장음표시 사용
161쪽
Clodius aedem Bonae deae. Sed hoc etiam vehementer doleridum, quod proxime contigit, qui & tres sorores suas stupra uerat, di in opertum Bonae deae, quo viris non licebat. noctu flagitii causia introierat, post reditum meum de vi accusatua Milone tribuno pl. impun talem tamen esse consecutum. Vbaldinus Bandinellus, de alii eum postea secuti, legendum putarunt, Furia, pro Furta, locum alioqui mutilum arbitra- . ti: quem tamen interpugendi ratio sic adiuuat ut nihil des- derari satis constet. nee tamen cuiusquam industriam reprehendos sed a veteribus libris somnes autem mei, &Med seceus etiam habet, Furiar quod, ut ostendi, sententia non respuit sine magna caussa discedendum non existimo. Ridicule autem nonnulli de interpungendi notis antiquos libros consulunt, diuersos omnino , ad hanc qu idem partem quod attinet, a recentioribus impressis. nam, Illa furta religionum I o muliebrium, sententia ita fert, si, Furta religionum, PIo nocturno flagitio in sacris usurpentur. 6 Liberalitatem alii, Libertatem. ego nihil muto .libruenim perantiquum habet adolescens nobilis Bernardinus Masaeius, in quo, Liberalitatem, scriptum est. quam vocem eo libentius conseruaui, quod sequitur, Cum sine suspici ne tuae cupiditatis non possis illius cupiditatem refutare. quod enim dixerat, Liberalitatem, contrarium apposuit, Su- I spicione cupiditatis.. 7 Felicitate quidem, vellem consequi potuisses vellem, ita felix esse potuisses, nihil ut omnino contra eius ordinis, ruem semper ornaiti, aut rem,aut voluntatem ageres. Qubam veteres libri, Felicitatem: alii, Facilitate aute quod vellem consequi potuisses. Sed facilitas est voluntatis : quam si Cicero requirit in Lentulo, homine carpit amicissimum,optimeq. de se meritum.
s CHOLIA D. LAMBINI. a Uberiores, di praestantiores praesens) sic habent omnes
dices Μemmiani, praeter v nu, in quo est, & praesentiores, quo modo P. Uietorius in suo manuscr. scriptum reperit. x. Ae singularia studia deb.) vocem, studia, qua negant quida in codicibus antiq. reperiri, nos in nostris reperimus. 2S3 Vt integra mihi de causa Camp. ad s. red. Iem seruarem sic hune locum restitui, leui immutatione facta : nempe ex
integrum, feci, integram,ex, reseruarem, autem , rem seruarem . sic enim loquitur B tutus lib. XI. totamque vobis integram seruaui .al. reseruaui. Quidam tamen ita hic legendum celant, ut integrum me de ea usa Camp. ad s. r. seruarem quibuscum non pugnabo. Sic enim loquitur. lib.7. epist. ad Att. Quod me amicissime admones, ut me integru , quoad possim, seruem, gratum est. Porro vulgata lectio, ut integrum mi
hi de causa Camp. ad suum Iessireseruare unalqua nota discretpant
162쪽
pant nonnulli libri veteres, ferri non potessi i 'Non dicam quid acciderit sic habent omnes libri, sed Iegendum videtur non dicam per quos acciderit, vel, qui acciderit. supra autem ibi, singularis bonorum omnium consensio, nostri quoque libri veteres, fera cinnes, habent, consensus, pro consensio, ut Victorius testatur se in suo antiquisse reperisse. nos tamen eo sensio retinuimus: quod & Μ an huius magis probat, in aliis veteribus cona parere affirmat. s Tantum dicam breui, &c. legendum videtur, breuiter. Nam cum dicimus, breui fere subintelligitur, tempore. Carisius tamen notat, dictum esse a M. Tullio, breui, pro, breuiter. lib. I.de oratore ad Q. Fr. Ac, ne plura, quae sunt innumerabilia consecter, comprehendam breui: Vbi tamen quidam legunt, breuiter. Verumtamen nihil utrobiq. muto : cia O su bintelligo, sermone. 6 Qui meos ciueis & a me conseruatos. Sic habent omnes codices Memmiani, & item Clericanus.