장음표시 사용
61쪽
odium aliorum num. 8. ei p. 2 p. Statutum decernens alimenta carceratis, factum dicitur principaliter fauore ipsorum carceratorum num. I p. cap. 29.
Statutum Mediolani , quo cauetur prascripti nem decem, dc viginti annorum , extendi adiliginta, declaratur num. O. cap. I Statutum loci, in quo mora commissa est attendi debere voluit Bart. declaratur nu. rar. cap. 3 o. Statuto Mediolani cauetur, quod ex constituis generali non intelligatur, nec sit dranslata aliqua possessionum. I 26. cap. 3O.
Statutum Messanae , quo in successionibus mobilia ad haeredes immobilia ad Agnatos spectant nu.
Statutum Mediolani cap. 3os. lib. I. de non me liotanda conditione descendentium declaraturnum. I 6. cap. 37. Statuto stante, quod viri mulierum bannitarum expelluntur a territorio non procedit e contranum. 13. cap. 41. Et sic statum loquens de viro, non procedit in uxore num. II. cap. qI. Statutum loci creditoris attenditur, non debit iis in successionibus num. 6 o. cap. sci. Statuto stante, quod viduis praestentur usum d tis , intelligitur concurrente interpellatione Viduae num. I s. cap. 64. Statutum, idest lex municipalis, tantae est potentiae in sua Ciuitate, quantae lex communis in suo uniuersonum. 1 I. cap. 87. statutum Mediolani in cap. q3. lib. I. loquens deis interesse deelaratur num. I. cap. 88. Statutum Papiae 66. in ciuilibus concedens praelationem in te propria, declaratur num. 6. cap. y I.
statuti verba perpendenda sunt, quia si de actu particulari loquantur, respectu aetatis proceditius, si de actibus generalibus, statutorum dispositio num. 2 . cap. 9 statuto se nili aetati tauorabili, renuntiari potest expresse, Ze tacite cum iuramento nn. 2 I. c. 9 s. Statuto negat tuo quis te nuntiare nequit num . a cap. 93. Statuto renuntiari non potest , si contra bonos moles id esset num. 26. cap. 9 . Statuto facto ex causa publicae utilitatis , licet respiciat priuatam utilitatem, renuntiari non potest num. 27. cap. 93. Statuta eicuntur respicere publieam utilitatem si maiorem partem viventium compraehendunt' num. 28. cap. 93. Statuta de dotibus loquentia, respiciunt publicam utilitatem num. 28. cap. 9s. Statuta imponentia consscationem bonorum ob deliinum, tamquam iuris communis cor tecto. riunt, stricti essime sunt loterpretanda num. II. cap. 96. Staturiim Mediolani 3o s. lib. r. de non melioran. da conditione descendentium, declaratur num. o. cap. 96. Supplicans pro reo laesae Maiestatis, infamis e Teitur si licentiam non habet Rum. I . cap. 12. Suppo licio personae, arguit staudem nu. II. c. II.
subhastatio facta pro maiori debito, eortu It in il
Sub hastatio bonorum debitoris , nulla dicitur, quando adeain suit deuentum, nulla praeuia aestimatione pretii bonorum num. 66. cap. qS Subbastatione iacta, sed nunquam secuta deliber tione , mora purgari potest num. 1 I. cap. 79. Successor potest cogere colonum, aut condirio rem ad perseuerandam in conductione num. S.& s. cap. 43. Succedens in ius alterius assequitur omnia iura, quae eius auctori competebant num. Io. ca 98. Maxime si in cessione interuenit clausula In omnibus, & per omnia num. II. cap. 98. Succedens in ius alterius, non assequitur illa. qua: ex priuilegio competebant luo auctori num. I I. cap. 9 . Subiectio accidentalis . aut particularis, non consideratur in materia confiscationis num. I P. cap. SQ. Subseriptio simplex Consiliariorum cedulae, Con- rarium non probat, nisi interuenie causae eo enitio in materia confiscationis nu. I 3. e. o. Subscriptio Consiliariorum probat quoad ius . idest ei rea iustitiam confiscationis, non cito sactum num. Iqs. cap. 3 o. Supplens praetium in materia laesionis , tenetur etiam ad interesse, siue usuras, respectu praeti, quod suppletur num. 9O. cap. 4 . Supplere volen, praetium rei emptae ad euitandam rescissionem contractus ob laesionem enormissimam, non debet illud percipere ex ipsa re, siue ex illius accessori s dest mendo ligna, vel murum, de similia num. I. cap. 47. Decisio Senatus Pariensis in ea materia nu. s.c.q7. Supplere pretium, ubi recusaret emptor, postligna vel similia destructa, Venditor esset in dam
Succurrendum ei non est, qui propria culpa i necessitatem incidit num. 3 q. cap. 9o. Sub ingressio locum tantum habet mascende nimbus, & descendentibiis, non inter collate tales ,& transuersales num. s. cap. a. Subornationis timor praesumitur , ubi pars quae nouos testes examinari contendit, se potens
Subornationis timor cessat, ubi Iudieis culpa, vel Notari negligentia tantum omissae sunt inter rogationes num. 6. cap. 39. Statutae Genuae, de Mediolani in materia vestium, di ornatuum uxoris num. 37. cap. 6 statutum Mediolani cap. as i. vol. I. est correspectiunm ad dotis luctum per maritum laciendumnum. 3O. & 39. cap. 64. Senatus Mediolani iudicat sola facti veritate inspecta num. 37. cap. 6 . Senatus non habet respectum ad ea, quae veritati contrariantur num. 8.cδp. 6q. Statutum, sicut compraehendit mulierem forensem nuptam Mediolani, ita exeludit Mediolanensem nuptam latensi num. 68. cap. 6
Subditus legi municipali ubiq; est subditus etiam' respecta
62쪽
di nau eontrictus alibi celebratus nu. To .c. 64. Statutum loci originis mariti , vel loci eontractus, an seruandum num 74. cap. 64.
