Guilielmi de VVaha Melreusij e Societate Iesu Labores Herculis Christiani Godefredi Bullionij

441쪽

eius excedebat muros hastae altitudine. unde

oppidani in plateis soroque medio sagittis Glebantur, obterebanturque saxis. A stupore in

Irorem acti cateruatim ad moenia turri vicina conuolant , Ducem vi telorum impetunt, nec segnius ab eo impetuntur. Dum ita res ea Partexeritur , aliis quoque impugnatur ciuitas. Erexerant di turres alias duas alii proceres . unam Tolosas in Sione monte , alteram caeteri ad angularem Uncredi murum. Verum de ab hostibus erectae sunt suae iaculatoriae turres snostris multo plures. Nouem Tolosati obiectae, quinque Duci. NOX interuεnit. Insomnem egerunt Christiani, veriti , ne in suas machi nas injiceretur ignis. Curas auxerant non solum oppidanorum vires , sed maxime Imperator Saracenus, quein immensis cum copiis appropinquare interceptis nunciis cognorant.

Illuxit dies Hebdomadis sextus Christo passo

sacer , Ducisque di Christianorum omnium labore memorabilis. Primo diluculo instaurata oppugnatio, extracta ad meridiem magnis animis, sed nullo successu. Pugnabant in 1ingulos Christianos terni barbarI telis, machi

Usque omnis generis, & cacoda monum ope. Nagicis carminibus incantare tormenta praestigiatrices complures nitebantur. Inter haec

Dux, Eustachiusque stater in sua turri specta, culo digna prorsus edebant. Godefredus , ut erat lacerto corpore, ad summam sagittandi

scientiam peruenerat , serturque aliquando tres aues praetervolatiles ita destinato ictu e

Cepisse, ut utra sagiti a confixerit, Multiplex

442쪽

CARIsTIANI L 18ER VI. Axyso die specimen prabuit dexteritatis, roboria s& vigilantiae , tum pugnacissimos quosque

hostiuin sternendo telis, tum suae turri consi1-Iendo. Mira eius in hac struenda industria, nee minor in seruanda enituit. Cratibus lentis accedentibus vestita horrendos lapidum iactus excipiebat sere sine noxa. Sicubi revulsae erant, raparabanmr strenue. Saxis diffringi cum non possent, ollis flammiuomis 'petuntur. Verum o&hanc hostium an Dux arte praeverterat. Re

centibus madidisque coriis obductae crates non concipiebant flammam , prunaeque S torres iniecti mox humi defluebant innoxie. Dux in tabulato summo telis omnibus expositus stabat

ingenti animo, periculo maiore. a Erat in turris vapice conspicua crux effgiem Seruatoris auro radiantem objicens Saracenorum oculis. Bambari perpetuis tormentorum iactibus eo te dunt , ut S hanc decutiam, & defensorem G desredum conficiant. Mansit crux intacta; insta destinatus in Ducem lapis lateri eius a stantem militem cerebro eliso prostrauit. Go- de redus seruatus perstitit in eodem loco de ι discrimine impavidus. Erat machinarum eiust una, quae mittendis magni ponderis saxis plurimum nocebat barbaris. Advocata in adue sum murum maga prineeps mox adest cum

socia tribusque pedi mequis, & carmina, quibus

machinam fascinet, cum pompa, di magna suorum expectatione incinit. Verum eadem machina excussus est lapis molaris tam directo ut magas ambas,tresbue puellas in auras extule est ,-ex muro deturpant exanimes. Acciam

443쪽

416 LABORuM HERCn LI s. uere circum Christiani maiore, quam pro res laetitia. Sed inter assiduos gemitus, unum illud. quantumcumque ex insperato gaudium affui. serat. Dum strenue res in turri Ducis

geritur , alibi plerique despondebant animos. Miles pugna aestuque meridiano satigatus' , ardent busque siti seucibus videbat acriter resisti: superne ab hostibus grauem de ipso pondere libra orem ictum esse s a se vana pleratum utpote supino iactu, tela mitti in muros : In quos vel si tandem evadant,paucis non solum cum barbarorum multitudine , sed etiam cum veneficis orcoque luctandum. Hinc desperabundi ab oppugnatione absistere, de scalis desilire,cum eiulatu complodere manus,& quasi deserente Deo ingemiscere, proiectisque armis dilabi. Satis constat sortissimos quoque Proceres Robertum Flandrum,& Normannum non sine fletu suam infelicitatem conquestos, quos Christus ingressu urbis , & conspectu sepulchristi, & sanciae crucis arceret. Haec ubi intellexit

