장음표시 사용
111쪽
roa Chronison Coenobiiministrator perpetuus, universis & singulis has nostras literas visuris & inspecturis salutem in Domino sempiternam. Sanctissimi corporis Domini nostri JESU CHRisTi Salu
toris , qui, transiturus de hoc mundo ad patrem suminum& magnificum, sui corporis & sanguinis memorabile s cramentum institui corpus in cibum &sanguinem in poculum tribuendo , memorabile, inquam, ac stupendum, delectabile, sitave, tutissimum, &super omnia preciosum, cujus memoracio gloriosa fidelium animos replet gaudio salutari, & cum infusione leticie lacrymas subministrat, decet Christi fideles summa devocione memoriam peragere, ac ipsum puris mentibus, manibus & precordiis devotius adorare. Cum itaque premissorum instinctu dii
ctus nobis in Christo Petrus Grynimen Laicus oppidi Couariensis nostre Hildesem. diocesis prosita suorumque salute Capellaniam sive cc lesiasticum beneficium perpetuum ad altare sancti nimi corporis Domini nostri JEsu RisTi predicti situm in parochiali ecclisia S. Petritoni δransmberge vulgariter nuncupati, oppidi &diocesis predictorum, per cum de honis sibi a DEO coli,
tis constructuin fundaverit & dotaverit, ac ut singulis quintis seriis cujuslibet mensis annis singulis venerabile eucaristic sacramentum ejusdem corporis Domini nostri JEsu CHRls Ti, in quodam receptaculo predicte coclesiae depositum, de receptaculo ipso ad prefatum altare& alias cum revereneia dc honore debito, sub missarum ec aliorum divinorum solcmpniis, per dicte ecclesie recto-
112쪽
Monti Francorum Gosariae. Iosrem, seu per alium ydoneum, deserri possit, a sancta sode apostolica impetraverit & optinuerit, prout in literis super hoc confectis ac nobis exhibitis plenius continetur. Nos, qui ex pastoralis ossicii debito, ut in nostra diocesi
cultus divinus adaugeatur, di genti cura promovere tenemur ioc salubre dicti Petri Grynamen propositum ac institutum tanquam racionabile adeoque acceptum aPProbantes volentesque, ut ex premissis singuli Christi fideles dono celassis gracie uberius reficiantur, de omnipotentis DEI misericordia, ac B. B Petri & Pauli Apostolor. auctoritate confisi, olim bus & singulis Christi fidelibus vere penitentibus con eis Oi in miliarum divinorunique solemi iis ac venerabilis et aristie sacramenti delacione predi itis devote interfuerint, totiens quotiens se injunctis sibi peniticiis XL dies indulgcnciarum miser, corditer relavimus. Inquorum omniumsidem & test, monium hasnostras steras concessimus, nostroque sigillo jussimus &secimus communiri. Datum in castronostro Suir Valdi, anno a nativitate Domini MDI ; die vero Sal
Anno 11 D VI die Mercur. post Ioh. Rapto conventus civibus quibusdam Gostariensibus ad dies vitae hortum suunt Iocat, pacto, ut pro eodem singulisannis solidum solverent. Anno M DXI die vene post Barbar Virg. IohannesSchaper ps
banus templi D. Thomae Gostari conventui vendit unam marcam pro ventus annui XIV marcis Gostariensibus. Anno 11 D Xu prid. Epiphan. Domino Botholsus Sotinus viearius coenobii Francobergensis eidem vendit aedes suas Gotiariae sitas LXIII marcis. At σ
113쪽
Anno MDXlX die sabb. pasch. senatus Gostariensis ab Hamvis so praeposito XVIlI, Eli sabetha Priorissa, & conventu Francobe pensi CC marcas Gostarienses mutuo sumit, promissio XII marcarui
