Philippi Argelati Bononiensis Bibliotheca scriptorum Mediolanensium, seu Acta, et elogia virorum omnigena eruditione illustrium, qui in metropoli Insubriæ, oppidisque circumjacentibus orti sunt; additis literariis monumentis post eorumdem obitum reli

발행: 1745년

분량: 471페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

331쪽

Extat in eadem Colsam spectante in Thuseia sita

lectione

Plures ad eum seripserunt Epistolas Paulus , & Ge hardus Ratisponenses supra laudati . nimirum . Epistola Domni Pauli Meerdotis . de Gebehardi Religiosorum Virorum Sanctae Eeelctae Ratisponensis , missa ad Presbyterum Μartinum, Titesaurorum Sancti Ambrosii Custodem , pro ossicio Ambrosiano . Item Epistola eorumdem Nobilium Uirorum ad eumdem missa, venerabili laude plena sub nomine ad An

Item ad Martinum pro dubitatione Sacramentarii. Invectiva Domnorum Pauli . de Gebehardi ad Μartinum Sacerdotem pro Rege Conrado . Has hausimus ex Puticello loco cit. num. s. 6. 8. ec P. Sequentes verti mppeditavit nobis praefata Sormani Vollectio : nempe Epii ola Pauli, & Gebehardi ad Martinum in qua postulant transcribi Sacramentarium . de Antiphonarium Ambrosian uiri dc rogant, ut mittat Catalogum Episcoporum Mediolanensium. Altera eorumdem. In qua gratias agunt de ipso Catalogo a Mart. conscripto, di ad eos misso. 8c subdunt: is omnes Sanctos Meiliolanensis Ecclesiae Praesules. qu is rum nomina nobis misisti . conscripsimus in Martyro-M Iosio Praeter Ampelium, cujus diem tu praetermisisti. A Dixisti Petrum Damiani inter beate defunctos comisi is Putari: nos tamen qualemcumque memorialem diem ,, ejus libenter scimus dcc. Alia. In qua inter cetera ajunt se mittere Globum C Teum . ut consueverant . Sancto Ambrosio , rogantque Nartinum. ut eos Bohemorum incursum timentes Sancto Doctori commendet. Alia . In qua meminerunt diligentiae . qua . ut Hartino zem gratam faciant . S. Ambrosii opera , quae adhuc desi erantur, requirunt . Alia Pauli solius . qua ait S. Ambrosii librum sumi Isaiam reperiri apud Rhemensem Ecelesam Adhuc latere ejusdem S. Doctoris scripta ad Pansophium . N ad Resinam Marcomannorum . Petit sibi communieari Privilegium Mediolanensis Ecclesae . de quoi Sumaganeos habuerit , antequam Moguntii in dilaiatio terminos ejus restrinxerit. Alia eorumdem . in qua petunt Antiphonarium Di num . 8c Nocturnum. Alia. In qua indieant opus S. Ambrosii de Laude Sanctorum recens ab eis reperium ι in fine Epistolae haec leguntur: - reci globo in Purificatione Sanctae Mais xiae per Ministrum nostrum sinctificato , saluti musri splendores Sanctorum tuorum , imo de nolit Orum,

M scilicet Ambrosii. Gervasit , de Prota sit , Satyri quo , quo, dc Marcellinae, cujus adhue Reliquiis inviti ea-

- xemus.

Epistola Fratrum Noliasterii Pontidii in agro Bergo. mensi . in qua nunciant Martino se ejus jussui satisfecisse transcribendo Commentaria S. Λmbrosii super

Lucam

Diploma Lueti II. ad Μartinum Corbum Praepostum, re Canonicos S. Ambrosii VI. Kal. Novemb. ΜCXLIV. Alterum Eugenii Papae III. ad Martinum Anno MC-κLVIII. eum subscriptione Cardinalium pro Capitulo Sancti Ambrosi. Concordia inter Martinum. 8e Petrum, atque Arialdam Fratres Hospitalis S. Iacobi . quod dicitur ad Risto. canum. coram Uberto Λrchiepiscopo mense Septem

Hujus Scriptoris sorte frater fuit Guilaedua Corvus, seu Corbus. qui Consul Iustitiae floruit in Mediolanensi Republ Anno MCLXXIV. evius Placitum eo Anno datum die XXVI. Februarii ipse Sormanus nobis perhumaniter ostendit. Nepotes verb suisse videntur Laurentius, Zc Georgius ambo eodem magistratu in Pa. tria functi. primus quidem Anno ΜCXCVI. postr mus M CCXII. ut ex eorum Iudicatis in Collecianeis Pergamenis clari IC. ec Advocati Siloni.

CAtellianus Cotta fuit alterius Catelliani J. C. C. ex Elisabethaut ipsemet diserte

Pagana Conjuge filius posthumus, testatur in diis Memorabilibus edit. Venetae anni is et . in 8. pag. 483. F. ideo si psbumur ; ubi haec ait : ,. & practicavi in personam mea, qui Paterni nominis heres extiti&c. Id placuit adnotare ad emendandum 'halma Picinelli in Athenaeo suo pag. 329. scribentis Catellianum fratrem fuisse Ioannis Stephani Cottae, de quo insta erit cum laude dicendum , quod nullo modo esse potuit, nam alius fuit Joannis stephani Pater , Petrus nimirum Senator eruditissimus a nobis etiam suo loco comis

anendandus . Ut autem a parentibus ad Caicilianum ipsum gradum faciamus, ab ipsa pene insantia qualis suturus csset in pollerum , admirabili acumine ingenii , & sedula in minoribus studiis percurrendis assiduitate declaravit. Ut per aetatem licuit in El ue tiae praeceptis addiscenais totus suit, Se avidissime cujuscumque generis Scriptores pervolutans, solidan variamaue eruditionem ad animi sui culturam undiaque colligeete studuit. Ad Legales postea Codices se convertit, di poli consueta cloe rime pericula, Iita raria donatus rude , anno MDXII. Iurisperitorum . Collegio adscribi postulavit , in quoa Communi omnium consensu ob avitae nobilitatis , propriaeque vi tutis splendorem cooptatus suit . Publica gessit munera Vicarii Generalis Mediolanensis dominii. atque inter LX. Patriae Decuriones Urbis commodis insudavi e . Id etiam laudabiliter praestitit annis MinXXIX. iterumque MDIL. quibus P sectus eidem constitui meruit . Dum eo sungeretur ossicio , ob memoriam serrci Leonis Venetis quondam in bello a Mediolanensibus adempti. Columnam excitari jussis e regione Templi Divi Babitae non longe ab orie tali Porta , imposito Marmoreo Leone ; hisque additis notis:

INSIGNE HOC LATERITIA STRUCTURA PAVLUM HUMO SUBVECTUM QUADRIFIDA PILA SUBRIGI IUSSIT CATELLIANVS COTTA URBIS PRAEFECTUS

Principis quoque curavit negotia sub Maximiliano

Ssortia Mediolanensium Duce extraordinariorun Reddituum Magit ratus Q Liaellor integerrimus . Tot inter alienas res propriam non neglexit doctrinam in medium proferre ; plura enim elucubravit inserius enumeranda . Excessit e vivis anno MDLIII.

atque illius Cadaver illatum est tumulo , quod in Sanctae Mariae Gratiarum me ali Templo sint vivens ante annos undecim extruxerat, quod testantur incise litterae hujusinodi rFATORUM MEMOR CATELLIANUS COTTA IURISCONSULTUsHOC SIBI SEPULCHRUM PARAUIT MXXXXII.

I. Statuta Mediolani eum Appostillis Clarissimi Uiti Iurisconsulti Μediolanensis Domini Cottae in meli rem formam, quam antehac Typis excusa. quibus deinde copiosus adjectus est elenenum, unacum annotationibus qui Uain ad ipsa Statuta maxime facientibus ab egregio Iureeons. D. Antonio Ru-heo; nunc primum in lucem editus . Mediolani . apud ola. Ant. Casleuionatim impensis D D. Bap istare Fratrum de Groxo anno issia in solio. iterumque Ber mi. apud Cominum Vensuram . in θι. II. Supplementum ejusdem operis . Illud N S. se uidisse in Urbe Laudensi asserit P. D. Gaspar Beretia in schedis suis. III. Μemorabilia ex variis I. U. Doctoribus collectR- Basilere . apud Oporinum. is s. in fol. Vortiis. is a. in s. ct Lugduni, apud Antonium da Haris. as I. in 8. iam tamen in eadem Urbe prodierat anno Issis. irem in g. ct in Oeean. yuris Tom. U. para. EIn huius operis commendationem hoc recinit Carmen celeberrimus Λndreas Alciatus.

Eebo aliquid mihi loquere, se pueri. Placet. Ego quis id operis fearit, nescio. Scio. Die ergo num Catuli i Opus est Opus est. Humanitatis studia igitur sapit i Sapit.

Furi peritus non κε etiam est bonus Pontis.

332쪽

SCRIPTOR. MEDIO L.