Stipulatio in instrumento dicitur indiuiduanum M. cap. O. stipulatio est indiuidua eum agatur de unico facto
cum suis annexis qualitatibus nu. 8 s. cap. 64. Solutio imaginaria , quam lex inducit, non minus valet, quam vera Dum. II s. cap. sq. solutio lacta praesumitur ab eo, ad quem soluere spectabat num. Ia I. cap. 6 . Statutam decernens intervile dotis propter maram, est validum num. I 69. cap. 64. Statutum Generaliter loquens noti compraehendit casam dotis, nec donationem propter nuptias num. I96. cap. 64.
TErentii dictum, circa amorem sponsi num. Iq.
Tortia persona,ad cuius utilitatem merces fueruntem prae a Titio , tenetur tantum in subsidiu uianum. Iq. cap. 38. Tempus, de quo in legibus, vel statutis fit men
tio , esse debet continuum num. I. & I 2. c. 29.
Timpus consideratur uno modo, si fauorabile est, de alio modo , si paenale est nnm. a. cap. 29. Tempus in Duorabilibus interpoliate adimpleturnum. r. cap. 29. Tempus quando paenale iudicatur num. . cap. 29. Tempus continuum requiritur, ut quis inpaenam incidat num. S. cap. 29. Tempora non coaceruantur in odiosis nu. 6. e. 29. Tempora in fauorabilibus coaceruant ur n. 7. c. 29. Contrarium tradit Rebus . num. 8. cap. as. Tempora non coaceruantur in praeiuditium Em.
Tempus contriatiis eoasiderari debet, ut dignoscatur, si speculis hypotrea fit utilis, vel damnosanum. qs. cap. y Tempus certum non potest assignari pro purgatione morae, sed relinquitur arbitrio Iudicis num. . cap. 79. Gmvus longum ad moram purgandam dicituramgnari Emphileutae, si ob lapsum hiennij, assignantur duo menses num. T. cap. 79. Tempus condemnationis inspicitur in reseruatione legitimae filiorum delinquentis n. 38. c. 96. Tempus non currit, non valenti agere, ut nundum tonum. I. cap. 96. . stamestiorum dispositiones per se firmae esse debent nam. a. cap. 8. flamenta fauore piae causae sustinentur, etiamsi duo tantum testes interuenerint num. 8. cap. 8. Quod procedit etiam in terris Imperi j, & non ob stante quocunq; statuto num. 9. cap. 8. Testaminium rumpitur praeteritione post huminum. r. cap. 9. Limitatur conclusio, si posthumus decessit vivo testatore num. 2. cap. 29.
Tastamen tu nullum ob post humi praeteritionem, reco ualescit, si illud approbat posthumus n. a.9 Testamentum secundum imperfectum, non tollit
primum persectum n u. a. cap. 26. Contrarium verius, ubi in primo extraneus, in secundo tuus suit haeres institutus num. . cap. 26. Testamentum persectum, praeualere debet caeteris paribus num. T. cap. 26. Testamentum approbans, non prohibetur uti beneficio inuentarij num. IT. cap. IS. Testator mandans, quod lo luantur alimenta de bo. nis suis, videtur remmittere ius , quod legatario competebat aduersus haeredem, non consi- cientem inuentarium num. II. cap. 73. Testator, sicut tenetur si viveret pro dotibus, de alimentis eius descendentium, Ita moriendo, tale onus non potest euitare num. 43. cap. 9O. Testes vlterius non sunt examinandi, vel interr gandi publicato processu, nee noui producendi ob timorem subornationis num. I. cap. I9. Testibus interrogationum omittio, tam si culpata partis, quam Iudicis euenit, abi speti debet damnum num. q. cap. 39. Testes iterum sunt examinandi, si culpa Iudis, vel Notarij omissae fuerunt interrogationes num. S. cap. 9. Testes non testitimae interrogati culpa Iudicis, vel Notari j, Iteru n sunt interrogandi, super eisdem capitulis, non autem super nouis nu. IO. cap. 394Themistoclis pulcrum responsum num. I 6. cap. I. Thesauri opinio reprobatur circa illud,quod nepotibus non possis prohiberi Trebellianica num. 3 a. cap. 38. Thesauri opinio reprobatur , mox distinguendo conciliatur circa si iras debitas ratione dotis
Tiberius Caesar Laudauit in Senatu Drusum filium,
eo quia uxorem, & tres liberos haberet num. I 8. cap. 96.
