Antonii van Dale Dissertationes 9. antiquitatibus, quin et marmoribus, cum Romanis, tum potissimum Graecis, illustrandis inservientes. Cum figuris aeneis

741쪽

ruta erat.

Horum vero Gymnasiorum singulis , singulos quoque Goregos praefuisse ex eodem scholiaste discimus , illosque eos fuisse, qui tu, quι θ exercebant oleum praeberent; atque adeo bus , qui publico sumptu ungi volebant crateras imples t. At istos Gorgos, qui cum suis etiam μει si ς Ch ros , & quaec inque ad illos spectarent, disponebant ac consere- rebant cin Dionysiis, alinque aeque atque in Panathenaei sibi quatuor numero illos adiunctos habuisse, ex hisce Antiphonii vcrbis in Oratione QEὸ F Σορκῖκ) liquere videtur:

742쪽

Pant acleus mihi obtigit Hrte DIDAS CALUS, ct praeter meam propriam etiam Tribus Cecropis; choregum me quam maxime potui juse gessi; θ rimum ea parte δε- mus meae, quae VII fma erat Dιdascalium praeparavi , in quo is ad Dιonoa choregum egeram, docueram. Deinde chorum quam optime potui coti*ι, n que laedens, neque pignora υι auferens, negotium alicui facessens; sed quemadmodum ambobus conducebat, jucundissime di familiari me ego θ jubebam O praeibam, liti vero sponte Ovolenses mittebant f Parentes sic suos filios. J Posquam

vero stuσι advenerant, strιmum vacaIio mihi erat, ut illis adessem, e que curarem. At mihι negotia quaedam erant

cum Ari ne ac Philino, plurimi facteoam; ac quae senatui caeterisique Athemensibus promis postea me juse ct accurate ιndicaturum. Ego ergo totus in istis fui: seu prae- feei in antecessum J Phanostratum , at curaret , s quid Choro opus eget ι Phanostratum dico , Actorum istorum tribulem, o generum meum; cui Aliam meam desponderam o ct eum maxime ut curaret istis. Insuper huic duos viros addidi , hunc quidem Erechtidis tribulemo Amyntam, quem ψ us tribules delegerant , ut ulterius congregηret,

D undique Tribum curaret , cum probus ille videretur e a rerum vero Cecropidrem, qui, siquando conducebat , sam Rrrr Tria

743쪽

68a DissERTATIO OCTAVA Tribum congregare solebat: tum ius er is Philippum quam tum cui injunctum ruit a me , ut emeret aut impenderet, quicquid 'Didasalus , aut quis actis ipsorum o praeces omnia pueris optime administrarentur is ne mea negligentia ipsis aliquid deesset, ob meam absentiam atque atias occupationes. Atque hoc modo meum illud Choragi munus consiturum fuit. Ad hunc locum in transitu observari potest i ' Did evilos sortito Choretis obtigisse: sicut id, ex Demosthene etiam de Auletis videmus: nisi quod sorte obtingeret Choregis horum electio, unde & prae aliis, & optimum omnium eligere illis liceret: quod an ita circa Didinatos, aeque ac circa Ausetas, seu Dbicines, obtinuerit non liquet. Σ'. Quandoque unum eundemque Choregum duabus limul Tribubus, ob diversa scilicet festa quae diversiis unius forte anni temporibus occurrebanto electum fuisse. Cum, nempe, Diomm jam Anthesterione, seu Martio mense facta essent, primo post illa mense eligebatur Choreem, in hinc proxime tequentia Dion sa, pro sua Trita: qui tamen quum Thar-geba eodem anno Thargetione mense seu Junio, obvenirent bab alia Tribu Choregus ad Thargcliorum certamina eligi potuit: ut hic, sit verba bc ne capio, ex ipsius AntiphontiS eXemplo liquet. An autem id & circa alia festa ac certamina obtinuerit mihi ignotum est. Notandum interim quoque, hos Chorgos talos fere electos fuisse, qui id ipsi caeter1s , quae ad Chorum pertinebant ministeriis apti essent: prout id non male colligi videtur ex hisce Aristotelis verbis stib 8 cap. 6. Politic.) και - ω Λακε-