CO48 6

Papini us iatre an hic est. Hie est. Hae vera eum suu credo .unm, Vati. Vati. IV. Recensio brevis insignium Iuri meritorum . de Din rum: Incipit a Seaevola .clarissimo Iuriscons. 8e desinit in laudato Aleiato; atque in eo Upusculo

Ilurimum se Iasoni Μayno. atque Philippo Decio

ebere testatur. Extat in supradicto opere inscripto: Μemorabilia. Prodiit etiam eum libris IV. de Claris Legum Interpretibus Guidi Panat roli, de aliis de eodem argumento Scriptoribus, cura Ch Ii

GDdiisebium . 27 m 4. Idem opus extat in Tract. Magn. Tom. I. Pag. 1 7. V. De laudibus Patriae Mediolanensis. VI. Orationes aliquot. Gemina haec opera laudat Picinellus, ex quo tamen pro eonsuetudine perrarti, aut mutilath solum res conscribente, nosce te non lieet edita fuerint necne. VII. Epistola praefixa Cornelii Nepotis operibus anno Iem. editis. De ea videndus clariss. saxius in Histor. pog ad eum annum, qui asserit ipsum constanter appellatum fuisse ubique Caium Catellianum . Auctorean nostrum eommendant aerei R. le Clere in lib.eui titu L Biblioteqtie Αnelene. & moderne Tom. XIV. pag 4x . Teisserius in Catalogo C. talogor. pag. sa.

Scipio Gentilis in Apologia Apulei pag. 418 Bayle in Dict. Critico. Io. Iacob it Frilius in Biblioth. Paulus Noriggia Nobil. Nediol. lib. III cap. IV.

Salvator Vitalia in Theat. Coement. 14. Sit n. art.

ERuditorum , qui ex illum Cottarum Gente

procreati Insubriae Metropolim virtutis suae radiis honestarunt , gloriam aemulata est Comelia se. q. & patriae suae decus. Formam enim Corporis , qua omnium in se oculos trahebat , ingenii specie , atque cultu ita adaugere maduit , ut doctrinam ejus cuncti admirarentur. Tam soluta . quam adstricta numeris Oratione animi sui dotes in publicum saepe protulit , mirantibus univertis tantam in foemineo me ore eruditionem. Floruit circa annum Redempti

orbis MDLXV. Plura ipsam edidisse asserit Franciscus Augustinus ab Ecclesia Episcopus Salutiensis, inter quae commemorat et

I. Epictolas plures eruditissimas . II. Carmina multa Italica ; re ea his unum vulgo Sonet to . legitur in Libro inserimo: si Templo delia Si-- snona Donna Gerolama coloni a d Aragona. Videndus citatus ab Eeclesia in Theat. Foeminar. Lib

SAnctus Heriembaldus Cotta nobilissimis ortus

parentibus , dc militari gloria illυstris , cum

Hierosolymitanum iter susceptuet , tantum ex sacrorum locorum aspectu concepit ardorem , ut relicto Saeculo Monasticam amplccti vitam meditaretur. V rum inde Mediolanum reversus, Cum per ea tempora adversus corruptissimos Clericorum mores Sanetus Arialdus Diaconus strenue decertaret, cognita He

lembaldi fide , constantia , & in agendis robus prudentia , eum rogavit, ut secum contra Ecclesiae hostes dimicaret , gratius id Christo asserens fore- ,

quam si Monasticum subiret jugum . Aliquot igitur

fidelibus comitantibus Romam perrexit Cotta, eumque honorisce exceptum Alexander II. pro Iustitiae te Ecclesiis defensione tradito Beati Ρctri vexillo militare jussit. Id munus per annos duodeviginti laudabiliter exercuit . nec inter arma pietatis Oblitus , ad pauperum sepe pedes provolutus eorum tergebat

sordes , & eluriem dapibus satiabat . Schismaticis usque aded restitit, ut Chrismate ab ejus seehae homine consecto ne dum Clericos uti non permiserit , sed etiam humi susum pedibus conculcaverit . Hoc adeo fraviter tulerunt quam plurimi Cives & Milites,

ut in Heriembaldum inrurgentes armati , Vexillum Sancti Ρem dextra tenentem, undique circumventum,

crebris linibus confoderint anno MLXXVI die X. Aprilis. Eum Urbanus II. Sanctorum Martyrum Fastis an scripsit , & cum Arnulpho Archiepiscopo in Templo Sancti Dionysii honorifico sepulchro tumulandum curavit anno MXCl. cum hac Epigraphe :HIC HERLEM BALDUS MILES CHRISTI REUERENDUS OCCISUS TEGITVR QUI COELI SEDE POTITUR INCESTUS REPROBAT SIMONIAS ET Q.VIA DAMNATHUNC VENERIS SERUI PER I M V NT SI HONIS Q.V E ΜR LIGNI URBANUS SUMMUS PRAESUL DIC Τ U S QU E SECUNDUS NOSTER ET ARNULFUS PASTOR PIUS AT V E BENIGNUS HUIUS MEMBRA VIRI TVΜVLANT TRANSLATA BEATI. Haec de Sancto nostro exhibemus :I. Lex adversus Sacerdotum coniugia: extat in Chronico Landulphi Senioris libro III. capite xo. N. Ejus Cone ionum , quas ad Populum Mediolanensem habuit . passim meminit idem Landulphus libro III. Ipsu Acta, & Arialdi singulari volumine complexus est Io. Petrus Puricellus ἔ qui etiam de eo agit in monumentis Basilicae Ambrosiariae num. 377. 8c in Na

zariana cap. XC.

Dedit ad eum litteras Gregorius Papa VII. quibus ejus eonfirmat constantiam . 8c modum tradit. quomodo se gerat cum illis, qui a schismate ad unitatem E clesiae redirent. Datae sunt Capuae VII. Id. Petobris Indictione X lI. Alias etiam Datas Capuae V. Kalend. Octobris die eadein . in qua ei nunciat Eeclemiastica negotia . 8chortatur, ut pro defensione iustitiae viriliter agat . Extant in Col IN. Reg. Concit. Tom. XXVI. Pag. 4 I. M M. Ibidem leguntur aliae ejusdem Gregorii Litterae ad Alberistum Albensem Episcopum, in quibus eum hortatur,

ut is Heri baldo strenuisumo Cluisti Militi, in iis ,

., quae ad Dei eultum. M ad religionem Sanctae Ecelo.

, , sae pertinent. manum auxilii prael et . Dat. Capuae

IlI. Id. Octob. Aliae ad Guillielmum Episeopum Papiensem. in quibus ejusdem Hellembalai eum laude meminit . datae e dem die. De eo Baronius Tom. XI. Annal. ad annum MLXI. Bosea in Martyrologio Mediol. ad diem X. Λptilis . de alii apud eundem, α Puri cellum. Vide Sigonium de Regno Italiae lib. VIII.

PEtrus Cotta Ducalis Senator , quem haud multo

post cum debitae laudis encomio proseremus, a Magdalena Leonatim Conjuges nobilissimi , Ioannis Stephani eruditissimi filii virtute decorantur. Effulsit in eo mirus animi candor , fides , probitas singularis, Zc bonarum artium peritia usque adeo , ut nulla

333쪽

non commendatione , nullis non honoribus dignus haberetur . Iuventam Romae honestissimis artibus vacans transegit , ubi etiam suit a Secretis Pontificiis , mox inter Apostolicos Abreviatores eth recensiuis . Ad res postmodum domesticas in patriam revocatus, non diu incognitus , aut inhonoratus mansit , nar ipsum Ioannes Galeacius Francisci Ssortiae Inlubrum Ducis nepos a Secretis sibi esse jussit. ac ad Senatoriam postea dignitatem evexit. Ludovico Mari e S sortiae usque adeo charus fuit, ut cum illius ex fratre neptis Blanca ad Maximilianum Caesarem nova nuinta deduceretur, satis perspectam habens Ioannis Simphani doctrinam, prugentiam, de fidem, ab Epistolis

Blancae Augustae eundem constituerit. In Germaniam prosectus Maximilianum tam sibi demeruit . ut S natoriis titulis . Equestribus ornamentis . 8c Magni Cancellarii dignitate hones ari meruerit . His dec ratus muneribus Italiam repetiit , regredientemque

tione in publicum protulit . Doctis quoque auorum laboribus savit . nam cum Iulius ae milius Ferrarius Novariensis suam pararet Ausonii Editionem , quam

BIBLIOTHECA

evulsavit anno MCDXC. perantiquum ejusdem Uatist Codicem . una secum pervolutasse Io. Stephanumi nostrum ipse testatur, quo purior , & castigatior Liber ille prodiret a ut videre licet in ejusdem Ferrarii uncupatoria ad Ambrosium Varisium, de quo loco

suo agemus . Poemata Cottae, quae plurima ad Ami-.cos mittere identidem c sueverat . arguta , lepida,

venustatis ac leporis plena fuisse asserit Hieronymus Montius cujus Elogium , ubi locus dabitur , reci-rabimus in Oratione infra memoranda . Iterum hic Lectores monemus de Picinelli sphalmate, qui in hujus Scriptoris iei Ino satis Elogio. Fratrem ejusdem asse. rit suisse Catellianu .n Cottam , itemque indiscussur relinquit , an Ioannes Stephanus idem sit cum Joam ne . ae quo supra se disseruisse affirmat, tametsi nutilibi de hoc Ioanne Cotta in toto Athenaeo quidquam proserat. Verum allucinariam suisse arbitramur , atque Mediolanensem credidisse Ioannem Cottam V ronensem non infimi uominis Uatem , cujus Carmina leguntur in Tom. III. Carmin. Illust. Poet. Italorum,& inter opera Fracastorii . Obiit Scriptor noster anno salutis MDXXU. atque in Ducali Sinctae Ma-l riae Scalensis Templo conquiescit cum hoc Elogio rQUI REGUM PAR ITER VE DUCUM QUANDOQUE SENAΤOR VI GEMINO ROMAE FUNCTUS HONORE FUIT PRAEFUERAΤ TVIS QUI REGIA BLANCA TABEL LisPLURIMA QUI POPVLlS SCRIPTA LEGENDA DEDI ΤHAEC SACRA IOHANNEM STEPHANUM TEGIT URNULA COTTAM QUAE REQUIES LONGE SOLA LABORIS ERIT OBIIT DIE XXIV. MARTII MD XXV.