& ita edendunt curauit P. Victorius. neque vero est,qtiod cuiquam durum videatur hoc loquendi genus nostru consilium, qui noluerim: na nostrum, positu pro, meum: in meum, autem, inest , ego. 7 Si ijs pro me stante pug n. lic.) nostri libri veteres non ha- , hent prepositione, Pro dc verb videtur ab eme posse.qua quam - non sum ausus tollere. videri enim possit no inanis. dc no est ioconcinna antithesis , pro, stante pugnare amictu excitare. 8 Recreati enim cum essent boni viri,&c Cum reperistem in nostris libris omnibus manulcri. Recreati boni viri, &c. excitati, dic. in casu recto, non ut in vulgatis. Recreatis erat in bonis viris,&c.&racitatis , &c. quae lectio propter tot casus ablativos concurrenteis duriuscula est his duab. voci b. addicio tis, sue suppletis potius , quippe quas:a scriptore librario
praetermissas esse verisimile est,) cum esent, si e hunc locum restitui. Recreati enim clim essent boni viri,&c.s Primum ille fur &α secutiis olim meram Petri Victoris. cfite Hiram illa furia mulieb. rel. antiqua scriptura reiecta, illa furta muliebr. &c. cum propterea quod historiae repugnat, tum propter locutionis, ac sermonis nouitate, siue pOtilis insolentiam,& soloecismia: illa surta, qui &c Postea etiaretri Victorii coi ecturam improbaui,ciam propter alias causas, tum maxime propterea quia Clodius non idcirco potest dici furia religionum fuisse, quod , muliebri vestitu sumto, domum Caesaris, in qua sacrificium a mulieribus pro populo fiebat, noctu introierit nam per iuriam religionum, intelligeremus potius vexa torum,&, ut ita dicam, insectatorum. nunc autem no significat hoc Μ. Tullius, neque hoc sentit,
sed hoc potius, Clodium, qui muli euribus religionibus su tim interfuerit, vel qui domi Caesaris, in qua bonae Deae sacra a muliebribus fiebant, ad quae sacra non licebat viris adix cum veste muliebri deprehensus fuerit: hunc Clodin m.
163쪽
AE ci S CH Ο Α IN EPIR T. I x. Innuam, a Milone de vi postulatum, iudicibuς fuisse ab cIutum . Quare legendum prorsus arbitror, ille fur mulie brium religionum , dce. quo modo etiam in uno libro typis
1'o 'Egregia animi alacritate afuerit) se edidit P.Victorius:
se habent e dices Memmiani , dc item Clericanus . paullo post ubi vulgati habent, redire curarit, illi habent, curaret, di paullo post, non habent vocem, animo, sed hoc tantum stactum suille: in quo dcc. II Cunctis ordinibus, hominibusque incumbentibus uora manuscr. non habent copulam post, hominibus: cetera cum vulgatis consentiunt: unde ego legendum Puto, cunctis Ordinibus. di is, hominibus incumbentibus. I a Tuiri eum nec persuadendo dce. sic hunc locum emendandum esse arbitror, leui immutatione facta. alii autem sic. Ioeum eum non persuadendo, sed cogendo, &c .alii huncoo- cum non tangentes , neque quidquam in eoi mutantes, Ie- eunt paullo post, quem persuaderi, pro , cum perluaderi. ,3 Et laudabuntur ijdem. hemistichion carminis heroici . . quod cum si in prosa oratione vitiosum, suspectus hic I eus est. aut certh notandus. . e I Dixi, me lacere quiddam, quod in Eun. legendum Ior- asse est, me facere idem, quod, dcc. xc Tu par pari reserto ) sic est legendum , non , ut vulgo, Par pro pari, dcc. Nam primum, libri nulli veteres, quos qui
