장음표시 사용
541쪽
spe rei alicuius deoptatae, subito, & improviso frustrata, vel ex morbis in cerebro praeexistentibus, ut Melancholia, Ρhreniti de , &c. Vel oritur haec malignitas a vitio Sanguinis, ut quando Haereditaria est, Vel quam o fermenta
venenata Sanguini insinuantur, ex morsu animalium rabidorum, toxicorum quorumdam asSUmptione, &c.
3. 50m tomata Vulgaria sunt Delirium , D furor. Sed& insupor Maniaci maxime sunt audaces , & feroces , continuo vigilant, robore incredibili pollent, perferunt etiam intensisς imum frigus, plagaS Severissimas, inedia in summam , sine ulla noxae conscientia ; incessanter etiam , sim larum aemuli , ludicros, pUeriles eXercent actus, semper scelus aliquod machinantur: &, licet mitiorem prae se se rant indolem, nisi durioribus manibus, & vinculis coerceantur, indomiti e. vadunt
. Simili modo, & in Melancholia, L in Mania ,
afficiuntur Spiritus Animales, facultas Rationativa, &c.& saepissime hi duo asse Elus vices inter se invicem
3. Mama sola raro est Lethalis; attamen nunquam non
dissiciliς Curatu, speciatim si Haereditaria siti, vel inveterara; vel si morsui Animalis Rabidi origine suam debeat: sin autem leviora adsint Symplomata, Febris, Haemorrha-gia. &c. & si recens sit, facilius curatur. 5. Quod ad Therapeiam attinet. AEger rigidos quosdam magistros sibi praepositos habeat, quos formidet , & qiu
hus parere asSuescant, amo Veantur omnia alia objecta
quaecumque , quae illi bilem movere aptanata sunt, vel quae Vexationem aliquam insignem producunt. Custodes etiam , & illi, quorum ferulae subjicitur , iucundo aliquo sermone e)us animum divestant , & blandis pollicitationibus illum demulceant , dum mitior existit : si nautem extra oleas vagari incipiat , minas acerbissimas intonent . Cum tamen affectus hic Spiritualis sit, &in fonte animali situm obtineat, alia prorsus ineunda foret Methodus Curatoria , quam hic proponimus; adeo
que hanc nostram Methodum pro optima non vendi camiis : susscit tantum hanc substituisse pro praesenti, donec
542쪽
a 6 donec d monstratio magis evidens effulserit in meliori illa methodo, quam 1am insinuaVim US. Ad quam Curam inchoandam fiat Venaesectio, sexto quoque , vel octavo die rei teranda in Venis Haemorrhoidalibus, Ρede, vel Brachio: Vomitoria etiam Vicissim repetantur ;EX. gr. 1) II Ent. Vener. Tart. Emelle. an a gr. VJ J. M. pro unica Dosi : vel substituatur hoc Willi sit. a. Sulph. Antimonii gr. X. Cremor Tartari 9 s. misce: Vel ,
pro una Dosi. Catharesica etiam quarto quoque , Vel quinto die , alternatim intercalanda veniunt, ut
omnia haec evacuantia exhibenda esse cum respectu habito ad Vires aegrotantis; f hoc tamen observavimus, quod Melan cholia, vel Mania affecti plerumque fortiora requirunt EVacuantia , & melius ferunt, quam in aliis affectibus, inter Valliis etiam 2Ilterantia specifica suas praestant viceS: Omnium fere Authorum scripta hujusmodi scatent praescriptis HOS, quae maxime essicacia noverimus, pro exemplis proponemus . I) V. Ent. Vener. Bego ard. Lunar. ana 9 COn-SerV. flor primul. veris S j. fiat bolus a.) Requi. Antimon. Dissolui. in Ol.Uitriol. Si v. Limatur
ce guttatim. Dosis lx. gut. Saepius. Vel, U Ent. Vener. a 9 si. Haec remedia exhiberi Possunt in sero lactis, Aq. Acidulis, Decoct. ex summi patibus Hyperic. Sanguisorb. Amar. Dulc. Violar BOVrag. &c. Si nullum horum levamen adferat , & deii' fiat somnus , usurpentur Opiata , quae fermentanda sunt,& exhi-
543쪽
ῖ7' exhibenda una cum Camphora. Sunt & innumera alia remedia, ut Sanguis Canis, Leporis, Hominis trepidi Asini , dcc. Sed si ex supra praescriptis in usum adhibiti qnullum prosit, incassum alia adhibentur, nam desperata
r. f Atarrhus est affluxus lymphae Vitiatae in ullam par tem corporis humani; dolorem, & aliquando tu
a. Signa sunt affluXus Seri ad nares, & Oculos, steria nutatio , stimulatio in Larynge , intumeScentia Amygdala rum, quam subsequitur Raucedo, in farctus Bronchiae, tus sis, di plerumque febris, quandoque haec materia Cayar rhalis tenuis est, acris , Abili OSa , inflammationes producens,& dolores acutos pungentes in di Versis corporis humani partibus: quandoque crassior est, Viscida, & pituitosa, producens hebetudinem, febres intermittentes, Scorbutum, Hydropem, S c.
