Dionysii Halicarnassei De origine vrbis Romæ, & Romanarum rerum antiquitate, insignes historiæ, in. 11. libros digestæ. ..

201쪽

ROH VM, LIBER Q.Viv Tus.7 Eo. XCIX. mis post se consulibus consuetudinemrius ad aetate meam V sque permansit ut Leges arisseum extra urbem essent uterentur secutibus, intus vero tantu falcibus ornare simς.

tur. Lege ; positit humanissimas.auxiliu* seretes plebeiis. Unaside in qua clare esse alique vetuit romanoru mapistratu q no acciperet a populo imperiu carpitale impones poena si quis extra hpe egisset, Et qui eu occidisset isonte facies. Alia aut in qua scriptu eri. Si magistratus aliquis Romansi queet interficereverberibusve cedet ut mulctare vellet pecuniis, Licere utur priuato illi a magis stratu ad populia prouocarepatiq; eu interim a magistratu nihil, donec populus suffragia de eo seriet, ex his aute institutis in honore habitus est apud plebe. imuponiturque cognome ei publicola. Vult aut e nome hoc Anguagr a significare democe & qus anno illo persecta sunt 1 consulibus fuere talia.sequeti vero anno designatur δέ ipseitem consul valerius 8c eu eo Lucretius. sibquibus nihil gestu est aliud metione dignu qFδd censuere ui sunt costitutiones coseredorum

tributorum in bes ita ut eas Tullius rex Iege sanxerat,per omne ipsas tepus Tarminii pricipatus intermissas.& cu primum ab his vitis renouatas. ex quibus Asdem eorum mi inpubertate essent romani inuenti sunt ad centu, triginta mistia Sc in oppidu signia missus est tonianorii exercitus. Praesidio futurii loci eius ad latinorum S micorum Urbespositi. Unde bellu expectabat. Publio autevalerio publicola tertium ad eunde designato magistratu ac cum eo marco Orastio iterum rex clusinorum qui in et ruria erat,Larces nomine, cognomine Porsea Porseni rna. sugietibus ad se Tarquiniis pollicitus est eis duom se altem Meetiam aut recosillaturia eos eum ciuibus de reditu suscepticet imperii aut recipiete se.Fg

ablata erant eis bona redditum. Ubi vero missa Iegatione Roma serente mixtas prouocationibus minasmeq; recolaiationes eis diei reditu i uenit: usante sena tu execrationes & iusiuradu habitu aduersus ecis, nech bona eis recuperauit, illis

inter quos diuisa erant.Et sorte data haud dignu cesentit ea reddereaeorumsuhe se habitu apud romanos dices patique grauia x postulans a se, neutru ima petrassetvis arrogans sensuque corrupto opibus & imperio maxima atque pecum se opinatus est te causas habere pulchras dissetuendi romanu impermia prideetia id volens, induxitque eis bellu et cci eo ite suscepit voles omne demostrare pro itudine Tarquinii gener instaurus Hanilius urbe descedens tuscula came Oelauius Tinos&antenates glatinoru praticipes erat generis adduces oes Cudesecissent Manilius. iam a romanis palaatque ex aliis eiusdegetu urbibus.Noletibus ipsis aperte cosederate vibi agnasque habenti vires, sine causa necessaria bellu insertet vestitarios coplures gratia persuasos. H intelligetes romani consules primu quidepecunias ex agris Sc pecudes macidaque in moles proximos traducere colonos iussere:prpsidiu munitis locis iponeres idoneu ad seruandos qui in ea consu eabant deinde rupe laniculu. Uocatum est em mos altus prope Roma trassume tiberi validioribus firmas murationib'Ac prodiis puidetes Oino ne fieret locus hostibus opportun'Iduersus urbe comunitus, ibique apparatus in bellum reposnunt.& intra urbe magis Oia populariter costituunt. multa agetes per humana ingenox ne ad tyranos trasmutarentireque publica lucti apprii causa Nerentiscenim imunes eos emolum decreuerut tributorii commu, quamq; illi sub ma

202쪽

xibus Impendebat. nihil iteconferentes illo; ad ea qus in res militarct 8c in bella