rivi. im, habet, pro: deinde nonnu li sic habent, ut nos edidimus' postrem 5 Latini sermonis lex postulat, ut ita legat: 'Residuu tame in seiente me suisset,&e. pleriq.libri veteres, qui b.vsi sumus, habet, residuum tamen iniciente me figisset, &e. de qua scriptura iudicet lector eruditus.1 Non temporum sollim rationem: meorum, )tres enostris libris veterib. habent mendose illud quide, sed tamen habent, rationem eo rit,pro, rationem in eorum quint eo codalio notali i, ut id repeteret memoria Iector, quod no semel aditionui, librarios illos scriptores is pe, cum vox sequens ab eadem littera initium caperet, in qua superior pro re antecedens desineret, alteram ex ijs litteris praeterii e coniueu .neas Quod rogas, &c. In quibusdam libris dc manuscr. N. vulg. ab hoc loco ducitur initium noua epistolae: sed minus recth. nam appendix est superioris tantum. Neque ita inultae, ut pertimescasin sic habent omnes codices Menam. sed P. Victorius edendu curauit, ne Si in euas et o Treis libros in disputatione, ac dialogo de oratore nocto tu, in disputatione ac dialogo, alienu videtur de lubdiutin. 2I Dignitatem, liberalitatem . ὶ se habent codices Meni- somiani, nisi quod in uno cum scriptum sit, libertatem, aψὶ ctae sunt eadem manu supraries haliners, ali, qu20iςς ιQ,
164쪽
fgnifuat seriptore uoluisse legi, liberalitatem. Omnino ego malo,liberalitatem, cum propter alias causas, tu quia paullo post dicit, non posse Lentulum sine suspicione cupiditatis prouinciam retinere. quod di Manutius notauit. 22 Felicitate quidem uellem , dic. Vel ex hoc loco nos saepe cum in alijs rebus, tum in his litteris mutare sentetiam,1 nobis q. aliud alias uideri, intelligere licet. Nam cum mim sic legendii in existimassem , quo modo & Manutio visu inest, & habent omnes sere recentiores editiones, facilitate autem , quod uellem, consequi potuisses,&c .ad hunc ipsum locum, haec olim adscripseram. Sic puto legendum :& ita habent codices Memmiani & uulgati. P. autem Victorius edidit, felicitate quidem ; quomodo habent alij nostri codices ueteres 3 cuius scripturae quamuis rationem uideam, Io significat enim , fortunae beneficio Lentulum consequi potu fle, ut ne publicanos ossenderet, idque se optare: tamen hane receptam facillim h tueri possiim, ut dicamus, facilitatem seni sicare aequitatem quandam , & lenitatem , di iuris remissionem, iuri summo contrariam; sentetiam no ac rem, neque seueram, neque omni ex parte cum summo iure consentaneam ; quemadmodum usurpauit Philip p. I x. sub extremum. Itaque quae proficiscebantur a legib. N. E iure ciui- li, semper ad facilitatem , aequitatemque referebar. Malim tamen hie legi, facilitate tamen.&c. Haec igitur olim ad haec uerba annotaram, cum mihi ita legendum uideretur. Nunc autem, sententiae mutatae hanc in primis rationem affero, Iod aequitas, di facilitas idem serh hoc loco significant. lim igitur paullo ante aequitatis nomen Posuerit, qua Lentalum fatetur in causa publicanorum usum esse: qua tameneto publicanorum uoluntatem offenderit; non potuit eadem Ie .consequi Lentulus, ne publicanos offenderet. Debet ergo hic aliud nomen eme,quam, aequitas, siue, facilitas. At mallum aliud esse potest, nisi felicitas. Legedum igitur, ut edidi, felicitate quidem uellem consequi pol. uel, quod malim: se Iicitate tamen uellem consequi potuissi.
ARGUMENTUM P. MANVTII. I I o e o s A est epistola,& salibus re serta .extra iocum hoe, se egisse gratias Lentulo, Ciliciam administranti; hortatur
M. Cicero S. D . L. Valerio iuriscon. 1 OCU R enim tibi hoc non gratificer, ne- a io ε, quasi scio; praesertim cum bis temporibu , auda- :um phi: iud ' cia pro sapientia liceat uti. Letulo nostro egi per xxx, n04Mς φδ
litteras tuo nomine gratias dilige ter . sed ut uρ- . QVIz, E piis. m. D livi
165쪽
Iim desinas tu nostris litteris, nos aliqvado reuisas, ct ibi malis esse, ubi aliquo numero sis, quam ic, ubi solus sapere uideare. quaqua qui istinci ira Ieb ΠΠc veniat. φ partim te φ superba e se dicut, quod
tatem, quasi a cognosces tuorum' neminem. Vale.