Trebellianicae prohibitio in filiis primi gradus admittitur ex obseruantia regionis num. .cap. 28. Trebellianicae prohibitio inducitur ex verbis generalibus num. 3. cap. 28.
Trebellianica remota obseruantia regionis prohiberi potest, etiam filios primi gradu S num. s.
Contrarium verius de AEQUITATE num. 6. 7.de
Trebellianica detrahitur tempore , quo euenieeonditio restitutionis haeredi num. IT. cap. 28. Trebellianicam non potest detrahere filius,si approbauit patria testamentum, in quo erat pris: hibita Trebellianica num. 29. cap. 28. Trebellianica potest prohiberi nepotibus num. 3O.
Tribunalia suprema possunt iudicare de AEQVITATE, & sic contra traditionem Menoch ij nu.
Tutelae decretatio alicui facta sub salsa causa nulla redditur num. 3 8. P. y Tutori
63쪽
Tutori dativo locus est , quando excluditur testamentarius num. s I. cap. 94.
Transactio bono fide facta excusat mulierem a fructuum telii tutione n. I98. cap. 64. Transactione dicitur probata liquidacio num. I .
Transactionem non obseruans ea iuuari non debet
Transactionis contractus est quid individuum . I 2. cap. 64. Transactione recisa omnia in pristinum reducunturnum. Is I. cap. 64.
Ttant actionis approbatio, seu obseruantia habet vim satisfactionis, seu geminationis consensus
Transactionis approbatio impedit, ne ea possint retrotractari praetextu erroris , vel de tactus consensus nulta. I l. cap. 6 . Transactio cum auctoritate Senatus celebrata rata esse debet nec erroris praetextu potest retro tractari num. I 39. cap. 6 q. Transactio continens plura capitula separata pintest pro parte approbari, ta pro parce impugnari num. Io 8. cap. 6 Transactio fieri solet tantum de his, super quibus lis pendet num. 5 l. cap. 64. Transactio non comprehendit ea, de quibus non fuit sacta mentio num. 6 o. cap. 6
ita etiam , dc vitae num. 4 l. cap. 38.
Vai saltus non potest impune occidere Dominum in adulterio cum uxore repertum nu. 39. c. s. Vallat Ius ex probabili vel iusta causa, seruire Pa- teli Domino per lubstitutum, vel per fructuum contributionem num. II. cap. 69. Vassat tum aliquando non posse alium inseruire durum est , Maxime quando Dominus bellum non habent, cum ex seudo, ut plurimum alimenta consequi non valeat vastallus nu. IS.z.69. Vassallus non pote si habere a diuersis Dominis diuersa te uila, Sed contrarium verius nu. I9. c. 69. Vassallus duorum Do in in ut una, seruire dcbet personalit et Seniori, Posteriori vero per substitu. tum nu. 22. c. 69. Nisi POstcrior praeuenisset n. a cap. 69. Vassailus admittitur ad purgandam moram, si intra annum, nouam inues itur aua non petι t n. s. cap. 79. Vassallorum onus dotandi filias Domini , extendi. tur etiam ad filias Spurias nu. so.c. 3 I. Vastallus tenetur alimenta praestate Domino inopi , quando Dominus ad inopiam redactus est eulpa Vatulli, de diues est Vastallus nu. 7. c. 84. Vast alius tenet ut prae set te Dolitiuum in venditi ne fructuum rei leue alisnu. F. c. 93. Quod procedit, etiamsi vigeat statutum praeserens agnatos in zmptione fructuum, quia illud intelligitur, ne praeiudicetur Dummo nu. 7.c. 98. Ventri praegnanti assignantur partes ereditatis in civisione cum stat re col. aerede uum. I. c P. I
Si pauciores nati sint, residuum pro rata aecretae primo filio, si plurcs, decrescit ad ratam nu. a.