Uiri eruditionem ostendunt infra recensita opera ἔ

I. Ioannis Stephani cottae Feudatarii Vallis Cuvii Ste. Deseriptio vallis Cuvii metrici: exarata. Huius operas pariem edidi Lon.::us Rugultimis Cotta . Novariensium rerum diligent istimus scriptor. itia. Verbani Laelia Coros pili. , quam proluiit in lucem stili nomine Stai l . rtigii Catelauni lili II.

Itb. apud cin diffii uni t ilonuin ι iietnque apudet. iiis. Iosephuin Antonium Saxium. II. Carmina de P.ice ad i r inciscuin Sisertiam Mediolani Ducem. Ms. iii nibliotii. Regia Parisien tium.

III. Eeloga Stephani Cottae ad eundem Franciscum S r-tiam. Ex Indice libror. M Ss. Francisci I. Regi Francorum; de quo laudatus Saxius. IV. Epigramma :ul Lectorein prae fixum est Carminibus Platini Platii, de quo loco suo dicemus.

V. orationes. VI. Poemata Varia. quae fortasse eadem sunt cum superi ribu . Hae memorat Hieronymus Μomi ut loco

Cottam laudariant metria Platinus idem Pagg. 8. t 4.& xo. Lancinus Curtiua Sylvarum lib. III. pag. 61. ubi eum t .mquam egregium Poetam celebrat. Plura quoque ad eum desit Epigrammata Ni laus Seraticus in MS. alibi promendo. Agunt quoque de ipso Montius laudatus in oratione pro cooptatione in Collegium I. C. C. Mediol. Pomponii Cottae. Siton. art. 2i I. & Pieἰnelluet in Athenaeo pag. 329. qui ait alia huius Auetori NSS. opera. illa tamen non indicans. servata suisse apud Ioannem Bapti m Blanchiniam.

otiarum nobilissimam Gentem ab ipsa Mediol,l nensis Urbis Bem a nobis memorata restaur i tione, imo etiam antea soruisse. atque inter primarias Computatam communi Scriptorum testimonio didicimus. Etenim in eis occurrit mentio Astulphi anno MC-

XCI. & Raynerii anno MCXCVIII. qui Consulatu Iustitiae iungentes Placita , sive Iudicata apud I. C. &Advocatum Sitonum extantia condidere . Neque

majorum suorum vestigia in Reipub. administratione videntur neglexisse Allulphus junior anno MCCLXXXIV. re Malconventus anno MCCLXXVII. eodem Magistratu bene Milo , & Placitis editis illustres . Horum tamen omnium, ut ita dixerim, Ant signanus, quemadmodum aetate prior, sic meritis in Patriam clarior extitisse videtur miconventus senior. qui dum resurgeret ε cineribus , atque ruinis Me diolanum anno MCLXXI. Consulatum gessit, ejusque memoriam in aevum duraturam insertus soraicibus Portae Romanae lapis , alibi jam a nobis in medium allatus col. 236. posteris non invidet.

Condidit Uir prudentissimus cum Collegis circa

eumdem annum I. Statuta Mediolanensis Reipublieae, de quibus ωpe verba jam fecimus. Ex Corio caeterisque Mediol. Historicis quos in eelabe ma Collesti monum. iam it. Μediol. citat Comes Octavius Archintus, de h schedis Sitonianis.

334쪽

SCRIPTOR. MEDIO L. CO

EX Serando Cotta non infimae inter Insubres nobilitatis Viro genitus est Petrus, quem Μediolanensem Rempublicam administrasse perhibent , tunc cum Duces XII. selecti sunt , qui patriae curam ge rerent , prius quam Franciscus S rtia ad Ducalem dignitatem eveheretur. Novo huic Principi charissimus fuisse traditur . ejusque nomine aliquot gessisse legationes. Postmodum amplissima Senatoria dignit, te dignus judicatus est. habuitque in munere Colle- am praestantissimum Syllanum de Nigris loco suo

laudandum , cum quo etiam Ducali decreto ad No. vocomensem Urbem missus est, ut municipales illius Populi leges reformaret. Iuvat hic Ocnoribus exhibere , quae de tam praeclaro Viro habentur in or tione, quam Franciscus Philelphus recitavit in nuptiis Ioannis Antonii Simonetiae , ac Margaritae Petri nostri Filiae . A Nam ut abs te incipiam castissima, pu- ,, dicissimaque puella Μargarita , non Potes tuorum M parentum non esse simillima . Sive enim ante O si lys tibi nobilissimam . & honestissimam matremis tuam Magdalenam Leonatinam, sive patrem tuum ,, clarissimum, & gravissimum Senatorem hunc Pe-m trum Cottam proposueris, tanto debes accendi probi-

,, talis desiderio ,ut nisi quod honestum sit, & laudabileis apud omnes intelliges tibi esse in vita propositum.

is Non enim es ignara quanto semper tum universa is Cottarum familia , tum ornatissimus Pater tuus,, in splendore sit habitus . Nam ut antiquiora brem Vitatis gratia conticescam . nisi vir judicatus se M per esset probatissimus Pater tuus, nunquam praeis stanti ismus Dux Philippus tanti eum secisset , is quamdiu fuit in vivis; neque Illustrisi. hic, atque ,, Optimus Princeps noster ordini Senatorio ascripsis- is set .. . Claruit Petrus ab anno MCDXI. ad amnum Μ DLV. filiumque habuit eruditione spe stabilem Ioannem Stephanum , de quo suo loco. Prudentiae igitur , atque doctrinae ejus monumenta

sunt:

I. Statuta Novocomensis Urbis resormata. ΜM. in M. in Archiso ejusdem Civitatis. agunt de ipso Benedictur Iovius hist. Novo m. lib. I. lcitatus Philelphus in oratione laudata. quae eum aliis ejus operibus prodiit maestiir . apud narres da Gregoriis isti. VIII. Kal. Octob. de biton. M . M .

Aiserit , dignus idcirco habitus a Gregorio XIII. qui

Novariensi Ecclesiae ob mortem Hieronymi Ragaz-zonii vacanti praeficeretur . anno Christi MDLXXVII. die XIX. mensis Iulii ; cujus etiam Sed is anno subsequenti . die VIII. mensis Februarii possessionem iniit. At vix expleto Episcopatus sui anno primo, qui fuit reparationis humanae MDLXXIX. cum Irius Concilio Provinciali V. a sancto Carolo cel rato intc uisset; die XI. Septembris desideratus est , atque ibidem in Templo maximo conditus reis quiescit. Pomponii eloquentiam Ferdinandus Abduensis Carmine celebravit , de idem praestitit Augustinus Niger I. C. Mediol. hoc Epigrammate , quoa Ox Iapud Sitonum pag. 99

Orantem ut medio te vidit Cotta Senatu , Quae nutιo vidit tempore Roma parem ,

Sise suum dixit iactet te Insubria civem,

Seu Genus . e Latio es sanguine noster eris. Ibis Consilium in Magnum magis omnibus unus,

Quid Iura, ct Leges, qui tueare facras δPraecipuum nobis , se Roma invidit Bonorem, Me patria ebamo te abstrabit illa sinu. Haec habemus ingenii ejus testimonia:

Oratio pro cooptatione Franeisci Alciati in Collegia Iurisconsultorum Mediolaiiensium HS. in fol. Extat in BibliotΚ FF. March. Uicecomitum. Oratio gratulatoria habita Romae ad Pium IV. P. M. nomine Μediolanensium . Mediol. I se O. quam ex integro per tenorem refert Silonus citandus . Didiata est Petro Paulo Arrigono. Deeisiones, quae partim in Novariensibus editae sunt . partim in Archivo Sacrae Rotae ΜM. servant

testibus Cantalinajo in Syllabo; Fontana in Theatro legali pari. I. altisque insta citandis . . Extam ad eum Epistolae Francisci Cicerei in Ys. Biblioth. supradicta FF. Marchionum Uicecomitum.

Agunt de Scriptore nostro Visellus Ital. Sacrae T in IV. in Novariens Laetarus August. Cotta in Μusto Novar. Part. II. PV. 163. Taegius in villa pag. 336. Hieronymus Μontius in Orationibus. Ludovicua

aeob in Biblioth. Pontificia lib. II. pag. 7 Siton. in Chron. Iurisper. art. aliique permulti.