Anno 11 DXX die Lunae post III Magor. Heyὶ BundeLenne cibvis Gostariensis C marcas a coenobio mutuo sumit, aedibus suis G lariae pro hypotheca constitutis. Mortuo, ut dictum, Berthoido praesule Hildesiensi ad sedem pervenit Ericus Dux Saxoniae inserioris & Canonicus Coloniensis. Huic Capitulum, Clerus, & ordines, ampla dedere dona, quae una cum tributo e dioecesi exacto secum abstulit, tradito munere suo fratri Iohann , cum per anni saltem spatium sedi praefuisset. Johannes, consensu Capituli impetrato, prid. B. OsWaldi Annor,1 DIU Hildestiam cum D equis intravit, secum habens Magnum se trem, Antonium Schauenburgium,& Simonem Lippiensem Comites, ac praeter hos magnam nobilium & clericorum turbam. Huic V &IVCal. Septembr. Vacalli ecclesiae & civitas Hildesiensis jurejurandum fidelitatis praestitere, quos ordine postea secuti sunt Mynenses, Bol inheimenses, Alveldenses, Dassilienses, Bodenwerde renses, Gronovienses, EltZenses, aliique. Anno regiminis tertio Romam migravit, ibidemque a Iulio II Papa confirmatus est. Commodo ecclesiae suae invigilans arces nobilibus in bellis praeteritis oppignoratas ab iisdem re linere constituit. Hoc gravissimo bello Hildesiensianum dedit, quod dioecesim saltem non iunditus pessundedit. M An plum illud nimis est, ut hic loci describi possit; hoc saltem reseri e consultum duxi, nobiles Hildesienses Anno MD XVI prid. B. Joh. Baptist. cum Henrico juniore, Guillesino & Erico seniore, Ducibus Brunov. &Luneburg. arctum iniisse laedus, multum postea damni dioecesi inse
114쪽
Monti Francorum GHaria. I rens. Nam Iohanne praesule & asseclis ejus proscriptis, Sc executione
Henrico juniori ac Erico demandata, tota sere dioecesis occupata &praefatis Ducibus decreto Caesareo adjudicata luit. Iohannes ad epuscopatum perveniens novem possedit urbes, VI vicos, VI comitatus, tu arces haereditarias, varia coenobia, ac insignem pagorum & villarum numerum. Sed pace Anno MD XXIII prid. Λstens Domini Quedlinburgi inita vix tertia eorum pars dioecesii relicta est, adeo grave damnum eidem ex hoc bello contigit. Iohannes, nullum remedium malo afferre sciens, episcopatum cum consensu Capituli Balthasari Merkelio a Waldhirchen, Caroli V Imperatoris pro-Cancellario,tradidit Anno MD XXVII ad iratrem Magnum Lauenburgum sese conti lit, de tandem in summa miseria exul obiit. Anno MD XXI Eli abetha Priorissa , Elisabetha sub-Priorissa, Ymel e custos, Catherina Cellaria,& conventus Francobergensis Henrico Blomberg, Henningo Dyling,& Conrado Calbecht,Diaconis templi parochialis ibidem,mortuo sordano Odenhusen altaris arat B.Joh. Evang. sitae in sacello, quod est supra sacellum B. B. Brixit & Erasini, in praefato templo, Johannem Leynem annum dioecesis Hildesiensis Clearicum die Zungit Episci & Conseis proponunt. Illucescebat paulatim in agro Saxonico divini cultus verum lumen, & tandem hoc anno Gostariam quoque pertransibat, o) rein gerente Iohanne Cleppio, Vicario D. Iacobi. Hunc strenue juvit Iohannes Nessi elius, Si utrumque sublevavit Nicolaus Ambstoris is, qui primus disciplinam&ritus ecclesiasticos in ordinem redegit, ecclesi rum curam D. Johanni Amando committens. Hinc fidelium nummos indies crevit, & Evangelium in monachorum & monialium claustra quoque perrupit , sorores sic dictas poenitentes vere poenit utes
Hae Anno MD XXII iterum senatui Gostariensi centum floreno
Abdicante secte a munere suo Johanne praesule Hildesiensi, Baltha- O sar
115쪽
sar Merkelius seu Merklinus, uti retuli, locum ejus supplevit. Stii Ualdam Anno MD XXVlII die Veneris B. Martin. insequente veniens cunctos comitate, favore, & studio in rempublicam adeo sibi devinxit, ut quivis aureum seculum sub hoc praesule resuscitatum iri crederet. Sed brevi post ecclesia sua derelicta υ ad Imperatorem in Hispaniam perrexit, & cum eodem iter Italicum ingrediens Bononiae confirmationem papalem impetravit. Regalibus a Carolo V Augustae Vindelicorum instructus sedem Constantiensem Hildesiensi junxit. Treveros porro invisens gravi morbo corripitur & vivere desinit ipso die Pentecostes Anno M DX l, sepultus ad B. Si mortis ibidem.