absumebantur: magnu ipsiesse luctu putantes rei publicae, Si modomin corpora habituri essent pro patria periclitauriatq; vires exercitatas multo ante &ρος paratas. in capo igitur ante Urbe sito castra posuere. X aut Porsena exercitum adduces inuasione subita ianiculu occupat stupefacies custodes. ponites mssi diu ex etruscis: deinde urbe versus properas: Vt ea quoque sine labore sibi lubieetimis. υbi propius ponte fuit atque romanos cospexit ante flume siderest apparabat se ad pugna ta eos multitudie coculcaturuSβdduxitque tu multo coetemptu.copias.habebant enim sinistri comu ducatum Tarquinii filii Titus Se se Mus ductantes exules romanoru: & ex urbe gabiis id sperat robustissimum aduenariique R mercenarioru militum manum non Igm,dextri vero Harus Tarquinii genersub quo latini qui 1 romanis defecerant constituri erant. Media aciEporsena obtinebat.Romanoru aut comu dextru ductabat Spurius Martius. Ac Titus Erminius oppositi Tarquiniis. sirustrum vero Harcus valerius consulitatarius stater publicol p. Titus que ineretius i superiore anno consul suerat. aduersus Marullum de latini constituti mediii aute inter cornua uter e constarvny ventu est ad manus,pugnabant viri strenus diu hostibus obstiterut homani peritia ipsi amoru bc tolleratia pWstates ess. Multitudine verologe superati iide abctruscis 3c latinis . permultis ast utrinq; cadcntibus vadit timor romanos. Primu quidem qui sinistru habebant comu,ubi duas conspexerunt Valatium 3c Lucretium saucios asportatos ex acie. Deinde eos etiam qui in dextro

comu pugnabant iam Vincentes Tarquiniorum copas idem occupat timor: mstructione sociorum videntes fugientium in urbem omnium consertorum rqu num pontem e istorum. sicque impetus sit in eos magnus pariamq; abfuit.

quin urbs per Vim caperetur. sine muro ipsa secundum flume: si in eam irrupis sentimul tu fugientibus persequeres.Quivero impetu hostile arcentra seruaueruntexercitu.Viri tres suere. spurius Martius, Titu i Erminius:qui dextru corum obtinebat ex senioribus: que iunioribus publi' oratius, qui ex desectu alterius oculoruin pugna effossi Cociesvocabatur,forma ipsa hominu pulcher lim' animoque egregius.eratem fratruelis alterius cosulum Marci oratii, ducebatque genus a trigeminor u uno Marco Oratiosui trigeminos albanos vicit:cii de principatu contendentes lis ciuitates, S bellum constitute corvenerunt me totis vitibus periclitarentur. sed ternis tantu Utraque viris, ut in prioribus declaratu

est libris. igitur b.post tergu facient rasti poete ultos transtu prohibebat S id usque in multu lepus. pei manebatque in ingressu ipso variis impetiti telis multorum ictibus. gladiisque manu percussi . donec fumen exercitus transgresusus est omnis. Vbi vero in tuto esse suos ipsis visum scit duo ex his stimini EcMarcus corruptis iam per continuas percuisiones protegentibus se almis: reuersismi recessim. Oratius autereuocatihus eum ab Vrta cosulibus resimisque iatas plurimi quid facientibus illi tale seruari virii patriae & patetitius Llus noolacmper auit sed perstitit via erat primu iubes Et nisi cosulibus dicere verbis su Vt te rescinderet ab vi Ho .erat aut tepore h gnis si nict' υn' sine serio ex tabulis ipsis colligatus,que & vs. ad me tale infodi ut remani. Madae, uitque

203쪽

ROHANARV Μ, LIBER QVINTVS. Fo. C. in tri; his viris, ut eum plura dissol ita essent pontis ipsius: esset eius parua pars reliqua indicarent sibi lignis aliquibus, siue voce altiore. De reliquis aut e cuα re sibi fore: hisque mandatis in ipso prsstat ponte congredientiumq; cu N alios

gladio percutiens : alios clipeo rei sciens,omnes repulit imi pentes. No enim auudebant cu eo manu amplius coserere, qui persecuti erant Romanos: visuribuo

atq; istisero. Neq; erat ite facile adire eu a dextra leuat obiectu habente nunaede a fronte quoq; armorii cadauerit' cumulu. sed minius congregati stantes Lanceis cu iaculis lapiditast missi litus infestabant :&quibus ista deerant: audiis clipeisq; mortuorii, repugnabatq; illa missis in se armis eorum utens : ac deabebat: ut est verissimile in consertos seinper mittens aliquo potiri signo. Iamq; vulnerum teloriiq; multitudine in multis ipsum corporis habete partibus: unuVulnus ex latere:quae per altera coxarii super caput scem Iris. Illata est aduerissa magnis eum afflixit doloribus gressium; offendebat. Ueru Ubi exclamantea audiuit post dissoluta esse magna pontis partem detrahitur cu armis in fluuiu rumansi desum eius magna eu difficultate: etenim scissus ex substat accitis tabularum riuus Vortices erigebat magnos: enauit in terram, nihil armoru in qua buserat prorsus abiicies. Hoc ei sane opus gloria peperit immortale consertim enim coronatu ipsum romani in urbem tularui laudes eius canentes, ut herois

alicuius omnisque domi manens turba effundebatur deliderans donec adhuc superesset eum aspectu ultimo cotemplari Uidebatur enim ob Uulnera haud qua, si diu victaeus. Atq; ubi morte effugit, statua ei in armis aenea populus posuit In praeclaro seri loco. Deditque es publice regionis tantu: quantu ipse iugo bo: Coeles ite