IOmnem Antonium Cottam , Ioannis Stephani a nobis jam laudati filium , atque Faustinam Baga-rottam Conjuges Pomponius Parentes habuit, qui legales Codices diligentissime scrutatus, Cum lauream promeruisset , anno MDL. Iurisconsultorum Mediolanensum Coetui adscriptus fuit. In eius cooptatione

oravit Hieronymus Montius , ut dicemus, ctim tem-ipus advenerit . Post septennium in Canobiano Gynialnasio Proseor publicus eligitur, tum Auditor Sacrae ' ERomanae Rotae anno MDLX. a Pio IV. summo Pontifice , cui Collegii sui nomine luculentissima Oratione recens collatam Apostolicae Sedis dignitatem fuerat gratulatus. In ea legatione habuit Pomponius Collegas Petrum Malumbram , atque Lucium Cottam gentilem suum . Neque vero illud praetermi tendum videtur ad Scriptoris nostri gloriam , scilicet a Pontifice , qui recens in patriae suae gratiam sanxerat, ut iurisconsultorum Collegiatorum unus in Romana Rota sederet Auditor , Cottam inter alios tres ad eam dignitatem a Collegio postulatos selemim fuisse , ut primus post datas concessionis litteras eo privilegio uueretur . Μirum qua doctrinae , 8c aequitatis commendatione eximius vir vantum munus ges- Tom. L

bus enim hisce nominibus a Scriptoribus appellatur cognomento Crassessus, Vir fuit de Megiolanensi Republica optimὰ meritus. Primum enim Anno MCXCIN. ardente inter Bonifacium , atque Gulielmum Montissereati Marchiones ex una , dc Alexam drinos , Astenses . ac Vercellenses ex altera parte cruento bello ; cupientes Mediolanensis Reipublicae Moderatores simul cum Placentinis tanto malo meis deri, Guilaedotium, cum Goteano Mainerio Legatum miserunt , ut cum Antonio de Fontana , Sc Ioanne e Bona mena Placentinorum Nunciis sedulb pacem

ineundam inter contendentes curarent. Iis er6O agentibus sancita est concordia die XXVIII. mentis Aprulis ejusdem Anni ad ripam Padi fluminis apud Pomtitariam non ignobile Montissereati oppidum ; j

rantibus nomine Marchionum pluribus is 'primariis eorum subditis, eos saneth servaturos quaecumque Mediolanenses , ac Placentini hac super re statuissent. Supersunt, ut sisnificavit nobis amicissimus, idemque

doctissimus IC. Joannes Sitonus , faeti monument publica in Archivo Vercellensi , extantibus jurisjurandi Tabulis in Tom. I. sol. 14s. Voluminum, qui appellantur uisioni. Post biennium Crassessus G Qqq mi uasis

335쪽

nuensis Populi Praeturam tanta cum laude administravit, ut quamvis cautum esset loge municipali, hunc Magistratum ad annum tantum conferri , Guifredot-tus nihilominus communi omnium consensu ad trieonium ossicium ipsum gesserit . Anno postmodum ΜCCXIII. in Urbe Placentia cum potestate illi Reipublicae praefuit; tum in Ρatriam reversus, Anno MCCXVI. cum Alberto Martiano, Femando Crucejo. Μe clotio Vicecomite, Rietolo otione ab Orto, aliisque aliquot Viris prudentissimis , a Iacobo Malcori ix

Placentino Mediolanensium Praetore , horiante Brinnaxio Porcha Novariensi, qui anno praecedenti hujus Urbis Rempublicam rexerat, accedente etiam publici Consilii consensu , adhibitus est ad opus conficiendum , quod insta dabimus . Hujus fortata frater . & cerie consanguineus suit Ugo Crassiellus , xi Anno MCCVIII. unacum Madalbergo Iudex eletus est in hac Urbe . atque die XU. mensis Martii, juravit cum Collega suo ad sancta Dei Evangeli vi ,

sacramentum recipiente Uberto Stricto Praetore, se bona fide, Sc sine fraude, remotis odio, amore aliisque affectibus , recepturum lamentationes , & petitiones omnium hominum Civitatis, et Comitatus Μediolani, secundum rationem , dc consuetudinem Re-

sti, & Civitatum Lombardiae ; ut ex Tabulis e

em die, atque anno datis, quae adhuc extant in libris citatis Archivi Civitatis Vercellarum Tom. II. soL 89. Haec ea sunt, quae in tanta vetustate ex imisa memorandis Scriptoribus excerpere licuit de Crassello nostro, cujus tamen postremum annum nulli bi invenimus .

eris hic titulus est rL Consiletudines, quae Μediolani pro legibus servantur in

unum volumen redactae .

Agunt de Gui redotto Chaleut ad Annum ΜCCXVI.& alibi. Chronologi Placentini in collect. Μurat rii. Comes Octavius Areliinlux in Collech. monumeneor. Familiar. Mediol. Iricus in Hist. Tridine . ad ann. M CIX. & Sitonus in Sehedit .

rolo Mariae Maddio Uati praestantissimo , filioque itilius Michaeli quorum Elogiis Collectionem hanc nostram exornabimus charissimus suit, & litterarium cum eisdem serε diuturnum commercium habuit. Non semel h suggestu masna cum adstantium admi- iratione Sanctorum Encomta pronunciavit, quemadmodum etiam in praelato Palatino Gymnasio eloquentissimas Prolusiones recitavit . Inter ipsas ea memor

bilis , in qua Poetarum ferme omnium , qui laudatis vjxere taculis, stylum tam egregie imitatus est , ut

circumsedentes non Crassum, feci Vates ipsos loquentes audire sibi viderentur. Magno affecit Eruditos omnes, amicosque doIore, me praelerti' omnium quidem minimum, sed amantissimum, tanti Uiri mors, quae accidit die XXIX. mensis Novembris. Anno Christi MDCCXXXIV. aetatis suae LXXXVII. In communi

Canonicorum ordinariorum Polyandro conditus conquiescit . Dolendum interea bonis omnibus est, quod nec Sui , nec Scientiarum in hac Urbe cultores hujus Viri vere docti Scripta , quae ipse neglexit , accuratius servaverint e periere igitur, & pauca tam tum me piget infra indicare posse .

I. Prolusiones in Palatino Gymnasio habitae . Nonnullinapud Suos supersunt. aliaeque sparsim . inanibu4 ejua

Amieorum cireumferuntur.

II. Carlo Borromeo Santo a se stesso . alti sua Diores . eda tutio it Μondo. Panegirieo detio in Duomo li UI. Novembre MDCLXXX. Miso ualla Mamperia a re is inti. in 8. Haee una inter tot, qum Auctor summmo cum plausu pluries recitavit . mirerin . III. Genethlia m. in libro eui titulus: is Deserietione deIl ., Allegrezra nite in Milano per la nascita deli Arciis is duea d Austria Prenei d Asturias . Milans , 2716. Hoc tantiis ejur ingenii minimum monumentum in Latina Poesi mihi datum est reserte, etsi millies tam eadem lingua, quam Italica ipse re composuerit, re ediderit suppreuci quoque nomine.

EX Ioanne Petro , atque Mahdalena de Argentis

Iugalibus natus est in oppicio Canturii Bartho- Iomaeus Crassus Vir summi ingenii , mihique olim ,

dum esset in vivis , summa conjunctus amicitiae con suetudine . Litterarum studiis addictissimus tam humaniores litteras , quam sublimia Theologiae arcana praeclara diligentia scrutatus est , Cum tanta praese tim praeditus esset memoria , ut Poetarum , atque Oratorum , quos tanquam Magistros e vetustate petitos Eruditorum Coetus suspicit , & veneratur , imtegra prorsus Volumina, me pluries teste, atque admiratore, Ex templo recitaret. In sacris scientiis M, gister renunciatus, Congre ationi oblatorum SS. Ambrosii & Caroli nomen dedit; postmodum in Metro

politana non paucos annos animarum Curam exer

cuit . Ejus eruditionem , & merita plurimi secerunt Federicus Caccia S. R. E. Cardinalis amplissimus, Moediolanensis Archiepiscopus . ejusque Successores in utraque dignitate Ioseph Archintus . & Benedictus Herba Odescalchus , quorum primo in Ambrosiana Cathedra sedente, inter Purpuratos Temili Maximi Canonicos cooptatus suit Anno MDCXCIV. Hinc ad Pi enitentiarii Majoris dignitatem evehi promeruit,ta Monialium in urbanis Alceteriis degentium Vic rius Generalis est conititutus. Synodalis quoque Examinatoris . 8c pro Eminentissimis Archipraesulibus li-hrorum Censoris ossicia plures annos obivit . Interim tamen insatigabilis studiorum cultor Eloquentiam , quam Majoris Seminarii Alumnis dudum tradiderat , in Palatinis Scholis publicus Rhetoricorum Interpres ad extremum usque lanium docuit , donec fractus laboribus , munus ipsum transulit in Nepotem . G-

Nobilissimam aeque, ac vetustissimam apud Insubres Crassiorum sontem non minus Romana