Dux, graui cura correptus confirmare coepit animos vocibus, nutibus, exemplo. Cum uehaec apud remotiores non valerent , caelum

ipsum spectaculo iuuit. In monte Oliveti mites apparuit, qui clypeum insolita luce resul gentem quatiens signum dare videbatur Christianis , ut oppugnationi instarent. Quo viso Dux proceres , militesque iactatis manibus eruxere , Caelestem bellatorem ostentare, & opem superum non dubiam nutibus promittere. R 'diit vigor animis, repetitaque pugna nDuo ardore , tanquam primum ancoepta. Feminae quoque

444쪽

quoque virilia occupare munia, Eluira Amazonci hortante inter iacula volantia victo pauore se inferre, potum pugnantibus ministrare, tela stiggerere, atque torquere.Τanta omnium alacritas exinde fuit , ut iecuri de victoria viderentur. Dux usus alacritate animorum , de fauore caelesti turrim suam, ut aduersus t5rmentorum hostiliuin iactus tutior esset , & ad irruptionem paratior, propius admoueri inu. 1is iussit. Mox complanatus , qui obstabat , tu mulus , & connitente multitudine moles prointrusa cum annalis. Ita hostiles machilaae ne- , que nocere propter propinquitatem, neque remoueri propter obstantes domos poterant, iactisne in Ducem lapides innoxij transvolabant. ntelligentes barbari in illa turri verti summam

belli , omnibus artibus Ducoin a fronte, a lat xibus impugnare instituunt.Eam ut subruant, duplicem moliuntur pestem. Novum incendiariae

machinae , novum arietis genus producitur. Immanis trabs erat, quam totam serreis

clauis uncisque asperam stupis , oleo, picequei illitis instruxerant. Τrabem ingenti catenal vinctam , ne a nostris reuelli posset , emoliun tur e moenibus , & iniecto ignis genere , quod aqua nequiret extingui, devolvunt ad imam turrim , ut sulcra eius flamma corripiat, defensoresque sternat. At Ducis uigilantiam Iatebat

nihil. Comperto ex indigenis pestem illam solo

aceto poste extingui, magna eius copia viribus in turrim comportata ita in trabem incendiariam ecthsa est, ut mox flamma suppressa sit. Catena totis viribus vltro citroque tracta , tan-

445쪽

dena Saracenis eripitur. a Iam aries hostilis eiusmodi suit. Malum in muro erexerant , trabemque transuersam libramentis appenderant, qua incutienda machinam diffringerent. At Dux falce armatus eum arietem , retinaculo inciso , capite traxit in turrim. Et sertuna consilium aviuuit. Ita enim parte altera trabs muro i eubuerat, ut in eum mobilis frons turris supem

jici posset, pontemque firmare. Sed priusquam

id tentaretur , nudanda defensoribus moenia erant,qui undique instabant acerrime. Stabat Dux inter duo urbis propugnacula , ex quibus Saraceni, Arabes, .ssithiopes prς ter vim sagiri rum saces taedasque frequenti iactu mittebant. Duci ac socijs inter sumum flammamque non tantum atrati vultus sudore manabant , sed ve-cles corporaque ustulabantur , & ipsa, quibus tegebantur , incanduerant arana. Iam que minor moles in sustinendis telis, quam in supprimendis ignibus erat. Utraque ut arceret Dux, vertit in nostes incendium. Propugnaculum vicinum storeis saccisque stipula fartis o texerant, ut eorum mollitie iactus Ducis frustrarentur. Dux raptas ex igne ardentes fagittas, alias super alias arcu baseari in arentia illa tegumenta contorquet. Et sorte erat vis magna venti versa in hostes. Concepto celeriter igne ingens fumi nubes in ora barbarorum insertur, nec stare loco sinit tetro vapore de caligine inuolutos. Ardentis paleae crepitu, deflagranis te propugnaculo , flammaque in muros effusa consternati barbari. Τunc Dux nihil moratus

