Luna in puteo, et sophismatum medico-physicorum apologitica anacrisis, siue iatromachia therapeutica de antiphthisico radicis Chinae usu auctore Regulo Antonio Tantio Castignanensi philos. & medic. doctore ... Illustriss., ac reuerendiss. D.D. Siniba

121쪽

Therapeuticae . II reddantur, id quod ipsa experientia saepe docuit . Nec aliquod negotium facessit, eo quod subdat, Febris tamen ratio habenda, nams Hectica coniungatur , ab his ab-ninendum : sano si quidem judicio , nec praeoccupato postrema haec verba sunt intelligenda , recu m grano salis accipienda , Viae enim Tabes absque Hectica repem bilis , ut propterea cautionem velit Auctor inferre , ne scilicet tumultuario , & abisque tempe.rantibus tunc dicta Decocta osse rantui, ut Optimhmecum sentit E DELIUS Amoenit. Mat. Meaepag. 34L &suum calculum addit P.Bernarianus Ghri ni imis sua praxicap. de Hezctica cum Fibo, in quo Decocta lignorum cum fructu pariter usurpat vel potius non solitarie de China verba secit SENNERTUS , cum de ea cap. XV. de Lue Uen. aliter sentire videatur, ita scribendo , e quivi temperata es, omni aetate, sexui, quocumque tempore anni , ψ quς

ι adeo

122쪽

I 2o Iairomachia adeo febricitantibus tuto adbiberi pote s . Forte ab his Hecticos encludes exiccationis periculo3 Sed tantum id abest , quin potius eo denam et Auctore ibidem monente , Ciana substantifica quadam pollet bumiditate , ita ut Gus usu homines pingues pant; eaque ratione Fonseca eius Decoctum in He- elicis , aut Tabidis Gallicis commendat .

. XXXIV.

Ableganda igithr tui admiratio non concipientis quomodo quae

quimur in concreto re nutriturnem promoveant , cum si citati SENNERTI verba non oscitan-tEr expendas, dc si quae superius s. 17. . me dicta fiunt ; iterum revolvas, satis evidens sit, & uni- vocum ad id , quod liti. H. eXa. rassi, ubi defectus oleostrum Vini tilium particularum restitut1ωnem expetebat, motus, & figura

123쪽

Therapeuticae. rarcorrectionem, utrumque a China praestandum . Quae omnia si non primariti, sussicit tamen ut secumdatio veri ficentur , aut dispositi'. vh , licet non sor maliter , &.eX fui natura.

Cum Diaphoreticam China facti statem fortiatur . S . caloris , Iiccitatis filiam per te cognitam forte quia hydrotica cuncta , &orragoga halituositatem humi. dam promovent in corpore, &ixitatem acidam , ac pituitosam fundunt , acido temperato, hujusque refraenata energia, sanguinem rarefaciendo, ritis e mo-tram concitando explodi jubes ab usu pro Domino nostro Adolesce. te nocturnis. T; sudoribus oppo tuno , quibus magis colliquata, ct exsicca substantifice redduntur membra , & sicuti hi sudores mali semper ominis1unt, Ita eos i dem vi exprimere pessimi est con-

F silii ,

124쪽

I 2a - Latromaehiae filii, i ndeque experientia. V. comis probas perceptam laesonem.

Sane haec doctrina indiget ex planatione . Diaphoretica, inter quae tamen, Sudorifera magna intercedit differentia, teste V DELM reserente BONETO G. Febribus . , calida quidem sunt , alia tamen formaliter , & ex sui

natura, quatenus calorem cognoscimus sive per Aristotelicam qua litatem , si ve per substantialem Recentiorum effluxum particularum a calido corpore emanantium, &vel in proprium, vel in

alienum corpus tumultuario mintu eXcurrentium ἰ alia vero rian.

tum causaliter, &essective, imbratione hujusmodi omnia existunt talia, quatenus sanguis ab eorum acti vitate vel phimariti, vel secumdario magis attenuatur , liquefit, fluxilis redditur , cumque VelO- .cius per vasa rapiatur, & moveatur, rarefit , unde Gaioris fensus, O Natura se manifestat,quae consistit secundum Neotericos in ag, si γ

125쪽

Therapeusicae. 123

Ii is vehementi, &celerrima minutissimarum particularum qua. Tumcumque motu , c qudd fatis pro nunc dictum , meum enim non est singuIarem huius rei quaestionem hoc loco instituere . 9 Prioris generis corporis penetralia attingentia sunt, Salia Athalia

Volatilia sim iciter ; Salia Volitilia fulphureia, Oleosi; Salia Athalia Fixa, Nitrosa , Ammo

niae alia , Mercurialia impliciter , vel explicite ; item Amere centiu&c. quae in recessu vel pura alΚasia sunt, vel oleosa , idest sulphureo alKalina aut sv b forma sicca, aut sub forma humida, &aquea, in quibus sulphuri remixtum est principium alΚalinum quodcumque aut fixum , aut volatile; vel simplex; vel mercuriale; vel aci. dum : quae ipsa acida cum sulphv. resis, spiri tuosis , & terreis data

sunt sudorifera , quaten us sic mixta attenuant, funduntque sanguinem, quod i psum praestant omnia