Cassa est nimium, Lymphae in corpore extraVasatae, quae, cum in partes menbranosas, Vel musculares defertur, varii generis dolores excitat, prout nempe est, vel Acida, Salina, Acris, &c.
Causte accidentales quandoqtie accersendae Veniunt a commestione intempestiva , compotatione inordinata , praecipite
autem ab externo frigore, maxime cum Lympha in flu-XIam concitatur quo pori constipantur, & transpiratio inhibetur. . Si materia haec Catarrhalis parva quantitate affluat,& nullam participet acrimoniam , & solummodo in nares decidat, facile Curatur: Sin autem extraVasata haereat in Maxillis, Amygdalis, vel Larynge, peius se habet; sed in Pulmone, pessimo in statu sunt AEgri , praecipue si Lympha copiose affluat, & acris sit, si diger provectiori gaudeat aetate , Vel si tussi, Astmati, Phthisi. , &c. Obnoxius fuerit.
544쪽
Curat o . Si materia sit tenuis, & cri, & mctua tur Febris imminens, conducit in principio Diaphoretica,& Beroardica exhibere e & pro potu Ordinario.
Sal. vel Sulph. q. s. ad 'ratam Aciditatem: M. ax usu hujusmodi Medicaminum . UgrotanS citissime restituetur, sicut frequeutissime experti Sumus. a.) Sin autem procedat a Lympha Vitiata , vel stomacho impuro, & oppresso ex nimia Commessatione, perpotagione, & hoc in Casu primo purgetur ventriculus
ti V. Diaprum &c. Vel si hoc ferum extravasatum usque adeo sit acre, Ut, inflammationes, Rheumatismos, Aginam Pleurit idem, &c. producat , admittenda est Uenaesectio; & partes dolore assectae foveantur cum Sal. Volat. Oleos. quae, & intus assumpta, cum Diacod. Vel pauxillo Laud. Liquid. plerumque curationem perficiunt: quandoque etiam Spir. Nitri Dulc. conducit. Si materia sit crassa , hebetudinem Causans, &c. Omnia Volatilia penetrantia , & acutis gaudentia partichiis requirunt: ut Sinapi, Ros. Sol f ; Rad. Ari, Enulae, Campan. Iridis , Faenicul. dcc. & omnia Athalia aeque Fixa , ac Volatilia . Si seri stagnatio circa pulmones contingat, & exinde suffocatio, aut praegravis in fardius oriatur, conducit etiam Venaesectio; quamquam & hoc remedii genus mihi non sit Cordi spatium enim parat reliquae Masgae ad alacrio rem circulationem peragendam, in hoc etiam Casu non negligenda Sal. Volat. Urinos. una cum Gum. Ammoniac. vel Myrrha ibidem dissolutis EX. r. V bplrit. Fuligin. Succin. Sal. Armoniac. an a J ij. Gum. Ammoniac. J j. M. & exinde eliciatur Tinctura. Dosis ad gutt. o. in quolibet liquore convenienti. Convenient hic etiam Absorbentia , ut , Oc. Cancror. Tesrae Testitudin. Bezoard. Antimon. δc similia, quibus add. Μ illeped. Lumbric. Terrest. Salia Lixivialia , &hu)usmodi allia , quae serum superabundans evacuant , vel Oer Diu resin , vel per Diaphores in . Haec supra
545쪽
29 nominata nullis fere remediis cedunt in Catharro inve
In tussibus utendum est Balsamis. oleis expressis , re mediis Mellitis, vel Saccharo impraegnatis; & si materia tenuis sis , & Acris, Optata exhibenda sunt. Maxima autem cautela adhibenda est, ne nimium liberaliter insista tur in usu Bechicorum , praecipue autem Optatoriam . Externe Cucurbitulae, Uesicatoria , Fonticuli, Emplastra, Lavamenta , &c. in usum ire vocanda sunt; sed semper eXConsilio prudentis Medici.