pontem trabi iubet insterni, di lacinus audet

446쪽

CHRIsTIANI LIBER VI. 619 dignum orbis aspectu. Licet in eum vis ingens

massilium telorum conjiceretur,cIypeo tecius

Processit, omnium primus teste pontifice Tyrio ) cum Eustachio fratre transcendit in murum. Quo hortante subsecuti Nervii fratres& deinceps Gerardus, alijque. Vexillum Dacis iccine Uirginis insigne statutum in moenibus , quo viso, sublata a Christianis omnibus acclamatio. Eminens ibi God redus robur heroicum, si quando alias, explicuit. Nec imis petum diu sustinuere muri custodes : serro,igni,

terrore vertuntur in fugam. Christiana multitudo circum urbem acclamans Duci, partim per eius turrim, partim per admotas scalas secuta est. Inter primos Robertus uterque, Τan credus , Burgius , Anachoreta , Acutomon tanus urbi Inserunt arma. Mox iussu Ducis patefactis portis reliqui conserti admittuntur. Barbari pavore mentes muni per vias . per invia dispalati. Omnia obtinebat caedes,nec ira vllam partem tutuin perfugium erat. MuIti intemplum Salomonium , nec pauci in arcem Dauidicam confluxerant. Sed Gncredus de Gasto praegressos in templum secuti. Ibi redintegratum & ab desperatione accensum praelium , decemque millia hostium caesa. Locum ita sanguis inundasse fertur, ut pertineret 2 nuum tenus. Interea Ramundo, cui barbari adhuc restiterant, clamor vironam permistus mulierum ploratibus significauit urbem esse captam. Igitur renouato impetu pulsos ex propugnaculis hostes secutus in urbem, arce Dauidi

ca potitur. Multi ex tectis precipites dati: par

447쪽

plateas & domos ubique cadauera : nusquam .nisi per truncatos artus & sanguinein via. Postis quain a barbarorum caede cellatum , nullo, qui caederetur , relicto , versi ad praedam victores. Christiani incolae proceribus, ac militi, ut quisque obuius erat, gratulantur. Petro imprimis Anachoretae , quem Hierosolymis viatorem ante annos decem viderant, agnito , belli selicis praeconi circumfusi grates agunt. Inter proceres oculis requirebatur expeditionis Heis Toicae princeps, auctorque praecipuus victoriae Dux Godeste lus. Nusquam apparebat, nec duo abiisset , aut se abdiciisset, sciebatur. Inum

stigabat imprimis Tancredus sortissimus iuuenis, ut ei duci suo ingentem offerret auri mas. in e templi Salomoni j columnis dereptam,

cui portandae cameli plures vix pares erant.

Forte quidam e moenibus despicientes in pomerium , spectaculum ibi novum, atque inexpectarum aduertunt. Hominem vident inermem supplicis habitu,lanea in veste, demissio capite humilem, nudis pedibus obambulantern-Is erat inclytus Godestedus, qui, dum alii caedibus , alij cupiditati, atque auaritiae indulgent, postquam victoriam Ita tuto vidit, caede omni praedaque abstinuerat; tum praesidio ad

Portas , ct opportuna moenium locato , exierat,

sacra loca Cnristi vestigijs & doloribus sacrata

religiose obiturus, sequentibus tantum domesΗ- corvin tribus. Egressus per portam , ctuq res, sicit ad Oliveti montem , circuita ciuitate regressus in urbem sepulcrum Dominicum pe- tili, de plis lacrymis madens prouolutus in genua graiijs Deo, Deique Μatri Virgini res

448쪽

exemplum , quod secuti proceres , milites , incolae, conferto agmine supplicabundi eodem feruntur. Gratiarum actione periuncti , com munibus votis implorant Numinis auxilium ad novum , quod restabat , grauius prioribus Ilum aduersus Imperatorem Saracenum. Quo instante , & ad A scalonem immensas copias Congregante praecipua Christianorum cura suit, ut ipsorum aliquis pietate, di sortitudine spectatus eligeretur Hierosolmorum rex,qui in hostem duceret. Omnes in Gode redum oculos,

araimumque conuerterant. Caetersim ut non ex

studio, sed iudicio , ct aequitate electio fieret,

arbitri dati, qui momentis suis procerum meri. ta perpenderent. Haudquaquam paruae rei iudicium eos arbitros tenebat , qui vir optimus , regnoque dignissitnus esset. Certe victoriarueius rei sibi quisque malle debuit, quam ipsum