126쪽

124 Iairomachiae prolixius docet disertissimus V delius . Secundii generis fiant se lina tantum, dial Kalina fixiora, terrea , & calci formia , primas Vias vix penetrantia , acidum tamEn coagulans potenser enerva n. tia, eXtinguentia,&absorbentia, quia alΚali occulto foeta , hinc stolum praecipitando succorum fusionem , & exhalationem secundario inducunt . Conferantur idem

mo pag. 3q4., ac ETTHLLERUS in In iit. Therap. cap.6. , ubi postive, & privative sudoriserastinguit, quorum operandi modus non nisi Recentioribus supradicta ratione cognitus , & declaratus , per occultam qualitatem a RIUE

RN . SENNERTO , aliis

recitatus, & explicatus fuit . quid Vero occulta olim qualitas illa im-POrtet, nunc manifestum οῦ eatenus enim Veteres huic quasi Igno. rantiae litabant oraculo . quia Observabant, res calidiores , ut est

127쪽

Therapeuticae. Iaue v. g. Piper, o, Pirethrum si datio. nem non prolectare , & e contra multa, aut aliqua minus calida illam persecte evocare , Cum tammen alia insit prioris defectus , &naturalis ad hydrosim impotentis . Piperis &c. ratio, quod notandum, quia scilicet istud nimirexiccando magis sulphur intendit, expandicique hinc non innoxie sanguinem nimis accendit, aduritque quam fluxile reddat serum : veL quia sicuti quaecumque sulphurea non obtinent sal praedominans , aut proportionatum , &aequabile ex halationi , non sunt aeque sibi reli. eta sudorifera, ita conditio hujusmodi Piperi &c. ut ut calido, & rvresiacienti, denegetur , unde minus aptum existat hydxoticum . Quare licet calida , ut dictum , exsant Dia oretica , quatenMstsilia considerata , cti in eorum omnium actio , & operatio non fiat nisi abluendo , ac rarefaciem do, & per consequens ciendo mO- turn minutissimarum particula-

128쪽

rum, in quo caloris residet essen . tia c quod sussiciat ad caloriS sit tutionem , et si terrea, & in trinis sece, ut ita dicam , frigida illorum quaedam essent 9 nihilominus tmmen an eadem calore, c siccitate. S: principaliter agant , hisceque qualitatibus bdidrosim debeant, an

postus salinis principiis si radidiis.

acorem tollentibus , dubium , confusumque tibi extricandum relin

. Hac itaque DiaphoreticoIogia

senda sit Radix Chinae . facile te intelligere puto , ipsa enim.&fulphur resolubile. 9 acidum com centratum , ω sal volatile . P . polist assalinum , ex quorum unione laudatissima; & praecipua alia consurgunt Diaphoretica, media scilicet illa e combinatione subphurei, & salini acidi, vel volati. lis enata , haec quippe cum pluri' hus indicationibus debeantur, &satisfaciant etiam magis fiunt Po.

129쪽

Therapeutico I 27

lychresta , quod nostrae parithrChinae non denegandum.

Quicquid vero universialiter sit de eorum calore , cujus varios cadesse qualitativos gradus, si cum Peripateticis sermoest . pςrquam noti stimum recipitur, quos tamen Μoderni in majori , vel minori Gnergia particularum , harumque In motu rapidiori , vel regniori cyehementiori, vel debiliori : aut in copiosiori , vel parciori earum particularum effluxu magis 'adsensum cognoscunt non ob id aequaliter omnibus sudorem provocantibus medicamentis acris ,re idem calor insidet ; quare de ipsis recte sentit GERBEMUS

artificiosa sudoriferorum electionernnutiendia p. m. 91. stribendo , I cire te opor et, quod et si omniat 'Diaphoretica calida quidem snt , F 4 non

130쪽

- I at nitromachiae non tamen omnia fot aeque calyda, sed eorum quaepiam utcumqMe a b temperatum vergentia, cypropte.

reis in allegatis casibus c sunt ejus antedicta verba , puta in homine natura calido , & biliosoru aut morbo calido, & ab accensa bile dependente detento in non folum calidioribus longe praeferenda . v rum etiam fatis secura , ACbina oc , ilia temperata Dalde

sunt, o quasi r frigerantia. Prosequitur paulo post, Calidiora aurem in enarratis cohus non facile urpanda, nis cμm aliis temperarioribus eorum caliditatem infringas . Audip, quam apposite haec in meam concedant sententiam δAureo medius fiditis asterisco notanda sunt, digna tanti Imperia. lis Leopoldinae Academiae COIle. gaz- Praeterea ex PAGOBO PRIMIROSIO Radix Chinae minori acrimonia praedisa erit , quam alia multa, quae tamen in macia su dores eliciunt , unde non1 tum acria