Una die circumararet. Prasserque data publice secundum tapita vir Unusi rum. quisque Sc mulier quo tempore valde grauis cibariorum nec ssariorum penuria Renume .

omne detinebat. Largiti sunt unius diei alimonium plures ipsi simul omnes tre ratio. centis milibus. Oratius igitur tali demonstrita virtute dilectus quidein carus si quis altu . Romanis scit. Verum ad reliquas res ciuitatis gerendas inutilis ex incessus desectu: propterque eam calamitatem neque consulatu , neq; ducatu aliquo militari potitus est, sic idem admirabile demonstrans opus in eo certae mine romanis laudari dignus est sortitudinis gratia:si R quis alius claroiu hominum praeterq; hunc etiam cassis Mucius. Cui codrus cognomen erat. Vir ex carisparentibus .ipse quoque se in conatum imittes magistratum e quo paulo stdicam: narrant primum in quibus esset tunc urbs penculis. Post illam enim pugnam rex etruscoruman monte proximo. unde praesidium romanorum ese erat castra metabatur: regionem omnem trans tiberim in potestate habens fili Tarquinii re gener eius Manibus eis bis ratibusque italicientes Vires suas in alteram partem fluminis Romam versus in munito & ipsi loco lium iaciunt.Vn Fde inuaderes Romanu populabatur agru. caulasq; euertebant & exelites pastum ex locis tutis pecudes inuadebant. Obtinentibus verb hostibus, capestria ita nec ex agris importatis cibariis, nee per flumen ductis aliquibus nisi raris, subita rerum secuta est necessatiarii penuria.consumentibus multis milibus Ps pararia erant. non multa post haec famuli relinquentes dominos multi quotidie transfugiebant, atque ex populari multitudine pessimi ad tyrannos deficiebant.Quae

204쪽

videntibus consulibus. Visum est ut latinos quidem rogaret eos qui adhuc re reri cognationem Sc in amicitia permanere videbatur Vt sibi mitterent qua cmu auxilia. que cumas capanie ae in pomentani capi vines legatos mitterent. postulaturos ut cocederent sibi frumenti eductione, ac latina quidem eos Histiati sunt auxilio tanquam pium sibi no esset, nec cum Tarquinio nec cum romanis bellum gerere,quandoquide data essent de amicitia multisque iuramenta. Ex Pomentino veraecampo Marcus S Erminius si ad conuenendu frumentum legati multas scaphas onerantes omnis generis cibariis a mari contra flumen nocte silete lunaaaletesque hostes ea couexertit hoc aut soro reruvenali ii celeriter sumpto radeque inopia eos homines detinente cognosces ex profugis etruscis Q clausi intus fame laboraret praecones ad eos misit peras Ut Tarquiratu reciperent,si vellent bello fameque liberari. No acceptatibus aut romanis iussa sed Mucius. grauia Ofilia sustinere volentibus Cognosces Mucius quod duom alter u eis euenturii esset aut Ut nondiu in eisdem permanerent cogitatis indigentia necessui rum coacti ut seruantes costanter iudiciu miserabili perderetur fatoadit consules rogat leos Vt sibi senatu cogeret tanqua magnu esset cuidda necessanuque Oratio. allaturus.quod ubi factum est, conatum inquit patres audaces ipse excogitans.

Per que prstentib' liberet urbs malis valde quide fido operimeq; voti puto facile potente fieride mea verδ anima. superstes sutura sit operi,haud spe equi; de magna habeo. moverδ si vera dicere oportet nulla in periculu igitur me

demissurus tantum aut aequu censeo latere omnes rebus magnis sublatus nec si conatu me contingat exciderem ex pulchris cotingat operi Sme magnarum Potiri laudu,ex quibus mihi pro mortali corpore. immortalis mi et gloria. P Pulo ina aperire qui cogito nequaqua tutu ne quis propria amplectas lucra. haec

ad hostes deserat,quibus opus est, Ut arcanis mysteriis custod a vobis veris quos tenaciter haec secreta habituros credidi primis solisque efferre cogitaui 1 vobis

enim ea ciues de hinc alii tempore oportuno discent , natus autem talis quis dam est meus.Ut personam asstimes tradu adetruscorum vallum perga Dp

sum erat numini pati ardiorum cosocios vos habiturus. Apud que populit testes iam habeo. Meliore fortunam patris.Vis duce facies, laudatus itaque a senatu, es isque auguriis de actione prosperis tra ressus est flumen. Adueniesque adetruscoru Ustu ingreditur deceptis portam oestodibus,ut ciusdem gentis unus rumorum nihil manifestu habens & etrusca lingua loques qua puer adhuc a mattice doctus emisti genetis deciderat. Atque ubi ad sorii & praetoriu venit, vis Deceptus aut opinione,Ut qui nuqua et ruscoru vidisset regiarur vim esse sue spicatus est porsenam erat autem is regis scribamque tribunali sedebat linumerans milites perscribensque cibatia, ad huc igitur scriba pergens per circi stante tussim ascendens ut inermis 3ca nemine prohibitus tribunal, educitgladium, quem