r. Λ N ina est inflammatio in Musculis Laryngis, &IL Esophagi, Tonsillis, Palato, vel Maxillis, una
cum Tumore doloroso, quandoque interno , quandoque e '
a. Dividitur in quatuor specieS. I. Prima est Cynanche, quando nata culi interni Laryngis inflammantur sine magna intumescentia . a. Secunda dicitur Synanche, quando adest Tumor respirationi officiens . ῖ. J Tertia est Paracynanche ; quando Musculi ex-s terni Laringis asticiuntur sine tumore apparente. q. J Q aarta est Parasynanche, quando inflimmantur. Musculi externi faucium Una cum tUmore. . Signa sunt respiratio, & Deglutitio dissicilis, Rigidi tas Colli, Dolores pungentes, & comburentes quasi circat Maxillas, quandoque etiam periculum suffocationis ,& plet rumque febris.. q. Causa est Sanguis commixtus, Vel Saltem Occurrens s Lymphae vitiosae in meatibus suis arctioribus , unde eVadit grumosus, & tubtili obstruuntur adeo , ut stagnatioli inseqaatur, & exinde fermentum aliquod acescens ac qui rat, unde manant Symplomata hactenus descripta. non magno stipatur periculo; sed Cynanch
546쪽
pejor est Synanche , & reliquae duae species minus sunt periculosae. Si dolor sit ma ime acutus, & respiratio valia de dissicilis, praesens ferendum est leVamen , ne aeger morti succumbat.
6. Curatio si recens sit Angina ) consistit in obstructionibus reserandis, motu Sanguinis restaurando ,& ejus dem Aciditate corrigenda. In quem finem licet non simpliciter necessaria sit ) Phlebotomia in Brachio , Collo , vel
sub Lingua, opem fert: Medicamina autem illa, quae nun quam non finem assequuntur , sunt Sal. Volat. Oleos. Ex terne applicata, & intus etiam exhibita in vehiculo aliquo appropriato, vel mixta cum Anodynis haec enim non solum obstructiones reserant, Sanguinem coagulatum dissolvunt&fluiditatem ei conciliant; Lympham stagnantem vivificant, quasi )& motui restituunt, sed & ex eo, quod Vi Diaphoretica praedita sint, materiam peccantem etiam expellunt: &sanguinem mundificant, unde gravia illa Symplomata cito e Vanescunt, Sicut frequens experientia nobis dictavit :His add. Salia Volatilia, ut Spir. C. C. Fuliginis, Sanguin. Urin. Sas. Armoniac. &c. EX. gr. V Aq. Papa v. flor. Samb. an a J iij. Spir. Sal. Armoniac. S j. Diacodit M. sumat cochlearia duo saepius.
Utatur etiam Gargarismatibus, qualia sequuntur, si par ticulae Biliosae sanguinem invaserint, Remedia Nitrata locum obtinent, Vel misceantur, cum Urinosis, Ex.
Dos. J saepius: vel utatur pro Gargari Smate. Vulgus medicorum remedia Repellentia in usum Vocant, sed caute sunt adhibenda, praecipue si adsit malignita pquod ad nos attinet, nihil adhuc vidimus, quod pax Six Salibus illis Volatilibus oleo sis, in cingina desper id,
praeter enim plurimos effectus egregios hactenus memora tos, amo Vent etiam omnem malam Dispositionem l ulmo'
547쪽
num , quae saepe adiutrices admovet manus in Angina maligna ad suffocationem promo Vendam, qua de cauSa Ocyus,& saepius propinanda sunt, nst ex unius diei mora mors curam anticipet . Externe Albtim Graecum, una cum Nidis Hirundinum, fabricatum in modum Cataplasmatis cum Melle, Vulgare est remedium, ut & plurima alia Stercora , & Uri nar: EX. gr. Hominum, Anserum , Gallinarum, Equorum vis medicinalis sine dubio consistit in Sale Armoniaco ,& Nitroso , quo referta sunt: omnes Authores haec Stercora miris eXtollunt praeconiis; sed nos frequentissime eX- perti sumus, priora illa esse praestantiora.
