Ex historia civili de Henrico Pio Saxoniae duce ac Misniae marchione in celeberrima Leucorea publice disputarunt praeses M. Gottlieb Wernssdorff SchönwaldaSaxo et respondens samuel Mueller Freib. Misn. Calend. Decembr. 1694

발행: 1730년

분량: 29페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

11쪽

DE HENstico Piostiis filii res versarentur, cum cognovisset, festiunatis itineribus e Saxonia per Geldriam in Frisiam contendit, rebelliumque ac perfidorum ad Bomstergylim quingentos cedit. Ex quo tamia sormido Frisiorum animos inces , ut, cauti ex temerariis facti, soluta Franccherae obsidione dilaberentur omnes, serarum instar, audito belli strepitu, latebras quaererent & speluncas. Vid. Bilemus 9 Chytr. E. cc. ct Cranet. in Sax. L. XIII. c. 27. Erepto tantis discriminibus Hemrico, Albertus Groningam, toties rebellem, subjiccre sibi cupiens, dum de conditionibus tr dendae urbis agitur, in castris morbo corripitur Princeps, & Ε dam delatus, non ita multo post excedit vivus. Quo morbi genere interierit,

non usque adeo scriptores consentiunt, Boli mus, cui multum trinuimus, febre ex continuis militiae fatigationibus contracta, alii eX Veneno, mortuum csse dicunt. Vid. Camerarii carmen de hoc argumento confectum. Hujus ab excessu cum haesitaret sortuna, nec redituS annui alendo tantis sumptibus exercitui stificerent, quo sine tamen effrenis populus in officio contineri non poterat, Georgius & Henricus fiatres incommodum isthoc pertaesi, Maximiliano Ι. jus suum

in Frisiam acceptis zooocio. florenis cesserunt.

Viae

12쪽

SΑYONIAE DUCE.- aVid. Ag. Com. de Misen. Tit. XIIX. p. 46 . Noster e Frisia redux, uti pietatem ac fidem erga Imperatorem, Velut per naereditatem, a Ρatre acceperat, sic operam bellicam Maximiliano addixit. Moss. A. Fr. isol. 9 Albinus L c. Tit. XVII. p. 4 7. Mox tamen hujus eum consilii poeniatuit, domumque reversus cum fratre Georgio de dividendis paternis ditionibus transegit. Equibus tamen praeter Fribergam & Wolchensteinium urbes, adjunctasque his praesecturas, exceptis tamen pecuniis, quae ex metallis redibant, & IMoo. norenos annuos, nihil obtinuit. pignoris tamen loco cesta sunt Leucopetra, Εccardsberga, Ηayna & Ρirna, si a Georgio dicto die argentum non penderetur. Vid. Ant. Urich. Deser. DL p. 4Ss. 's. VI. Ad coniugium paulo serius animum appulit: Quippe quadragenario propior Catharinam Magni Ducis Mecklenburgici filiam duxit, cum qua Freibergae Anno ista. splendidissemas nuptias celebravit, quibus praeter reliquos nobili genere natos XIV. Principes interfuisse leguntur. Sechend. Comment. de Luthre. Lib. LP. II. pag. io9. Moll. A. F. ad A. IJI2. ΕX hac, praeter foemellas tres, totidem filios sustulit, Mauritium nempe d. ai. Martii Anno Isai. paternarum

13쪽

1 Dg Hgvstico Pioditionum haeredem, & Caroli V. Ιmp. beneficio non ita multo post Electorem; Severinum Anno Isaa. d. 28. Aug. magna praeclarae indolis indicia praebentem, sed immatura morte anno aetatis XH. Ocniponte abreptum. Vid. Fabr. Axv. b. Misen. Lib. III. p. 86. 9 87. Augustum den, que Anno 626. d. 3i. Julii Freiberear natum nulla non virtute conspicuum, pium, fortem, felicem, magnificum, &, ut verbo rem dicam, sui nominis Principem. Viae Fabricius, Mollerus, aliique. f. VII. Suo in imperio talem se gessit, ut CLves illum ceu Regem venerarentur, ipse invicem cives, ceu liberos Pater, amaret. Freibergenses imprimis, quorum in curiam tribus saltem quatuorve fatalitibus comitatus adscendit. Ac, ne quid ad humanitatem deesset, opificum quandoque officinas ingressis clementi eosdem alloquio est dignatus. Vid. Moy A. F. 6 I. Divitias luas non immensis argenti aurique ponderibus, sed civium fide, multoties probata, aestimabat, qua perinde se tutum firmumque arbitrabatur, a si turreS argento plenas, ut Henricus illustris, possideret. Quare alienus ab omni avaritia nunquam, praeter jus fasque, aliquid, quod Civium suorum euet, expetiit, nunquam subditis .