205쪽

ROMANARUM, L I B E R et v INTVS. Fo. CI. quem occultum sub amictu habebat. seritque homine per caput quo uno vulnere moriente illo. slatim ab iis qui tribunal circundabant ad regem. qui ia deesdescribs audierat ducitur. Isq; ubi eum vidit, oscelestissime inquit.oim. reasque Mors scis, daturusquibus es dignus breui dic mihi quis es. R unde Venisn eui sidens auxi hce. lio aggrestus es opus huiusmodi &vmi scribam meum solii interficere, an me Porsenae quo que propositu tibi fuerit f& quos habes insidiam socios occuleque veri niti verba.

hil.nee cogaris toretiis dicere hinc que Mucius, neque coloris mutatione neque vultus demissione horrore alique sgnificas que alia perturbatione ulla thus affici morituri solent. Ego, inquit,sum romanus. nec quacunque causa.sed patria Uerba muliberare bello voles. Veni ad exercitum vestru tanqua Unus ex transfuds, inter cij. sicere que te voles nec ignoras quod vel pulchre exequeti mihi hoc facinus. Vel spe fraudato moriendu prorsus esset. Largiri aut ei a qua accepissem patrie vita

eligens. pro que mortali corpor immortale gloira relinquer decepnis tu se hac

spe pro te que non debeba.scriba tuu intersci, purpura & sede senisque aliis p

testatis sedulitas orte igitur .cui ipse me deuoui. cum ad actione hanc accingeebar non deprecor. Cruciatus aut csterasque cotum silas deprecor quas si mihi remittis data fide per deos polliceor me tibi magnae rein qui ad salute tua ptineat sutum indice .dicebat aute hse studes eum Eludere . ille aute extra sensum factus simulque diuinas sibi pericula a multis homibus nequaqua Uera dat ei per iusiuerandum fide. γω Post quod excogitas Mucius nouis limii fraudis modii qui r esli palam nequire trecenti inquit, ὁ Rex remani viri eius Am aetatis .generisque

omnes patritis conuenientes te o ccidere constituimus, accepta dataque inter nos per iusiurandu fide. Vsum que est nobis sultantibus.Qtiis esset modus insidiarum optimus non eundum csse nobis una ad hoc opus omnibus sed singulis. ne,

que altem alteri aperire quando aut ubi, aut quomodo quibusve facultatibus tibi insidiaretur,ut adesset laredi a nobis opportunitas facilior hΠq; cogitati bus notibis,sortes iacientibus,sors prima . Mea rem aggreditat fuit,tu igitur prsscies quod multi strenuique eandem opinionem mecum sunt habituri gloriae desct tio quorum si modo unus meliore fortuna qua mea fuerit utetur. sidera quaenam tibi aduersus omes sutura sit cautio. Vbi verb rex lige audiuit illum quide abducentes satellites deligare iussit custodiriq; diligenter. Illevero amicorii fidissimos assumens,&Arunte filium iuxta sedere iubens, deliberabat quina agendo posset frustrari horu insidias. teroru igitur unusquisque fatuas cautiones elo Arrstis si quem sentire rahil videbatur opportu nullius aut postremo sententia protulit in pollinae sua ipsius aetate seniore haud spectandues esse cesens qualibus utendo cui odiis. consilium. Nihil esset passurus grave. Sed quid agendo potius no egeret cautione. Admiratibus aut sensum eius ottasAE queadmodu istud fieri posset discere postulatibus si amicos, inquit. pro hostibus essiceret sibi rex hos viros prsciosore 4 anima

suam duceret reditu in Urbe unacu Tarquiniis exulum. Re prsesare rex quia demeu sentire ait, sed rem digna esse consilio. queadmodu decentes fierent cum romarus reconciliationes, esse maxime pudiau dices, si qui pugna eos vicisset Scinclusos teneret mutis abiret nihil per quod Tarquinius reciperetur perages. tam i '

