Codex diplomaticus et epistolaris Moraviae

161쪽

ioris et testibus peria enitentur. Ν0Scat outuron in I PS in honi inuin eius, quam SucceSNura poSteritas, quod o Speciali prorogatiua dilecti0nis claustrum elli radens conploctentes, principaliter ob remsedium ni in n0Stre et assecutionem felicitatis terne omniumque predecessorum n0Strorum animabus salubriter prouidendo, niversa priuilegia aui nostri remi Ri, qui et Otakarus, solicis memorio, fratris quoquo sui aliZla recordacionis pie, patris quoque nostri Wontκοχla serenissimi Hoemorum regis, patrui nichilominus nostri Primi κl, qu0ndam marchionis 10raule, fratris etiam nostri uterini mutiet lai eciam marchionis Moraule, et omnia inStrumenta, que Super donatione uel empti0ne quocunque pacto, qu0u contractu aut Scribendi modo e parte episcoporum, clericorum, baronum, militum, adu navum Velli radensis assocuta est ecclesia, de uerbo ad uerbum, de clausula ad clausulam, de articulo ad articulum iuxta tenorem et formam priuilegiorum et instrumentorum perpetualiter duximus confirmanda perpetuantes idem omnes donatio nos et gracia Simulque et libertates, que ibi e parte m- Dium predec0SSorum et PonSanguineorum pariter sunt inpense. In rei geste Puidentiam et robur perpetuum presens ritii legium Sigilli nostri Laractore consignantes. Testes qui huic actioni interfuerunt, nominete nil SubScribsendo Ruberius abbas Gradi consis Iohannes secanus olom iacensis et frater suus Gerardus. ycolaus propositus Bartholomeus archidiaconus. Gregorius custos. Sa archidiaconus rei ou iensis cum fratre Blascon P. Symon Alexius et alter Alexius tomucenses can0nici. Pardus camerarius Olo mucensis Cirho buro rauius. laua iudex. Stephanus Chii sic Illud filius Onsonis Martinus de Pr0kas. enoda. pilaia natiborius o Bel koui c. ullgo Lambertus cum liliis Suis velen et Imrammo tomucenses. Ianeo. Imraminus. LuZlaus. y vis. GroZnaia. WoiZlaus. Fl0rianus milite curie. I virdisse Eudomirus cum silio Suo wrdisa Bosco ui grauius nona sensis. mil. Chuno castellanus de Rugi nou. Thomas lumiacensis notarius. Victor plebanus de ova ciuitate Gaudentius Woiκlaus. Gudfridus. Ite inricus capellani curi et alii quam plures Acta Sunt hec anno dominice incarnationis It CC quinquagos imo, mense Aprili, indictione ΙΙΙ. Datum permanum illhelui notarii curi 110Stre.

Ex originali, cujus sigillum avulsum est, in arch. c. r. aulico Vindobonae.

162쪽

ac macie sue omnimodam Vbertatem. Via largitor omnium bonorum deus. dives in omnes iuxta arminii Sue m0 de tamen no pro astu seculi quam pluribus prestaticiores c0nStituit collata n0bis divinitus beneficia ad ovondos. et promovendos ac desti Sando de Seruos merito no invitant Ecclesie igitur elegi adensis que a deuotis progenitoribus no Stris necnon a nobis si uialem trahit originem suudacionem ac siiudacionis libertatem cognoscentes in integruum venorabili qu0que patris 1 oporti iunc Olo mucensis ecclesie episcopi necnon et eiusdem loci capituli nanimi consensu cognito super decimis quibus eccleSia elegi adensis cathedrali tenebatur eccleSie plenum perhibemus testimonium quod ante dictu episc0pus prenotatum quoque

capitulum in remi SSionem Suorum peccaminum et remedium animarum Suarum et progenitorum suorum ivri Suo, quod in predictis decimis habere

videbantur renunciarunt absolute in fauorem et Subsidium ecclesie semorate. Ne igitur aliquis successor domini R. upserti quondam lomucensis

epiScopi cuius tempore QStra undata et conSecrata est ecclesia contra vos in requirendis ducimis malignandi Sumat maioriam volumus et Sub optent gracie nostre uobis di Strictissime prohibemus quatenus nulli hominum metu vel gracie respectu clerico vel layco. Sine n0stro SpecialiconSilio aliquas decimas et Soluatis ne per vestram pusillanimitam eccle-

Siam adeo liberam c0niiuga aliquatenus ancillari. Sciatis quod faciendo opp0Silum ab auXilio sau0re et regali gracia omnino eritis alieni. Data in Berne anno gracie M. C. L. in est Sancti Francisci.

