litera aulo accuratius inficiendi. Nec enim ea ad cram saltemsed etiam ad fanam his oriam explicandam ut si ima, imo quam maxime μnt necessaria. Inde carnobiorum, templorum anorum, acet rumortu altaris undationes es dotatione orae ummo ficorum,'

iernitatum, selennis crorum m rituum ob letorum infirm tiones, Paparum, Archipraesulum, Praesulum, Abbatum, Abba . tissarum, Praepositorum&Priorissarum cujus ecclesiae indubit Osiries, privilegia peculiaria sacris locis concessa, ac demum ta,

nec non incrementata decrementa quarumvis ecclesiarum, unice fere depromi possunt. Praeterea nemo es qui ignorat, quantum emolumentilatori eprofanae e diplomatum adminiculis accedat quippe quae besiorum veras origines acificationes a dera rem lationes,pacta antiqua, pristorum locorum nomina , terminos, di inctionem, temporum accurati fi amsi putationem, imo Imperatorum, Regum, Ducum, Principum, Comuum, lanasarum,

nobilium cujuslibelregionissirpe alias vel boblivioni qualores ultas, mel sane dubiis inextricabilibus involutas, luce m ridiana clarius ob oculos ponunt.

285쪽

Haec me quo repulere, ut cosiectis hau paucis Tabulu -- thenticis, hisoriam carnobii Montis - Francorum GHaria contexere decreverim. Haud equidem di reor, tant, mi vires mi

nime esse, ut tale quid nitore debito perficere Agan tia. Id enim a viris in re biforica versat imis quales inter im numeros alios sunt insignesi i Mei bomis, auru es nepos saltem exsectandum eris. Non tamen ideo animum despondi, sat ha-

bens, qui tantorum virorum exempla, hoc is tanquam umbra

corpussiquari s laboris impensis mi u ciens relaturus mel minimi quid in hac opesia occurrerit, quo lectori hisoriarum amantiali Miser cati fecerit, trahisio vero Ac Chronicρη tam urbis, in qua situm H, qua i mobili usquantum haberis uni origines. His jungunturs cundum annorum seriem res hinc inde occurrentes rememoria ae gnae, interspersa brevi eorum narratione, quae in Ocinis terrissis aes tempore contigere. Nec seriem Praesulum H desie unc, omitteres, duxi; quippe qui Franc bergensium Horcesmoe re, algadeojure meritosuo oraene enarrari debuere. Tandem de familiis Comitum, lana rum, F Nobilium hisce is terris quondam longe te forentium quaedam binc inde addidi peris, fore,ut haec Pogoctoribaud tingrata. Hocquicquid in ope la tibiossem B, L. ex animo optans, ut sectu digni quid iis eadem risi occurrat, operam, sita consequar, daturin, quo adhuc unum clut alterum ommodi Chroni n, plura neclectu forsan pinjucum lda continens, suo temporeFrancobergense no um sequatur. Hisce lVale Benevolem sincere Lector, errores humanos hinc inde dubio procul saepius obvios ut homo humaniter ferens, Maiam e Mus

286쪽

CHRONI CONMONTIS FRANCORUM GO SI ARIM

NTguum de historia coenobii Francobergensis agere . incipio, pauca de Gostariensi urbe, in qua situm obti-

net, praemittere animus est. Goslaria , cui nomena situ ad G in fluvium est impositum, ex antiquissimis Saxoniae urbibus est, priscorum Imperatorum sti dio &amore,aedificiis & incolis multum aucta &o nata. Primordia ejus angusta admodum fuere,inoenibus successu tat dem temporis largioribus redditis. Originum eadem quae reliquarum .i Saxoniae urbium est conditio , ut sub ignorantiae umbra latento lev saltem conjecturas in easdem inquirentibus relinquant. Dubitari tamen vix potest, quin ortus ejus ad Henricum I -- peratorem, Aucupis nomine vulgo notum, sit reserendus : is enim orbium Saxoniae nostrae almus parens & primus auctor haud immerito audit. Hunnorum potentia & barbaries seculo decimo in immensum excrescebat. Nam Saxoniae limites intrantes agrum obvium susque deque habebant, nulli parcentes sexui,nulli aetati. Actum erat de Sax nia, ni Henrici prudentia malo remedium quaesivisset. Is, saluberruinis legibus latis, suos armorum usum edocuit, & urbes tanquam obibces barbarorum rabiei opposuit. . Hoc innuunt a) Altiniumnitum, stariae originem Heimilco diserte adscribens, υ Magnum Gronicon Belgicum , o SML γεο eri Chronicon Oiden ciense , d) Bodo , aliique , his verbis:

