장음표시 사용
11쪽
Timc poterunt artes ; erit optima regula morum omuleus Princeps, sub quo despecta iacere Nec poterit virtus ι nec inertia surgere, certus
Desidiae stabit δε lectos ex Omnibus oris Tollet ; ad egregios ut ducant magna labores Pi aenua; & excelsae stimulentur ad ardua mentes;
At quid facta traho ducens per singula P ab uris
Distate Odescalcho, qui sit meus Iste futurus, is erit, quam magni nominis Haeres, Vitiaque Romanos solabitur eius Ima O. Huc latis; eventus longe maiora probabit culcra, quae tari data tempora plenius obstant. Dixerat: arrectas, & multa rogare volentes inem rerum stlatum promittant tarda suturis, Lusti a I Iris; iubeantne notae res esse necesse ΘDum propere repetit commissae limina Portae Virtutes postquam paecatas caede Neronis a Fama tulit terras Coelo petiere relicto, Quas per multa suis cumularunt saecula donis i
Ad bellum complenda Senis promissa cierent Namque ubi depositi structuram tanta merentis' i Aspexere Patris sacra consurgere in aede Certatim sibi quaeque nouae despondet honorem Vrna , partirique negant mommenta petitae. Sed pretium Mundi certum est depolcere ferro, lacturamque putant quidquid decesserit illii Nec satis est clarum ratio cui militet aequi, 'Aut viris, magno se Iudice quaeque tuetur, Illicet arbitrium Supremi Antistitis affert. Et patris pro se certissima signa fauoris. Senserat hos relideus Vaticani in culmine Τemnii Alma Fides strepitus, turbataque corda sororum Neicia quid Turbae, quid murmura saeua pararent Ergo ne serpens sociarum in pectore virus Inficeret populos, latiumque tumultibus orbem Scinderet in partes s qua crisior imminet urbi Vellex, de Superum pandit commercia terris Tartareis metuenda Crucis vexilla catervis
12쪽
Exuit it, inferno queis bella inouere Tyranno sueuerat, & socias in privisa poscere dextras
'irtutum, certamque notam superaddidit auri, Qua hibito comites in propria tecta vocabat.
Nec mora, condicto sua quaelibet atria liquit Τempore, & antiquam Fidei conuenit in arcem, Quam voluit sacram Petri sub honore vetustas, Et modo primatu longo decoratur ab aeuo . Prima videns signum propriam Sapientia sedem, Altera Tarpeiam properauit linquere Rupem
Fortis vis animi, Moderatio tertia venit,
Quarta Quirinali descendens Monte citatis Religio gradibus contendit adire, comesque Larga manu it Pietas, Uirtutum & plurima turba, Quae belli immunes, & pacis iura colentes Imper ijs pronae fuerant, natosque tumultus Consilio, nitente Fide, sedare parabant, Et reliquas animis ad recti ducere leges. Vltima cum socijs quas raciit ambitus Vrnae Iustitia accessit, sed non sine init ite, quae uiri Namque subalternas traxere in bella Sorores. Vt tandem coiere pares, longoque sedentes In circo Iusti cedente furore capaces Vidit, in excelsam, quae dicitur Exedra Petri, Conscendit Sedem c medium tenet illa r trorsum,
Et caput est Templi digitoque silentia iussit Dudum agitata Fides, di fermh his vocibus usa est.
Quis furor hic superas mouet in certamina mentes
o socis, nostrum quae agitat dis ordia Regnum PEt vobis certare placet proli dedecus aeui, Τristia, & humanas nunquam satiata minis
Fata ξ dolor totum rapiunt incendia Mundum;
Vna erat excidio, flaminisque excepta Quiritum Terra, quies paci, & nobis haec una dabatur; Quis locus armorum superest immunis ab ira 3Rursiis in exilium pulsas excedere Roma,
Seruitium Ditis quin ferre Megaera videbit C lestes Animas Fidei succedet Erynnis ΘQuid viiij s liceat, Vobis si castra placere
Iam pollunt ὸ audire velim , quae tanta surori Merces, quod sceleri pretium tam grande paretur, Vt queat in lucro numcrarier esse nocentes Θ
13쪽
Deposito serro: concordes iungite dextras; Vnumque, & melius vestris certamen honesti Mentibus insideat, viiijsque instate vicissime
Vel si belligeris placet indulgere procellis, Me figant gladis, per vulnera nostra patebunt
Praemia sacrilegae, coquitis quam cordibus, irae. Quodam faeda loco tantum victoria crimen Abscondet, labem quae diluet aequoris unda λCum Marij , Syllaeque truces in mutua versi Funera ciuili complerent Sanguine Romam, Inque vices Domino Capitolia cive videret
Calcari, potuit sola pietate furores Mollire, & parta Victorem vincere pace; A st ego, Dux hominum, Caelorum nuncia, & alti Numinis interpres, Virtutum pectora iustae Reddere non possum cunctis despecta quieti. Quis pia iam Fidei veneretur dogmata ὸ nostris Arcanis ultra digni quis pendat honorem Cultus, si vobis tot lum post munera vilis λ . ICreditis illaesum persistet nomen in orbe, i Et vestrae impositis fumabunt thuribus Arae Me spreta ξ cadet una vestri gloria cultus.