Ex Originali ejus deni monasterii cum sigillo laeso bilaterali. Cod ex ele-hrail Pnsi s. l.

163쪽

CLIII. Innocentius papa IV. fratribus hospitalis s. Francisci signum crucis et stellae concedit. it. Lusduni, IV. Idus Octobris, 1250.

Innocentius piscopus seram seruorum dei. Venerabili fratri . . episc0po Pragensi Salutem et apostolicam benedictionem. Precibus dilectesti in Christo Agnetis sororis monasterii s. Francisci ordinis . Damiani Pragensis, de cuius bonis hospitale ipsius monasterii, immediate ad apo-St0licam sedem pertinens, constructium in0Scitur, benignum impertientes assensum, fraternitati tu per apostolica scripta mandamuS, quatenu magistro et fratribus eiusdem hospitalis, si expedire videris, deserendi signum congruum, qu0d ibi Videbitur, concedens auctoritate ustra liberam facultatem. Datum Lugduni V. Idus Octobris pontificatu nostri ann octavo.

Idem hisseyrudensi praeposito mandui, ut monasterium helehradense adversus inva8ores tueatur DL Lugduni, AI Kal. Decembris,

innocencius episc0pus seruus Seruorum dei. Dilecto filio . . decano ecclesie WisSegra densis, Pragensis iocosis salutem et apostolicam benedic cionem. e dilecti lii . . abbas et conuentus eleuradensis, i Ster- ciensis ordinis, Olomucensis diocesis, a Sancte contem placioni octo, cui θtotaliter deuouerunt, propter sollicitudinem bonorum tum poralium, in quibus nonnulli, qui nomine donum recipore in Vacuum non formidant, os multipliciter, ut asserunt, inquietant, desistere compsellantur nos volentos eorundem abbatis et conuenius prouidere quieti et molosiancium maliciis obviare, discrecioni tu per apostolica scripta mandamus, quatinus, ipSis aduersuSinua Sorum pred0num et raptorum audaciam efficaciter residio domusionis a SSistenS, non permittas eos contra indulta priuilegiorum sedis apostolice ab aliquibus indebite molestari, molestatores huiusmodi per cenSuram ecclesiasticam appellatione p0stposita c0mpescend0. Datum Lugduni, XI Kal. Decembris Pontificatus nostri anno octavo.

Apographum in codice e Iehrad. s. 113.

164쪽

CLV. Idem monasterium melorodens in uam et S. Petri protectionem suscipit, eique omnes libertutes et posses8iones csnfirmat. DL Lugduni, V. Kal. Ianuarii. 1250. Imiocelicius episcopus Seruus Seruorum dei. Dilectis filiis abbati monasterii de mele ad eiuSque fratribus iam presentibus, quam futuris ire larem vitam professis inperpetuum. Religi0Sam vitam eligentibus apostolicum conuenit ad PSSe residium, ne sorte cuiuslibet temeritatis incursus aut eos a propoSito reu0cet, aut robur, qu0d absit, acre religionis infringat. Ea propior dilecti in domino filii vestris iustis postulacionibus a tinuimu et molias iurium Sancte dei genitricis et virginis Iarie de elograt, tomu- consis diocesis, in quo diuino estis obsoquio mancipali, sub boati Petri et nostram protecci 0nem SuScipimus et presentis scripti priuilegio communimus. Inprimis Si quidem Statuentes, Ut ordo monasticus, qui Secundum deum et beati Benedicti regulam ac iusti luci0nsem Cisterciensium fratrum a uobis post concilium generale Susceptam, in eodem monasterio institutus esse dinoscitur, perpetuis ibidem temporibus inuiolabiliter obseruetur. Preterea qua Scunque poSSOSSi0nes, quocunque bona idem monasterium in presenciarum iuste ac canonice possidet, aut in futurum concessione pontis cum largicione regum vel principum, oblacione delium seu aliis iustis modis prostante domino poterit adipisci, firma vobis vestrisque successoribus et illibata permaneant. In quibus hec propriis duximus X primenda vocabulis: Locum ipSum, in quo pretatum m0nasterium situm est cum omnibus pertinenciis suis villasque meierat, Maratici, Iarosove, nevole, Popo wicet SucO-wicet Ustenetricz, Babice, Hebuc si, Irisan, Prist, Popowicet Dolopiat, Nostis,Zemyewicet, I pici michowe, Boi Aci z I est masan, Olissu icet, stelen, Naconicz, oman in Wacenowica, Misterin, Pothcari' Briduc, Nemscicet, Conowic: Alibi unita, trairi z, misew, Urisan, ubi et, so-Wic tibori et Ieskendoris matreni z. crude , Iam enicet, kkardisdorf, Hermansdorf, Brutrius dors, ludo sitor . I xkowe, Clebiczsmine, Noscis Wiczlasic, Cremon Bulati et Piscet. ad Darkendoris uisu el, Lusciszet ibodesdors nuncupantur cum omnibus pertinenciis earundem, qua idem Inon StPrium antoquam iste retensium imirum instituta susciperet possidebat,