'cedemon' quidum, quι ludorum Choru praeerat scii qui

744쪽

DE GYMNAsI ARCHIs, &c. 683inerebuit , ut fere plerique liberi is ingenui homines tibia canerent. Atque hoc ex tabula apparet , quam Thrasippuι- is , qui Elephantidi i forsan legendum Hephesii, & supplendum, seu subintelligendum Tribu J Choregus fuerat,

dedicavit. Porro CBorgos hos antiquis temporibus etiam Choragos, seu Nuces Chororum fuisse, quali modo & Diana ab H ratio repraesentatur, dum canit, jam Cythaerea choros ducitJex Athenaeo sic discimus, dum is libro 4. ait: 'nι Φη- ὸ

de poemate scribit, Gorgos vocatos fui me, non, ut seculo nostro, qui choros pretio aut sumptibus sus COMDUCUNT, sed Chori Duces aut Ductores ac Praefecti ut indicat vocabulum usum) ut ita recte musicam observarent , neque in veteres ejus leges ac modos peccarent. 3. Observandum, hos Choregos A-καλειον, seu scholam,

vel χ ρημον vel aut iis qui in solenni festo Chorum acturi essent quin & aliquando domi suae constituisse: istosque qui Chori membra sic futuri essent, elegisse: imo & conduxisse. De quo tamen statim adhuc aliquidJ illosque ita quasi sub proprio imperio exercuisse: sive per Didascalum, sive per ἐπιμελώς , sive & quandoque per semetipsos. . Eosdem Gorgos τους εα-ελ ως , sive solos, sive etiam cum Tribu sua, elegisse. Qui hmμελ etiam, si aut absens esset, aut alias impeditus Choregus, hunc Chorum, cum Dirisialo, instituerent, sumptusque,& illa quae alias Choro necessaria esiciat, subministrabant. Eos autem alias a

Tribu . seu Tribulibus, fuisse ad Dionysia electos, indicare videntur haec Demosthenis, de Meldia, verba: MMEM

745쪽

684. DissERTATIO OcTΑvΛκελά - ερωίν εἰς ia Διονυσres χωροωῶν ἐπιμελητltis . Luum ML diasjuberet , ut se ad Dionysia Epime eram seu Curatorem, eligerent. illos vero qui Mysteriorum ἐμελεται erant qui cum hisce Chororum επιμεληταῖς minime confundendi sunt,

ac de quibus hoc in parenthesi dico) ipse populus eligebat.

Ita eni in de ea re Harpocration in lexico: 'o βααiλά e

πιδών, Ἀμ ευ - Κηρυκων. I, ex quιaem primo loco sinfertis moderabatur, at sinul cum Epime letis , quos populus eligebat. Hi autem quatuor erant; duo quidem ex Athe-men us , unus ex Eumolpidarum familia, is unus ex Cerycibus. Uerum, ut ad Chororum ἐμειλαι revertar, de ipsorum munere & haec Suidas addit: 'E κελη-ι ἐχειροπιῶντιτ προν , ως μη ἀὼ lG τους χορLGἰς ω υῖς λάκοις. Ligebantur Epimeletae, sees Curatores Chororum , ne Choreutae seu Chororum i lembi a) sese inordinate gererent m Iheatris. An vero ad hos μεληώς pertinuerin , ipsi ve hi su

ω -υς Q. De quibus sorian alio tempore) nunc eruditis Considerandum relinquo. At τ πιυςά ν sane cum chorego illo antiqui temporis, de quo Athenaeus, convenisse, unumve eundemque fuisse credideri me quum Hesrchius ha- at, χο -ria, χορδε καταρχων : quamvis ineo judicio dec Borego nimis confuse ita loquatur: λδάυιαλφς ο οπιδους πι τ in . . χοροῦ ἐξαρχων. Ita cnim puto distin. guenda pOiteriora verba ; non uti, In postrema saltem editione ea leguntur sime distinctione , e P .mδους m r ἰαν ἔχορου ἐξάρχων qui ἰξάοχω procul dubio Polluci οχρρου, 6 μών χορου. quibus addi posses t & haec scitolialiae ad Plutum verba: φδεε s τοιουτον ου-τ χρογῶ si μή, ν

746쪽

Choragum autem, seu χο νον, a τω fuisse divcrsum tum clare ostendunt jam supra a latae inscriptiones , tum& Demosthenes, his sequentibus ε, dum ut χορηγος ita loquitur .' 'A ι - τ Δασκαλον, ω 'ανθες 'ADν οι , αφθειρε μουτῶ χορῶ. - ει ροὶ T Gαν'ς ο 'αυλπης ἀνούν βελ-ος visi: εμὲ οἶ-