Venter non patitur dilationem nu. I.c. 9o. Versum non diciζur, quod versum non durat nu. 3. cap. 9.Venditor redimere volens rem venditam, tenetur relii tuere emptori solutum pro laudemio , dera gabella, quamuis eam summam non receperit
Venditor tenetur computate in praetio solutum ab emptore pro laudemio, vel gabella, si emptotvel it supplere praeti uulnu. II .c. 22 Vendator centus, vigore bullae Pontificiae, non e gitur restituere capitale nu. a.c. 2 3. limitatur ubi sit morosus nu. I. x q. c. 2I. Venditor potest rem venditam restituere iure pignoris, tanquam pignus, donec praetium soluaturnu. 67. c. 3O. Uenditor Prop er praetium non solutum habet macnus inlcctionem ad ipsam rem venditam nu. 68. cap. 3 o. Venultor non consequitur aliquod interesse, si rem vendidit , data dilatione emptori ad soluendum praetium nullo conuento interellanu. 9α. q.. Venditori iactatur llatim pretium rei, si dilatio aliqua data non sit nu. I 3. c. 6P. MVenditor recipiendo praetrum abs in interesse sibi ecbitum, ted non conuentum, non potest v Ide rius illud consequi, vel petere nu. Iq. 4 vcnditor qui ex sua parte contractum adimpleuit conle qui potest intere ite ob praetium sibi notato lutumnu. Io. c. o. Ampliatur, etiamsi nota adimpleuiuet, modo rem venditam tradidisset
ei uatum, uulla iacti reseruati Me fluctuum, dicitur eam partem cuin fundo alienai ς n S.C. 42. Vendeos satinaria, ex qua iuri libri cndus sau Is, ac tionem non iis Lad panem I. a. c. I Vemmor coactus non intelligit Wi habere ficiem ea
Vcuo et re quaaco quis alteri cogitur,vel stat nati, vel legis dii positione, praetium in pecunia thatim deuello vi nu. 3 o. c.93. Ueacito rccolaue tantum vςndidisse ius suumnu.
Venuere Lut emere nemo cogitur inuitus nu. I. c. 46. trinitatur in pluribus casibus nu. 6. c. . Venditio suspensa remanere videtur, pcndenter ductione ad duas ex tribus partibus ecc. nu. 66. p qF. ruendi tot rei, siue mobilis, siue immobilis, aut iomovcntis, tenetur propalare vitia, di qualitatςs illius nu. 6. c. 76.
Venditor bonae fidei, nec commodi, spem auger: snec incommodi ςognitionem obscurate de c
Venditor tenetur etiam prodann , quod statim poli venditionem rei evenit , si illud potor
Venditor taceus vitiu, tenetur ad eamna n. 7t
64쪽
Vene tot se iens triti eum, siue aliam rem ex futuroptoclamate sole minori praetio vendendam, tenerat de eamno, si de eo certiorem non reddidit
Venditot , si ignorabat proclama, tenetur tantum quanti minoris nu. in .c. 76. vendere quando quis cogi potest , 'tam iure communi inspecto, quam pro executione No. Cons itutionum, de Statutorum Mediolani n. I. dc a. cap. 89. Vettia generalia statuti, fiue lagis ecim praehendunt tam taminas, quam masculos nu. I 6.α II.c.qI. Verbum humanitas, idem significat, quod AEQVITAS nu. q.c.q6. Verba enuntiativa continentia confiscationem incedula subseripta a Consiliatijs,continera etiam debent causam confiscationis, ut probent num.
Verba No. Constitutionum intelligenda sunt in Proprio corum significatu, non in ficto nu. I o.
Verba No. Constitutionum loquentia de possesso re, refferenda sunt ad veram, Et effectualem po Glauio item, non adfictemnu. I. e. 91. uba No. Constitutionum, quae propriξ, εc improprie 'intelligi possunt , ImpropriE potius sunt interpretanda, ut minus a iure communi
Verbum confestim significat aliquanda, cum primum quis poterit nu. 3. ζ.9
Verbum confestim in materis petendi tutorem filio extenditur u i ad tempus quatuor mensium nu. 4 Et ad annum nu. m. c. sq. Verisimile quod nam num me cense cur nu. 3 . c. so. ita. Vicinus tenetur praestare additum vicino, si perinam viam tonsae non potest, dummodo tamen soluatur lxiis commoditas, de praestetur ita loco minus damnoso nu. M .c.6. Vim iaciens cum armis familiae ad Iudicis praesentiam tenetur paena graui, etiam capitali num. 8. P. I 8.
Vim patiens libidinis causa, impunὸ potest interficere ram inserentem nu. 21.c. I s.