suis immodicis exactionibus molestus fuit. Cum

14쪽

Georgius Frater novum ex vino& cereuissa tributum posceret, noster longe meliori in suos animo ab his oneribus cives 1uos immunes esse jussit. Quam . quidem imperandi regulam, ut' ipse sibi praescripserat, sic tanta religione custodiit, ut nec summa necessitate coactis ad impcrandas pecunias induceretur. Elocanda erat A. Is33. nlia natu maxima amilia, nec silppet bat tamen, unde promissa dos solveretur. Geo gius, qui eam numerare ex pacto debuisset, reddero dedignabatur, neque tamen Henricus, ut hanc summam a civibus exigeret, potuit adduci. Senatus tandem ac populus seelbergensisse interposuit, collataque pecunia, decem millia florenorum donavit; qua erga se, suamque illustrissimam familiam pietate mirifice delectatus Noster, simulque ad reddendam gratiam, quod quidem prolixe secit eostea, invitatus suit. Mosi.

A. F. ad annum Is33. Ille autem ut in bonos cic- mens, sic quoque in malos idonea sex eritate acris erat. In Thuringia, auspice Mungero, magno se rustici impetu movebant, magistratus impcriumque recusantes frena mordebant, arces demoliebantur, aedes Deo sacras destruebant, omniaque scelera, tanquam Concessa Venia, perpe trabant. Hoc itaque incendium ut extinguerent

15쪽

rent Georgius Dux Sax. & alii Principes exe citus in Thuringiam ducunt, & male lanam cohortem digna clade assiciunt. Sisia Lib. V. pan69.βqq. Dum vero haec in Thuringia geruntur, Henrici regiones haud impar turbavit motus, qui sacerdotibus Nobilibus ve exitium & ultima quaeque minitabatur. Huic se Henificus

legibusque manuque armata opposisit, Unumque ac alterum ducem alligatum palo in viscera adacto multari tertium, cumque civem Wolchensteinensem capite plecti jussit. Molt A. E ad annum issas. ΗOnems 'uoque artibus consuli rus privilegiis munivit urbes, opificumque societates optimis. Quam liberalis ac munificus suerit erga sacerdotes, quantoque studio pauperes adjuverit, egregie lancita ostendunt. A. cit. Chr. Th. Sect. a. c. I. Moneta ne levioris pretii irreperet, saluberrime edictis cavit. Ant. mech. Descr. Dr. pag. 42. Latae sint leges, quibus opificia exercentibus nimiae interdicebantur soriae, mercede statuta ipsis aequa. Armorum

usus diebus festis interdiccbatur, clanculariae. Claudebantur scholae; ipse, ut fama publicis scholis major accresceret, Rectori Freiberg.

Gymnasii Joh. Rivio, Vestphalo, filios tuos Ρrii cipes tradidit erudiendos, quibus tunc ille U- Vii

16쪽

vii Rom. Historiam praelestL. Moy ciri Th. S. αC. 9. pag. 293. De Conservanda inter omnes concordia admodum laborabat, terras novis metallorum accessibus augebat, easque multis aedificiis, imo urbe nova, ornabat. Nam cum

anno o. in montanis Ationibus, Da illae ad meridiem vergunt, novae se prodidistent venae argentiferae, eum Cupido incessit novae urbis condendae, atque Utricum Rullum, Medicina Doctorem, & Consulem Freibergensem, cujus opera anno i497. in Annaberga exstruenda magna extiterat, fines plateasque apte ut describeret, misit. Moll. A. F. i497. 9 isar. Oppido nomen Mariebergae tribuit, Vel quod, quem- admodum Maria olim Annam, sic hoc recensa se conditum oppidum Annabergam matrem haberet, vel quod sperabat filiam, novellam urbem non minus optimi metalli soracem ac Annabergam & Vallem Joachimicum suturam De quo viae Fabr. in carmine voL Alt. Rer. Misen.

Assisi i pag. 47. O Mysi. cit. f. Vt II. De pietate vero Henrici nostriouid dicam Θ quae tanta fuit, ut, communi Historicorum sinragio, cognomen eX ea traXerit.

17쪽

I8Magna certe suit in eo, etiam cum, Pontificiar superstitionis immersus tenebris, de vera colei di Dei ratione minus recte sentiret. MoS erat olim, inter Ρrincipes, ut loca, sanctorum reli,quiis conspicua, frequentes adirent, sibi forta tis ex his peregrinationibus ad Certum tempus veniam ,peccatorum, Vel in fide incrementum, polliciti. Hoc, sicut apud alios, sic apud Saxonite Duces, tunc invaluerat. Itaque HenricuS, majorum & patris exemplum' secutus, sanctam

peregrinationem Anno i 98. in palaestinam sulcipit, sepulchrumque Christi visitans, equitis accipit insignia, & alia, quae proposiserat, eXe- 'quitur. Quibus peractis de reditu in patriam cogitat, multaque, & terra & mari, emensus pericula divino auspicio salvus in Frisiam reductus est. Ρari devotione aliud iter, e Frisiorum manibus ereptus, ut Deo quasi Vota exsolvat, ad D. Jacobi fanum, quod Compostellae in Gallicia celebratur, suscepit, magna in Jacobum, ut quidem opinabatur, liberalitate usus. Centum

enim aureos in ara eidem sacra obtulit, haec addens verba, ut Sechenae L c. p. I98. edi I99. memorat : Ego quidem tibi, in cujus honorem hanc peregrinationem stlscepi, haec offero, sed si pa-- tiaris

