장음표시 사용
341쪽
statur iuramento vendentis si est persona fide digna: arg. de donat. l. si quis pro redemptione. in Glo.ita dicit d. Bald. in d. l. in similiae. Rerum autem legatarum per B qui erant in bonis,& hereditate A. de quae legatariis sunt Iblutae per D. haeredem B. ideo pro dimidia eodem iudicio v
γ nit extimatio rerum: quia i c dira legatur res aliena, hqres tenetur eam redimere i domino. l. vnsio similia. V. si rem . cum simit de lega. ij.& ideo sirςin possidens , scilicet eohqres communem sbluat in solidum veniςt pretio redemptionis, quapi cohaerede fieri debebat, venit in hanc actionem petitionis haereditatis, in q ia veniunt etiam alis personal praeliationes. l. ted de si lege. β. fi ff. de petitio, haeredit. Vςl sorte, quia s res per leg Ha rium esset usu pla in sublidium habedo ratam
alienationem, posset ad aestimationem agi negotiorum gestorum. l. fi. ff. de neg. geth. l. male .cum materia sua. C. de rei vendica. C. de neg.geil .l. abi 'no. que t leges hcet loquant ut in venditore qui
percipit pretium vi locupletetur cum aliena Ἀ-ctura, tamen sim Doct. habet locu in in omnialienante, qui ex alienatione percipit cona modu. ut illud percipiat eum aliena iactura. l. si eu ser- . uum. cu materia. issicer. pet. Ita dicit D. Bad. te, nete omnes Doct.in l. mater.C.de rei vendi. qui in permutatione ponit exemplum . Et ideo illa domina grauata legato res no sus, nec testatoris,
sed communis ex causa hqreditaria dicti A. clim debuerit soluendo legatum redimere a cohetredero sua parte, poterit cohaeres habendo ratam anc solqtionem legati petere ς stimationem redemptionis quς fieri debuerat, cic de qua nunc locupletaretur i sta F. haeres dictae D cum iactu faillius G. domini pro dimidia ista tu in rerum. Sed contra ambas conclusionei opponitur &primo E. filius naturalis, sue melius basta idus :
is via non natRs ex concubina ante legitimatio.
inem, i nullum ius habebat in haered a te. C. Pa triu, nec A. aut tanquam 4 iure ciuili prohibitus, ut C. dς natura lib. liber. per totum,& uct. si qui
complexu.C.de nuptijs,cum limal. omnino e.
I rat incapax. Legitimatici t autem subsequens ei l. velut restitutio ad pristinum statum ingenue naturae ac vere legitimae, in auct. qui b. mou. natura. ςssi c.legit i. q. si quis erso non habens. ver. multa nanque sunt. sicut praediximus ibi, relli tute natu6 rae. Sed i restitutio ita rus non restituit boua ante restitutione in legitimet per alios oci upatae. l.j.ij.& iij. C.de senten. pall. l. in l. Gallus.s quids tantam .de lib.& post h. ubi omnes Doct. de in L venia. C.dein ius vocan. l. fin. de repud. hinred & hol.in Glo. magna l. quid ergo in j. Pinna grauior. fi de ijs,qui not.insainia. Ergo bona an ἀte legitimationem acquisita pet d. dc per D sororem suam. heredem pon intelliguntur restitu ta E. filio imitimatu. Secundo, quoniam non tenuit haec legitimatio tanqu*m secta a non habente potestate: qui legitimans non habebat potestatem legitimam di sitos Comitum . iste autem est Comes Palati nus, ut themate praesupponitur, igitur legit matio nulla, Solutio, legitimatio quae est sacta ab habente potestatem legi timandi de ad iura successionum admittendi etiam haereditate adita restituit legitimatum contra eum qui adiuerat, Et dominium acquisiverat , de ad petitione haereditatis saltem.