Vicaneus, vel Ciuis detineti non potest pro debito
alterius Vicanei, vel Ciuis nu. I.c. s. Viarum, de pontium reparatio, respicit publicam utilitatemn n. s.c. a . Viarum , dc pontina reparatio spectat etiam ad Ecclesias nu. . c. s. Viarum, de pontium reparatio est munus locorum non personarum nu. 6.c. 23. Viam publicam qui exarauit, tenetur ad illius reparatiotem nu. 7. c. 2s. Vιarum, de pontium in reparatione , cessant omnia priuilagianu. 8.e. 23. Viduae iccurri debet nu. y.c. M.
vidua debentur usura, ubi moram commissit deis bitor eius dotis nu. 8a. 6 Viduae imputatur, si negligens fuit in repetitione dotis nu. s. c. 6 S. Vid dicitur una caro cum x0renu. I. c. s. Viri nobilitas, se dignitas potissima causa est, vedos augeti libidebeii nu. I 2. c. 86. Vir bannitus, vel stiam excommunicatus . si est paui et alendus e .l ab uxore, ec e contra nu. 39. cap. 9 P. Vir, de si legum sit contemptor, ei tamen obse . quium praeliare tenetur uxor nu.qo .c. 9o. Vlpiam responsum m l. a. st. de iniusto rupto, irritos: testam. deciar turnu. 1 c. 26. Vltiniae dispositiones, licet committi non possint alicui , comimiti tamen potest distributio, de declaratio dispositionis nu. q. c. g. Vltima disposito contra bonos mores eluites non tenet nu. .c. 8.Idem quando fieret contra bonos mores de iure canonico, ut si iactum nutrit pec
Vltimae voluntates morientium, ex viventium opinione colliguntur nu. II. dc 3 o. c.9O.
Universitatis debitum, non spectat ad singulos de
ipsa uniuersitate nu. a. de q. c. 9. Vnus non punitur pro alio nu. 3. c. II. Vnus grauari non debet propter culpam alteriux
Voluntates vltimae morientium , colliguntur ex opinione viventium nu I S. de 3O.c.9o. Vsutae sunt omni iure probibliae nu. I. c.64. Vsurae permittuntur seu re dotis nu. 2.c. 6 q. Vsurae vis permissae, ob non receptam dotem, d iis euntur onerosae, non grati Se nu. I. c. o Vsurae siue interesse dotis, debentur viduae, ratione tamen morae debitoris nu. Io. c. 6 Usura est lucri facere fructus rei pignoratae, nisi ita suisset conuentum nu. I .c. 88. Vsurarius dicitur contractus, ubi emptor est certus de lucro,& sorte nu. Io. c. 3 .il se condo. usust iactuarius, qui non praestitit cautionem deviendo, de stilendo arbit rio boni iuri, priuatur vlustudui nu. I. c. 7s. Vsu fructuarius non admittitur ad iuratoriam cautionem pro obtinendo usu fructu . Si haeres paratus est praestare fideli istionem de tradendo stuctus iMegros usu fructuario nu. I 6.c. 7s. Vulcani fabula, dum Martem de praehendit num. q.
cap. zo Uxor eximens maritum e manibus familiae, leuitia tenetur paena nu. s. c. I .
Uxoris dos de sama sunt stimuli superbiae coniuga
Vxores subditorum non tenentur ire ad tripudium . ubi eorum mariti cum eis non sit inuitati, si de Domini mandato inuitatae sunt nu. 2 o. cap. 31. Uxore mortua, videtur quod maritus esse desierit
Uxor, e liberi tenentur pro pecunia mutuata, siue tritico tradito viro, de Patri in subsidium,ex quo alimenta consecuti sunt nu. .c. 3 8. Saltem ad ra
tam nu. .e. 38. sententia auctoris in ea nuteria nu. 2. de I 3.c. 38.
Limitatur conelusio, si impotentia soluendi marito superuenit Ionge post mutuum nu. I. c. 38.
Uxor, de libeti tenentur in subsidium pro pecunia fiuc
65쪽
siue re patri eommodata, ex qua alimenta sunt Uxor pr mirutaqdirere det pecudij multin. 3 an
Uxor, quae saepius usa est intumento, di cuius nomine stipulatus est Notarius, nec teciamavi e constante matrimonio, illud acceptasse videtur;
in omnibus partibus nu. 49-ς. 6M . Verbi uniuertalia prolata rei pectu certae caul cultatibus priuenturnu. q. c. 38. . Yxor non potest impedire virum 1 delinquendo sicut marit uxorem nu. I e. . t .Ideo statutum loquens de viro non plocedit in uxoranum. II. Vxo adultera potest impunὰ incerfici, Vide supra Vetbo Macitus , Verbo Pater , & verbo Decretum . Uxor redimere tenetur Maritum captum au. 3 s. e.