206쪽

sustinerent. Unam aut e pulchra latum demonstrabat mimicitiam dissolutione. fores ab hostibus veniret ad se facturi verba aliqui de amicitia,& haec tunc qui, dem adsilium S ad astantes. Veru paucis post diebus coactus est, prior ipse recociliatorios sermones incipere propter caulam huiusmodi dispersis em per regio nem militibusac Psin urbe ducerentur auserentibus idque facientibus assidue, romani eosules dispositis opportuno loco insidiis multoseoru perdunt. Et occi, sis adhuc plures captiuos ducut, qua rem grauiter serῆt etrusci. disputabant in ter se per copita criminando rege aliosque duces de diuturnitate belli. demigrare ipsi cupientes aliquado ad lares promos. Cunque igitur Visum esset gratas omistas recociliationes Bredegatos misit ex amicis suis fidissimos. Dic ut tame quidam missum esse etia raeis Μucium . data regi periusiurandia fide de reditu.

Alii autem dicunt obsidem donec reconciliaretur eum Viru in exercitu esse me

stoditum. Sunt quesorsan ha e vetiora. Erat aut equi rex dedit legatos madata huiusmodi de restitutione Tarquinioru fieri verbum nultu, sed se aequu censere Madata te esse opes suas eis reddi. Maxime omlagus iique semor Tarquinius relinquerat. gatis. Et Ps illi acquiretes iuste obtinerat. veus minus qumique possibilia agrorum.

Porsena. Glium pecoru corruptaria; frugu estimatione. Utro modo videret magiseiscoserre,stae in obtinetes possidetesta combuerent siue ut ista ipsi ex publico di, soluerent, Sc lige quidem pro illis.Sibi aut dissoluenti bellu. peti eos iubebatqui

septem pagi Vocantur. Erat ea regio antiquitus etruscorum. Romamque ea occupauerat adepta bello possidetibus, εcut romani e truscis amici maneret certim prsesaris inmitis pueros suturos ipsos apud se obsides pro urbe peti. Aduenientibus aut legatis ronaam. senatus decreuit publicola altero consulu suadente concedenda esse quscunque postularet etruscus, laborare populare R iopem turbam putans,cibarioru penuria,cupideq; susceptura belli dissolutione. Quibusca Ie aequis coditionibus seret populus Uerδ citera ex senatusconsulto firma esse

stirem tutione autem pecuniarum minime firmauit. Sed cotraria prorsus senties nec ex publico. ne ex tributis priuatoru quicqua reddi ratquiniis statuit. mitti vero de rus rebus ad porsena legatos.qui& obsides & regionem eum recti Pe a Quum censeret.De pecuniis aut iudice ipsum factu Tarquinio que 3c romanis. Vbi utrosque audissetaudicareqvs Viderentur iusta aeque gratia Mequeini:

miticia abductima. Abierunt queetrusci asserentes h ad rege responsa. mr: eis qui a populo decreti erat legati,ducentes secu ex primis familiis viginti puer

ros quos opus erat pro patria esse obsides antibus quidem filios suos primu con sulibus Marco quidem Oratio filium, Publico ver 5 Valeriosilia lain nubilem. Aduenientibus aut istis ad exercitum, Rex gauisus, multum que romanos lauα dans pastis est cit eis indicias in prolestum quenda numerum dierum. Recipitque causs ivducationem olebat aut Tarmimi spe maxima excidetes. Quam de rege habuerat ut per illum in regnum reducendi. sed coplectendi tamen prusenetia comebatur.& que illi visa es Iret suscipere.Venietibus deinde iter costitutu te pus acidesensione tause ex urbe Rex senatu natu maximis, sedes protrahunali Fugavir: porsena rex cum amicis, iubensque simul filium suu i dicere, musit eis cause tuum. dictionem tua pendete adhuc. Venit nuntias quidaren fuga virginium Osdu.- Rogasse

207쪽

R MANARUM, LIBER vlNTV s. Fo. CII. Rogasse em eas custodes.ut lauare se permitteret in flumen quδdvbi cocessum suit, ut absisteret quoque parumper eas rogasse donec lauarent, Vestesque resua inmerent ne se viderent nudas . Q cum inpetratum esset adhortate cςteras coelia. primaque incipiente, transnatato summeabiisse in Urbe oes,ibique multuserat. Tarquinius peieratione increpas perfidiaque romanoru regemque irritans. ut deceptum a colosis hominibus. Eis amplius mente adhiberet. Excusante aut

eosule ac suisse hoc opus dicente ex ipsis virginibus. sine patrii iussis. se que fide famirum dicente quisl nihil gestu a se esset ex insidiis. Persuasus rex concessit euntem ipsum ad se virgines,Vt pollicebat, adducere. Profectusque est ducturus