Anno MDXXVII graves turbae inter Henricum jun. Ducem Brunov.& Luneb. ac Gostarienses sunt obortae, quae originem ex hoc trahebant; prisci Duces Brunov. & Luneburgenses urbi metalli- dinas, sylvas, &ejusmodi larinae alia bona oppignoraverant. Haec argento oblato redimere tentabat Henricus, Gostariensibus pecuniam oblatam minime accipientibus. b Hanc ob causam praefatus Dux varias molestias cuuibus creavit, &praeprimis coenobium Reiffenbergense haud procul ab urbe situm probo munivit. Rumor serebatur , idem cum monte B. Georgii tentatum iri. Cives, quo id impedirent, armata manu ex umbe erumpunt, aliquot e Brunovicensibus caedunt, coenobia vicina incineres redigunt, & montem B. Georgii urbi imminentem funditus
Henricus facinus tam atrox ulturus urbem in causa fractae pacis coram judicio imperiali compellat, & hoc eodem anno sententian proscriptionis obtinet. Hanc executurus itinera ad urbem milite obsidet, & Gostarienses eo redigit, & Dederis Sinaicaldici opem implorare cogerentur. Socii proscriptione sublata mandata a Caesare impetrant, ne quis urbem turbaret. Nil haec curavit Henricus, sed bellum
116쪽
Montis rancorum GHariae. IOZGostariensibus indixit, id saltem curae habens, ut eosdem stib jugum mitteret. Ad extrema igitur redacti denuo ad principes dicti foederis confugiunt, qui sociam urbem liberaturi Anno M D MII insignem asducunt exercitum , &Henricum e toto agro Brunovicensi pulsum in Bavariam secedere cogunt, de quo agere hujus non est loci.
CONRADus IlIlpraepositus XIX, de quo nil amplius occurrit, quam quod circa Annum M D XXII vixerit. HENNiNGus II praepositus XX die Domin. Cantate Anno MD XXXIII in Capitulo consueto Hen o DroneVulse altaristae suo aedes haud procul i templo majore siti L marcis Gostariensibus ad dies vitae hac vendit lege, ut post ejus mortem eaedem ad coenobium redirent.
Balthasari praesuli Hildesiensi Anno MD XXXI successit Otto III,
. Comes Schauenburgenus: petente Cato Imperatore electus, sed confirmationem papalem minime ambiens. Quamnam haec mora habuerit causam, anne negligentiam aut imperi iam , an vero nummorum desectum,divinare equidem nequeo. Hoc saltem constat, Paulum III Papa aegres id serentem serio ad capitulum scripsisse, ut de novo praesule denominando essent. solliciti, ne dioecesis quid damni pateretur, semestri tantum spatio pro hoc negotio ipsi conces Q. a Canonici igitur AnnoMD XXXVII unanimi consensu olegere Valentinum a Thetlebeii J. U. D. Praepositum D. Bartholomaei Franco- furti ad Moenum , virum prudentem & in rebus politicis versatissimum. Is Romam pergens a Papa solenni ritu confirmatur, & X Cal. Iunii Anno MD XXXVIII Hildesiam revertitur, summo studio & labore res episcopatus curans, quamvis haud modico taedio 1 quibusdam nobilibus & civitate Hildesiensi sit affectus. Multa quoque beneficia contulit ecclesiae cathedrali Hildesiensi, sacellum S. Annae porticibus inclusit & eandem suffraganeo Episcopi in aeternum addixit. Tandem Moguntiam quae insignis ad Rhenum est urbs, migravit, ibidemque, O 1 obiit
117쪽
obiit Anno MDLI, sepultus in coenobio Franciscanorum ibidem HENR1cus III Frichen praepositus XXI die Assumi. Domin. Anno M D XLIV Johanni Pavvel pratum quoddam Luthenbergam &Dachsteinium intersitum in triennium locat. Conradus mitte plebanus templi forensisGostariae Anno MD die Domin. divis. Apostolor. sequente testimonium tulerat, quod ce nobio Francobergensi ultra XL annos pratpositi titulo praeibisset, idemque de situ&jure sylvarum ejus optime edoctus esset. Locum in monte Nauerio, quem vulgo S in vocant, siylvae limitem haud esse, sed ante hos LX annos ab Aschamo de Suichelde aliisque per conventus sylvas esse ductum, imo seipsum tam in quam extra eundem locum ligna, nemine id impediente, caedi secisse. Hoc te simonium conventus X Cal. Augusti Anno MD XLVI a Cyriaco Schachiing notario publico in formam instrumenti redigi curavit.