96.3c etiam ad euitandam carcor tiQdςm Rμ 37' jaunai penes se retiacit, Gini vidi, quae non petiit sibi satisfiςri dς d' ς Π P' Vz disi vespaene, se bina mariti, quae 'Inon dicit
' non traditam, e petitam, si non propalavit cum US. ο iuramento omnia bona mariti paeaea se emen
finalis restringi debent ad ipsam causam lycia: Uxor Defuncto marito, si paenes habebat vestes, Malia mobilia vendita,censetur sibi satiaucita n
68쪽
PATRITII DERTONENSIS, AC CIVIS
Qum perutili, & copioso , tum argumentorum
tum rerum, tum etiam verborum, Indice
a 3 Itistula ostia Iunt Humanitas, Aequitas, est etiam intra amices pronuntiare, misericordia. O quo-m alter laeditur. I udo tantum se exorari permittet, quantum di Aequitas Hr os agat, o boni. Iustitia ea a patituν .3- equitas est ιadiciam, in quo statuitur addicti is Itid eis est semper verum sequi, Tuironi eatis men ratrauis naturalis. - i rtim nonnunquam ver mile. Aequitas nil aliud est, quam naturatis ratio rat 16 Non misereberis in iudicis Tatipeνis. . quod naturalis ratio persuadet. a 6 Iersi coditores equitatis facitores esse debems Aequum dieitur ab Aestiundo. I Themistoclis pulcrum Noonsum. 6 . Aequum reuocalfummam ius a/ aquabilitate. 18 Aequitas dicιιαν speciosa proles magistratuti quum illud appellamus, ut ne etii plus, etii Is Ciceronis jentent ιa notanda. mrmus, sed euiq; utim trιbaatur. ao Aequum accipitar pro iusto. sci equitas est ius, quod lex feripta praetermissa. at Aequitas es legis voluntati coni resma,ea Av con, aettido es tas, quod lex seripta pνaetermisti sequitur. ἡ ad humanitatEsuὸ ad Merbitata , o D fferentra inter Aequitatem, o consuetudine. dia Aequitas interdum mitras , interdum aeer bitiae x x uoltis vrinceps interponit internatationem m. agit,ut facti, o personaru qualitas expostati are Aequitatem, π ias seriplam. a Acquisas es motus rationabilis regens inn
69쪽
serisordiam, ct rigorem. Ση senatus Excellentiss. Mediolani Diuino quodam
assatu suas sancire solet salictisnes.
es Patili Bi sioni Sen.rt. Amptiss.bonorifica mentio. 25 Decretum Senatus in causa percressionum baculo apo iatd illatarum . 26 Iudicans iustὸ stateram in manu gestat, utroq; pecto in itiam, σ misericordiam portat , sed per mitiam reddit peccatis sententiam , Permisericordum peccati temperat patiam. 27 De Icequitate censere non est cui uis I. C. et 8 Aequitas non consistit in cerebro quorumcu D29 Aequitas non adiecta legibus non est curanda . 3 o Aequitatem inuenire non est parat negotii. 3I Aequitas dicitur benigni, liberalis. 3 a Aequitatis munus est in supplendis bis, quae quodammodo in lege videntur deesse. 33 Aequitate in arbitrajs ratum utimur, ubi ius Ira Fram descet .s in Arbitrium Didicis quid sit. 3 s Legum disposisiones trabuntur ad si sita. 36 Lex dilatandara non restringenda . 3 7 Aequitatis propriam Epitheton est Lenignitas.
Praeludia circa Dessinitionem Aequitatis. Cap. I.
N toro passim controuertitur, tam coram supremis,quam in serioribus: Ttibunalibus, an deAequitate quidquam debeat.concedi, vel iudicari; Etiam si iuris rigor aliter dictet. Cum Aequitas multa suadere dicatur, quibustione melius intelligatur , quid agatur; Ante omnia etiam deifiniendam esse propositam
materiam censeo, ut quilibet clarius eam percipere , ct casibus accomodare valeat.
a Aequitas igitur est ars Aequi, &boni iuri,
tradita pereruditissimu Fachin lib. II .contro
Bal. in I. I. ff.de iust.,& iure, quem sequitur Iaso in I. placuit nu. 2.C de iudici)s, Aequitas est iudicium, in quo circumscriptis regulis iuris statuitur ad dictamen rationis naturalis, quae ve plieat D. Alex. Rhaud. consummatiss. I, C. Decis. Pisana qI.n. 77.dicitur rectitudo iudici, naturale sequens rationem; Cum Aequitas nil aliud fit quam naturalis ratio l. scire opportet S.sufficit ii. de excus. tui. Ias. alleg. nu. 2.3 Aut quin naturalis ratio persuadet, ut scribit Boetius lib. 3. Topic., & Cicer. in Topica,de quo. Franc. Connas .l: b. I. inent.tur.CiviI.tit. do Aequitate sub n. liti. D.circa medium sol.65 Dic Hirq; Aequsi abequando,quasi squaliter per euro omnes subiecti partes coli siderentur ,& qhod ex particulari ratione prodesse digno. scitur, accipiatur, ut egregie scribit Ioannes Bologia.π.de multis signis,& disserent.iuris,&facti sub nu .is. impresso in I. parte ff. Uer. I. milii 73. &.secunduin Latinos, quod summum 6 itis ad aequalitatem reuocat, teste Connano d.