Per palmas oro domito ex Acheronte relatas, Et per communem suscepto in munere causam:
Naufragis fragmenta mei ne perdite; quassae Relliquias iunctis potius sarcite carinae
Dextris ;& si quid stimulat pia corda sorori
Pandite, ut amoto peragantur cuncta furore. .
Desierat hac voce Fides damnare tumultus Discordis c tus, placidosque requirere mores ;Cum dolor impuleratJ Virtutum turba silendi
Longius Impatiens hos rupit pectore sensus Nec nos c dis amor, nec iniqua licentia morti. Caeca nec argenti rabies, laurique cupido . Impulit ad bellum, damnataque duxit in arma, Sed Pietas, monitumque Petri, qui ex aethere nostrς
Approbat officium pugnae, stimulosque recentes Addidit in motus sTu Testis in Axe secretas
Cum reserans fati ambages praesentia virga Tempora signaret, vitam monstrante Pyropo Pontificis meminisse potes cum facta doceret, Qui stupor immotas defixit imagine rerum, QuaSDjsitig C
14쪽
Quas gesturus erat, quae spes, & gaudia laetis
Irrepset e animis, ubi prolpera temporis huius Symbola percurrens felices diceret annos,
Quae nostrum grato tunc non excepit amore
Nomen, quod gemmς insculptum comitteret Astris, Ingentique Viro decus immortale parauit pPhaebo splendidior his fulget in aedibus urna, In funus structam proprio quam nomine Princeps
Ornat, pro tanto quae non decertet honore,
Et vitam cupiat Patris pro laude pacisci ξTalia virtutes uno simul ore fremebant Haec ubi dicta sibi divisim quaeque perorat, Consulit& propriae magno certamine causae . ψrita . inc Agape, primo cui stabat in ordine sedes, Misit in hunc voces flammato pectore sensum. Non ego culpati purgo certaminis usum Qui bonus est causa, quamquam sors peccet in actu, na reas nos culpa facit vi poscere iusta,
Haec quoque cessabit, reliquis si denique honesti Iura sequi placeat, proprijs si credere malint
Luminibus caeca quam mente probare tumultus Haec inter Laterane tuas conuertit ad aedes
Ardentes Oculos, augustaque culmina Faustae Nutibus ostendens, Collis quae Caelius ambit, Speque, metuque audax nictu movet ora minaci Prospiciant Domino tumidas iam Caesare sedes, Quas Nero Tarpeio reputauit Principe dignas.