έι φανου κενον αρχοG δάφθειρε Perum & Didascalum feci Magistrum J Chori, vin AIBenιenses , corrupit: ac nise Visiimus ille Gir Telephanes a startibus meis setisset, ac sentiens qtud vigeretur, B -inem depulisset, ataue ipse Co ALPO NER E & ordinare is docere Chorum voluisset, nos, v ri AIhemen ses, certamen minime mire potuigemus ;sed chorus non doctus clive inritutus int set; ndque ita fuissemus maxima affecti ignominia. Hoc interim obtinuit,isi CORO N AT M . R C HO NT A corrumperet. de quo Archonte statim adhuc aliquid. JDe hoc vero Didas alo qui sicuti Chorum instituebat, ita & sumptus ad id faciendos indicabat, ut ex Antiphonte vidimus Hesychius, qui alias male illum cum Choreto

confundit, sic loquitur: αδάσκαλος -ς ο ανεπών - ἀώμἀ6-ιον ὰ, τ κυκλων χορών καο σκίην. Ubi, quomodo istud ας, quod plane superfluum, neque ad rem facit, irrepserit, plane non video. Porro hos Didascalos, vocabant & i& εμρχον- Τοις , & magis proprie, ne hδαπιλλους. unde dc Aristoteles, lib. 3. Politicorum , cap. 9. ait: 'Oυα ο τμει ν ὰ, κἀμιον τῆ πανGς χορῶ Θομενον εἀσει συγχορήων. Heu Choroidascatas illum , qui vehemenIιuoe ac meseus , quam Iotus reisqvus Chorus , canentem patietur simul Chori

747쪽

686 DIssERΤΑΤ Io OCTAVA vocat his verbis: κοννεπηχει-ο , ερθ'' zri e γυναιμων , ω φοροις Φωναῖς σευ Πρως - βαρυ-ρους , μιαν 'ara νἱ--κα μννυν- Των &c. o, cui vero in Choro Coryphaeo praeeunte omnu r liquis Chorus cantando subsequitur, quandoque virorum, quandoque O mulierum, diversis admodum sonis, acutiorι-bus, ct gra υioribus f atque inde unicam concinnantes har

moniam.

Non tamen confundendi sunt hi Didascali, neque ipsorum ἄλσκαλι cum illis, de quibus Harpocration loquitur, quando ait saως λι-i -- τη τ κωμωσιών, η T κα russi : quorum λι--λι- optime explicat magnuS ille Casaubonus, in Animadversmnibus ad Athenaei librum sextum. neque illud ἐ cinis, in inscriptionibus vertendum sicuti fecere doctissimi Whelerus ac Sponius)nunc a recite; nunc, a fari os recus; nunc, a compose lassabis; nunc denique, a compose la comedi e : quasi hic de Comedus in Romanorum Ludis Megalensibus sermo esset:

quum haec longe alio modo fierent Athenis, ac quidem in Sic quoque illud , quod ad Ausetas tibicines, seu Borauleta θ pertinet, vertunt, a m fom de la musque

erat; & alibi rursus, a compos Ia Musque: quod . ut tarum: seu Tibicinum, non erat, aut ad ipsos pertinebat. 'Diu cssus tamen hoc exemplum habemus apud Pausaniam; qu an Messeniacis ita loquitur: 'Em Λ Φιν- .ου Συ- τύ 'Α ι -k Δήλον-ὰ ῶ-

Tempore Phintae Srbolae primum e essenii in D tam ovo mi Vinimam ct Chorum virorum miserunt. orum vero I royodram seu carmen peculiare, quod conitur

748쪽

ssunt Deo factum, DOLUIT Avmelus: ac sola ista car

mina vere Lumen esse putantur.

Ex quibus videmus ipsos Didascalos cli quidem Eume ius hic χοDAn σκαλος fu issse videtur) aliquando composuisse carmina lita , quae a choro decantabantur ac saltabantur. Quod frequenter admodum contigisse non putem; uti nec quod id ipsorum munus esset: sed, sicuti & hodierno tem pore videmus aliquando, ipsos Comoedos, sive Histriones, comoedias composuisse easve ex aliis linguis traduxisse, theatri ne ita illis, in quibus histrioniam agebant, intulisse. cujus rei cum in Molierio Gallo, tum Sc in ipsis nostris Ba

lavis, tum denique in aliis aliarum Gentium , exempla no bis non desunt.