et Probatur sie; Princeps t haec potuit sacere, quia
ei permissium est. t ij. is se nat restit. in auct.quib. mod .nat .essi. legiti.in prin .de j j. de auct genera li C. te natu. lib. & est ex causa concelsum etiam in praeiudicium eorum qui primo acquisiuei ut, quSin esset facta legitimatio talis. Videlicet, ut propter delictum patris filii insontes, non luant poenam, quod fuit naturali lege inductum, de ciuili l. s. C. de acqui possessio. l. si legatatius. isdedonatio. Sc vi restitiae retur ingenuitas primaevae naturae ad sit a natalia. ut in tit. de nata. restitu. dc
'ubi supra. cum t de sicili res ad si iam naturam reuertatur. l. ii unus. β. pactus. vers. quod in specie is se pact. ergo bene valet talis concessio potetiatis. Praeterea etiam . quia de Principis potis state non est disputandum .i Et ex milia maxime potest tollere itis alteri quaesitii m. l. item si vel rati irri. 3 vlt. iis de rei vendicat l. fili. cuni ibi not. C. li contra ius vel utilita. publie. l. Lucius. T. de emetion. Tune ultra Pt inceps potuit rei tituere ballat dum ad succedendi im in haereditate adita, ut supra proxime; ergolistes ille restituet haere.' ditarum, id est, res haereditatias, vel etiam pretiu, quod loco rei succedit in hac actione, ut supra in principio tactum est; quia vitii in haberet ros reis uni re non vlii capta contra singulares sucis cessores per rei vendicationem, vel publicianam 'dubito, per t. fi.C.de repu haere. nisi sorte in sutas dium, sed contra het redem scriptum quoad prati uni illud videtur in dubie tenendum, clim ad ius adeundi, de per consequens petendi haeredi
Nec obstant iura supra allegata dicentia, quod restitutio non fit inpieiudicium aliorum, nec ad loca quet inuenit occupata quia hoc est verum in casu diis ij, ted in calii certo , ubi Princeps illud vult restitutio operatur α trahitur retro . quia potest, sicut de fictione postlimini j, a iure ciuili inio ducta, 'us t lex non habet maiorem potestatem qu ira Princeps. l. j. de constitui. Princ. quae fictio postliminii oc Corneliae retro restituere potest in praeiudicium occupantium prima. ff. de insu. floru p. de irri. testam. l.siquis lilio. si pater, de
Non obstat, qliod Princeps in priuilegio non praeiudicat tertio: quia verum est sine cauti, sed cum causa sic. vi dictum est lupra. Sed comta pi dictam solutione adhuc insta. I tur, qui atquorum interest sunt citandi in tali testitutione natalium . per regulam Pι imo gener .lem. l. de unoquoque. st . de re iudic. isde adoptii. nam ita diuus.becundo riuia idem sequitur,dc determinat
342쪽
determinat in terminis istis Iaco . de Atta in t ij.
Edenata restituen. & sequit ut Bar Bal. de Ang.& communiter scribento. excepto Dy. in i Gallus. quid si tania n. isde liber .de post h. Praeterea, quia est et absurdum . quod parte incitata isti Comites Palatini, qui habent auctoritate: nlegitimandi, priuent agnatos het reditate eas qua sita de iure. 32 Solutio prim bt quando Princeps concedit vi etiam h reditate adita legitimare possint, ce te tunc nullius amplius interest: quia illorum dicitur in tete iste, qui prohibere post uni actum ne fiat in prae .udicium ipsorum , alias si prohibete non possint, non iunt citandi. ita dicit Glo. in Al. Diuus.
Secundbrespondetur.quδddicta D. Egres instituta a B. haerede A de C ab intestato, de cuiuspritudicio agebatur, nedum fuit citata, quod nosuit necesse vi supra, sed imi tib consensit, Ac ratificauit hanς legitimatione: ergo hae elegitimatio non impeditur retro trahi, & plene restituere in praeiudicium ipsius D. quae adiuerat; quia propter prSiudicium aliquis est citandus non de sorya naa, tui si citi ipsum aut esse sine citatione praesenterii, aut consentire actui praeiudicium asserrenti. sicut de primo not. per Gl.& Doci in au c.
Ang. in I. le unoquoque si . de re iudi c. per loam Hrid. in c. ii n. extra de electio. lib 6 & in additio. Spec .de senten. prola. β. cum aut. ver. not. dc per Butri .inc j.de libet. obli. De consensu veto nisin Otificatio, de contensus depresenti non sit de ex qui lita sorma actus. in l. fin .fs de transactio.& in l. uomen. C. quae res pigno l. . in fine. n. de actio. Mupt.cum sinit.
Nec huic obstat, quod hic consensus capiat
vim donationis, ut supra in casu pret mittitur dubitari et quia ex quo potuerat auctoritate priuile pii legit tinatio heri etia hς reditate adita, ad quid tuit citandus aut habuit necesse consentire, cd meo inuito.& etiam non citato valeat, ut supra dictum est: ergo non est donatio: quia in necessita tibus nemo liberalis. Praeterea,t quia ubi ad aliquid praeiudiciale, quod sit cum causae cogniti ne aliquis et set citandus, celto si pollea consentiat, non dicitur donare, sed causa vitandi litigi , hoc facere,qubd tunc non dicitur donatio, seu timore litis vitandae a lite discedere, ut per Bari .in simili .ff.de condi. inde b. I .in iumma. in princ.
i s Praetereat quando aliquis stimulatar ab aliqua iusta causa, non tamen necessaria. non dicitur donare .l si non tortem. g. si quis salso.& I siquis quasi isde conditio. indeb. & casus est rectὰ intelligenti in cap. debitores . extra de ius iuran. i5 & ideo 'cum e Iset donatio ob causam, non esset necessaria insinuatio. t Attilius. ff. de donatio. Quia omnis alia copic iura accipitur quam dipationis in dubio. Ut c*m autum. de solutio. Ede verb oblig. l. si id quod aurum. i. generaliter. Vbi Cy.& Bald C. de non num pec. 17 Amplius. quia iste t consensus dc ratificatio, clim sit qu da in renuntiatio hς reditaris iam quet
stae, cuius lix reditatis rerum dominium pollet haberi pro derelicto, sine insinuatione, cu sit ius reale, non est necessatia insinuatio. dictu in Bart.
is de liber. lega. l. non solo m. β liberationis ver-i8ba. qui sic intelligit it postquam tui . secundum
unum intellectu. C. de . . t. Ee lino in c. Veniens.