165쪽

cum terriS, pratis, vineis, nem0ribus, sua giis et pascuis in osco et plano in qui et uiolendinis, in viis sentitis et omnibus aliis libertatibus et luimunitatibus suis. Sane n0uali uim vestrorum que proprii manibus aut sumptibus colitis, de quibus novalibus aliquis hactenus non percipit. Sive de ortis virgultis et piscacionibus uestris uel de nutrimentis animalium vestrorum nullus a vobis decimas Xiger Vel extorquere ΓΘ Sumat. Liceat quoque vobis cleric0 vel laicos liberos et absolutos e seculo sugientes ad conuerSi0nem recipere et eos absque contradiccione aliqua retinere. Prohibemus insuper, ut nulli fratrum vestrorum post factam in monasterio ueStro professionem a Sit Sine abbatis Sui licencia de eodem loco discedere discedentem vero ab Sque communium litterarum PStrarum caucione nullus audeat retinere quod Si qui retinere presumpserit licitum vobis sit in ipsos monacli 0 vel conuerS0 regulare Sentenciam promulgare. Illud districcius inhibentses ne terras seu quodlibet beneficium ecclesie Vestre collatum liceat alicui personaliter dare seu alio modo alienare absque conseia Su ocius capituli vel malo iis aut ani0ris parti ipsius. Si que Uero donaciones Vel alienaciones aliter, quam dictum est, lacte fuerint, ea irrita eSSe censemus. Ad hec eciam prohibemus ne aliquis m0nachus siue conuerSus Sub professione vestre domus Strictu Sine conseia Su et licencia abbati et maioris partis vestri capituli pro aliquo fide iubeat vel ab aliquo pecuniam mutuo accipiat ultra precium capituli vestri prouiden clac0nStitutum, niSi propter manifestam domus vestre Utilitatem quod Si sacere presumpserit, n0n teneatur conuentu pro ii aliquatenus respondere. Lici tuiti preterea sit vobis in causis propriis, siue ciuilem siue criminalem contineant queStionem si atrui vestrorum testimoniis Uti, ne pro desectu testium ius vestrum in aliquo Valeat deperire. ΙnSuper auct0ritate ap0Stolica inhibemus, ne ultu episc0pus vel alia quelibet pers0na ad si nodos vel conuentus forenses vos ire, Vel iudicio seculari de propria substancia vel possessionibus vestris Subiacere compellat, ne ad domos veStras cauSaordines celebrandi causa tractandi. Vel conuentus aliquos public0 conuocandi venire preSumat, nec regularem abbati vestri eleccionem impediat aut de instituendo vel reinouendo eo, qui pro tompore suerit contra Statuta Cisterciensis ordinis se aliquatenus intr0mittat. Si vero epi Scopus, in cuiuSparochia d0mus vostra undata est, cum humilitate ac deuocion D. qua Con

166쪽

CLV. Idem monasterium mel 'hrudens in suam et S. Petri protectionem suscipit, eique omnes libertates et possesAiones confirmat. DL Lugduni, V. Kal. Ianuarii. 1250. Inuoceucius episc0pus Seruus Semorum dei. Dil sectis filiis abbati monasterii de meteor id eiusque fratribus iam presentibus, quam futuris

regularem vitam professis inperpetuum. Religiosam vitam eligentibus apostolicum conuenit adesse residium, ne sorte cuiuAlibet temeritatis incursus aut eos a proposito reu0cet, aut robur, quod absit, acre religionis infringat. Ea propter dilecti in domino filii vestris iustis postulacionibus annuimu et monasteri uim sancte dei genitricis et virginis lari de selegrat Olomu- consis diocesis, in quo diuino estis obsequio mancipati, sub beati Petri et

noSiram protoccionem SuScipimus et presentis scripti priuilegio communimus. In primis Si quidem Staiuentes, ut ordo monasticus, qui secundum deum et beati enedicti rogulam ac institiicionem Cisterciensium fratrum a uobis post concilium Pnerale SuSceptam, in eodem monastserio institutus esse dinoscitur, perpetuis ibidem temporibus inuiolabiliter obseruetur. Preterea qua Scunque poSSOSSiones, quicunque bona idem monaSterium in presenciarum iuste ac canonice possidet, aut in futurum concissione pontificum, largicione