Valentinum praesulem Hildesiensem excepit Fridericus Friderici I ab filius, Christiani III Daniae Regis frater, Dux Holsatiae, die Dominica sellum Michaelis insequente Anno MDLI qui Hildesiam XVI Cal. Octobr. Anno M D LIV intravit. Pauco temporis spatio in episcopatu permansit, confirmatione impetrata in Holatiam rediit aegrotans. Obiit Sles vici prid.Sim. & Iudae Anno MD LVI, aetatis XXV, sepultus ibidem. Successit eidem Burchardus ab Oberge, tui haud modico temporis spatio cum Capitulo altercavit. Cumque algidum etiam Hilde liensium amorem experiretur, per biennium securitatis gratia in arce που delibergensi est commoratus. Arcem Mariaeburgensem postea occu- . pans eandem octo annorum spatio possedit. Pace vero inter Praesu- r citem, Capitulum, & Hildesienses conclusa,& confirmatione a Pio IVPapa impetrata, triumphali ritu urbem Hildesiensem intrauit, solitis sesennibus inauguratus. Anno MDLXIV Sturvvaldam arcem ,
118쪽
XXXVI imperialibus ab Holatiae Ducibus redemit, Capitulo Mariae burgum reddidit, ca) &, cum XVII annis munere suo functus esset, obiit X Cal. Febr. Anno MDLXXIII in arce Stumvaldensi, sepultus in templo cathedrali Hildesiae, successorem habens Ernestiun praesulem
singensem & Ducem Bavariae. Anno M D LXXI die Mercuri post Pancrat. transactum est na diantibus a parte coenobiorum justu Julii Ducis Brunov. &Luneb. Matthia Botticher, &a parte Gostariensium Valentino Grosscheim, Henningo Sluter, &Tobia Mundeken, inter coenobia Novi operis, Franc emense, &Grauhosianum, ac Senatum Gostariensem hac ratione, ut senatus Francobergensibus villam Bonyemensem, cujus proventus aliquot annorum spatio suis usibus addixerat, redderet, promisso a Ia aio Duce accepto, villam Hen nrode Zm templum parochial D. Stephani Gostariae spectantem senatui restitutum iri. Reditus &proventus ex ambabus villis hucusque percepti compensarentur, &Tabulae, instrumenta, ac documenta, villam Hennen densem con- cernentia & aba lienata thesaurariis Gostariensibus redderentur. Pra terea moniales vicariam, tempore papisimi ab ipsis conferri solitam jam vero alendis pastoribus aliisque piis operibus dicatam, senatui, ronunciatione praevia, tradere tenerentur. Senatus e contra dispensationem salariorum, pastoribus & aedituis Franc ergensibus solvi soliatorum, in se reciperet : Conventus vero lignum, frumentum, cereu, siam, aliaque ab antiquo ipsis erogari solita, imposterum dare haud teneretur. Supellex coenobii sacra pretiosa & vestes misi ales conve tui eo pacto redderentur, ut, si Pastor aut Capellanus iisdem ad ritus ecclesiae celebrandos indiguerit, eadem ipsi commodarentur, haecque curae Diaconi dicti templi more hactenus observato committerentur. Lites quoque Senatus cum Pancratio Becker cive Gostariensi, IJohanne Bullen Pastore Hercensi ob duas vicarias in templo Forensi&Francobergensi, quotannis XLmarcas Gostarienses λlventes, qua O runt
119쪽
rumque jus patronatus vigore iun8ationis ad dictum Beckerum specta