extra de renuntiat. qui expresse loquitur in iure reali.&ita intelligitur Glo. is de reg. iur. L si quis obligatione. de quod not. is de donat. I. Modelliis nus de Bald C ae collat. l. pactum .in xiii l. q. de in l. tale pactum. si .de pactis qui omnes Doctores, ct iura loquuntur in obligatione personali, quae
ossibus est affixa,& cui s quis renuntiat, facit 'aliquid acquirit ut illi debitori. l. si quis obligiatione. secus ubi iuri reali, quia ex sola sua renuntiatione, & ex eo solo quod habet pro derelicto, non facit quod aliquid acquiratur , nisi te habita pro derelicto acquiratur de nouo. R ut sum & si in hoc esset aliqua dubitatio illa is sublata est, i per sententiam inter G. de F. latam,& rei iudicatae effectum sortitam, in qua ille pio
nuntiatus eli haeres, & leguli natus rue. & ideo cum sit ex ea sententia saeta pronuntiati O, qudddimidia li reditatis A ad istum G. pertineat, non poterit aliquo praetextu iniquitatis sententiae r tractari. ista diuisionis pronuntiatio. l. dira pura et rem .sssimi. erciscun. cum ibi not. Cani t ergo sententia diuisionis facit coheredem eu qui non erat, etiam in casu erroris, dummodo sententia valeat ut fugiatur. l. post diuisionem C detur desac.igno. ergo multo fortius sententia lata pri icipaliter super haereditare, qua quis pronuntiatus est haeres .l. ij l si a te. T. de exceptione rei iudi Ea. Ei per hoc puto, responsum ad secundum pii Ih-cipale motivum, cui cu aliter respondeii potest,
dii t quod si ij illustrium di incipum, b pectabilium Comitum, & nobilium Baronum, intelliguntur de ijs quae de iure dicuntur Illustres , Spectabitis
Comites de nobiles: quia ut in auet. ut ab illustr.& qui supra eam dignitatem iunt,& not in l. . in prin is deo Teius cui manda .est iurii dich quales sunt illi Comites Palatini, qui non prςcedunt nobiles Barones, sicut forma illius priuilegii habet, inambetia plerunq; sunt cor uin familiares, quando ita contingit. Praeterea omnem, ut duci, dubi rationem tollit sententia. Luchinus de Curte.
Mariae de Plotis Nouarientis, V. l. D. I Starutum loquens de Uus, victu irressi tuis deue non defluo, uel improprio.
a Stipulatione promissum non Iusscit fieri ficte O c
343쪽
cliter, nis fiat natura iter. 3 Lex loquens de aetate etiam in materia non ita Liriam, intelligenda de uera naturali case s mus in resamentis non comprebeustur, Ad pro ius verus o naturalis. 3 Husfructus rerum qua Uu consumuntur, non est proprie vere o naturalitor Uus si unus.c Statura extenduntur etiam actisὰ ad ea, sine quibus commode sortiri efectum non possunt. 7 Sententiae verba improprianda ut commode se nsortia r. S eqv paratio a iure communi duorum catis: op ratur, ut Iulequens drspositio tu uno inerum,comprehendat ratione identitatis.
y Vpus ara urrus O quasi Uufiuctus squiparantur.3 O Filius naturatis, vel jurius legitimaeus non es re rus filius. ar Ratio in Haruto euidens expressa, si alia reddi ionipotes, dicitur mensstatuti. I a Sta entiam idiotarem verba in statutis secim nvulgus, ct non Iuristas intestigenda. 13 Vsu communis loquendi dui propriam significati
uem verbis. Fir cautio de resiuisendis rebus qua Uu conmmumW, qualis esse debeas.
me desiendentibus , an facias quod licet se onmr ctibus inter vivos non sit locus iuri accresiendi,t men ut nunquam redeat ad ecclesiam,vel boedou
subiicitur in terminis qui sequii nita . Quidam Iacobinus a Puteo suum nuncupatiuum, de selenne condidit testamentum, in quo sibi situm haeredem uniuersale instituit Ioannem Ludovicum de Puteo filium, quondam Berto lini nepotis ipsius testatoris. Ite, legavit Dominae Agnesina eius uxori ulumstu-ctum omnium bonorum suorum mobilium de immobilium sne aliqua ratione reddenda. Mortuo supra scripto testatore sine liberis, & addita reditate persia prascriptum haeredem, de ficta. descriptione bono tum mobiliu testatoris, reperta sum in dictis bonis, certa bona mobilia quetvsii consumuntur. Suprascripta D. Agnesina. uxor, Se vs ructuaria petit omnia bona mobilia ea immobilia sibi dari ex assignari, offerens se sa-eere, & praestare bonam & idoneam cautionem .de utendo & fruendo ipsis bonis arbitrio boni viri,de facete ea ad quae tenetur. Excipii h stes, Unon vult, nec tenetur date pecuniam, nec alias
res quae usu consumuntur. Quia statutum disponens,' maritus possit relinci uete uxori usu instuctum, debet intestigi de usus ructu proprio ,non He usustuctu improprior quia in statutis non cadit impropriatio verborum. . Item in sii rgit aliud dubium,videlicet,quia si debet habete usumfiuctum in ipsis rebus sine priiudicio ueritatis utruipsa Domin deneat praeitare cautionem dei sis rebus restituendis sinito usustuctu, an praestare cautionem de aestimatione ipsarum rerum, de si, de aestimatione, an debeat praestare aestimatione& pretium quo ualent ad praesens, an pretium quo ualebunt finito usust uctu. Item, quia Ioannes de Puteo pater dicti testatoris suit inuestitus de certo sedimine de domib. per D. Abbatissam monasterii Senatus in perpetuu in se & suos haeredes masculos & foeminas ab eo legitime descendentes . Dictusq; testator decessit line liberis de . dictus liae res est de liberis dicti Ioan .inuestiti. An dicta Domina debeat habere usum si uctum in dicto sedimine de domibus, in quibus eli finita imuestituta respectu te iatoris,an non. Et ex ijs quq ritur quid iuris.
