장음표시 사용
701쪽
Fura Tvs illud est, δε spontaneo ortu visentium & de interum agentes speciosa admodum & difficili materia. In opere de Lucernis & in alio iis Amulis oneruni multas habet Deculationes physicas. Scripsit etiam opusculum depι- α etate Mi oralis erga Deum'lhominer, m. quo 'asserit,eum potuisse propter virtutes suas 1anuari: . item de Traiano imperatore.
Opera ad P HYs IcAM pertinentia: sed in hac scientia saepius lapsus est; praesertim in meteorologicis. Et 1ane hodie constat, P seum specialem parum selieiter tractari sine accurata cognitione Matheseos. ' 's,,In Physicis Aristotelis) quin nierito
eineudaueritu multa, qui cum naturali , philosophia experimenta mathematica , coniunxeritnt uegari nequiti cim
ment de Scriph p. ag. ' , Ut quis Physeam Aristotelicam in comia'
quum D. Megelinus Latine Vettit. Vir ique lingua edita est Augustae Vindelium
702쪽
CELLVS LUCANUS, vetustissi-OCELLVs.
mus seripior, partem physicam & partein I. CANUS. moralem exposuit, auctoritasque eius non est modica. Summam Pitysicae breuissime designat: recusus nuper Graeco - Lat. Lugd. sat. in q,
I. . At ampliores disputationes Myscae apud p LΛTONEM & Platonicos; apud P L TARCHUM, SEXTUM EMPIRI. CVM. CICERONEM Natura Deorum S de Diuinatione ; SENECAM Hst stionibus aliosque leguntur. ,,Physica socero initaris de Natura
,,Deorum re de Diuinatione in Somnio,,Scipionis luculente attigit. Comnunt. is Script. p.
am quoque reserenda propter numeriuii imgentem historiarum veterum , quae in eo opere reperiuntur ; licet proprie pragmaticam historiam non scripserit. Fuit admirandi ingenii homo: verum opera eius, quod do tendum, omnium veterum maxime corrupta ad nos peruenerunt. Inter ei editiones Dalec ampis optima est.
703쪽
BIBLIO GR APHIACap. XLI. ,,Plinii inporta Naturalis viripi. Elys. , ate stili eximia notabilis,quaeque non ni- ab eruditis intelligi potest. Dis. T. ILmaior, veronensis, Historia' ,,Naturali scriptor, Neronis aeuo clare- ,,stere coepit; sed in primis sub Vespasiano Videnda aurea epistata Plinis seiunioris L. III. ep. F. de eius exitu & operibus. Vide μοῖ- de Histor. Lat. Lib., . i. 3o. Multum hic scriptor passus est, niuria temporum, quae plurima nobis Minuidit ex illa listoria. Deinde non po- , uit non vitiosissime desci ibi propter reserum varietatem infinitam ct nominum,' ignotissimorum copiam: hinc hacte- ,nus semper inaccessus fere suit. D es,lechampius in hunc diem selus videri , ,,potest bene de eo meruisse. Fecit is, ,,quantiun ingenium & tempora patie ό,bantur: postea multi viri docti aggredi,JOluerunt Plinium, sed magnitudine,,operis aliorumque subsidiorum inopia mp ti destiterunt. Sabna s-hoc ,,facturum promisit, ut non semel ex ipso Maudiui ct certe Exercitariorus eius inSoli- Plinis sitniam, ostendunt, dili- ,,gentissimum ipsum fuisse eius lectorem. DHinc&non semel eum gratulantem ausi,dies, multos forsan quaedam in stilo suo ,,tanquain illatina traducturos, quae ex , ,,Plinis, scriptore ata parum trito,sumse-
704쪽
serit. Sed mortuus postea est Salmasius. Cap. XLI.,Malignissimum de incomparabili scri- Seripti Phys septore serri solet iudicium in Gymnasiis, ,,praesertim ab imperitis doctoribus, qui