Purpurae splendore , quam eruditionis suae fama or navit Franciscus Petri Antonii iurisconsulti clarissimi. atque Laurae Balsamae conjugum filius . Is enim vel ab inclinabilis aliquid solito majus portendere visus , incomparabili diligentia in pueritia humaniores litteras. & eloquentis eraecepta,& in adolescentia Leges didicit . Susceptis Doctoratus insigni is , & Iurispem torum Collegio Anno MDXXUIIL aggregatus, moTinter LX. Patriae Decuriones censeri promeruit. Tum Regii Fisci Advocatus generalis renunciatus, ob be ne gestum munus Cremonensi Praetura ad quadriemnium , atque Senatoria Cathedra decoratur . Praeses etiam constitutus est ejus Magistratus , quem ordin riorum reddituum nuncupamus . Urbis Mediolane sis nomine Lesationem obivit ad Carolum U. Caesarem , cum primum hic Ianuam appulit , ejusque asventum eloquentissima oratione gratulatus est . In

bujus quoque Augusti lanere publich in Metropolitana oravit , non sine ingenti auditorum omnium

plausu. Rapiebatur interim suavi quodam impetu ad Ecclesiastica munera , Virum Deo ipso ducent ad summos in Christiana Republica honores . Sacris

idcirco initiatus , atque Romam contendens , a Pici IU. quo cum ci semper fuerat ob communis patriae , & amicitiae veteris vinculum necessitudo, benigne suscipitur , atque Apostolici Protonotarii disnitate o natur ; tum Bononiae Patriae meae dilectissimae relendae praeficitur . Tandem perspectis Francisci ermitione , moribus , Se virtutibus , die XII. Martii, Anno post Christum natum MDLXV. Diaconus Ca dinalis Sanctae Luciae in Septifolio renunciatur, rem in primis urgente Sancto Carolo Borromaeo . Pre byter postmodum tituli Sanctae Caeciliae electias, interfuit Comitiis , in quibus Pius hujus nominis U.

336쪽

sanctissimae , semperque memorandae virtutis Ponti. sex ad Apostolatus apicem ascendit. Eo sedente, i alma Urbe morie sublatus est ealcaei morbo Glend. Septemb. Anno MLXVI. Cadaver primim in Ecclesia Sanctis Caeciliae repositum , mox in Patriam translatum in Templo Sanctis Mariae Pacis apud M.

nores observantes marmoreo Tumulo illatum fuit , quod adhuc visitur in Sacello a piissimo Praesul adhuc vivente Sancto Francisco excitato . Illius memoriam Petrus Antonius . & Hippolytus filii , animquam clericalem amplecteretur vitam geniti , hoc Elogici servatam posteritati voluere .

D. O.

FRANCISCO CRASSO PETRI AN T. F. I. C. AD UOCATO FISCI PRAEF. RERUM CAPIT A L. SENAE PRAE T. URBINI III. MAGISTRO QUAESTORE ORDINARIOR. SENATORI CONSILIARIO PRINCIPALI Q U AESTORI PRAER URBIS SENAE ET BONONIAE CARDINALIQUI UIXIT AN. L X UI. MORTUUS EST ROMAE

ET IN MONUMENTUM CELLAE HUIUSQUAM DIUO FRANCISCO U. F. INFERRI UOLUIT PETRUS AN T. ET HIPPOLYTUS PARENTIOPT. MEDe eo haec scribit Marcus Litta de Urbe Mediol. sol. 24. - Habemus Franciscum Crassum Ssis natorem , ac Quaestorum Praesidem prudentissio mum , de quo a me hi verius seripti fuerunt:

Lucius ut quondam Romana Crassus in urba Dirandi egregia elarua in arte fuit, Sic quoque Franeiso Iegum prudentia Orasso Ilustrem famam eontulit . atque decur . Ipsius Scripta nunc indicamus e

I. Novax Constitutiones compilavit . & in ordinem redegit iubente Carolci V. anno NDXLI. die XIII. Octobris a II. Constitutionum ipsarum Indicem eonisit. m. Oratio habita Mediolani in Templo Μaiori ad C. sarem die XXIV. Augusti ΜDXLI. Mediox apud Maurasum, in ε. ex Cinelli Biblioth. Vol. m. III. IV. oratio in funere Caroli V. M aesari . apud Hane seiam Mosi,mum, 1ss9. iu ε. V. Commentaria in Ius Civile. VI. De GHeio Quaestorum .

VII. Aliae Grationes variae latinae. VIII. Epistolae plures a Scriptoribus eius Vitae enunciatae. Noa vero tot vidimus ad Sanctiim Carolum Boris romaeum seriptas, ut ex ipsis integrum Volumen emei potuerit, in magna Collectione Ambrosianu . de qua multis in locis dictum. xx. Carmina plura .X. In lib. ii titulus: A RIme della Sisnora Tullia d Α-- rasona. e di divini a lei. Veneria, ore iI Giolito, as . i. ra. extat Carmen ad Franciscum nos lxun . eum ipsius Responsione. Antonii Mariae Uenulti oratio nomine Liberalium . Artium Bononiensis Academiae in adventu Francisci Crassi IC. Senatoris Mediolanens Protonor. Αρο- stoli ei, & Bononiae Gubernatoris. Bouonia r 63. n4. In ea meminit duarum orationum a i rasso habitarum, una Ianuae in adventu Caroli U. saris, dum eum Barbavaria pro Civitate Mediolanensi apud eum Legatione ningeretur; altera Fu nebris eiusdem Caesaris, de quibust supra. Extat Epinoia Abbatum Collesii I. C. C. Mediolani ad D. Carolum in commendationem Francisti Crassi, ut ei saeram Purpuram a Pio IU. impetret, inter

Epistolas Sancti Caroli his. in Ambros. Leguntur ad eam Flurin Epistolae Francisci Cieeret .

dum Crassus esset Annonae Praeses . Eatat in us. Biblioth. Μonachor. S. Ambr. sign. R. num. 18. Tres ad eum dedit litteras Iulianus Goselinus , quarum prima data est Mediolani die XIII. Februarii ΜDLXU. ad Crassiim tune Bononiae Gubernat rem, cui commendat Iosephum Bettussi, te laudat Comitem Annibalem de Lambertinis primarium in ea Urbe Equitem . re de ipsa optime meritum. Altera data est Mediolani die XXIX. Novembris . qui respondet ejus litteri . 8c de pluribua negotiis agit. In tertia ad Crassum iam Senatorem Nedi lanensem de familiaribus rebus suis tractat; in quarta vero data Mediolani die XVI. Martii H LXV. ei gratulatur coli. tam Purpuram. ELIant inter Epistolas Soselini editas Venellis sya. Videndi ciaceonius , Eggς Purpura Docta , Siton spag. 2 . Rrt. ειο . re Picinestus Pag. ιιι.

non raro in errorem inducit, ut saepe unum

e duobus efformet, & Opera a divetiis elaborata smul subjiciat. Id nos in praesentiarum manu, ut dicitur , tangimus , dum Francisci Crassi Cardinalis opera colligentes , in alterum Franciscum Alberti filium , Causidicumque Collegiatum incidimus tanto Viro cognominem , & aisnem , cujus Lucubrationes quotquot de Cardinali scripsere , cum aliis ab eo compositis confuderunt. Parcendum tamen cruditissimis Scriptoribus sentimus . cum de regionum di. stantia , & ex aliorum sontibus hausta monumenta dignam excusationcm praetendant. Nos quoque forthidem Iphalma devios traxisset . nisi diligenter inspectis ipsis Libris veritatem expiscari licuillet. Utinam vero Franciscus hic noster aliquid de se scripssset. Verum non modicum splendoris in eum redundat ex affinitate Praesulis adeo celeberrimi . quod unum est ab ipso Scriptore indicatum . Claruit ab Anno MD-XXIV. ad MDXLIV. ut nobis significavit IC. &Αdvocatus Sitonus, qui etiam Genealogicam ejus seriem , a Guidone Crassio Anno ΜCCXXXIV. viven-

337쪽

THECA CR496

te deductam , ad operis hujus commodum humani Lsime suppeditavit, & apud quem sunt ejusdem Fami

liae monumenta .

He interim subjicimus ab eo conscripta rL De Origine Iuris Mediolanensis r Libellus ad Alphon- sum Davatum Prinei m. de Uasti Marchionem, .ctam tenentem Generalem Starus Mediolanensis . -- dilaπι , apud Uineratium Gallum Ceseographum Anno DOm. 1344. m DI. Extat quoa ite in libro Constituti num Dominii Mediolanentis NMaria impresso i 167. IL Notae ad Novam Constitutioilem de abolitione erim num ob publicam laetitiam sieratissimae Pacis Anno MDXLiV. peractae. Ad Nagnifieum Equitem, de Clarissimum Iuli scousultum Franciscum Crassum Caesa- Teum Senatorem. ae Cremonae Praetorem ι eum Epistola nuncupatoria, in qua se legitur: is Accipe igi-- tur hilari fronte affinis . Sc amici imminis pamulumis munus. quod si gratum suillo intelligam bis an- se sam multa alia edendi, tuo sub nomine, M praesidio 8ce Extant ibidem .

genda . Extant ibidem. Alia fortasse scripsit , quae nos Cardinali tribuimus, s-cut de de his Aperius reeensitis alii ieeerunt . Lecti res tamen optimos id nobis crimini non daturos eneconfidimus . eum monumentorum inopia laborantes ea seligere, de singillatim distribuere non valeamus.