virgines Valerius..terii Tarquinius generque eius neglecta causς dictione coasilium ineunt impet ium. Turma equitum clam missa ad obsidendu iter rapiendasque cum ducerentur virgines. sulem que Venietes csteros ad exercitum, Capiendos opii ipsi quas Tarquinio romani abstulerat pignora lim corpora haebituri sinem litis non amplius expectates.no permisit aute succedere ex semetia eis numen.Nam quo tempore latinoru Uallum insidiaturi exierat. pisuenies romanus coses ducensque puellas aduenit AE ante portas iam ipsis etrias ei υalli exissensia persecutoribus occupatur. Quo in loco gressis eis sensere statu etrusci

studioque regis filii ala assumetu equitii ope tulit. Et qui stabant pro statione pedites, Una cocurrerunt. Quibus rebusexcandesces Porsena ad contione et ruscos Porsena.

aduocatac enarrans quemadmodii permittentes sibi romani iudicare de eis qui obiiciebatur a Tarquinio ante fine litis, in corpora legatorii sacra & obstam, mi qua agere per inducias conati sunt,iuste ipsi ab eis expulsi. Quo circa et rusci quiadem romanoSabsolviat crimine. cum Tarquinio aut Manilio que amicitia dissoluunt. Haedixit tis quo que ut eode die abierunt e castris Tarquinii.igitur cu in

spe essent magna a principio tanqua rursus dominaturi Urbi auxiliaribus eis etiuscisaut opes ruas saltem recepturi. propter eam in legatos obsidesque iniquitate, te utraque fraudati.abieriit e castris. cu pudore & ossio. Indeque rex etruscus obsides roinmotu duci ad tribunal iussos colati reddidit. meliorem se dicens geneste omni obsidu ducere ciuitatis fidem. una vero Uirginem aqua persuaseliters transnarunt flume laudans. Ut maioris quam pm natura pro que artate sensus. ac beata urbem dicens. Quod non selu eguraret viros strenuos:sed & virgines vitis similes puellam donat equo bellico decentibus ornato phaleris. post eoua nem autem libas cum legatis de pace deque amicitia per iusiuradu atque eos hospitio excipien . dona ferre dat ciuitati. Captiuos omnes siue praecio complures ipsos & locum in quo castra habuerat, novi vallu in externa terra ad paruu tempus. sed ut urbem priuatim Publiceque opulanter instructum,cu non esset mos et ruscis . cum decederent ex nostilii agro. aedificia recta sinere. sed coner arenon permisit sed sic stare dimisit non paruum ipse Urbi ad computationem pecuruae largitus munus: declarauit autem hoc auctio . quam post regis de gratios . 7 nem facere qumores. talum igitur quod romarus aduersus et ruscos & riusnourum rege Porsena suit, in magna adducentesvrbe perieula tale sortitum est fine. Senatus aut post demigratione etruscoriam conueniens decreuit solum to seu a tuam ciere eburneum, sesiturum 'l & corona aurea. Veste que triumphalem, qua .

208쪽

Mucius P reges omanr. Mucium aure mori eligente pro patria. πscipuum que autore vi miatur. sum dissoluedi belli. regione tras tiberim donare de publico de modo quo Orati v propugnatore pontis antea donaueratiquata reque aratro Una die coplecti Prata Mu possent.Hic locus prata Mucia Usque ad hane aetate vocantur. Et haecqui de illicia. Uicis. CoclisVero virgini locu starus dedere genesquam super secra via,qua in Cocta . sorum itur patres ei potuere virginum hac no ampliua nos extanta inuenimus. dicebatur aute incedio circa aedes proximas exorto ea esse deleta.eo quide anno

teplum capitolini iocis ad persectionem usque colammatum est, de quo partim in superiore declaratu est libro . Deditati m aute eius & inscriptictem sumpsit

Harcus oratius. Alter essulum Π eniens promtia colle g. contingeratem eo tempore Valerium egressum esse Urbem antea cum copiis ad auxilium retidis. populo ante relinquentibus loca tuta hominibusΔ in agros couenientibusdatmnes mittens multos. Manilius Tarquirrigener . detrimenta colonis inserebat. gestat sunt Mei tertia cosulari potinate. Anno aut quarto collatu leuiesco sules Marcus Largius, Titusque erismus sine bello magistratu gessere ausque sulibus Arrsini porsens regis etruscorum filius aricina urbem annum iam se lablora M. dum obsidens motis. Statimem simul atque icta sunt foedera cum romanis dismidium accipiens 1 patre exercitus aricuus bellum intulit sibi proprium paratuα rus imperium.& cum parum fuisset in urbem caperetadueniete aticinis auxilio ex antio Sc tusculo cumisque capaniae, instructus ipse viribusque minoribus. aduersus maiores dimicas alios se aduertit S HUrbe usque perpulit. Acumas nis vero quos ductabat Aristodemus mollis cognomine Visius moris , exerci Aristode a tusque reruscorum post morte eius. no amplius sustinem in fugam Vertiturariamus mos lique eoru a eumanis persequenti fiunt deleti. Alii vero plures dispers in mistitui. manum agrum haud multu distatem profugiunt, amissis armis. neque ulteri per vulnera valentespmgredi quos romani exportates ex agris 3c in urbe serera omanos. res plaustrisque & veniculis. aliisque sarcinariis iumetis semimortuos quosdam elementia. inque ardes proprias alimoniis & curationibus, susque humanitatibus plurimumisericordiae cotinentibusaeceperunt.adeo Ut eorum multi his gratiis allatiato