modum inops. C V R enim tibi hoc non gratificer, Cum in seripsisset, Valerio iurisconsulto, subiunxit loeans r Nam iurisconsul tum Cur te non appellem, nescio, etiam si iurisconsultus ualde no sis. Et sane Valerius hie no uidet ius ciuile, quata opus esset, cognouisse: eu de eo se ad Appi u scripserit: L. Va- Ieriti iurisco fultu valde tibi comedo, sed ita et, si no est iuris consul tus. Veru ita familiariter eu Cicero diligebat, ut ei, q1 omnino salsum no erat, id per iocu obiiceret.Inscripsi, ine hane epistola, iurisconsulto, gratiae potius ea usta, qua veritatis, praesertim cu hodie no qui sapietes , sed, qui audaces scit, iurisconsulti nominetur. Flie, ut omnis, quantu quide prestare nobis liceat, erroris tollat occaso, quasi quodda ον addat ur,qa tame alienu no putamus, quae nostra st de epi- solae integritate sententia. sunt enim,qui huius epistol desiderari principiti existimet; quod eis, credo, insoles .atque ineptu videatur, prima epistolae verba ab inscriptione pedete.
cuius tamen generis ex eptu hoc animaduertimus. ep. 2 .l.3.
ad Att. M. CICERO . S. D. Q. CAECILIO. F. POMPONI A
No. ΑTTico: Quod quidem ita esse, & auunculum tuum functum esse officio, vehementissime probo. Constat enim, itidem hic epistolae principium inscriptionem spectare. a Partim te superhu esse dicunt, quod nihil respondeas ;partim contumeliosum , quod male respondeas.) iocus est in his verbis & abstrusus,& elegans. vult enim innuere, ideo nihil eu quandoq; respodere, non qa superbus sit, sed quod i eu nemo consulat, cu homines bonu iurisconsultu no putet: ideo aut male respondere, n6 qa eo tumeliosus, sed qa imperitus, de indoctus. Propriu vero iurisconsultoru fuit, hodieq. . est; de iure consuletibus respondere. similis iocus est in Tre S batium epist. D. lib. . Qui istinc veniunt, superbiam tuam accusant, quod nesent te percunctan tibus respondere.
166쪽
LIBER . II ARGvMENTUM P. MANVTII.
si QRA T v o a partes habeth Ycepistola. primum, accusatus a Curione quod minus saepe scriberet, excusatione affert cum ossicij sui commemoratione. deinde, dolorem suum ex illius ab lentia, & ex ei uidem dignitate laetitiam narrat.tertio loco, ad laudem, Zc uirtutem hortatur. postremo, commendat illi suam lenectutem. Mittit aute Cicero in Asiam has omnes epistolas ad Curionem quaestorem, praeter ulti-1O mam, quae incipit,Sera gratulatio; quam scripsit in prouincia Romam ad Curionem tribunum pl.
M. Cicero S. D. R Curioni. IIV A M QI A bl me nomine negligentiaesub ectum tibi esse doleo: tamen non tam mihi molen fuit, accusari abs te officium meum, quam iucundum ,requiri raesertim cum, in quo accusabar, cu a vacarem; in quo autem desiderare
te significabas meas litteras, prate ferres perle Q ctum V mihi quidem, sed tamen dulcem, opta
tum amorem tuum. equidem neminem ς praetermisi, quem quidem ad te peruenturum putarem, cui litteras non dederim. etenim quis es 4 tam in scribendo impiger, quam ego ea te uero bis, x terue ad summum, ct eo per breues accepi. quare se iniquus es in me iudex;condemnabo eo. du ego te crimine.sin me id facere noles ; te mihi aquam praebere debebis. Sed de litteris hactenus. non enim vereor,ne non scribendo te explea,
δ' praesertim si in eo genere flud tum meum n0n afpemabere.s Ego,re', abfuisse tam diu a nobis, D a doleo,
Μ A N V T. a Curio, Seriboniorum cingnomen excusatio cum beneuolentiae testimonio.
b sori. mihi ρομdem illum,Jed r.e epist. I. l. I 6.d a tam seribendo imp. e non dixit diligens, sed impiger, magis ut excuset se, qua vi laudet.