MEdio sermo Saeculo XUI. Ioannes Baptista Cranius Mediolanensis Michaele genitus , 8c Poesi

elarissimus inter Eruditos Insubres magnam sibi s mam acquisivit. Mularum amorem, Be pangendi Carminis rationem hausit a doctissimo Vate Publio Fram disco Spinuta , cujus laudes , cum tempus erit, Proserentur . Tantum discipulum adeo Gilexit Praece tor , ut eum etiam versibus elegantissimis commenaverit . Haud dubium plura cum scripsisse , cum nemo repentὶ summus fiat , sed omnia , quod sciamus , periere , ideo tamen quod unicum ejuidem su-reret Carmen satis quidem prolixum infra m ranum . Crassum inter minoris notae Scriptores non rejecimus , cum ex hoc uno satis pateat summo ipsum loco fuisse , ob eamque causam hoc Ioco dignissimus judicetur . Superest illius . .

Extat in sine libri Publii Fraiicisci Spinulae jam minmorati . cui titulus et De intercalandi ratione corrigenda. Votiatiis, II62. in 3. Plura ad eum scripsit Episrammata citatus Spinuu- . quae leguntur inier hujus Carmina loco suo Pros

xenda .

Agit de ipso Picinellus in Athenaeo pag. 23

cRAssUS NIGER . . V Etustatem Familiae Crassae in Urbe Mediol

nensi , reje stis eorum assertionibus , qui supγxiorum saeculorum more eam a Romanis deducunt , satis superque testatur Niger ex ea Gente progenitus , unus inter eos Patriae suae amantissimos Cives . qui excisam aliquot ante annos a Friderico Enobacto . ut saepe jam diximus. Urbem denub excitarunt ; legibusque prudcntissimis exornare studuerunt. Sed non intra Mediolani moenia tanti Viri praeclara virtus includi potuit ; Anno enim MCLXXV. cum Parmensis populus Consularem administrationem

Per laetus , more aliarum Italiae Urbium Praetorem hi eligere statuisset , primus omnium ad eum Magis ratum gerendum assumptus est . Munus sibi deman datum 1 renue administravit , multaque egisse perhibetur ad ejus Urbis utilitatem , inter quae memorandum illum Parmensibus Carrocii construendi Αu fho-

rem fuisse . Majora tamen praestitit Patriae prudentiae suae argumenta, nam Anno MCLXVII. cum aliis, quo rum in hae Collectione nostra passim occurruat u mina , condidit

I. Statuta Μediolanensis Reipublicae. Laudatur a Sigonio de Regno Ital. lib. XIV. eol. 798. edit. nostrae. re in Collera. Monument. Familiar. Μ diol. Comitis octavii Mehinti plures citantis scri

ptores .

MAjorum suorum vestigia , qui multa eruditionis

arsumenta posteritati reliquerunt, secutus est Palius , seu rilia de Crassis utroque enim nomine in Scriptoribus nuncupatus occurrit hujus Urbis Civis praestantissimus . Quantae esset existimationis in Patria , facile noscimus ex munere , quod Anno Μ-CCCLI. in Mediolanensi Republica administravit . Cum enim ea tempestate XII. Rectores huic Metro poli praeessent , cuperentque Municipalis Iuris Cod, cem aliquot ante annos congestum edere , quantum liceret optime dispositum, atque recognitum UI. Prudentibus Uiris ex toto Civium numero sel cistis id negotii demandarunt . Eos inter enumeratus est Ametor noster , coque Anno in publicum cum Collegis suis protulit

I. Ius Municipale Mediolanensis Reiputa. ordinatum , &recognitum .

Ex Collin. Μonument FamiIiar. indiol. Comitas octa vii Archinii , qui plures citat ouctores.

PEtrum Crassum , quem Picinellus vix de nomine salutavit , Martinus Mediolani genuit . ina antae hic suerit eruditionis multos ejusdem litterarii Iab res , quos citatus Picinessus ignoravit, satis superfuedocent ; quos infra recensendos . magna diligentia , ut Lectores lacile perspicient, multis ε Scriptoribus expiscavimus . Iurilprucientiam, quam sedulo didic rat . in Ticinensi Archigymnasio plures per annos imterpretatus est. Ejusdem Urbis civitatem adcptus suit, idque in causa eu, quare a nonnullis inter Eapienses Scriptores recenseatur . Veram tamen illius Patriam

indicant publicae Tabulae , quas nobis suppeditavit humanissim ε , amicissimus IC. Sitonus , datae Anno MCCCCXCIV. die X. Martii, ubi haec leguntur :is Spe stabili , de eximio Iuris utriusque Doctori Do-- mino Petro de Grassis de Mediolano Ciui . & ha-- bitatori Civitatis Papiae . 8t in scelici studio P is piensi legenti Sec. - Aliae insuper Anno MDXXV die XXI. Augusti post Petri oblium exaratae, ubi scris Spectabilem Dominum Ludovicum de Grassis filium is quondam Magnifici, Sc Clarissimi Iuris utriusque ,, Doctoris Domini Petri Civem Me iolanensem, Mis Papiensem dcc. Alia de tanto Viro frustra quaesivi

mus .

Eruditionem autem illius haec ostendunt e

i. Repetitio in C. Cum ad Sedem . De restitutione sp batorum. In Tomo III Repetit. Iuris Canonici.

sis Foroliviensa , impressit --riis , tu IM. Ex Fontana in Biblioth. Legati . . . mae sequuntur opera indieat Bonifaciut Simonetivi , loco tuo laudandus , in sua Historia Persecutionum Christianarum lib. II num. VI.

piantur . .

ma est et De reddenda a Regibus , de Provinciam P. suibus sui regiminis ratione ; altera de mortuo Tum cadaveribus accusandis. & inter creditorea dividendis . si vitam ignominio h duxissent.

338쪽

SCRIPTOR. . MEDIO L.

Emendationes in nauum de Perusci super UII. Codicis..AIllud opus edidit sinatas Anno MCCCCLX KVI. de lquo Clariss. Saxius in Typographica Historia. Extat ad eum Carmen Plialeucium Laneini Curtii inia llib. VI. edit. MedioL 13αι. pag. 32. Ex Schedia Sitonianis, ec Pieinello in in Athenaea P. 46 .

praesentiarum non adeo urgerent Typographinam nescio quomodo e manibus mihi effugerat, ideoque melius liceret scrutari , idem ille si , nec ne quem aliquibus in opusculis infra memorandis invenimus Fratrum Minorum Regulam professum fuisse . Patriam sane illius apertissime novimus ex verbis

Leonardi Arctini, qui in Epistola ad ipsum data, de

inter hujus Litteras impressa lib. VII. pag. 322. haec ait : Quum p stantissimus Laudensis Episcopus is me tuo nomine litteras flagitasset, cogitavi si scri-M Mndo lucri sacere aliquid a te possem . Foenera- tor enim litterarum esse consuevi ; pluraque reperi tere quam dare . Vellem igitur scire aus te quandoquidem tu Mediolanensis es. ac patriae tuaeri Conditiones tibi notissimas esse decet; sato ne fieris, putes, an aliqua evidenti ratione, ut Mediolanum Urbs tam populosissima jam diu fuerit, atque sit&C- Coae et certe fuit Cremona Francisci Barbau,riae , Aloysi Crotti . Antonii Panormitae , Cambiit Zambeccarii , Antonii Ρessinae , Lancellotti Crotti , latiorumque apud Insubrum Duces variis muneribus . CClarorum medici serme saeculo XU. Eloquentissimum suisse patet non ex illiux tanthm epistolis ruinis haud multo post memorandis , verum quoque m responsonibus Eruditorum , Panormitae praesertim, qui eum summis celebrat encomtis . tametsi cum caeteris laudum parcissimus semper esse consueverit. Interea dubium nobis ingerit Auctor ipse . nam in epistola ad Antonium Pessinam scripta , dataque apud Tici-lnum sine anno, sic se subscribit: se rius Frater mi-- nimus Antonius Gremona ordinis Minorum .lQuamvis enim fieri potuerit , ut retento , quod in saeculo gerebat, nomine ad Religionem convolaverit , non ideo tamen idem , atque ipse videri pin ltest . qui in aula Principum Mediolanensium ver- lsatus diu claruit . Quidquid hac de re sit, cum instituti nostri opera tantum Eruditorum proferre sit , libentissime discutiendum aliis relinquimus lunus , an duo sint , de quo nunc agimus, certiora ltamen daturi , ubi reperire liceat , in Addendis. Invenimus haec ab eo scripta rEpistoIae plures Latinae ad Uari inter quos Ioanni Petrasanctae, Autonio PanormiIae, Laurentio Romano, MLanceuorto Crotto , cui mittit orationem Panormitae in ejus laudem Extant omnest inter Epistolas Antonii Panormitae supradicti , quarum major pars ad Auctorem nostrum conscriptae sunt, ipsumque virum eloquentissimim vo. eat. Visuntur in Lodice Biblioth Ambros HS. signato ,

H. num. 49. in fol.

Αliae plures ad Antonium Pesinam . atque ad eundemia Panormitam, cui opera quaedam stia tribus Codici-hus comprehensa mittit, nusque expectat ludicium , aliae ad Lancellotium Crotium Uitum doctissimuin . Extant in duobus HS. ipsius Bibliothecae sgnat. m. num. 4O. 8c M. in Reperiuntur etiam aliae Epistolae Panormitae ad Crem nam in altero HS. ejusdem Biblioth. fgnat. o. num. s7. in Φ. Praetet jam supra enunciatam Eoistolam Iaeonardi Ar rini, legitur ad Cremonam alia Poegii Florentini satiet erudita inter hujus Litteras M.f. ibid. servatas. Signat. Q. num. Ias. in sol.