haberent amplius desiderium redeundi domu . Sed apud beneficos suos permanendi, deditque eis senatus regione Urbis in sua aedes tostituerent inter palatiu& capitolium quatuor ferme extensam stadia eouallem.qui per ad aetatem usus Qua que mea vicus tu hus 1 romanis lingua eoru mima appellatur, per quem quia scus. dem transitus est 1 sem ad circu maximum. Proque his a rege eoru mumersit non parui prini remunerationem: sed qua plurimu delectati sunt regionem illa transflumenda ua abstinuerat eum depositum est bellumammolationesque deis persolueret multa pecunia. quas se iactaros voverat si serent iterum septem paugorum domini. Anno vero quinto post eiecti m regum olympias quide erat M. Valaa nona & sexagesima qua vicit in stadio Ischomachus Crotomates. Athenis v rius. A. rδ in magistratu iterum erat AcestorideS. R Hue costas marcus Valerius pupostumius blicole frater.publiusque postumius Tubertus dictus. sub quibus altarii ex sinii, Dellia cum mis gentibus excepit romanos belluHuod a latrociniis incipies in multa magna Sabinis. que Fessit certamina. Redit tame desinea in decetes recociliationes sub quanta

' post

209쪽

L MAMARUM, OBER et viri Tvs in M. CI II. post hos consulari potestat egesto licet assidue hoc medio tepore omi bello sabinorum ein quidem despicietes imbecillitate Urbis ob iacturas ab etruscis vino amplius resumpturς prima dignitatem, inuadebant descedentes ex locis tutis. : In capestria latronii more insereae'; detrimeta colonis multa, quibus de rebus lmittentes romani priusqua ad arma Uenirent legatione postillabant de his rebus iudicium penasque dati ac ne amplius iniqui quicua in colonos ageret praestati.

contumacia verb accipietibus legatis repose, bellu eis indixere,suitque egressus primus Unius consulum Valerii cu equitibus Et ex leui armatura robustissimis

subitus aduersus eos qui regione populabatur. ruitquecedes deprςhesoru in procursionibus coplurimum ipsoru magna ut vetisimile est aduersus holas inco, positos & pallates, Se qui eam inuasione minime prs sensissent.Postea veris mittentibus sabinis magnu in romanos exercitum. Iub perito belli ducesit egressus

alter in eos romanoru totis viribus,duceaeque eas Utroque colatiae postumius

quidem propius roma in montanis locis castra posui. veritus ne qua fieret ab exulibus subita inuasio. Valerius aut prope hostes iuxta flumen animem qui ex Anienerivria libure effusus. perexcellam scopuIu multus per planitiem sabinorii romae noriique sertur disterminans Vtruque regionem. inflintque in liberim ,aspectu pulcher Sc potu dulcis. ex altera vero fluminis huius parte iactu erat sabinorum vallum,ne ipsum quide magno spatio decursu amnis distas. super tumulo quoada terreo,decliuo sensu nec valde arduo reprimu igitur laute se habentes viris verebantur transmisso flumine praelium incipere. certum posteriori tepore non eonsulto aut per prouidentia alicuique comodi sed per ira & paruicalia accesicctmittunt 'stium aquales enim potum 'que ducentes equos, ingressi sunt in muti tum fluminis.fluebat em remeexiguus.Nec du auctus hybernis im bus,adeo Initiu mavi parum supra genua habent riuum ipsum transgrederentur, congressu igitur mire. paucorum primum aduersias non multos facto excurrunt ex Utroquevallo seretes suis auxilium aliqui. deinde rursus utrique alii pro repulsis suis pugnantesae quadoque repellebat sabinos romani δε quadoq; romanos sabim arcebat fluvio. multis aut secutis csdibus atque vulneribus studioque omibus vincendi incidente ut in leuibus ex temporalibusq; certaminibus solet promtudo quodue duis eum exercitui surulis affuit transeundi fluuiu, prs uenitque romanus consulat traiiciens exercitum aduersus sabinos armat N in aciem instructos ad manus venerat. Neque em distulerat illi quoque prsitu comittere Ex cotemptu mul,