Quidam utuntur Uesicatoriis, Cucurbitulis, &c. quae multum prosunt. Vide Flaterum, Riverium, Sylvium,
Si primo die curatio non succedat, Enema injiciendum eat, & purgatio instituenda, pro commodo aegri & su-
pdrius praescrip a denuo iteranda sunt.
De Pleuritide , o Per pneumonia.
1. DLeu ritis est inflammatio Pleurae , Peripneumoniat autem Pulmonum, earumque membranarum. 2. Signa sunt respiratio difficilis, febris acuta, dolor lateris Punctivus, di Lancinans; Tussis Vehemens, primo aggressu siccior quidem, postea autem cum sputo Spumoso , & Sanguineo. Quo magis hisce quadrant signis, eo meliori jure legitima dicuntur. Discripant etiam a se in-Vlcem, quoad partem affectam, & gradus malignitatis:
Causa tamen, & Cura, utrobique eSt eadem. 3. In Causarum classem adduci posset Serum eXtraUa- satum; plerumque autem Causa est Sanguis eXtraVasat US,& stagnans, unde Acidum acquirit fermentum, inflamma tionem excitans, &c. Causae Casuales , sunt Plet hora, tras piratio inhibita, praecipue tamen, quando Sanguis cum impetu meatus per-
548쪽
' currit ut iri exerc tio violent lori, nuan a Compotatione , Sc. . Si aegrotans hoc morbo antea laboraverit. vel si Asthma praecesserit, vel prOVectior adsit aetas, vel sputum minuatur, imo plane cesset , dolore remanente ς vel si sputatum Sanguineum sit flaVUm , aut nigium, respiratio ma xime dissicilis, &c. In omnibus , inquam, his casibus res periculo non vacat: sed si Symplomata minui videantur,& sputum album, di te Ve existat, aeger restitue
. Curatio parum differt ab illa, quam in Angina refe
i. ) Sanquiuis Missio pro viribus aegri ) prodest: sed si prostratae sint vires, & adsit malignitas , instituatur ope Sanguisugarum ; vel penitus omittatur, & ejus vicem subeant Cucurbitulae Scarificatae . a. ) Utatur aeger Al kal. Volatii. qualia sunt Sal Armoniac. Spir. Sang. Urin. Sal Armoniac. quibus add. Anodyna , dc Pectoralia, ut & Diaphoretica, & Athalia fixa , prout Urget occasio.
V Aq. Card. Hyssop. ana iij. Syr. Papav. Erratici iij Spir. Sal. Arm.S j. Μ. dosis Cou veniunt etiam hic , quae in Angina praescripsimus, & Salia dolatilia Oleosa, nempe in doclinatione morbi, vel si adsit malignitas. Ocul. Cancror. Sang. Hirci Exsiccat. an a S. j. Be-2oard. Minerat S j. Sal. Viperar. Uolat. s Misce. Si nulla adsit Malignitas, add. Laudanum gr. X. Oculi Cancrorum decoct. in vino,& Priapus Cervi , & Sanguis Hirci, multum laudantur. Si dolor in Pulmonibus,
Pleura, vel Stomacho permaneat, post primum diem elapsum, exhibe Spir. Nitr. Dulc. & remedia Nitro impraegnata ; sed si Vomitus adsit, vel Diarrhoea, caute exhibeantur. Si alvus non respondeat, injicienda sunt Enemata, & sub finem morbi etiam Cathartica tenuiora in U- Sum reVocanda sunt; sed per totum curationis stadium Diaphoretica leniora maxime prosunr. Si sputum sit Viscidum, & parva quantitate, caute propinanda sunt Opiata, vel in spissantia , sed potius in usu incidentium insistendum eSt.