287쪽

a Chronicon Cornota rara munita muriscae cinxit Henricus,) urbes verὸ se sis cae

Oribu ormavit; Henriciu rex condidus iariam ; Henriciu Gos riensemfundavit cibiliatem y Henricus stiria cavit. Hinc in errore versantur, qui GosIariae origines Henrico III Ii peratori adscribunt, qui multis annis post Aucupem vixit. Hic entam Anno DCCCCXXXVI lato fungebatur, ille vero anno demum trigosimo nono supra millesimum imperium capessebat. Taceo quod jam iavo Ottonis magni Imperatorisurbis nomine venerit, id quod fide di- gni os autores testimonio suo probant. Saltem hoc cum in an- Muo concedi potest, quod majus incrementum imperante Henrico ΠI ceperit, id quod praeprimise persectionetempli cathedralis,quae eidem debetur, patet.

In hujus urbis vicinia exstant metalla aer ria Rammebergensia. Horum inventorem Ottonem magnum Imperatorem Henrici nostri

silium iaciunt auctores. 0- nams temporibus, ου Dubmaro teste, aureum Ataxit seculum , apud Saxones primum inpenta metassiserina; Otio Imperator, vati Mo suo Frisingensis habet, in terra Sosnica venas auri es argentiprimm industria sua aperuit; suo i uc, referente e) Chronico magno Belgicb, venas argenti aeris juxta civitatem lGosiariam in Saxonia invenit, ac demuiri, D Gronico Magdeburg notante, primus Otto venas argenti cae aeris juxta civisatem G ί riam invenit. iotionis magni successeres saepius ad hanc urbem s cessere , quo splendor ejusdem haud parum crevit, praeprimis, tam haud raro comb' tia in eadem celebrarentur, magnique momenti negotia componeret

tur. Sacra inter, qui 's gaudet, aedificia praeeminet templum cath draleD. Matthiae Apostolo dicatum. Hoc, uti reserunt, Conradus IIImperatoriundavit, & successor ejus Henricus in filius ad umbilicumduxit.

288쪽

Monti Francorum GHaria. Iduxit. o Leo IX Papa, septuaginta tribus Cardinalibus, Episcopis,

& Abbatibus adstantibus, augustas hasce aedes inaugutasse scribitur. Illas si Europae seminarium quis dixerit, haud multum a veritate aberrabit. Dedere enim Ecco Romanae Clementem II Papam, C - .linis Annonem, quem Henricus III Imperator in deliciis habebat, 'eidemque suffectum Hildolphum, Henrici IV Imperatoris Capolianum, Trevere etsi Landolphum, Mogontia Ricolphum , Metribuetensi Engelhardum, HartWicum, Conradum, &Guntherum, Hamburgensi Liemarum Archipraesides, &praeter hos variisaliis Ecclesiis quadragii

ta unum Praesules. Nec modica magnatum tam Saxonicoriim quam exterorum tum 'ba artibus liberalibus hicce loci quondam est imbuta, quos internominari merentur Heceio e Saxoniae Marchionibus praepositus, Gost riensis&postea praesul Hildesiensiis, Anno Comes Dassiliensis, Archi- praesul Coloniensiis, Bruno e ducibus, Carinthiae, qui commentarios in Psalmos Davidis confecit, praesul viirceburgensis, Suigerus de Meye dorf, Henrici III Imperatoris Cancellarius, postea Praesiit Bamberge sis, Benno Werneri filius Comes Woldenbergensis & Praesul Misaei sis, Adelhogus, e Comitibus nescio quibus oriundus, Praesul Hild siensis, Silfridus Comes Quersuriensis, praesul ibidem, Henricus Comes ab Asio, Archipraesul Magd urgensis, Ludolphus Comes Stademensis, Praesul Halbertadensis, Conradus Comes Quersuriensis, Amnoldus Comes Solinensis Praesul Bambergensis, de Guillelmus Comes QErsuriensis. Praeter hoc templum cathedrale quatuor sunt inurbe sic dicta p, . rochialia, B. B. Cosmae & Damiani in foro situm, quod ideo in Tabulis templum forense nuncupatur, B. Jacobi, B. Stephani, & B. Thomae. E coenobiis praecipua sunt Mons D. Georgii, in colle ad muros situs, ab Henrico Aucupe coeptus, a Conrado II, Henrico IV & Henrico V Ini peratoribus auctus, & a Friderico Barbarossa XII Canonicis regulari bus instruetiis, a civibus vero Gouariensibus Anno 11 D XXVII impio A a iurore