bat, hac ratione componebantur : Beckero ejusque haeredibus jus praefatum imperturbatum remaneret, is vero puerum XIV aut XV annorum, ingenii capacis, & fundamenta Grammatices edoctum, e stirpe Senatus & thesaurariorum prognatum, proponeret, senatus vero eudem praefatas XL marcas ad prosequendum studia in quinquennium e solveret. Hoc elapso senatus eodem temporis spatio reditibus praememoratis frueretur, eodemque alendis pastoribus suis impenderet. Post novum quinquennium Beckerus alium puςrum proponeret, & sic alternis vicibus in perpetuum . Reliqua coenobia Novi-Operis & Grauhosianum concernentia huc minime spectant, ideoque eadem in medium proferre supervaca-
Et haec sunt, quae de coenobio Francobergensi literis mandare consultum duxi : reliqua enim enumerare pretium non est, cum parum notatu digne contineant. Sub finem ampla privilegia ordini B. Mariae Magdalenae per Gemaniam a Gregorio IX Papa concessa subjungere lubet:
Venerabilibus Domi hi an Christo dilectis, Arch, episcopis, Epis opis, Abbatibus, Praepositis, Archidiaco
nis, Prioribus, Decanis, de aliis ecclesiarum prelati per Alcimanniam coiistitutis, CONRADUS DEI gracia Hilden semensis Episcopus oracionum & obsequii promtam in Domino devocionem. Quoniam sumus a Domino Pa pa defen res constituti Prepositi & sororum B. Mar. Ma gdal in Alemannia, & ecclesiarum, bonorum, privilegiorum, & aliorum omnium, que possident racionabiliter &postidebunt, consultum nobis Visum est, ut rescripta pri
vilegiorum dictus prepositus vcl serores penes se habeant sub bulla nostra, ne quid periculum circa ipsa privilegia
120쪽
contingeret secum ducta jugiter & ducenda. Est autem hoc : GREGORIUS episcopus servus servorum DEI dilectis in Christo filiabus,prioris B. Marte Magdalene in
Alemannia, ejusdem sororibus penitentibus tam presentibus quam iuturis regularem vitam prosessis in pcrp tuum. Religiosam vitam cligentibus apostolicum coimvenit adesse presidium, ne forte cujuslibet temeritatis incti sis aut eas a Pr Osito reVocet, aut robur, quod absit, sacre religionis infringat. Ea propter, dileete in Christo filicvestris justis postulacionibus clementer annuimus, & Pre- fatum monasterium S arte Masdalene, in quo divino estis mancipate obsequio iubB Petri nostra protecti ne suscipimus, & prcsciatis scripti privi lcgio communimus. Picterea quascunque posscsimnes, quecumque bona idem monasterium impresenciarum juste ac canonice possederit, aut in suturum conccisone pontificum , largicione Regum vel principum, oblacione fidelium, scii aliis justis modis prestante domino poterit adipisci, firma vobisci his, que vobis successerint, illibata Permaneant. In quibus hec propriis duximus exprimenda voeabulis, locum ipsiim, in quo prefatum monasterium situm est, cum o-nanibus pertinenciis silis, cum pratis, vineis, terris, ncmoribus, usuagiis, & pascuis, in bosco & plano, in aquis &molendinis, in viis&semitis,& omnibus aliis libertatibus& immunitatibus sitis. Sane laborum vestrorum, quos de possessionibus habetis ante concilium generale, au etiam novalium, que PsOPriis manibus aut sumtibus coli is, sive