Ex pt mis Ib itaq; casu tria principaliter sunt. examinanda,videlicet; Primo an res hereditariqqui usu consumuntur,ut pecunia, blada,uinum.& his similia, ueniant in legato quatu m ad quasis usum si uctum, qui in ijs cadere potest stante sta. tuto prςdicto. Secundo esto φ ueniant ipsa bonaiquetusti constam uturin legato, qualis cautio prae. stari debeat,& cuius aestimatio attendi debeat, an quae tempore cautionis est, an quae tempore restitutionis erit.Tertio an in legato us fructus
ueniat sedimen illud en phyleuticu, an vero pertineat ad haeredem institutum quo ad proprietatem & usumsilinum casualem. Circa primu dubium ostenditur probabiliter res illas non venite in legato, uel melius quasi usumfructum illarum nocedere in legato vlusi fructus omnium bonorum. Et arguitur sic;Maritus ex forma ita tuti prohibetur legate uxori nisi usumstuctum: ergo a regula prohibitiva legandi solus excipitur usus fructus : ergo quasi usussiui ctus stat lub regilla: quia i statutu loques clevsu- fructu intelligitur de uero, de ii ode ficto uelim . Proprio. l. ij. 9.hςc uerba. ffde neg. gest. Idem fit mat Baran Lomnes populi. Ude tui .de iv.in vi. q. prin in quarto ququio de interpretatione existensiua, ibi,ulterius qucro.& habet in se ratione:
i quia i in itipulationib. quς stricti iuris sunt, non suffcit id quod couentu est fieri ficte Se ciuiliter, inis fiat dc naturalitera ex parte. Insula .ssidevetb.obl. ubi Dy. dc Cy.ponit.C de episte se. l. a Deo nobis. Plus: iqiua in alia materia no ita stricta si lex loquitur de state,intelligitur de vera naturali, non de ficta & impropria. l.h.ubi Bal.C.de A iIs, qui veni.ςta impetri Amplius t in testamentis ubi fit plenior interpretatio, casus fictus non coprehenditur, sed proprius, uerus Zc naturalis. I eu fideicommissum. fisside conae& detraon.de firs mat Bal .in d. l. fin. Sed i v suffructus pecuniae, seretu similium quae usu consumuntur, nd est proprie, vete de naturaliter usus fructus, cuius tu . stantia de naturalis essientia est , qudd sit salua re. rum substati a. n. le usustuc.l.3.licet Senatus ce fuerit etiam posse legati de constitui si si usum
344쪽
suctum in pecunia , & smilibm rebus quae ulu
6 In oppositum arguitur sic; Statura i semper
extenduntur et amacilite ad ea, si neqitibus commode effectum lortiri no pollunt'. quia sic etiam
in stipulationibus fit. Ede vob. obl. l. si stipula tus sueto per te non fieri. bimilite tisit in sentetia impropriatio verborum, ut Commode sortiat ni iustu effectum. l.&puto .fffam ero ibi Gl. AZO.quantumlibet senis
ientia sit stricti iuris. l. i. C. si plures una senten. Facit ad idem. Ude arbit. l. non distinguemus. I. de ossicio.cum smilibus. & hoc tenet Bar. in materia statutorum, ubi supra, ver. tu dic. bed si statutu non intestigeretur de pecunia & ii milibus, sta uti voluntas quasi non pollet sortiri effectu, S esset nimis correctiva tutis ciuilis, quod est inimum .e cdm dilecti. de rescrip. l. ij.C.de nox. l.f., in computatione per Bald C.cle iure deliber. 8 Secundo arguitur se, t quando fim regulas
αntiquas duo casus similes parificant ut in iurecbi, tunc ratione identitatis rationis, statutumee quodlibet ius coirigens ext Editur ad similem casum no . Doct in I diuortio β interduin .ff ibi. mat.& ibi Bar. scribitur plene. ec ibi probatur in ex in l. si quis seruo per su.C. de fur. Alii pon ut
in auct.quas actiones. C. de saci ota ecl. cum sim.ς Sed in tute Gi t isti duo casus quo ad dispositione constituentis . oc utilitatem eius cui constituitor qui Parantur oc parificantur eadem ratione, s. vlti, ctus verus,& quas vi uss uetus teruquet
via consumuntur, ut in mil. iit de ius . earum tr.que usu consumunt. per totu quasi non fius
set plena prouiso: in usu fructu vero rerum immobilium, ubi de earum qias usu consum utut fictio nolegis extMeretur pr, Diso qu sumi ac necessi ita erat pro irier multitudine Iplar uin reru. Io 4 crtio arguitur sic. t filius naturalis ves sparilis legitimatiis, non e st verus falius legitimus, immo imaginarius di factus . las.C. de iure aut an . e tamen virtute statuti excludentis siminas propter masculos legitimos . excludit etiam si minas, di .ctum cst D. Bald in i .eani quam .C.de fideico m. ii Quarto, t ubi ratio statuit est ita evidet, fac expressa. quoci nolia alia reddi potest, tum dicitur mens statuti,scribitur per D. Bald in l. maximum vitium.C.de lib. praete. scd mens statuti est emen. os statuti, verba sunt notabilia D. Bal. in lib.iiij. 1 go. ntit. i. qui seu Ha pol .in β decedenti. sed in cato P aemisto latio euidem ista tuti fuit prohi-
birioli niti uxorant haeredes depauperen in t M sereriorum . ita poli mortia sicut donatio pr fit ictator in vita ab hac cortinaone de prohibutio tre incipiam vim illelus, In quo mulie i nciri debet frandari: ei in Al 'diim est in Omnia i iiii .utissim latui si non egrediat ut merat E, di ininus corrigat' nam fieri possit Hisco intine.