Qua sue resurgentes luxu mirante Peretius
Extulit in Solium Romani Culminis, Aulamque Instituens Mundi se se superauit in illis;
Aurea nempe Domus raris ornata figuris, Atria marmoreis ostentans fulta columnis,
Et tecta interius regali splendida cultu, Egregia reliquos lain vincit in arte labores, Quam Tu Roma alias supra caput erigis urbes. Has mihi deuotas dilecti cura Parentis .ssiternum voluit monimentum, & pignus amoris Esse sui; tam magna satis nec dona putauit, Ni mihi largus opes, & gaza diuite census Annua laturos miseris alimenta dedisset:
ipsa vides 9 quoties in nostros destinat usus Quidquid Pontificis mage lauta in sercula misit Orbis,
15쪽
Orbis , meque sibi Princeps, quam saepe benigno DPraest inaffectu, spretoque indulgeat ostro; ' Ambitiola forem si limina nostra frequenti
Visentem ossicio vobis modo prodere vellem ;Ad latus admittens mancos, & ad Oseula dextra: Pondere deposito Regni miscere puellis Alloquia ,& dulci sermone leuare dolores Saepe videretur, humilique Occurrere turbae. Nonne Quirinalis vitans fastidia Sedis , Gaudet tu augustis propriae pietatis Alumnos Cernere liminibus, paupertate inque beatas
Calcatis Regum pompis habitare palestras ξQuid memorem structas Tyberini ad fluminis unda Regifico luxu stud ijs puerilibus aedes ξHis ego si detur titulis decorabo Sepulchrum,
Nec tantum angusto claudetur marmore nomen,
At sua dona sequens omnes penetrabit ad oras: Vix ea fata suo iacuit post verba sedili,
Quae fauor est dubio comitatus murmure vulgi , Et fors communi tenuisset praemia voto, Septa teloniacae ni iactans araua gazar Pro nota hanc contra dictis mox talibus isset. Providortia. Viditate placet meritum si expendere nostrum,
Et gemini nobis procul esto superbia tecti
Est constructus Apex in publica commoda Romae ;Alter Aventinas ad ripam Tybridis Arces Prospectat, mediam in Trullo circumspicit Vrbem Alter, de antiqui calcat vestigia Templi;
Quam sit in ede frequens nostra modo longa referre Res turri r haec nequeunt illaeso iure sileri: Ingentes iactate Domos, vestrumque redactas In censum gazas, Inopum solatia, Fisci Addictos miseris illesauros, si mea cesset
Cura, repente cadet resoluto machina nexu Tanta, nec unius Soles numerabitis anni.
Quid modo Tyrrheni prodest impendia Portus Et ductos sontes ad centum dicere Cellas Poccupat in causa meditantem plura parare Iussit - Irreqv eta diu Themis, atque his increpat ultro. Non ego venales exacto faenore laudes, Atque graues populis redolentia limina quaestus. In meritis numerabo naeis, sed nobile, terris,
16쪽
Et Coelo placitum sublimi mole Tribum It
Vrbis in aspectu est facies augusta Theatri, Marmorei fontes, & aquae ludentis in Aula Illecebrae, circum ducentes atria Xusti, Et specular celsa tangunt, quae sydera stonte. Ista Semiramias superant fastigia Turres,
Illi acosque, vetus tollit quos fabula, muros , Aut quae mirantur Babilonica moenia Parthi; Roma theatrales quascumque extruxit in usus Moles, aut clari Ducibus monimenta triumphi,
Hoc praecedit opus; sed quod magis emicat intus, Perque lares sparso longe praestaret Idaspi, Iuris in hoc Templo domus est, ibi lancibus aequis Ad trutinam revoco mortalia secta; sedensque Interpres Diuum primae dictamina legis
Exequor, ac iusto corruptos Iudice mores Comprimo, sacrilegae damnans periuria linguae. Hic ego secratos Cineres, atque ossa reponam Ad cultum populorum inscripto nomine Patris, Deliciasque suas veniens venerabitur orbis: Iustitiae nimis iniustum foret ista negari. . Haec votis Astraea tuis: sibi credita Busta 'eligio. Sed Thristheia serens, & conscia Numina testans Voce, manuque suis ostendit in aedibus urnam; Auferrine datum segnes patiemur honorem Addidit infrendens, meliorene sede locari Haec queat in primo quam tot per sςcula Templo, Fundamenta Deum prius a radice reuelli, Subiectisque iactos flammis ardere penat S, Cunctorum, cineres in te Tyberine natare Pontificum, spargiue notis simulacra videbo, Quam vi tam magnae spoliari Insignibus umbrae. Quae iubet ambitio misceri 1acra pro senis, Et tam praeclari titulum sperare Sepulchri ΘIte procul, vetitos procul hinc agitate furores Romula acerba cohors, & nostrae cedite sorti, Haec simul, & toto stridentia limina nisu Impulit, exclusas donec testante Dagore Cardinis, obstructas commisit dextera postes, Ut vigil in caulas ingressum saepe Leonem Pastor sanguineis rapiens e faucibus Agnam Insequitur clamore, & agrestis vulnere conti, vi-