Orientis tinperium. Procerum , de quibus de- Iiberatio erat,vocati ab arbitris familiares , de iureiurando adacti se de moribus Dominorum Vera responsuros. Ut paucae virtutes sine Nistura vitiorum enitent , alia in aliis procerum notata. De duce Godesredo interrogati

familiares ac domestici inexpectatum illud resiPOιaderunt,in moribus eiusPrincipis nihil videri magis absonum , quam quod templum aliquod semel infressus inde excedere etiam periectare diuina non sustineret , sed precatione longa' perfunctus circnmcundis lustrandisque sacris iconibus insisteret, singulas noscitans v

neransque, de de singulis doceri a templorum

449쪽

43α LABORnM HER cu Lrs custodibus vellet. Ita eum comitantibus ea in . dium parere, di parata prandio obsonia pro-ιixa religione corrumpere. Ad haec arbitri vix sibi a risu temperantes beatum predicariint virum eum , cui unicuin illud vitio verteretur ,

quod alii sibi virtuti laudique ducere merito possent. Quare God redum regio insigni diis

vissimum censuere. Vniuersis idem sentientians ipse solus obstare, frates agere ob ta

' tum de se iudicium : esse illos paratiores tantae/serendae maiestati. Hac admirati omnes excellentein viri modestiam, praedicabant sanctam incorruptamque dominandi cupiditate mentis . aequitatem. At Petrus Anachoreta prae admiratione cessantes exstimulabat , contendens

apud proceres ac populum , quidquid Dux

contra niteretur, non alium esse vel regno digniorem, vel regem eligendum. Herodin non

armis modo, di belli scaentia, sed indole. religione , aequitate di omni genere virtutum excellere. Illum sacrae expeditionis principem, illum Hierosolyme victorem, de Hierosolymitani regni conditorem , debere quoque moderatorem esse. Si Buainundo propter selix belli furtum nocturnum concessa erat Antio chia , Godefredo, qui medio die in omnium Oculis primus in Hierosolyinae muros transcendisset heroica regiaque virtute, Hierosolymae regnum deberi. Addebat vaticinantis in

modum , id praesidii in Godesredo, eiusque

familia prae caeteris esse , quod ex ea succes.sores sacri regni deesse non possent, in qua tres essent statras regno digni. Anachoreta:

450쪽

orationem secuta ex omni multitudine comstntien vox Godesredo Regi ratum nomen, Ee maiestatem effecit. Itaque Bullionius octavo, postquam sanctam urbem expugnarat , die Rex Hierosolymorum electus in sepulcri Dominici templum cum pompa inter concentus inu ficos, hecnon incredibiles omnium a clamationes , & plausus inaugurandus ducis tur. Corona aurea gemmis in lignis praeser batur, regalisque purpura. In eo templo ἄλ- defreduin Deo supplicem uniuersi regem a parentemque urbis Hierosolymae seiuge i Dent. Inde oblata capiti resiae fortunae insi- gnia wc Bullionius nouo stupore omnes ii Pleuit. Accepit quidem olans regni adininustrandi , ad negauit se in . ea urbe coronam

auream, in qua spineam Deus tuli sset, festaturum 3 se ea contentum, qua Christus luisset redimitus. Neque vero passurum appellari se Regem ; Custodem diuini sepulcri futurum. Ab omnibus iudicatus vel ideo dignissimus supremo decore , quod miraculo virtutis in

ipso solio sese in ominem cogeret. Vt tamen mos eius religiosae modestiae gereretur omi sso tunc regio insigni ac nomine credita ei regia potestas. Coronam auream traditam quos vellet in usus , acceph, seruandamque curauit arcano consilio, alterius caro capiti imposituras,bello in Saracenum consecto. Exinde G defredum, licet constaret esse inter Christianos dienitate regia, Ducem tamen, ut prius , qui

riam appellabant praesertim coram , at aris plurimi Regem; quibus accessit Tude dus pri-