,,eum iuuentuti nunquam visum inuisviri ,,reddunt, quem nee ipsi legerunt, nec v- ,,num caput in eo intellexerunt, quasi Pli- ,,mpus silpater omnium fatalarum o men-M dacio um, propterea, quod multis herbis,, x plantis quandam vim adscribit, quae ἡhodie in iis non deprehendatur: quasi ve- ,,m nomina plantarum non varie fuerinti,immutata ac unius eiusdemque speciei ,,plantae in diuersis regionibus id non prae-
,,sient; quod & medici doetissimi hodio
Magnoscunt. In Plirii Praefationibus. ,,praeterquam quod totum opus est in- ,,comparabilis thesailrus de integret bibliosetheca, perfectum Oratorem agnoscimus; - ,,philosophum in toto opere', antiquitatis ..inprimis peritum. Nemo certe repe ' Mius est, qui in oceanum illum tantopere' ,,se immerserit. Quid mihi acciderit cum i,,hoc auctore, non dissimulabo, quod, ec alias facere soleo, ut alii commone- i,,antur. Cum in iuuentute audissem hune,,seriptorem tantopere proscindi, minim,,quoque eidem fluebam; sed postquain
705쪽
614 BIBLio GRAPHIAseeruditis notis illustrata omnis eruia ,,ditionis penu in hoc scriptore. Comiament. de Script.p.1T. O LIN U S incerti aeui est. Pr ,,positum fuit Solino tractare variam er ,,ditionem, quam .Graeci φιλολοιαν Vo--cant: sed praecipue sibi imitandum,' vel describendum sumsit Plinium. Solini ,,stilus quidem Phulano est impolitior, α,, habet aliquid obscuritatis .ac assectatio- ,,nis; laus autem emiditionis ei non est adi. ,,menda. Praeclare post Ioach. Vadia- ω aum de eo meritus est Cl. Sadmosus in , asto opere exercitationum Plinianarum Solinum, quem ea de caussa, cum eT,,Gallia Leidam venisset, Petrus Scri--rius, doctissimu Belga, culparem Ba-,gauia hodie non habet, hac gratulatione,,excepit: Salu ales si Solini, ad viri- ,,usque nomen alludens; hic enim adeo Meorrectum & immutatum dedit Soli- ,,uum, Ut alius scriptor esse videatur. ,,Quod quidam docti probare nequeunt I. ,,fuit enim Salmasius in resormandis & re-kfingendis scriptoribus confidentior, &,'
sevi veruini dicam , audacior. Interim i seta inen eruditillimum scriptum est. 4σκIa IV. R. ID. In primis totam Physicam etiam exhibet.
poeta L V C R Ε TIV S, sed ad hypothesin '
Philosophiae Epicureae, quam omnem Jucu-li lenis
706쪽
lento opere explicauit Petrus Gassendus ;vbi Eap. XLLplurima, praesertim experimenta physica, at- Script. Phys
, Petri Gassendi physicum opus admiserabile, propter experimenta tu primis ;, x inhanain Xircheri opus physicum lau- , debl dignum. Diff. ad Lissi Polit. s. p. Huias eruditioni & industriae conserri debent Cogitata P, coviathematica MER SENNI., Etiam . CLAUDII BERI GAI, DIi Greuti Pisani in physicisyalde probantur. Compendium e gi potest SENNER- .et I aut. BAR TRO LINI.
s. 8. Cum autem amplissime haec pateat disciplina siligulae partes sios habent peculiares scriptores,quorum etiam alia occasione mentio fieri potest. ' .
Multas praesertim huius studii partes prae clare illustrauit G A L E NUS. seriogrediemur ad studium Physices,,fue ad cognitionem naturae: maguOpe- ,,re enim iuuerit scire - magni missordia mundi, ,,Et rerum caussas, s quid Natura - -m Ud Deus, unde nives, quae fulminis et origo:
707쪽
XLI- Iuppiter , an venti discussa nube to-- Scripta Ph1 uia quateris terras, qua sidera ,,ν-m M , , , MEt quodcunque latet, raetatur autem fluctium physicum,lartirn mythologice, in fabulis Poet Drum, cuius post ceteros aecuratissimam
fiexplicatiiniem dedit GE R. Io. V Ο μώS IV S in opere Theologiae Gentilis siue,,PMym gia Christiamin Sciendum mis, em est, Vossit in hoc opere uniuersae Phy-ysicae studium mirifice iuuari. Nammes.