18쪽

SAxONIAE Duc g. lytiaris illa, a nebulonibus istis, clericos tompli intelligcns, tibi auferri, ero eX UsatUS. . I fAlbis. Comwent. m Misen. p. 434. Sic quidem iuic Pontificiorum aliquantum dclusus est artibus; sed simul ac de D. Luthcri doctrina edoctus suit, seipsum reprehendiL Lutherus enim Evangelium tenebris multis obductum, per Dei gra- tiam, tandem luci suae reddiderat, adeo, ut multi , ejus dulcedine capti, papisticas superstitiones

aversari inciperent atque contemnere. Henri

Cus cum conjuge Catharina idem secit, detestatusque bullas Pontificum; a Luthero petiit, ne vacillantem sese ac dubium confirmare per lit ras recusaret. Idque se secisse scripta ad Henricum cpistola dι 7. Martii, Lutherus ipse commemorat L. L Epist. 2i9. Edicto autem Worma,tiensi ac Georgii Fratris minis territus, qui tum in Misinia & Thuringia, quae ipsi parebat, non 'Carcere, non mulctis tantum, Ied proscriptioniabus etiam & stippliciis, eviebat, & ad capitalia etiam descendeDt, progressus non est ulterius. Sechenae dist. Luther. f. ilo. 9 IS7. p. 273. 9 p. ῖ97. Quin im 3, ut saevienti adversus Lutheri doctrinam se tri non nihil concederet , tres nobiles virgines e Conjugis gynecaeo, quae Lutheri

C r libros

19쪽

DE H ΕΝstico Pio libros leserant, invitus licet, ejecit, quas per Il-teras pollea Lutherus solatus, culpam in , mnem in Stetilinum, Cancellarium, transtulit Luth. Tom. L UVitt. f. i87. Sed nullus gladius, crudelitas nulla morari cursum Evangelii pote- 'rant. Decrescebat indies clericorum autoritas, Freibergae imprimis, ubi nato sorte vitulino monstro, cucullato capiti non multum absimili, vulgus pontificiae tyrannidis dudum pertaesum, clericos insectandi occasionem arripuit. Quo facto, annitente Decano & Consiliario Aulico, Rage gio, equidem de non imminuendis clericorum honoribus edicto publico agebatur: sed sirdis narrata fuit fabula. In tantum discrimen Pontificis fama erat adducta, ut cives Freste genses, apud quos Henricus sedem fixerat, non probrosis modo verbis assicerent monachOS, sed & iis, quae ad vitam sustentandam spectarent, denegarent. Quare denuo, quae interdicta fuerant, reditusque Ecclesiastici urgebantur, omnis diebus prohibitis carnium usus inte dicebatur, rei quoque hujus delicti ut putabant, captivi tenebantur. Moae Chr. Th. n. Hoc vero irritavit magis animos, 'uam compescuit, quos puritatem religionis jam antea spirantes

20쪽

SAx ONIAE DUCE.

rantes negata eadem magis etiam inflamm,

vit. Igitur alii Wittebergam petebant, publicis signis suam consessionem manifestabant alii, alii cordatiorum adibant ipsam Henricum,atque, ut religionis liberum concederet exercitium, nu- millime precabantur. Sed & si repulsam serebant , quia ipsi Henrico non suo rem arbitrio administrare licebat, sed fratris, cujus impulsu miseris, & veritatem Evangelii anhelantibus, civibus dira quaeque ac pessima denunciabantur. Henricus, qui clam hactenus quodam cum metu Lutherum amaverat, Cives, qui Carnes tempOribus vetitis comederant, Clementius habuit, atque, ut a Georgio Schinnanno, Dominicano, sub utraque specie sacramentum coenae distribueretur, permisit, vid. Sechevd. Libr. I. parte ali. pQ I99. neque tamen his acquiescebant mentes aeternae veritatis cupidissimae, quae, velut ex sp,

cilegio, doctrinarum coelestium jucunditatomedocti, in plenam earum messem admitti se por stulabant. Commode tunc temporis accidit, ut Georgius, Brandenburgensis Marchio, comstans verae religionis assertor, nuptias Belbergae cum AEmilia, Henrici filia, celebraret. Hic, ut

ipse Augustanam consessionem Caesari tradide- C 3 . rat,

SEARCH

MENU NAVIGATION