IITom. I.

antum Mediolanensem hanc Urbem Patriam

suam adamaverit Marcus Cremosanus haud ' dissicile ostendit ejus diligentia in colligendis singulis . quae ad eamdem spectant , a pluribus Auctoribus ab aedificatione Urbis inchoando ,rcliqua vero ab anno MDCXLII. ad MDCXCI. ab ipsomet aut inspecta , aut audita diligenter narram

do . Neque minorem impendit Curam in coace vandis undique Insignibus Familiarum . & Provi clarum in eo ingenti Volumine , quod mox recente-bimus. Nemo tamen existimet opus hoc sarraginem tantum inconditam Stemmatum esse , quemadmodum plures extant apud nonnullos etiam in hac

Metropoli , qui a credulis nimium Civibus se Exteris , confictis quandoque gentilitiis signis, nummos aucupari consuetcunt . Auctor enim noster imposturam hujuscemodi indignatus , summa fide in opus suum intulit Stemmata, quorum ornamenta, &colorum significationes erudite admodum explanavit. Coadjutor fuit publici Tabellionis , quem Camer, lem appellant , & ordinariorum Reddituum Magistratui plures annos in eo munere inservivit. Floruit. ut ex Opere primo loco memorando erui potest, usque ad annum ΜDCXCI En ejus opera zI. Memorie historiehe di Nilano antiche . e moderne finaali' anno issi. HS. ire sol. Servatur apud Comitem Constantium de Ahdua ι exseriptus ex Autographo olim spectante ad Danielem Porrum Basilicae Laurenistianae Canoni eum, de quo infra littera P. II. Galleria d'imprese, Arme. ed Insegne, di vari Regni . Ducari. Provincie. Citta. e Terre isello Siato di Μi- Iano.. M aneo di diverse Famiglie d Italia, eo i ordine delle eorone. cimieri. M altri ornamenti spei tanti ad esse , ed ii significato de' colori. M attreparticolariti, ehe a det te Arme s app rtengono . di Marco Cremosilio Regio Coadiutore dei Notaro C rnerale net Magistrato ordinario . NS. in fol. Authographua.. in Biblioth. Collegii Iuris - Consuli. Mediolaiiensium , quem mihi indicavit I. C. C. I seph Landrianus pluribus in locis a. me laudatus.

ANgelus Benedimis Crescentinus Gulielmp, ω

Violantae Bichierite conjugum filius , primam lucem aspexit Mediolani die XIX. mensis Martii, Anno Salutis nostrae MDLXXXIV. Adulta vix aetate sacram secutus militiam, humanas. divina'tie litteras sub optimorum Praeceptorum disciplina in majori Seminario audivit , & Lauream in Titeologia Consocutus est . Oratoriam lacultatem usque adco coluit, ut cum e suggestu diceret, omnium plautiim assequeretur . Oblatis SS. Ambrosii , & Caroli adscriptus , in Helvetiorum Collegio Rhetoricam docuit , studiωrumque Praefecturam gessit . Die IU. mensis Februarii . Anno MDCXVI. Canonicam , & Praelaenda Theolosati in Templo Maximo Cremonensis Urbis est potitus , ist in primis curante Ioanne Baptista Brippio Mediolanenti, qui tunc in Episcopali Cathedra ibidem sedebat; datis enim ad Cardinalem Archiepiscopum ridericum Borromaeum litteris , Bene di titin Creseentinum Theolgum eισribsimum, Optiamis ornarum moribus ut ipsius verbis utar sibi ad idem munus evehendum concedi enixius postulavit . Quanti eum Brippius saceret, vel ex eo percipi potest, quod praeter ossicium Consultoris Sanctissimae Inquisitionis , Monialium primis , dei de totius Dice sis Vistatorem , postremo Uic rium Generalem eundem constituerit . In ipsa . R r r Ca-

339쪽

4 99C RBIBLIOTHECA

Cathedrali Sacro; Codices publice interpretilius est , mirantibus omnibus cruditionem . pietatemque tanti Viri , qui non verbo sol im, leu de exemplo caeteris praelucebat. A Cardinali Apostolicae timc Sedis Legato Ferrariam , ut Theologi

apud eum munere fungeretur. adscitus, honorem ul-ub delatum modeste recusavit. Petrus Camporcus

Cardinalis, ejusdem Cremonensis Ecclesiae laudatissi. mus Antistes, Scriptoris noliri opera , in populo sibi commisso subernando, plurimum usus est, praesertim vero in synodo . quam habuit . cujus decreta Angelus Benediistus cum omnium plausu condidit , & ut infra dicemus , in lucem edidit . Nec minori in existimatione suit apud Franciscum Vicecomitem , qui& ipse post Campo uni sacra cremonensibus Iura dabat . ctenim sanistimonialium regimini Praesecturi Crescentinum decoratum voluit. Dum hoc postremum ossicium vigilantissime administraret fato sublatus est Anno MDCLVII. Ipsius nunc opera indicamus t

I. Synodus Dicetes na. Cremonensis sub Cardinali Petro Campoteo celebrata Anno MDCXXXV. Hanc Ty- pix duam assorii Picines ius . sed annum. locum. α pos raphum. juxta inlitum. silentio involvit. IL Volumina plura Concionum MSS. III. Metioni sopra la saera Scrit tura da lui det te iret Dummo di Cremona. MSS. ex et lem Pici nollo. Agunt de eo Ioseph Bressianus in serio Ns. c. noti icor. Eccl. l. arhuorat. remonae ad Annum MDCXV l. &MDCLVil. Io. Petrus Puricellus in Vita SS. Aii.ildi. de Hellembaldi lib. cap. 2 s. num. I. pag. s . Sitonus in Schedis , dc Picinellus in Athenaeo Pag. II.

D C L I X. CRESCENTINUS GULI ELMUS.

ANgeli Benedicti , cuius mox elogium dedimus , frater fuit Gulielmus Crescentinus , Patris nomine appellatus , quod post ejus decessum in lucemia editus fuerit die XXVIII. mensis Octobris, Anno Rc. demptionis MDXCII. Eruditionem , quam in scrmano omnes mirabantur, aemulatus , quemadmodum

ille sacris excelluit, sic iste Legalibus studiis emicuit;

quibus rite emensis in utroque Iure lauream promeruit Ρisis , Anno MDCXV. Mox in Patriam rcve sus tanta clarere coepit doctrinae fama , ut brevi inter primarios causarum Patrono; fuerit computatus , eximia semper cum laude tam ab Excellenti: limo Conscriptorii in Patriim ordine , quam etiam a reliquis Tribunalibus exceptus . Tum Regius Syndicator, & Triviliensis Catiri Praetor est renunciatus An. no MDCXXI. Praeclaruiu etiam virtutis ejus testimo. nium habemus , munus scilicet Locum Tcnentis Generalis penes Regium Auditorem item Generalem Evercituum , Rei tormentariae . atque Castrorum universae ditionis Mediolanensis, Pedemontii. Lom.

hardiae, ad quod assumi meruit Anno MDCXXXVIll. Auditor mit modum Commissarii , ut vocant, Generalis Exercituum in praelato Mediolanensi Dominio conlii tutus, demandatam sibi provinciam strenue administravit ab Anno MDCXLI. usque ad MDCL. quo die XX. Augusti mortalibus valedixit . Doctrinae illius haec sunt reliqua rI. Consultationes Lee iles Plurimae , quae partim typis im. petest e. p irram MSS. extant iii Lolluctionibus I. Consultorum Mediol. II. Vota tam Fiscali. . quam ad res militarea pertinentia,

in pluribus voluminibus MSS. possidebat I. C. Ec Regii visci Patronus Ioseph Benalia . de quo jam

egimus .

Ejat meminit Picinellus in Articulo fratris sui Angeli Benmiai pag. 3 a. α CL Sitonus in Maedis.

IN Ioanne Francisco Crescio Mediolanensi , quem

Picinellus loco infra memorando Franciscum tantummodo appellavit , Vix percipi potest quo in arte bene calamo fingendi litteras diligentia pervenerit ; is enim omnium primus fuisse traditur, qui eam scribendi rationem invenerit , quam vulgo dicimus

Lotera C olt. r. se et . Summam laudem consecutus

est non in Patria solum . sed etiam in Urbe Roma , ubi plures per annos artem praeclarissimam tradidit in Principum praesertim aula magno usui semper sui ram, & quod plus et Sanctissimi Ρii U. Pontificissa miliari .atque continuus commensalis nec non Capellae Pontificiar Scriptor extitit , ut ex Privilegio ejusdem Pontificis noscitur operi suo praefixo , in editione sequenti linpresso, dato Romae VII. Id. Martii, Pontificatus sui anno VI. Federico quoque Borromaeo S R. E. Cardinali , Mediolanensi Arcni praesuli , atque litteratorum omnium Me cenati incomparabili, acceptus inter primos fuit , cui ctiam opus suum III. loco com mcndandum nuncupavit . Floruit ab initio ad medium serme superioris saeculi .