regum vel principum, blacione dolium seu aliis iustis modis prostante domino poterit adipisci, firma vobis vestrisque successoribus et illibata permaneant. In quibus hec propriis duximus exprimenda vocabulis: Locum ipSum, in quo prefatum monasterium situm est cum omnibus pertinenciis suis villasque meierat, Maratici, Iarosoue, nespole, o 'owicet mcO-wicet Ustenetrica, IIubice Hebuc IIsari, Prist, Popo wic: DOLOPlaz, Nostin, Zet,ewicet, ustici, mi howe, Borsci et, stest masan. Potissici z Stelen, Naconicz, oman in Wacenowica, Misteriit, Oticari' Briduc, Nemscicet, Conowicet, librunna, trairi z, Wiseri , rixan, ubicet, Wik0 Dicd, liborica, eskendoris muwenico, crudeo, Iam enicet, Esthai disdorf, Hermun/dorf, Bruti lysdors ludo sitor . I xkowe, Clebi zAlowe, Hoscic Wicvtusic, Cremon Bulaticet, Piscet, uiri arkendoris Pauli et Lusciczet ibodesdors nuncupantur cum omnibus pertinenciis earundem, qua idem monaSierium antequam Cisisti ciensium fratrum instituta susciperet 0SSidebat,

167쪽

cum erriS, prati S, vineis, nemoribus usuagiis et pascuis in osco et plano, in aquis et molendinis, in viis semitis et omnibus aliis libertatibus et luimunitatibus Suis. Sane novalium vestrorum, que proprii manibus aut sumptibus colitis, de quibus n0ualibus aliquis hactenus non percipit, siue de ortis, virgultis et i Scacionibus uestris uel de nutrimentis animalium vestrorum nullus a Vobis decimas Xigere Vel Xtorquere P Sumat. Liceat quoque vobis cleric0 vel laico liberos et abSolutos e seculo sugientes ad conuersionem recipere et eos absque contradiccione aliqua retinere. Prohibemus insuper, ut nulli fratrum vestrorum poSt tactam in monasterio ueStro professionem a sit in abbatis sui licencia de eodem loco discedere discedentem vero absque communium litterarum VeStrarum caucione nullus audeat retinere quod si qui retinere presumpserit, licitum vobis sit in ipsos monach 0 vel conuerso regulare Sentenciam promul Tare. Illud districcius inhibentos, ne terras seu quodlibet beneficium ecclesie vestro collatum liceat alicui personaliter dare seu ali 0 0d alienare absque consen Su ocius capituli vel maioris aut sanioris partis ipsius. Si que vero donaciones vel alienaciones aliter, quam dictum est, lacte fuerint, ea irritas esse censemus. Ad hec seciam prohibemus ne aliqui monachus Sive conuersu Sub professione vestre domu a Strictu Sine consensu et licencia abbatis et maioris partis vestri capituli pro aliquo de iubeat, vel ab aliquo pecuniam mutuo accipiat ultra precium capituli vestri prouiden clacunStitutum, nisi propter manifestam domus vestre utilitatem; quod si sacere preSumpserit, non toneatur conuentus pro iis aliquatenus respondere. Licitum preterea Sit vobis in causi propriis, Sive ciuilem Sive criminalem contineant questionem fratrum vestrorum testimoniis uti, ne pro desectu testium ius Vestrum in aliquo Valeat deperire. InSuper auctoritate ap0Stolica inhibemus, ne ullus episcopus vel alia quelibet persona ad Sinodos vel conuentus orenses vos ire, Vel iudicio seculari de propria substancia vel possessionibus VeStris Subiacere compellat, ne ad dom0s vestra causa ordines celebrandi cauSa tractandi, vel conuentus aliquos publicos con-u0candi venire presumat, nec regularem abbati vestri eleccionem impediat, aut de instituendo vel remouendo eo, qui pro tempore suerit, contra Statuta Cisterciensis ordinis se aliquat onus intromittat. Si vero epi Scopus, in cuiuSparochia domus vostra undata est, cum humilitate ac deuociono, qua con