Qui uiti 1 .eiba uatilentiu pro laici a lia iurariis Miatis,' .on iurisiis, intest guttit pio ulgus
intelligit, non prout iurist . verba D Bal. in tit. de succel. . I i. colai. in i parte laudo tu Idemiple a stirmat in ι. mancipia. lesertis in Q 1ed statuto istud fuit factu per statutarios Uiquet ig: ergo intellige dum est. prout vulgns intelliget, de non prout Legistς Et hinc parie tenet Coilegiul'apiente in sinuli statuto loquere de lucris in trimonialibus. V idelicet v maritus lucr utut G te quo ad usum fiuctu dcc .ut loquatur de vi ustu-ctu domi constantium in pecunia numerata, in qua proprie no statvlias fructus. Et hanc partem tanqua humaniore sequerer,&approbarcmpti. ma in in stricto tute probabilior est si sputam dor& maxime, quia statutu hoc no loquetur generaliter de omni usu fiuctu proprietatu aut alicuius rei, ita v gros Io modo intestigendo proprie e profundis rusticis, ut tu ilicus intelligit, tomeduI3 rum emet ab ea recedere: t quia communis usus loquendi. dat proprium significatum verbo. l librorum β. quod tamen Cassius. n.de leg iis lota:
delamonis. I. asnam C de sun.instructo, dec. Ad secundum qu stum facile est rei pontum, I videlicet cauendum eme t de restituendis rebus,
quς usu consumuntur in eadem qualitate. in q-Idantur. l. si tibi vini dc Olei. T de viust . ea .r tu quet via consum. exponit Glo id est, bonitate intrinlinca, uti cu quid. f. si cer. Pet. vel caliendum esse derelli tuenda aestimatione ipsa tu rerum, ut in d. l. si vini. Et intelligo aestimationem illius temporis quo traditur tenetur tamen postea ad intei elle, si finito usu fructu non restituatur a teinpore litis contestatae . quia est comractus stricii iuris.
l. ii . β. in hac fi commod. & plene scribiti it in l.
pen st . detricio. de l. vinum. f. si cert. peta. Et de hac satisdatione de rellia uendo, & de non U.
vini.& l. t tibias fi de usu fructu earum retum. Ad teritu quςsitum, cuius materia est peregrina& lubtilis onii ita dii putatione sub coclutionibus t podebo. Videlicet sedimen non venire in legato vluscinus , iniri is transire ad Bert holinunon iure emphyleutico, non tanqua haerede s
prascripti lacobina tellatoris, sed iure suo quoniaIs tquado emphyleusis eii paterna pro ipso patrect illus legitime descendenti b. tunc licet In con tractib. inter vivos non sit locus iuri accrescedi,
biturant 1.C quan . non peten. par. ubi CF. Bald.& Omnes de tangitur per Bal. in auas qiras. C. de iactos ecci nihilominus hoc in castitat Doctorum antiquoru in Ic Modernotum sentetia, v emphyleuiis nunquam redeat ad ecclesiam , nec ad haeredem extraneum vadat: quia non P tol,led remaneat in liberos legio mos ab illo patre deicendentes usque ad unum. Fuit. n. PIImo loco lementia Marii de Fano, de Ato. νι rescriSpec in tit de locato. I.nune aliqua. verclia. ubi multa bona alle. Bat. eam sequitur in lai mihi Acribi alleg ea ratione, quasi ventant liberi descen centra ex mor causa capisue, in qua ea locus
345쪽
iuriaecrescendi. C.de ead.toll. . s. ubi loquitur 23 Matrimonium satis dicitur me dote si Hi cum perade donatione causa mortis,&ii militer inmoris ua dote. tis causa capione,ut IThays. β. Stichus. ss. de fi- 2 sibir o parum aequiperantur. dei m. lib.& eam sequitur D. Ang. Baleam fit a I Dos si sius it ad victum o vestitum congruum,nemanat in titiqui seu dare posβ. decedenti.in tit. - dicitur parua. Pra alleg. sed non per rationes Bart. quas redar- 26 Flaetuta a lege recipiunt interpretationem. guit, sed potius ex prouisione legis, & naturq in- 27 solutum non videtur si pesctὰ non es Alatum. uesti turae, ut in titide seu triarchie . si capitanei. 28 Edere non videtur qui perfecte non edit. vi queres se habeat, omnium eii conclusio, in z9 Redditura non videtur quod perfecte non reddi:ur. emphyleusis ex iure in uesti ture, siue sit ius accre io Uerbum simplicitern tum de aliqua re, intelligi-scendi, siue conuentionale, vel legale, perueniat turde totare. tota in descendentes. de ille qui no habet descen 3I Mulier tempore rationis potest per pactum resim dentes, transmittat eam ad suos collaterales, de uare sebi ius siti cedrari. eodem capite, nec de ea disponere potest,&ad ecclesiam non reuertitur. Et hanc parte sequor, α approbo,omissis allegationibus & disputationibus,qui hincinde fieri possint. Laus Deo. Franciseus Mati et de Plotis de Nouaria V.I.D.