167쪽
consuli tribu- femerem,mira' contentio est conjecuta. curau
ti id bbi hin rem laudarim , peto a te, ut id a me ne ue in hoctus est. epist. r. reo, ne ue in ali s h requiras; ne tibi ego idem re- s: ponam,cum ueneris; tametsi possum uel absenti.
c ea prouincia recordare enim, quibus laudatιonem V ex ultimis eueriore 'Vitia terris miseris . nec b0c pertimueris. nam a me
simpςrii R, im laudantur, i ct laudabuntur ijdem . sita ς ς β i VP μῆ=' iamea destudendi Vatini, fuit etiam ide fim lus. quo in iudicio, cum ilium debenderem, δε d act.3. se. i. diat me facere quiddam, quod in d Eunucho parasitvssuaderet militi. Ubi nominabit Phaedriam:tu Pamphilam Continuo. si quando illa dicet, Phaedr am Isς Comissatum intromittamus: tu, Phamphila cantatum provocemus.se laudabit haec tillius formam: tu huius contra. denique ii quibus Par pro pari reserto,quod ea mordeat. Par pati coitu sic petivi a iudicibuo, ut, quoniam quidam nobi- a Pte, si ve sum les homines ct de me optime meriti nimis ama
f L. tu par pari rent Immicu meum, meq. ι pectante Jaepe eum
in senatu modo seuere seducerent, modo familiariter,atque hilare amplexarentur;quoniamq.iLg sinerent me si baberent suum Publium, darent mihi ipsi g defendere P. altu Publium, in quo possem', eoru animos medio mi aio eie di criter lacesiitus leuiter repungere. neq. solum diligerent x. Clo xi,sed etiam saepefacto, dijs, hominibusq. ha imis ita, a. probantibus.IIabes de Vatinio:cognosce de Cras ε - δε , Io. Ego, cum mihi cum illo magna iam gratia ef- iset;quod eius omnes gravisimas iniuriasi cominst munis
168쪽
A D L E N T V L V Mmunis concordia caussa, uoluntaria quadam ob liuione contriueram; repentinam eius defensionem Gabin j, quem proximis superioribus diebus acerrime oppugnasset, tamen, si sine ulla meai contumeliasuscepisset,lulissem,sed, cum mediθμιantem,non lacessentem, laesisset; exarsit, non solum praesenti, credo iracundia, nam ea tam uehe
mens fortasse non fuisset sed cu inclusum illud' . M
odium multarum eius in me iniuriarum, quod i Ea V:
do ego V effudisse me omne ς arbitrabaeio residuum iniurii. naxu.
tamen δέ rente me fuisset, omne repente appa di rηit. Q Hu quide tempo e ipso quidsi homines, ct - ijdem tui, quos ope nutu,significationeq. appet d ac in seient mlo,cum se maximum fructum cepisse diceresst ex pissa issis a S libertate mea, meq. tum denique stibi esse uisum eat supra i ii ο 0-q'alis fuissem,renitutum; cum .ea conten 'l' ' i' i' itio mihi magnum etiam foris fructam tulisset; e .uleo; ut lib. gaudere se dicebant, mihi ct illum inimicum, i Q .F - ,qμi tu eadem caussa essent, numquam amicos ΠΤ PἈμψ- - i*0 futuros. quorum iniqui sermones cum ad me per homines bone lismos perferrentur; cumq. Pompeius ita colendis et, ut nihil umqua magis, ut cuCrasso redirem in gratiam ; Caeorq. per litteras maxima se s mollita ex illa contentione assectum g eum Crassi flo tenderet:babui k7 non temporum solum rationem meorum, i, sed etiam naturae e Crassusque, Caesaris in Gai
ut quasi tenata populo R. esset noni a gratia, hi r s iis
paene a meis laribus in prouinciam eri profectus. Gal, nam cum mihi ἐν condixisset, cenauit apud me in ' mei generi Crat=jedis hortis . quamobrem eius i denuclassi t.