At nec semel isti viri, quamvis alias satis doct i, circa talia aberrarunt: quod & ne tamen illud aliquis dedecori ipsorum dictum existimet: quum ad multa meliora videndi occasionem nobis praebuerint) ex hoc sequenti exemplo liquet , quod,

uti jam supra ostensum est, ad sola Gymnasia, ac certamina Gymnastica: Gymnasiarchi quoque partim ad Choros Musicos: mini ne vero ad scholas leu ludos literarios; ad quos certe isti viri, per talia, respeXisse videntur. Antequam ab his Choris Musicis ad alia transeam, aliquid adhuc addendum videtur de Archontibuου Chororum, quorum mentio fit in inlcriptionibus modo adductis, quae de Choregu ,

749쪽

688 Dis ERTA Tro OCTAVA Didascalis , Auletis, atque illis Archontibus aeque loquvn.

ture, ut e X. g. ET AI NETOΣ ΗPTE, &c. sic ut 6c ex l)emosthene attuli, φανέμειον ἀρχον , tum & αρχον , distinctum a χορηγω, ab , & a n&σκαλοις. Arthontes illos respicere videtur DiOChrysostomus,dum ait, o ας 'Olων Φωνας-αρχουσr πωλουν ras vocem, vendentes , Ut apud Romanos sic bat Draetoribus. Conductitios etiam illosi horeatas fuisse & Auletas, ostendunt haec Athenaei li-b o I J verba: θ ο , 'αυληlων se χορκίων ρο- σθοφιρον κατεχ νlων τάς ορχ' ως , αγανακlειν πινας ἄπι τω τους 'ocis τας μὴ συναγλεῖν τως άλὰ τους ποους --ειν ως 'αυλψως . Sc. Quae ita a Dalecham pio veris runtur: Pr armas PBtia ur scribit , cum tibicines , is qui choros conficiunt schoreutaeJ mercenarii , in orchestam magno favore spectatorum prodirent, aegre nonnullos , Iulisse, tibi sines, ut erat patrius mos, cum choru non accinerent, chorι cantarent cum tibicinibus.

Apud eundem Demosthenem, vidimus quoque jam supra haec: Κα κο 1γορῶντης, . a , I χ-ς τ δε μελελὼν ἡ φυλῆς, F Abμελῆον si ἄρχονnς. verum enim vero quales nam fuCrint hi αρχοντες , videre licet ex Platonis lib. VI. δε Legi

750쪽

μονωδών τι - μνιωλώλ, ἀρ M ώς τους κντας ara δεδουὶ ο λαχωνἀώ κυmν , erc. Pos haec G Musicae ct Gremnasticis Magiuratus duplices utriusque facultatis consituantur ratii disiciplinae , alu exercitationu causa. Aur disciplinae praesunt, Gymnasorum doctrinarumque ornatum is discendi ordinem curent: operamque dent, ut tam mares quam foeminae in adolescentia honeste ad ista prosciscantur, hone- se etiam commorentur. Exercitationis curam habeant in

Gymnasica θ GMusica . Athlothetae Athletis. Atque hi similiter duplices esse debent: circa Muscam alii, circa G1mnasicam. ct in Gymnastica quidem iidem pariter in

hominum equorumve certaminibus: in Musica vero alii ine onodia D i. e. ἔπαν εις μονοψ λεγει τί u S-ομου εuri mucus tantum , non chorus canta J is in Mi-mu, sicut Ranodorum, o Citharaedorum ct Auletarum is omnium tabum similium, alios adesse opportet Athlothetas: alios in Chororum cantu. Primum gitur in Chori ludo, tibi viri, pueri is puera tripudio carerisque Musicae m dis exercentur, ARCHONTES eligendi sant. ILNUS autem ARCHON icta sufficit, non pauciores quam quadraginta annos natus. UNUM quoque s Archonta J in onodia sincere arbitramur , qui triginta annos expleverit, qui ct 3nIroducat homines in certamen ; ct de ii essi susscienter cognoscat ct judicet. ' At Archonta S si s . . oris