de Boneompagnis de Vilo,& Francisci Mari Plotide Nouaria, V. I. D. Advocatorum Consistorialium.
s V M M A RI V M. x Pater vel auus o si silia vel neptis habeat viae fie
α statratum stantibus montis excludens faminas d taeas,fctum censetis fauore agnationis. 3 Familiae inhonestate construantur propter diuitias, ' haec est ratio praemissatutiaruH.s Stat letum stantibus massulis excludens foeminas dotai tas en sauorabile, O ne dum illas a bonis dotam iis excludere potest, verum etiam a bonis marem
Stante ualuto, qu)d extantibus masiulissemina d tatae non ucedant, illa dotandae fiunt decenter vim bitro boni viri.
S competenter νcibum, cuius naturae. si Congrue verbum, cuius essectas. I o Decenter verbum, evius virtutis.
II Dos per statutum minui, sita non in torum tolli potest.
a 3 Quota portis fljs debita in bonis paternis appellatur legitima de iure naturae. Interdum legitima nu x 4. Interdum bonorum Absidiuniarum. IS. Intem dum debitum simplicuerina. Io. Interdam debita I
18 vater lio, o econtra tenetur in quota parte iare. a 9 Iura naturalia immutabilia. α o statutum minuens legitimam propter dotem datam, natura, oportet ut delegitima in staturo fiat me i rio, alias dotata posset peteresupplementum.
a. I Mater exclusa per statuta a filis Acces ne supernatibus mastalis de agnatione, non censetiar edi
clusa a legitima, nis de ea in statuto fiat specialis
α α Tater Atans filiam in parua re, si habet amplum p trimonium, dos sinisi potes. 3Statutum excludens dotatam a quocunque, filiam non excludit.
IN nomine Sother ylic nostri salutaris , &
salutiferi Saluatoris, cuius nutu sermo recipit gratiam,& doctrinae perfectionem. Visos latuto ciuitatis Parmae. disponete φ filis scmin descend en tes dotate de bonis ascenden iis, de cuius hereditate agitur, si dotatς fuerint condecenter,&competenter, secundum qualitatem & f cultatem ipsius ascendentis, inspecta consuetudine, & more ciuitatis, & Episcopatus Parmae, extantibus filiis masculis, vel nepotibus &c. non possint ad ipsius ascendentis dotatoris bona habere regrestum.Super eo quod quςritur,de in dubium reuocatur, an domina Ioanna filia quonda Armanni,fiiij olim Baltholatii de Mano neptis ipsius dotatoris in suo ultimo testamento. inliabitis cccc. dicatur condecenter, & competenter dotata, praesupposito pro vero, P ide auus duos
filios habui siet, &decessisset superstite dicta domina Ioanna eius nepte, & filia dicti Armanni, fili j ipsius Bartholatij dotatoris, & superstitibus duob. fili is masculis,& una 'mina Laurenti j alutetius fili j sui, pissupposito eriam pro vero,st ipse Bartholatius auus dictae dominae Ioannae tempore sul mortis haberet,& habuisset in bonis bona ualentia uiginti millia ducatorum , uel circa. Super hoc dubio propositiqvsstionis omisi a prolixitate uerboru stlidio breuitatis, dicendum est pro ueritate, P dicta D. Ioanna neptis dicti Bartholat ij, ad que onus dotandi spectabat de iure, t etiam si ipsa habetet unde se possiet dotare. Cridot. promis. l. si pate in Gl. E. de ritu nupt. l.qni libet os.& l.dedit dotem. de colla. bon. non dicatur decenter,& competenter dotata in dictis ccce. libris, ut sic intelligatur exci usa uirtute dicti statuti, per superexistentiam niasculorum, & sic non pollit amplius petere in bonis sui auidotantis. Et quamuis multi dicerent, qui non fuerunt altius perscrutati, φ dicta domina laquam dotata excludatur, propter huiusmodi benefici j plebiscitum,quod i in fauorem masculorum agnat rum factum stitisside uent.inspici j. I sed si fetau .ibi,publice enim interestrum t propter di-X a uitias
346쪽
uitias familiarum con seruatur honestas, quae perit propter inopiam. in aucten. de testibus.β. san. cimus. de Cyn. etiam idem uoluit.C. de adulter.
