Emanuelis Thesauri, ... Idea argutae et ingeniosae dictionis, ex principiis Aristotelicis sic eruta, ut in universum arti oratoriae, et inprimis lapidariae atque symbolicae inserviat. Accessêre ab autore adjecti tractatus duo; alter de argutis concio

6쪽

EMANUELIS THESAURI.

Comitis, Majorumque Insignium

Equitis,

DICTIO N I S,

Ex principiis Aristotelicis sic emta, UT IN MNIVERSUM

ARTI O RATORIAE,

& inprimis

Aeeessere ab Autore adjecti Traefatus duo;

Alter ite argutis Concio torum Enthymematis, Altet de Emblematis. Omnia nune ρ imum ex stiaico Latinὸ conversa.

8쪽

LECTORI BENEVOLO INTERΡREST P. D.

Uo sunt dicendi senera, quae,

eum inter se longissime distenr,ador

toris tamen absolutionem ambo concurrunt: alterum rectum, simplex, grave, quo res menti objicitur, qualis in se est: alterum acutum, concinnum , ingeniesum, quo res alterius

rei beneficio significatur. Utriusque magna laus, magna utilitas: illius ve- tb major necessitas, erebriorque usust hujus major admiratio, & voluptas intensior. Nam qui sentit verbo dici aliud, aliud mente intelligi, & miratur ingenium illius, qui novum istud orationi lumen infert, nec suo minus ingenio plaudit, zo acumen illius, dum perspicit, sibi videtur aequare. Undet, ut&, qui valent ingenio, ruant in has eloquentiae delicias, & qui illas capiunt, summo easdem applausu excipiam,

A 1 divis un

9쪽

divisam sibi cum Autore gloriam tribuentes. Accedit , quod temporum genius has dicendi Veneres M argutias nonnunquam requirit, qui purum omne propriumque pro vulgati Be plebejo fastidit aspernatur. Nam uti morum, sic oratio.

nis quoque Vertuntur vices, & quantum a simplicitate vitae receditur, tantum cultus dictionis& concinnitudo intenditur. Suecedunt ergo rudibus recta, rectis venusta, Renustis fucata & picta, donec expleto orbe dc consumtis veluti ingeniorum viribus ad priorem barbariem ruditatemque redeatur. In primis vero tacitis Est ad deteriora lapsus, cum

tritis obviilque spretis quaerantur meliora magisque recondita : nec sane quicquam dictum existimatur, nisi idem nove mirabiliterque dicatur. Ingenium enim omnium dissi. cillime regitur, excussi sique rationis habenis specie quadam virtutis abripitur, iis quae novitatis vel acuminis laude blandiuntur, praeter modum indulgens. Quare videa ,, qui vel alieno loco argutias consectantur, ubi pugnandum est, ludentes, & ostentantes ingenium, cum illud vel maxime erat tegendum: vel sine fine & Nodo ea dem orationi interciunt, ut nimia lux obscuritatem, ipsa copia fastidium pariat: vel remotas nimis alienasque conquirunt, quae nec rei significandaeconveniunt, nec sine interprete vel commentario intelligi possunt: vel denique inanes prorsus falsasque comminiscuntur, quae rerum naturae repugnant,& excussae pro plaussu risum auserunt. Unde sevcrioribus ingeniis totum illud argute dicere displicet, nativumque orationis decus vidi tur corrumpi. cum ingenii quodam fuco incrustatur. At, quod pulcherrimis quibusque

rebus accidit, ut, quo illarum usiis cst mestor, eo deterior sit abusus: idem evenit argutis ingenii commentis figurisque, quae eximie ornant orati inem, cum parce & in loco adhιbentur: praeter rem vero oc decorum fiequentata laudem Diuitigod by Cooste

10쪽

' laudem 'mnem gratiamque amittuhi: Repudientur ergo i ' geniorum lusus, qui nil nisi ineptiunt, lascivi urit . nugantur; retineantur, ubi velut gemmae resplendent, alliciunt, illustrant. Sunt certe quaedam opera ad delectandum proposita,

quae ingenium sbi proprie vindicat: in quibus quis vetet oste, tare ingenii divitias , floresque manu projicere ii rati. Quin& gravis oratio iacebit, quae nulla unquam excitatur acumine s& insipida videbitur,cui sal iste argutiarum nόnerit aspersus.Neque ergo deterrere quenquam debet ab argutim um studio. quod multi vel nullius vel nimii ingenii culpa in eo libantur 6c offendant sed eo magis danda cst opera ut rei tam praeclarae,quae suavissimum est omnis orationis condimetitum , veram rationem atque indolem pervideamus, inseniique licentiam ce tis regulis praeceptisque constringamus. Ac uires quidem limulesque cogitatis ingeniosis. quae laudem essent habitura, posuise Sodalitii, Jesuitico Bou sius edito eleganti libello Gallico, quem inscripsit; derecta in operibus ingenii cogi odi ratione.

Argutiarum vero fontes,genera, varietates, ipsamq; adeo artem

vix leviter a priscis Rhetoribus indicatam, α ad id aetatis desuderatam primus explicatam perpolitamque dedit EMANuELTHEsAu Rus,Vir illustris, quem summum argutiarum artificem cum inser: ptiones Mus Berotini editae, tum alia ejus opera Panegyrica & lii storica declarant. Contulit vero in hoc Opus, quadragῖnta annorum,si Octavio Boldono fides,studio elal ratum. quicquid multo usu variaque lectione in Graecis,Latinis Italicisque Seriptoribus non elegans modb argutumque observaverat, sed ad universe elocutionis illustrationem facere posse vi-

.debatur. Nam praetcrea, quae ad argutiarum artem, ex uno

principio praeceptis in er se probe c. haerentibus Elide deductam, proprie pestinent, iis verborum delectu, componenssi diligentia, & figurarum varietate luculentius praecipit, quam

ab us fieri solet, quid id unum Rhetoricis libellis agunt. Artis