Edidit

primi curavit Auctoris filius , qui isserit Patrem suum illud scripsisse in ultima seneehute. carat teri . ed esemei det fimoso Scritiore Gio. Francesto Cresci nobile Milanese . con argiunta d al- cune resole per hen scIivere . dati in luce da Gio Ballista Bidelli. Mil o . per iI Ghisesbi. 2633. m 8. De eo Moripsi a de Nobilii. Mediol. lio. Ita. cap. ar. μPieinellus iii Allienaeo PaP. aes.

D C L X I. CREsPIUS ALEXANDER. A Lexander Crespius , a patria . quae illi suit Bru

stum satis celebre Mediolanensis Ducatus Oppidum , cognomen sortitus , & haud infima ortus Lamilia, circa medium mox clapsi saeculi Evangelicae paupertatis amore ductus , paternae domus comm da , Ordinem Capuccinorum infressus , ingenti cum animi alacritate despexit . Studiorum curriculis strenue emensis , sacram eloquentiam apprime exercuit, Ecclesiastes enim in declamando servidus , & in procuranda animarum salute Zelator indefessiis , uberes in horreum Domini fructus inferre studuit . Sacratissimum Eucharistiae Sacramentum peculiari pietate coluit , animique sui in tantum mysterium affectus ad alios extendere cupiens

Typis dedit Uolumen hoc titulo r

Ipsu ia debita laude prosequitur F. Dionysius Genuensa in Appendice Biblioth. Scriptor. Capuccinorum.

DCLXII.

340쪽

CRSCRIPTOR. MEDIO L. CR

Gente , unde mox laudatus Alexander prodiit , floruit paulo ante ipsum Ioannes Antonius . cujus perbreve Elogium in opus suum intulit Picinellus Sacerdos fuit ex eorum numero , quos saeculares dicimus , te annos aliquot animarum saluti earundem curationem sedulo gerens insudavit . Quantae esset litteraturae , quantaque diligentia Patriae suae monumenta collegerit. ex inserius reCensendo volumine satis superque Lectores agnoscent ; in eo enim neque Latinae linguae puritas , neque in vetustate indaganda labor , neque in scribendo fides aliqua ex parte desaderatur . adeo ut Bustienses erga Virum de Oppido suo numeris omnibus bene meritum grati animi significationem testaturi , ab eo conscriptum Codicem in Templi S. Ioannis , quod Canonicali Collegio ornatum fulget, Tabulario jure collocandum Ccnsuerint, ne temporis injuriam , ut plerisque litteratorum Uirorum laboribus saepe contingit , aliquando sentiret ;sed ad perennem Scriptoris , & Patriae gloriam tanquam in sacro asylo sartum tectumque servaretur Ex eodem Autographo , quem amicissimus Sitonus per seriem nobis communicavit, Auctoris aetatem

didicimus, initium videlicet saeculi mox elapsi. opus illud hoc titulo inscribitur rI. Petri Antonii Crispi Meerdotis Bustiensis de Dppido Bum Arstii . Relationes ad Aloystiam Martinnitin Bulli comitem MDCXiV. XU. Kal. Novembris. Pars prima, quae inscribitur oppidum. Ρm secunda. de Populo Bulliensi. De incrementis Populi Bustiensit. De Familiis, Ze earum Principibus. De Bulliensium studiis ac moribus.

B. istiensium artes ac mercimonium .

De aliis Bulliensvim st .uliis. De Bulliensium magnificentia. De aliis qkributa. ura Bulliensium largitioni t. De Bulliensium religione. De Bulliensibus, qui aliquo in virtutis genere exceIlue

runt.

Pars tertia. de Bustiensi Republica . ejusque regimin . De Praepositur.ili dignitate . de animarum regimine is . De Comite, Comitatique dignitate . De Praetore.

De iis . qui rerum publicarum adininistrationi pinsunt . De aliis ossicialibus publicis. De Comitiis. De Tributis . 8e Censibus. De Legibus. Iudiciis. de Poenis. Opus noe illud fortasse ipsum est , quod Pie in ellua indicavit his vel bis: Iilorici raceonti di Busto. Galais rate, Callelis prio die. Si tamen nin diversum est ab eo .quod nos damus facile, conjici potest quam frequenter allueinari possint . qui Codices non visos. dc diligenter inspectos in medium litarunt. 8c proserio confidimus id nobis aut nunquam. aut perraro homines enim sumus eventurum , cum immenso labore, adhibita etiam cruditorum Amicorum interquos sepius laudatus , dc laudandus Ct. Sitonu . cui debeo diligentem illius Auctoris operis descriptionem quibus plurimum citistricti sumus, diligentia. non editos tantum. sed ΜM. etiam libros in hanc Collectionem inserendos pervolutare studuerimus . Agit de Λuctore hoe eitatus Picinellus in Atlienaeo par 26I.

ANTONIUS.

Non parum benemeritus censendus est & de Ρatria sua , & de universa Insubria Petrus Anto. nius Cre ius Calloidus , qui se in opere infra laudando inlcribit Sacerdotem Mediolanensem , & ex oppido Busti Arsitu oriundum ; ingenti enim labore, Α l atque accuratissima sedulitate , omnia ad hanc Italiae

partem spectantia perscrutatus , ea in Volumen eruditissimum redegit , quod non sine Historiae Italicae damno nondum publicam in lucem prodiit . In eo enim praeter vcritatem . quae primum hujusmodi C dicum ornamentum est . Latini cloquii puritas , de optimum in rebus secernendis Auctoris judicium singulari quodam nexu ad invicem coniunctae praesulgent . Laudanda idcirco plurim im Bulliensium dili- sentia , qui eruditos tanti Scriptoris labores in Taularium Ecclcsae Collegiatae S. Joannis Baptistae eiusdem Oppidi illatos voluere, ne frustra eos postericuperent aliquando . Coaevus fuit, & ut par est credere. consanguineus Ioannis Antonii Crespii , quem .haud multo ante commenda, imus , Opus enim suum

s l perduxit ad Annum usque MDCXIU.

Cod ex hunc praesert titulum :I. Patri Antonii Crispi Cataldi Saeerdotis Μediol.inensis ab oppido Bulli Arstii oriundi: Insubria: in quinque dissecta paries, in qua ea, quae ab nasterite Mediolani Urbe usque ad Annum MDCXIV. in tota Gallia Ci- silpina , ae nonnullis aliis orbis partibus gesta varii

scripsere. aut monumentis non tradidere Scriptores . in unum collecta referuntur . Uolumen magnae m

Iis in solio HS. servatur in Archivo Ecclesiae Colle. latae S. Ioannis Baptistae Busti Arstii . oria Burgi Bum Arsitii. Eam Picin ellua MS. in e

dem Archivo servari testatur . Cum autem ipsam vano prorsus labore quaesierimus . vel perii ste suspicamur . vel Picinellum smilitudine cognominis allu-- cinatum tribuisse Scriptori nostro hii toriam . quam V l in Ioanne Antonio supra laudato memora imus δhoc tamen Lectoris prudentiae iudicandum relinquimus. SanE Clar. Sitonus, qui Tabularium idem alligentissimh serutatus est, Se mi operis primo loco e hibiti titulum debemus , de hujusmodi Historia ne verbum quidem habet .

Ex schedia Sitonianis. de ex Athenaeo Picinelli pag. sQ

O Aesitii, Ducatus Mediolaneia sis , florente progenitis Viris , qui eruditione sex Familiam , & Ρatriam decorarunt, accensendus nunc est Petrus A gustinus, qui post minora inter Clericos munera tria doctrinae de optimorum, quibus praeditus erat, morum praemium. inter Canonicos Collegiatae S. Ioannis Baptistae in eodem oppido cooptari promeruit. Non Paucos etiam annos animarum curam ibidem gessit; tr ditum sibi gregem assidue prudenterque gubernans . Interim quidquid a Divinis laudibus , impositoque munere supererat temporis studiorum otio libenti minε impendere consueverat . Rarus idcirco Viri progressus in publicum . nisi id exigeret proximorum stilus,

in qua semper totus erat . Verum ut non Exemplo

tantum suo . sed alieno quoque contribules suos juva- ret, Ae a Beatae Iulianae Virginis cuius Corpus per Vlplura saecula incorruptum colitur in celeberrimo Te plo Sanctae Mariae in Monte prope insigne Varisii Oppidum , apud Moniales, quarum Iuliana , cum Beata Catharina de Pallantia mater extitit in publicum protulit . Floruit medio Saeculo XVII. Opus illius est r

I. Vita della B. Giuliana da Busso Arsitio Virgine 3e Mona.

DCLXV.

SEARCH

MENU NAVIGATION