17쪽
Vimineatque Bres magno conamine claudens raudem exturbato gaudet vetailla rapinam Hosti, qui rabidis terrens rugitibus arua Elusam ii ne ruore famem tritatur i anhelas xoncutit & fauces ercptae ob munera praedae. Haud sccus ingenti Diuae exarsere furore Se pullas sacra immerito statione querentes, Esactisque parant perrumpere limina claulms, . Ni prohibens saeuas procedere longius iras, Et laevire animis reuocasses Numina tali iVoee Fides, iterumne meas invaditis aedes, i
Procastris ergo sacratum limen habetiri illo pietate piae ξ violatdque ordine luris Ius pctitis Tumuli λ quem tanta licentia finem Inueniet Vobis nequeunt si nostra p mari
Dicta, animique graues iusto componere motus,
Ne pia bella scelus condemnet, adite Parentis Ad latium, pronas & iusta petentibus aures. Arbitrio tanti renuit quae Iudicis vlι , anc mala causa tenet meruitq; ut . Quid iuuat indulgere odijs, vanosque tumultus Spargere cui dederit Petri Successor honorem Illa habeat, salvaque sacro pietate stuatur
Deposito, munus violat qui vindicat armas. Talia clamantem flaeuerentia Iudicis vltra Quippe obstare vetat ccdente aridore relinqunt,rique Quirinalis tendentes collis ad Aulam, Pol Circum vasta placuit qui mole Neroni,
Incenti clamore vias, atque agmine complent,
Signaque nec belli, nec pacis habentia vultu', Ambigua sed Donte gerunt, ut coetus at Nubibus in dubia promittit luce .
Mittens per ruritas Phoebus sua lumina rimas
Has ubi conifero propius succedere Castro Michael aduertit, quid res turbata mouere Nescius arrepta, ditem qua contudit, hasta, Et Clypeo, celsi metuendus ab aggere Conclamat, nostrae procul este a moenibus Arcis,
Qtio ruitis Θ quae causa viae ξ pacemne, Ict aro
talis in Ausoniam strepitu tanti agminis Urbem . Haec ille ; & cunctis auditia Ordιne, con ii ἡDigiti st
18쪽
Ire dedit vultu repetens fastigia molIS. Ista triumphali dum supra a Ponte geruntur, proximus & teritur virtutibus alius Arcus, 3
Ante fores quondam Solis quae Templa fuere )Pontificis dirae palloribus obsita mortis Italiae visa est extrema precantis imago, Quae postquaru sacrae descendit ad oscula plantae Singultu medias crebro rumpente querelas Hii moerens rupit tremebunda silentia dictis. Ο Pater, Ausonidum cui seruit purpura; mundi
Cui commissus apex, rerum tutela mearum,
Aspicis ut clades omnes diuisit in oras Mavors, & nostras Orbis miscere ruinae Contendens lacrymas, tot me laniauit ab annis PCernis ad alpinos tempestas nurtia fines Quae ruat, Insubribusque iugis suprema minetur En fumat misera vastata Sabaudia clade:
In cineres saeuitur adhuc, pugnatque cadauer et Pro tumulo; nullo paccatur funere victor:
Nec satis est ipsas hosti per ijsse ruinas, Gliscit adhuc saeuus, cupiensque extendere luctum
Vlteriore ruit Ticinum accendere fiamma
Ac Trebiae priscos i laeu superare furores. Quis finis cladi; quae spes post vulnera ξ nostruin
Sex annos Rhodanusque bibit, Moenusque cruorem, Ni properes versas in praedam auertere dextraS,
Iungitur Eridano Tybris a Capitolia pulsat
Iam fragor armorum, perstringit serrea Romae Lux oculos, agris iam mari ius incubat hortor;
Fulgura saepe micant dominos laesura Quirites: Sit vidisse satis; quid caede calentibus armis Quantum irae liceat, victorque quid audeat ensis Iam notum; nobis uno stat vita sub ictu. Ecce Appennini residens in vertice plenas Expectat clades inimico pectore Erynnis, Si gemini vidit hostis satiasse furorem,