ψμssem, qΠod te scribis audisse, magna illius co '
169쪽
a vide dς h ς-endatione susceptam, defendi in senatu, sicium '' ' mea side, postulabat. Acceptui, quibus rebus ad
meus tu rep.sit pro mea parte capessenda status. de quo sic uelim flatvas:me haec eadem sensurum Ssuis,si mihi integra omnia, ac libera fuissent. naneque pMuandam arbitrarer cotra tantas opeste M. ersilia. neque delendum,s etiam si id fieri posset, Hsum-d Crassi, pQ Ii' morum ciuiti principatum: ς neque permanendi
re p. consentie- tu una sententIa, conuersis rebus, ac'bonorum
num uoluntatibus immutatis : sed temporibus assen f de quibus vi tiendum. N v M QI A Μ enim prauantibus indς sep rep.gubernanda uiris laudata est in unasententiat tuetur suum perpetua permansio .sed ut in nauigando tempe consilium a si- sati obsequi g artis es, etiam si portum tenere kFra . m. min. nonh queascuuero id possis, mutata uelificatio ve, as qui, fluitum est eum lcnere cum pericuato cursum, quem ceperis, potius,quam, eo commu3 t. t 'e' per' tato, quo uelis, i tamen peruenire: ic,cum omni
bus nobis in adminis randa rep.proposιtum ede debeat, id quod a mesaepisime dictum est, cum dignitate otium: NON idem semper dicere inedli semper be- idem semper spectare debemus. Quamobrem,mailiam diligo ut potisso anteposui, si essent omnia mihisolutij- .re. ' sima: tamen in rep. non alius essem, atq e nunc 'I,' uti iii sum cum ino in hunc st um alliciar bene obs stere non hominum, ct compellar iniurijsiacile, ' pam est' r. l. s.le rior ea me de repsentire, ac dicere, R qua maxi-ι -'ib si . u me cum mihi, tum etiam reip. rationibus putem '' ' conducere. Aperitur atitem haec ago, ac sVi V,
170쪽
i saris: O nullum meum minimum dictam Ion nas do factum, pro Caesare intercessit, quod ille non ita illustri gratia exceperit, ut ego eam mihi dγ ivinctum putarem. itaque eius omni gratia, ue quae 'Ium=na est, ct opibus, qua ς intelligis esse maximas, sic fruor, ui meisinta mihi aliter potuisse uideor hominum perditorum de me consilia frangere, nisii cum prasidi s iis , qua semper habui, i, nunc etiam ς potentium beneuolentiamlι ' o coniunxissem. His ego consiliis si re prssent m ba e ep. vlta. a.adbuissem : ut opinio mea fert, essem rius eisdem. QUI
noui enim temperantiam, ct moderat lanem natura tua: noui animum cum mihi amicissimum, tum d nulla in ceteros 'malevolctia IQjμ1Dm ς' a ειν, hii ot J Yς traq. cum magnum, celsum, tam etiam aper dixerat. Μode tum, o simplicem. nidi ego quo dam in te ta- Mik0Πςm D ules, quales tu eosdem in me uidere potuisti. quae a L . ma M. me mouerunt , mouissent eadem te profecto. Jed, :
quocunque tempore mihi pote las praesentis tui , λ' dio fuerit, tu eris omnium moderator consiliorum meorum t tibi erit eidem, cui salus mea fuit,
etiam desinito curs. me quidem certe tuarum actionum,siententiarum, uotalitatum, rotym h bν l. Gnique omnium isocium, b cum itemq habebis me- eius agentem 1 23 que mihi in omni uita res ta erit ulla propollita, qua ut quotidie uehemetius, te de me optime me iuriritum esse, latere Quod rogat, ut mea tibi scri I uiu h, i εαμ
pta mitta,qua post discessum tui scripserim:sunt d.
orationes quedam, quas Menocrito dabo, δ' ne- ,
ὀ go que ita mulis, ut pertimescas.scripsit etiam, nam etiam ab orat ionibus di iuro me ser referoq. ad