549쪽
Externo Discutientia, Sc Anodyna , Emplastra, Ut n-guenta , Cataplasmata copveniunt, sed in Pleuritide exquisita omnium op ina' utimur Linteo in Salibus Volatilibu Ioldosis intincto, parti asse Etae applicato, sicut saepe saepius experti sumus. Sed nimium non est fidendum his ce externis, nisi & interne frequenter, & sedulo adhibeantur. Pro vehiculis utimur Aq. Destillat. Hyssop. Card. Cichor. Borras. Vel succis ex iisdem herbis expressis , Vel ex Taraxac. Papav. etiam Emulsionibus Aq. Hor d. qua etiam utim ir pro potu ordinario Una cum tantillo Sal. Prianel . vel Spirit. Sulph. vel Nitri guttatimi instillat. Omnia acria, & acida procul amovenda sunt, , cibi Dispepti : bene autem utimur Panatela , Cremore
Hordei, jusculo pullorum, & cibis levioris d gostionis.
I. FI ZEmopissis vel sputum Sanguinis ) de qua hic
XL agitur, est ero io, vel aperitio vasorum Sa Arigui ferorum ad pulmones pertinenti Um, quamquam etiam a Naribus, Palato, aspera Arteria, Stomacho, Hepate, dcc. oriri pOSSel. 2. Si a pulmonibus proveniat, est spumostim , foridum , & partitis vicibus eruitur, semper tamen clim tUS- si, & sine insigni dolore , Si a maxillis, aςpera arteria, & partibus viciniς procedat, adest quidem excreatus, sed nulla tussis; quod dio sensu d: gnosci poῖῖet, si a Stomacho , partibus vicinis pro cedat, potiua evomitur, quam e Spuitur. R. Sputum Sang inis diversimode causatur, ut si nimia quantitaa seri , vel bilis fluidat fermentanti Sanguinis admixta sit, aut si acidum adsit, quod stagnationem , di Va- sortim e X pansionem producat, unde partes tenuiores qUR data porta ruunt. Et oritur etiam hoc sanguinis sputum ex nimia abundantia sanguinis; motu nimis violento, i di accelerato; tussi exquisita, Vulnere, caqu, &c.. C Em-
550쪽
Emmema, Seu . posthema pulmoulim , oritur a Sanguine extraVasato, in vasis Pneumoniacis conservato, & pu
Uterque & hic, L praecedens affectus est satis periculosus, & prognostica sunt maxime infida. . Curatio I. ) In Curanda Haemop si
omnes actiones vehementes, & motus Violenti, ut saltus , vociferationes, tussitationes , cunctae passiones animi , &praecipue ira ; haec enim particulas Sanguinis exacuit, et mo
Detrahatur sanguis a brachio , vel pede, revulsionis ergo, nisi virium imbecillitas intercedat. Qtiod ad Pharmaciam attinet, prosunt Vegetabilia Re frigerantia, ut Plantag. Burs. Pastor. Nymphoea , Aceto sella , Papav. prae reliquis laudo succos harum herba rum ) Germina Ros. Rubr. Rad. Tormentili. Bistori. &c. Etiam terrestria adstringentia , ut Terra Sigillata, Lemnia, Iaponica, Bolus Ver. Terra Uitrioli . Crocus Mariatis Adstrigens, Lapis Haematites, Sang. Draconis, Corallium , Ocul. Cancrorum , &c. Adde etiam Acida Coa gulantia, ut Spir. Vitrioli, Sulphuris, Alum. &c. quibus 3 unge Opiat , prout Medici Judicium dictabit Ex. gr. I. Sang. Dracon. S h. Sem. Papav. J iij. pulveri-sentur, & cum Syr. Corall. f. Bol. Acuatur oleo Sulphuris, per Camph. Vel, a. Suc. Plantag. Tinct. Rosa r. ana g is. Syr. Myrtili. 3. Laud. Liquid. Cydoniat. gut. xxx. Misce vel hoc Sylvii , quod habetur lib. IO. cap. 9. 3. ZO. nempe,
' - Aq. plant. ii. Aq. Cinnamom. S iij. Aceti Destillat. S v. Sang. Dracon. 9 Laud. Opiat. gr. ij. Syr. Di amor g j. Μiqce. Hoc mirum in modum a Sylvio laudatur.
Huc conferunt Cathartica tenuiora, debitis intervallis propinata , ex Rhabarb. Tamarind. Seian. Vel, si ma gna copia seri redundet, addantur etiam Resina Ialappae'; Cucurbitulae , & Ligaturae , saepe bono cum fructu