l. publico.& Ioan . Andres in additio. Specul in titul .de successio.ab intelia. & Bald .in l. cunctos populos.& in l. maximum uitium quae uulgares sunt. Ratio in anque praelationis masculorum, uidet ut suisse fauor personarum in statuto comprehensatum, secundum Bald. ind. l. maximum uitium,& sola supradicta ratio reddi potest . se cundum eum ibidem , & non alia , diceturque
3 t statutum huiusmodi sauorabile, esto quod
odium secundario inducatur. argum. l. qui exce ptione. ff. de conditio. indebi. tantusque si uoto masculorum esse censetur, quisd t nedum a sue cesssione bonorum do tantis potest statutum mulierem dotatam excludere , sed etiam a succeiasione matris, licet solum a patre dotata suisset, ut dixit Bald.C.de suis & legiti. l. j.& in l. l. xij. tabularum. C. de legiti. haeredib. Sed ijs non obstantibus contrarium puto uerius in nostris terminis propositae questionis . Moveor per plura. tu quia dictus Batilio latius dotans proponitur suissUta ditissimus, dc in bonis opulentissimus, de duos solos filios habuisse, ex quorum altero, domina Ioanna eius ne Ptis nata proponitur, & sola remansit poli obi-
tum sui patris t.Nam in dote danda arbitrio boni uiri, ut mulier censeri debeat competenter&decentet dotata, inspiciendae sunt facultates, dignitas testatoris, & numerus liberorum, uti. si filiae, delegat. iij. que in teri Bartisignanter indu
cis ad statutum quo disponitur, qu bd fili e*m senae non luccedant cum masculis, sed masculi trulas dotari teneantur, quanta dos lamine esse debeat , & dicit qubd erit in albittio boni uiri imspectis dignitatibus, uec iacultatibus testatoris,&numero liberorum, pro ut dicit text. in d .l. filiae,& l. quaero. iisde iure doti & not. C. de dotis promissio. l. j.& in l. cum post. β gener. ff. de iure doti.&in l. i. ff. de legat .i . Nam profecto nemo qui recte sapiat audebit asserere dictam domina Ioannam unicam filiam Armanni superstitem dotatam ab eius auo tam ample ditissimo su isse condecenter, Sc competenter dotatam,inspectis facultatibus testatoris dotantis, tam opulentissi-
s dero uerba apposita in statuto, uidelicet.t Compete ter.quod verbum sic positu derivatione assu
petis. Et idem est dicere copetenter.i .conueniem ter, uel congrue. Sicelia exponitur competenter, id est congrue in c. quanquam .in fi.de censi. lib. vj.dc ibi per Archidiaco. Item competenter alliabi exponitur, id est, congrue, de sentent. communica. porro. dc c. parochia nos .li.vj. de cohabi. cle. licui de copetenti satis satione. liabetur de restitutio. spoliato.quanuis, dc in cap. quan uis. de ostic. ordina libr.vj. Et quia ut dixi competentet
exponitur, id est congrue. Advertendum quod p hoc t uerbum congrue exponitur, id est, sussi.
cienter. de electio.cum ex eo, libr. vj. per Archi dia. dc per eundem.de praeben. susceptum. in Gl quia uidetur de congrua portione, habetur de Praebend. extirpandae. dc cap. proposuisti. Et cetic dos competens, ueniens, dc congrua tuc damum censeri debet quando est adeo abundas,ut mulier uitia egregium inueniat in maritum, cupropter paucam dotem mulier contemnatura. sita stipulatus .f. si tibi. de uerbo. obliga. ff.de in
re dotia. auia.de l. propter dotem. no I. Bal. tu au cten. res quς. C. commu delegat.