Si nostris tumidum conspexit caedibus ire Saepe Padum: Tanarumque ; tuam non gaudeat uri Sedem, quae fatum supra, Ditemque locatur. Illa ego, quae Senonum restinxi sanguine bella, Colla catenati vidi raptata Iugurthae, Atque tuli claros ad Solem utrumque triumpho S , Non
19쪽
Non precor ut domitis scandam Capitolia poenis, Laurigerosque ornet Cimbrorum Laurea Currus t Hoc votum felicis erat 2 sed ut improba cesset
Ira necis, recidantque mea de fronte catenae,
Ut tandem Latium Mavors formidine solvat. Te petit haec moles, iustae tu prospice causae. Sic fata exanimi similis cogente dolore Desiit ante pedes Solij prolapsa paterni; Quam Pater aggreditur solari hac voce iacentem IMitte truces de corde metus, & laeta resurge , Haud procul est tibi laeta dies, qua labe piata Errorum, superumque ira, felicibus usa Virginis auspicijs optata pace beari Incipies, nostri quam frustra, Aulaeque labores R eddere sudarunt nec enim sua vota supernis
Consilijs Homini ses est miscere, sibique Coedere fata tuis sola est diuina voluntas Lex desiderijs, peregrina pericula longEHaec latio pellens trans alpes peste remota Non dabit ulterius per te saeuire mucrones. His dictis cessere parum de pectore curae, Osscioque Senis vitae reuocata benigno Inclusum veluti mortali in pectore Numen, Et vivam immensae speciem pietatis adorat; Maiestas nam laeta viro , canique verendi, Lenis inest grauitas, & pondus amabile verbis Ille autem Ausoniae properans succurrere genti, Indictis precibus, reliquisue plantibus iram Numinis, E Solio descendit ad Isidis aras, Rite puerperio pietas quas prisca dicauit. Virgo Maria tuor medius popularibus illic,
Purpureoque Choro, plena veneratus acerra
Thuricremisque socis superos, sic incipit ore. Alma Parens, debet, cui plebs humana salutem, Ecclesiae fulcrum, populi Patrona Latini, Cuius turbato iam Filius attulit orbi Pacem; Roma tuis supplex affusa sub aris Exorat pacem; diuina redintegret ortus Dona sui Proles, illi Te, Virgo, precante, Ista dies ut sit pereundi terminus oro: Italiae mouere meos suspiria luctus, Et longos numerans populorum a Marte timores
20쪽
Saepe Ducum volui nudatis obuius ire . I . Ensibus, unanimetque excusso iungere ferro Dextras , sed precibus nil proficientibus irae Mao i non sponse dedi mihi conscia testor Astra locum auertens tristes a crimine vultus: Nunc tua res agitur, procul hinc ni bella releges, Mars auctus spoliss feret in Capitolia flammas, Lugebuntque tuae nullis Cultoribus arae': Quodque magis vereor has polluet Haeresis aedes. Ah prius hoc videam furiales sanguine taedas Extingui, sacrata Tibi quam Templa crementur; Hoc culpae Ducibus, hoc ignibus eripe Iuris: Sint gladij insontes quamuis pietate coacta, Ad pacem veniant etiam pugnare parati, A nece vel nolens vacet impia dextra; quietos Da tandem numerare dies. rapiendaque nullis Militibus deferre tuis donaria Templis
AEteruis barathri tenebris cludatur Enyo, In Latias vecors ne detonet amplius oras. Vix ea fatus era; Coelo cura lapsa sereno a Stella coronatam radijs circumdedit aram, Inque notas abiens coelesti luminet cunis
Inscriptit; Pacem soboles dat nostra Latinis Genti se & subitis a Templo euanuit alis. λHoe alacer visu Sydus veneratur amicum,
Pro fausto iustas & reddens omine grateS, Virgo I ibi, Natoque pios instaurat honores Thuris odorati Princeps; queis rite peractis Sede Palatinam remeauit laetus ad aulam, Humanis maior gestata pace triumphis. Interea denso compleuerat agmine portas Principis opperiens aduentum sedula virtus; Ergo ubi festiuo condignos murmure plausus
Persoluit reduci , Maiestatemque Quirini Cernua adorauit Soli1; propiora petiuit, Ac nullo augustam cingens discrimine sedem
Confuso clamore precum, meritisque relatis Iudicis arbitrium quaevis sibi poscit in urna. Attonita priinum Pater optimus accipit aure
Dissi dij caulas, rubuitque pudore modesto Canities veneranda, suis de laudibus armis, Et bello cum nouit agi: sibi redditus inde Irato