168쪽

ii iiiiiiiiio ius ei dicium erres fuerit, liceat vobiβ

169쪽

teri exclusis Xcommunicatis set interdiciis quoque ac tranquillitati vestre paterna in

uolentos auct0ritate apostolica prohibentus,u Tangi ai um veStrarum nullus rapinam Seue, Sanguinem undere, 0minem temere capere altillat Xercore. Preterea omnes libertatos iis n0stris Romanis p0ntilicibus ordini vestroci0nes Secularium Xaccionum a rogibus et racionabiliter vobis indultas auctoritate apos scripti priuilegio communimus. Decernimus in liceat prestatu in monaSterium temere peratisset re vel ablatas retinere, Seu quibuslibet ni integi c0nSeruentur eorum, pro qu0rum

c0ncessa sunt, usibus omnimodis profutura, ate. Si qua igitur in futurum ecclesii

isti e cunesti luci0nis paginam ScienS,t, Secundo terctoue commonita, nisi ori eXerit, potestatis honorisque sui

dicio existere de perpetrata iniquitate Ce ac sanguine dei et domini redemptot, atque in Xtremo examine districto subiaceat vicioni. Cunctis auio, eidem loco sua iura seruantibus, Sit pax domini nostri Iesu Christi sinus et hic ructum bone accionis percipiant, et aput districtum iudicen mia terne pacis iuueniant. Amen. Datum

Martini sancte Romane ecclesie vicecancel- liccione VIIII incarnacionis dominice annotini Inn0cenci pape IIII anno octavo. nichilominus in Nostro diuina officia celebrare. posterum Sollicitudine mut infra clausuras I 0e surtum sacere, ignem apvel interficere, seu Violi et immunitates a prede

principibus vel aliis fidostolica confirmamus P piergo, Vt nulli omnino turbare aut eius possessvexacionibus satigare:

gubernacione ac Suuetem Salua sedis apostolice aue Secularisque persona hanceam temere Venire tempta Suum congrua Satissaccio id ignitate reamque se diuin

nostri sesu Christi aliena Lugduni per manum magitari XV Kalend. Ianuarii. MCCL Pontificatus Vero

Apographuin e e Iehrad. s. l.

170쪽

uenit, requisitus substitutum abbatem benedicere et alia, que ad ossicium episcopale pertinent, vobis c0nferre renueret, licitum Sit eidem abbati, si tamen sacerdos fuerit, proprio n0 uici 0 benedicere et alia, que ad officium Suum sertinent, Xercere, et obi omnia ab ali epi Scopo percipere, que vostro fuerint indebite denegata. lud adicientes, ut in recipiendis prossessionibus, que a benediciis Vel a benedicendis abbatibus exhibentur, ea sint episcopi forma et X preSSi 0 ne c0ntenti, que ab origine ordinis

noscitur instituta, ut Scilicet abbate ipSi episcopo Salu ordine suo profiteri debeant, et contra Statuta ordinis Sui nullam professio non tacere compellantur. Pro con Secracione Vero altarium Vel ecclesiarum, siue pro oleo sancto, vel quolibet alio eccleSiastico sacramento nullus a vobis sub obtentu consuetudini Vel alio modo quidquam audeat Xtorquere, Sed hec omnia Tatis vobis episcopus dioces anus impendat, alioquin liceat vobis, qu secunque malueritis, catholicum adire anti Stilem graciam et communi0nem apostolice sedis habentem, qui nostra si eius auctoritate, vobis quod postulatis impendat. uod si sedes dioces an episcopi sorte vacaverit, interim omnia ecclesiastica Sacramenta a vicinis episcopis accipere libere et absque contradiccione possitis, Sic tamen, ut X hoc in posterum propriis episcopis nullum preiudicium generetur. uia vero interdum propriorum pi Scoporum copiam non habetis, Si quein piscopum Romane edis, Ut diximu communionem habentem et de quo plenam noticium habeatis, per uos tranSi reconligerit, ab eo benedic cione Vas0rum et Vestium, consecra ci0 ne altariunt, ordinaciones monachorum auctoritate apost0lice sedis recipere valeatis. Porro si episcopi vel alii ecclesiarum rectore in monaSterium V 0Sirum Velpei Sona inibi constitutas Suspensionis, excommunicacionis vel interdicti Sentenciam promulgaverint, Sive eciam in mercennari0S PStr0 pro e0,

quod decimas non soluitis, siue aliqua eorum, que ab apostolica benignitate Vobi indulta Sunt, Seu benefactores vestros pro eo, quod aliqua vobis benescia vel obSequia o caritate restiterint, vel ad laborandum aduenerint in illis diebus in quibus vos laboratis et alii seriantur, eandem Sentenciam pr0- tulerint, ipsam iam quam contra Sedis apostolico indulta prola iam duXimus irritandam. Nec littere ullo firmi latsem habeant, quas iacito nomine Cisier et ei Si ordinis et contra tenorem apostolicorum priuilogiorum con Sitterii

impetrari. Preterea cum c0mmune interdictum terres suerit, liceat vobis