Misa tradidit, nec scopo, nec perse mono,,cum Vosianis euris comparari possunt. ii kΡariis historice: sicut e. g. ex veteribus, Historiam Naturalem adnitrandi operis,,scripsit Plinius. E recentioribu& a fitem alius Historiam Plantarum, quam ,,e Veteribus Theophrastus quoque edidit ,,alius historiam animalium, alius histo-
,,riam gemmarum & lapidum descripsit., Partim philosophice , ut specialiter seriloquamur; sicut e. g. libri Physici
,, lis extant, quos iit compendium comsetraxi Nicephorres Memmi fari Erecen- ,,tioribus commendatur Ρhysica. ΤlM-
α aliorum. Nobis illnd potissi-
708쪽
ismum hic monendum est, studium phy Cap. XLI. ,.scum aliter tractari debere ab eo , qu Soripi, Phys,,ad Medicinam, aut Theologiam potissi- ,,inum adhibere eam cognitionem cupit, ,,aliter a studioso Politices. Nam ad pri. -orum illorum studia praesertiin faciunt sevariae illae & dissiciles disputationes de rincipiis cossorum naturalium & aD ,,fectionibus, de materia , de forma, de ,,formarum & praesertiin animae rationa- istis origine, de motu, de loco, de tem--pore, de elementis, de mixtione, quaeque ,,sunt eius generis alia. At qui vitae ci Muili sua studia accommodat, magis par--tem studi hysici historicam ample sti- , setur, & praecepta totius scientiae, qi Ianinritum satis , cognoscit. Non omiserinimmonere, plurimam profundissimam- ,,que naturae ' subtilitatem , adeoque sephysices cognitionem e sacris literisDhauriri posse. Intendit digitum ad Meam rem VALES IUS in Phi ο-ythia sacra, de nonnulli Scripturamin Minterpretes. Partem Physices meteo- serologicana plurima habere incerta , ,,parumque eXplorata, certissimum est. -Possiuit exempli loco esse, quae non Mnulli tradidere de fulminibus, itemque ,,de Cometis, de quorum origine nemo istam ineptus est hodie, qui cum veteribus
sed pserisque recentioru in sentiat. Par8, , quae de homine eiusque corpore tractat.
709쪽
εrg BIBLIO GRAPHIACap. XLI. ,,non tantum diligentius tradita habe-Scrim. Phys istur apud Medicos & Anatomicos: spo-' sitest compendii uicem praestare ΒΛR-
ς,retur etiam nominatim commendari' ,,elegantissimus LACTANTII li--bellus de Opsoreo Dei. Sicut &de ce-
' istero , praesertim in descriptione mundi plurimarum creaturarum eximiam sepraestiterunt operam S. Patres Graeseci Latinique, qui primum caput Ge-Mneseos & historiam . creationis Muis secommentariis explicant. oppleueruntishoc studium multi curiosis trae alio-
senibus. CORNELIUS AGRIPPA -ROBERTUS de FLUCTIBUS, M& THEOPHRASTU S PARA, C E L S V S ; cuius , opera. sub speciei senaturalium disputatiὀnum abundant semagicis & impiis tradivo 'ibus. . Sicut, ceteri, quos modo diximus, .ma-DSua cautione ac industria Veligendi sebonum a malo trae ari debent. Suf- ,,fecerit enim. inspieere talia, non per-
710쪽
IIus compositum, ordinatumqua aestimatur, quam METAPHYs Ico RVM. Esse ,1 autem: Metaplaysicam necessariam, notius
est, quam ut probari debeat. Fecit tamen abusus,di spinosa tractandi ratio, quae Scholasticis placuit, ut apud multos in inuidiam re odium venerit. Sed abusus disciplinarum non debet verti in iniuriam ipsarum. f. a. mantus in Theologia eius sit usus notum ct clarum est. In Iurisprudentia docuit suo exemplo Bacbouius ς qui cum pridem fuisset Magnus ICtus, postea tamen cuin Meta- physicam adiecisset suae eruditioni, longe melius potuit explicare quae ardua aut pro- da erant. Hugo Gratius cum adiecisset animum id explicandiun Ius Naturae ct Gentium, per fingulas partes vidit, se non posse satis si1btiliter in hoc argumento Versari, nisi Metaphysicae ope adiuuaretur. Igitur, quam antea non magni fecerat, condiscendamsibi
existimauit. elegitque ducem DOMINICUM SOTUM ad reliqua Scholasticorum opera, quibus Metaphysica valde