to elati.quod non aduersus Vtrunque cosulem Vim que em romanorum certa ituri essent irruentes pugnabat,audacia omne proptitudinemque demo strantes. Durante autem constati certamine, dc cornu dextro romanoru ubi erat consuIpostlimius aduersariis superueniete ulteriusque progrediente.Sinistro aut labo rarae 1an .8c ab hostibus super flumen compulso, senties quae fierent consul alter romanus eduxit copias ductas acie quod ipse peditum modicoque gradu subsesquens. Seniorem Uero sputiu ,qui superiore anno eosul fuerat tu equiti taxemittens magna cum festinatione in agens flagellis equos flumen facile nullo prohibente transit, prsterque dextru mmu hostium adequitans transuersos concutit G equites sabinorusti magma eo ua loco die viroruQ equitu aciiter pugnantiu

210쪽

certamen. Quo in tempore ductas pedites consul proprius hostes sectus, irruesque in pedites multos eorum pugnantes interfecit reliquosque acie detrudit. Sabinossi Sique nox eos no deprehedisset, sabiniora circii dati a romanis equitatu valerisuga. tibus perditi omnino essent.Sed diffugietes eos ex PagnaVtiq; inermes nec multos liberarunt tenebrs remiserunt que seruatos ad propi ia,castris Vero eoru potiti sine certamine sunt cosules, relinquente ea prGaio. simul ac fuga suoru vidit. ex quibus illi multa capietes emolumet aalus ducenda serenda que militibus permiter domum copias abduxerunt alique primum recipiens se ciuitas ex calamitate ab euuscis, hinos resumpsit spiritus principatumque confisa est sibi seueantea Uendicare sinitimorum ambosque decreuit colatra cominuto triumphuducere. Primum verδ eorum alteri Valerio dono locu habitandum dari in cla rissimo palatii loco, & in constructionem domus sumptu de publico esse largiedum huius domus iuxta qua stabat taurus ametis. Hauὲ trales fores sole cim qui

V. publico fuit roms publicarum priuatarum que aedium. In exteriore parte aperiuntur ab L. T. Lus his viris consulare imperium accipiunt publius Valerius cognomine publicola cretius, quartum Titusque Lucretius iterum Ualetio collega. sub quibus omes sabini

muniter ex urbibus couenientes decreuerunt cum Romanis bellum gerere tamquam solutis foederibus ex quo Tarquinius rex cum quo libatum erat ciderat imperio persuasi ipsi a sexto filiorum Tarquinii, altero qui priuatim eos coles donansque potentes Uiros cuiuscunque urbis expugnauit omnes comuniter 8c adduxit duas urbes si denas Sc cameriam suadens ut deficerent a Romanis .illisque adherent. quibus ex rebus ipsum imperatorem eligunt permittunt que ei milito ex Una qua que urbe coscriberetaqua ipsi in priore pugna imbecillitate virium ducisque prolapsi satuitate. Et hi quidem in talibus oecupati erat.Fortuna Uer 3 exequare volens com dis detrimet a romanoru pro deserentibus ipsos sociisvi, telum eis minime speratu auxilium ex hostibus apposuit quoddam tale. Vir exsabhaotu gente luida in Urbe habitans rinillogenerosus polle ite opibus Titias

Caudii Claudius ad eos transiligit, cogitatione adducens magna & amicos & clieres e transmia ipsis demigrantes domibus haud muciores quinque milibus arma sere valentia gratio. bus deprehendens aut eum,necessitas transferendi habitationem roma talis ficisse dicitur, clarum urbium primores alienatim ab hoc viro obambitione inrepublica diem ei dixeriit proditionis accusantes. Quoniam ad inserendu bellum romanis minime propius erat.Immo vero solus publicae cotradicebat cῆ sentibus soluta foederamee furebat ciues suos rata ducemus csteris visa erant. Hoc horrens ille indiciu oportebat enim abaliis simυrbibus iudicari assumens opes Samicos additur romanis civibus. Ne passi momenti ad resgerendas ibuit.

Visusque est bene gerendi belli fuisse omniu causaprmina.Quibus pro rebus senatus populusque in patricios eum conscripsit. Permisitque Urbis quanta voluit -υ Hau partem capere in misitationem aedium regioneq: ei addidit de publico, eam quidia. inter fidenas & picultamquam posset ornibus suis diuidere, a quibus tribus quo αExpeditio que quaeda cum tempore essecta est claudia appellata ad me usque permanens. contra rodi Nomenque idem seruans. Ubi vero parata virisque sunt ornia. Primum quidemanos. eduxere sabini copias, binaq; costituut castra, sub diuo altera haud reuis uri