ait.de Acsui rate n. I.qui suby.3 Iiit. A .inquit, quod nillillami enucleate dici, aut scribi po- . test,nihil tam phme,do distiniic,quod non muIta Aequitate saepe sit, aut temperandum,aud supplendum; id quod repetit liti. B. Aequum iuris rigor resistit. Et quemadmodu ipse Deus 7 enim ilius appellamus , ut ne cui plus, ne cur Cpt. Max.Onanium conditor,& humani gen ris saluator, summopere laudatut ob Aequitatem, qua gentes iudicat teste Regio Propheta Psalm. 6ο-Letentur, de eXultent gentes, quom iam iudicas populos in Aequitate, ac Psal. s. Iudicabit orbem Terrae in Aequitato, oiniis alijs locis, Ita altissimi Dei vestigia se-ininus, sed cui I; suum tribuatur pro rerum, personarumq; ratione, & dignitate, idem Co
Secundum vero Arii totile lib. I. Rella. c. I 3.
Aequitas nil aliud in qua ius, quod lex scripta prgtermisit, qui Auctor quinto Ethicorum c. Io.tradit Aequit peda loras directionem esse, ouendo humani iudices ab Aequitate in iudi- 3 ubi dessicit propter uniuersale; Prout consue
ci s nunquam se cedere debent. - --riis dilii A me si
Qua de re,cum & patrocinandom iudicando recognouerim, quantum publicae utilitati co .
ueniret, ad praecidendum litium anfractus, si de hac materia distincte scripsitient Doctores Casus, & Quaestiones aliquas particolares, in ovibus de Aequitate iudicari debet, colligerenatui, ut eo secilius iudicia, dc lites dirimi pos- Io pe interponere interpraetatiotie; id quod contudo proprie nil aliud est, quam ius, quod lex scripta praetermise , sed Aequitas ius natu, Mnaturale,consuetudo vero ius constitutu,& res ceptu, ut ait em ditiis mus Cesac. in tr.de laud. . lib. 2. tit. I.ad Obertum de orto lit.T.in sine sol. mihi sol. Qui liti. E. ex l. r. C.deleg. tradit.inter Aequitatem, & ius scriptum solum Princi- .. sint, que troc tempore i mn nrtalitati consecra- i tae quodammodo videntur. An culpa iudicum, an dolo Patronorum causarii nescitur, cum illiii ixta sententiam platonis dissicile esse etiam inter amicos pronunciare, quorum alter laedi- Et ut a tu licio possint retrahi; Isti vero,vel a ne- H Et sane nihil propriu est iustitiae, qua Aequiis otiolum copia , vel spe lucri , ut in iure solas . tas, ut docet Cicero lib. i. de officiis sol. i 3.2
firmat Connan. dicto tit. de Aequitate n. 3. litta D. Aristotelis autetia traditionem explicatam fuisse per Imperatorem habetur in s. propte- rea tuli deaci. ut scribit RebusLin I. I. subnu. versicum igitur in fine st. de iustitia, re iure. diuitias querant, tardiores effici valeant; Et quonia Gaius I. C.in l. I. st de Orig.tur.ante omnia deis nit ius , proucide obseruat Vlpia
nus in l. i.sside iusto& iure,Vt ex illius dissici
tergo, qui di facile esse tradit, cum praestate omnibus concupieris, seruare Aequitate, qua in iustitiae max. propria , cuius ossicia suae . Humanitas, Aeqqitat,&Misericordia,ut expot
70쪽
nitrortian. Gareia in repet l.Gallus S. idecredendum. n. 3. F. de lib. de post h.; Tantum enim annuete qui A alteri debet , quantum AEquitas admittat,quia indicis est semper in causis veru IJ sequi, Patrocii nonnunquam verismile, et iasi minus sit verri deffendere, ut ex Cicer. de Olli c. scribat De cons. 463. sub n. 2 a. quem sequitur Pratu S de interprxtat. vlt. volunt.lib.3.lotur. 6. n. 26. fol. mihi et 8. Et tanta se exorari permittet iudex,quoniaiustitia earisae patitur, ut docet Connan. dicto tit. rio. at . a quo fit mentio de praecepto illo 13 diri irio , Non misereberis in iudicio PauperiSὸ Steph. Gratian. lib. 6. discept .s Orcn cap.734.
ride Themistocles dum importune tunc sibi Praetori quoddam praeter AEquum postu Iaret Simonides; Respondit, sicut neq; tu bonus Poeta esses, si modos, & numeros In canc- Eo contemneresata neq; ipse bonus Praetor,si Eraciam cuiuscunq; legibus anteferem, ut rein re-PIiatarc. in vita Themist. sol. 49., Et paulo ante in eodem loco scribit Idem Cicero de sententia thoicorum, sortitudinem eam virtutem csset propugnantem pro AEquitate, Prout concitores legrim Aequitatis tautores esse conu innitet ri . tiar in i .hac lege C.depλct .conueni., tac tradit Nebussi in l. I. sub nu. 6. iii sin. vers. quiesam dubitant '. de iust.&iure.
tur Aequitas, quae est splendor Prudentiae, absolucioq, iustitiae,ut scribit Celius Bargat.tra. M o Io lila. 6. regul. 38.nu. s.; Vt enim inquid Cicero li. a de ossici S iol.nnia ι η . a tergo. Nemo iustus esse potest qui mortem, qui dolore, it qui exilium, qui aegestatem timet, aut qui ea, iciae his sunt contratia, Aequitati anteponitve et a Chrilitani certe, nedum Gentilis lente nina , VUamu a Salomon vir milias, de diuit ijs, ac Paupertate crinens rogabat Deum, ne diui-cias, v c Paupertatem seu daret, ted tantii ne- cellaria, victum icilicet, de vestitum tribueret.