289쪽

sirore destructus; S. Sepulchri in suburbio ad portam B. Viti situm,

quod xenodochii locum postea supplevit , Franciscanorum eidem usui dicatum , & Novi-Operis a Volcmaro de Lichtenstein Advocato Caesareo in honorem DEt & B. Mariae Virginis Anno MCLII land tum, sed anno demum millesimo ducentesimo perfectum. Et tantum

de Godaria, nunc ad rem. Augescente indies re metallica montis Rammensis metallicorum quoque increscebat penuria. Haec ut resarciretur, artifices periti e Franconia advocabantur, qui curam gererent, quo opus paulatim in jus caperet incrementum. Hi Montem - Francorum insidentes nomen l. eidem primi dedere, quo etiamnum posteritati notus est. Locum huc iacientem cs ex Neod. Engeffusio reseram : Homo deliari) non ignorans, quantum utilitatis mons Rammensis serra, Franconiam adiit, erat enim 'anco , o plures geniis sua viros sciniscum sumens locum ad care coepit, veno metasiorum, cupri, plumbi, ef argenti, reperit, ditatus ultra modum s sim plures accurrentes civ ratem aedificant. Me locum Hum ahenigena fundanus Saxoniae res runt s unde adsuc montem eundem quondam nunc obeet nomi

naverunt.

Huic monti superstructum est templum D. Petri Apostoli, quod quonam coeperit anno mihi equidem non constat. Si conjecturae t cus est, statim forsan sub Bancorum adventum strui potuit, successe ltemporis mole auctum. Situm quondam extra muros habuit, sed ii idem amplioribus redditis ambitu moenium postea est conclusum. Huic lut praefixos statueret limites Udo Praesul Hildesiensis, cives Gostariet sis instanto petiere. Udo, precibus eorum annuens, hasce concessi Tabulas:

In nomine sancte & individue trinitatis de intem rate genitricis beate Virginis MARIE. Uno DEI gracia Hildenesheimensis Episcopus nin

290쪽

Monti Francorum GHariae. stum esse volumus omnibus CHRisii nostrique fidelibus, tam futuris quam presentibus, quia perpeticionem & interventum optimorum civium Gostariensium, ob deum tum servicium eorum circa nos semper benivolum, de limstinctu alioruni fidelium nostrorum, ecclesie S. Petri Frai P nberc omnes fines ville Gostariensis occidentales a plateis que dicuntur Berningi, maenheri, Biermanni, usque ad regis Capellam & S. Marte, & ad terminum predicte B. Petri ecclesie, cum universis que in his partibus nostri episcopalis juris & potestatis sunt, vel esse poterunt, videt jura baptizandi, infirmos visitandi, oleo ungendi, sepoliendi, ceteraque ecclesiastice cure attinencia, excepta sinodali potestate, sub testimonio ac consciciacia bonorum virorum, qui sunt Conradus prepositus, RideIicus poUldaricus minister de Hildeneshem, Ameco, Beriaitardus, Arichin, Wi lego, Berialiard, Marcolf, Segenbrechi, Meino, Tidic Brun, Heriman, Adclinan, Balderam, reli Jemmico, Gerhard , Ruder, Benico, Mannico, Liudol Alico, Adeshard, Rcingo, pontificali potestate proprie d

naVimu confirmaVimus, perpetuo jure retinenda & habenda concessiimus, ea scit. condicione atque ratione, ut nullus flaccessorum nostrorum, aut impcrator, sive Rex,

seu quelibet judicialis vel potentis persena, magna vel modica, hoc donum demere, alienare, seu ullomo Id turbare aut inquietare pressemat, sed pretio ecclesia hanc tradicionem cum omni mansuetudine eternaliter teneat. Quod autem hoc nostrum pontificale datum inconvulsi , ra-