Is Azquumque accipitur pro uallo secundu d. l. hac lege, de qua Rebuss.loco cit. vers. dc sic patet,cc sub nu. s. vert. Aequum ab iuiquo; Cum Aeqai s sit legis voluntati coniunctii lima, se-ao quatiarq;cam quocunq; tendat, siue ad hunaa-ititatem, siue ad acerbitatem , ut post Conan. dicio citodia Aequitate,nu. 9. tradit Rebussi loco relato subs . s. vcrs. ex quo patet in fine. Mauri Burg. tride cnodo procededi ex abrupto q. I n. 3., ac ante COS scriptum reliquit Alberi. B
lognet, in quem nu perimξ incidi ita de Aequi-
a I No se per enim mitius agit in delictis Aequitas, sed interdum accrbius, ut facti,& perinnaequalitas ex Oitulat s.quid ergo g. petra grauior h. de infamibus, Mar.Salom .in Rubri Ede ius .ee iure in fine, qui n. I7.tradit Aequitatem esse motum rationabilem regentem naisericordia ,
sub n. s. vers. Etenim supra demonstrauimus; Id quod quotidie obseruat Sacros Mediol. et 3 Sen. qui diuino quodda a statu suas saetio negsancire solet, ut testatur Polid. Ripa singulari obser. 232. in fine, dum secundum facti,& perinsonarum qualitates de Aequitate alterat etia,& minuit paenas ordinarias, ut in casu cuiusdaD.I.C.qui fracta pace alium pariter I. C.in soro existentem paruo baculo semel percusserat super manu post mutuas salutationes; Quamuis enim ex dispositione Proclamat. Excellentiss. Pro Regis i n hoc Dominio inducta, sit pena aureoru quingentorum ultra arbitrau quod capitalem paenam minime copraehendere ceristum est pro percussionibus baculo apostate illatis. Attamen Senatus ipse die duodecima Augusti Isiro. referente Amplist. D. Senator 24 Bellono I. C. in omni scientia erudit illimo, as- fine, de alias Prsceptore meo,attenta lacti grauitate,consideratis his circumstant ijs,rescripsit Praetori Derthonae,ut dictum Ix Delinquetem citaret sub paena vitae, & contumacem iaeam paenam damnaret, ut apud Egreg. D. Secretarium Belatium, prout ita condemnatus fuit in contumaciam ; Consi nitieinq; declarationem fecit idem Excellentiss. Senatus paulo post contra quendana, qui ex causa ossici; CO- missariu in Aronae apostate baculo perculeras in praesenti Ciuitate,dum iussit delinquentem citari sub paena surcarum, & contumacem in eam paenam damnari. as Vt enim inquit Cicero lib. I. officiorum iis probanda est na ansuetudo,& clemctra, ut adhibeatur causae seneritas, sine qua Civitas administrari non potest; Tamen iustitiae seueritas permisericordiam alteram iustitiae partem temperanda est, ut docet D. Grcgorius in mo-26 ratibus inquiens, omnis, qui ualle iudicat, sta tera in manu stellat,& in utroq. penso iustitia, de misericordiam portat, seu per iustitiam reddit peccatis sententiam, per naisericordia peccati temperat paenam, late Thesaur. Iun.
lib. 3. q. ranall. II. nu. II.
Cum itaq; sit Aequitas ius non scriptu ex Aristotile, de alijs supra citatis, pendere dicitur a Prudentum iudicio, de quo recte censerea 6 non cuiusuis est lucis Petiti, sed eius, qui arta hane plenE nouit i ebuff. in dicta l. a. sub n. s.
vers. cd igitur aede iust.& i ure; Pro reru enim, negotiorumq, natura, & condicione vim ieest mutat Aequitas, & aptat unicuique congrue ter inquirens,quo quoq; consilio, quo animo, quo loco, quo tempore, qua vel occasione, vel necessitate factum sit, aut dictum, ut egregia declarat Connan.d.tiz.de Aequitate in principio, qui in fine n p. inquit,quod iuris Aequi tinquamquam varietur, nonunquam pro rerum. N perlonarum varietate, ius est tamen, & idcicerte ius, nec aequum quidquam, quod non iustum,& omne iustum aequum est.