I o Item pondero tuerbum, deceter positum in statuto quod derivatur a deceo deces decui. supino autem caret,& dictum est decenter a decem. qui est numerus perfectus: quia quod plenu&persectum est, veru decet,ita derivatores scripserunt lupet expositionibus dicto ruin uerborum. Et uerbum decet, a quo descendit decenter, in iure significat honestatem, quo ad pares,dc quoad inseriores loquendo significat necessitatem, Et aliquando exponitur haec dicto decet, id est ,
bene oportet, ut notat Archicdia c. in cap. non solum . de electio. libr. vj Prosecto nemo bonus uir,de bene institutus arbitraretur competente, di congruam dotem esse inspectis tam amplis sacultatibus dotatoris de numero superstite liberorum quantitatis. cccc. librarum . quae ne dum in homine tam opulentissimo , sed etia in homine facultatibus mediocre competens diceretur,
II ut experientia attestatur. Et si enim i dos possit minui per statutum, licet in totum tolli non possit, tun plene not. per Dyn.& Ioan . Andre. in cap.indultum .de reg.tur. lib. vj. per Bart. in L Titio centum. β. Titio genero,de cond. Se demonstra. per Cyn.C. de nupt. l. sancimus. per Bald. in I. cum lege C. de episcop.de cler. de in au α res quae. C. comu . dele. per Ang. in auct.de haere. Mnlc.β. primum itaque. per Feder.in x xlij. suo co- s. quod incipit; Nunquid haeres extraneus. , dc ii Raynerius, tamen disputauit tenendo contra
rium. CHius tamen opinio confovetur ex text. not.quem ipse, nec alii allegarunt, quem ad haec
signa mer induco,qui bene probat,in corp. ut cude appella. cogno. .aliud quoque capitulum, qui sic dicit. Nec si per quamlibet donatio nem, uel legatum, uel fideicom millum, uel alium quecunque modum eis dederit, legibus debitam portionem.Nota uerba illa, uel alium quemcunque modum,& sic nec etiam per statutum quomodo libet disponendo, tolli legitima non ualeret. Fortificatur haec sententia per lex in aucten d e trienis et semi. g. prohibemus. ubi Imperator populos subiectos prohibere uidetur, ut solum antiqua quarta portio debeatur prohibendo talem cori- suetudinem obseruari. Et per illum tex. pate. --sposio ad c. Raynutius. detesta. ibi dum dicit, incundu Tusculana consuetudine, quod sorida meto in parte opposita coiter allegatur, quia sumus in prato impeti j n quo iuris ciuil proderat
347쪽
auctoritas. Et ille tex. profecto probat, quod per
statutum, nec per consuetudinem potest induci, ut minor quota debeatur. Et sic nec diminui, nec in totum tolli posse videtur legitima per stat tum. Facit in simili. I.iii. β diuus . de sepul viola secundum unam lecturam Glo. 13 Rursus t legitima de iure nat. debetur, ut pa tet in l. lege duodecim tabniarum. vers. sed posteriores. C.de legib habetur. Ac in d. c. Rayn in tex. ibi, ut legitima portio iure naturae debita &c. Et I talis portio i interdum legitima nuncupatur: ut l. mnimodo .dc l. quoniam.& l. ii quis in suo.C. II de inosii. testamen. Interdum autem ibonorum subsidium appellatum. C. delinossi. testamen. l. si totas. de et Glosin d. c. Rayn. super verbo quar ra. Interdum debita pars dicitur, ut lucimus. in 16 prine. C.dein ossi c. testam. interdum t debitum simpliciter ut in auct .de trie n. de se mi Lin prin.&37β. i.Interdum t debita iure naturet: quia i pater 18 filio .& econtra ad hoc tenentur, ut o .c Rayn.dcinnuit tex.de trien.& sem. β. haec nos. ibi, natura Primo creata.de in alia hoc amplius. CAe fidei.co m. Se de haered. de Falcid. si quis autem non implens. de in c. si haeredes.de testamen de in au . Oen. si qua mulier.de sacrosancieccl. dcin l. qui sequi s. adfi. C. ad leg. Iul. maiest. in quibus iuribus est specifice des nitu. quod de iure nat. legitima debetur. de per consequens, nec tollatur, vel minui potest, plebiscito munieipi; quouis modo, Is cdm tius narurale sit immutabile instituta de iure naturali. ζ. naturalia. de T de capitis diminut. .eos . Quidquid tamen sit in hoe vulgatissimo dubio, pro nunc, nec ubi figo pedes. supposita tamen pro vera opinione tenentium, quod licet non possit tolli, tam eps test minui legitima per statutum . Ista tamen diminutio legitime, quae propter dotem datam s.ccedit per statutum d bet este proportionabilitet ad dotem dandam competentem, & eondecentem, inspectis facul. talibus testatoris , & pensato numero liberorsi, ut dixi, de non debet esse adeo dos minuta, qua
litatibus praedictis inspectis, quM potius derisio dici ab omnibus mereatur, & non dos, sed dotis diminutio per maxima dici possit, de dos quae a dando dicitur in proposito a tollendo debitum bonorum Principis in subsidium proprium,&verius diceretur. Illud addo, quod apponit glas odium ad radicem, quod ad hoc t ut possit tolli,
vel minui legitima per statu tuin, propter dotem datam, oportet quod de dicta legitima per statutum fiat mentio specialis : alias posset filia dola. ta agere ad sepplementum legitimae, tex. est aperintus in t .si quan)o. st generaliter.C. de in ossicioso testamen. per quem ter fuit consultum per Colisar legium Perusinum , qubd liceti mater exclud tur per ita tutum a successione filii morientis superstitibus malculis de agnatione, no tamen inatelligit ut exclusa a legitima sibi debitat in bonis filii molientis, si statutum de legitima non sici bat specificani mentionem, per tem ibi in verbo speetaliter, vi se tollantur eontra G, de quibus per Barto. in l. si quis in prine. test.frde legat. linxi Suadet haec ratio naturalis. Nam i si pater dot uit filiam in parua re, habens patrimonium ma gnum , potest sibi suppleri dos usque ad condignam quantitatem, dixit notanter Bald.in auctis 23 res quae. C. communia de leg Item t satis dicit ut matrimonium sine dote, quod est cum pauca dote, dicit Bal.in auαpr terra. C. unde vir& uxori r quia i nihil de parum aequiparantur, secundum eum ibidem allegat. is de condictio.&dem Oris . in loquamuis. Ego allego pro hoe ad idem. is ad Trebell. t mulier. in princi & l. cum ita. β. . fisside
condi. & demonstrat . in verbo videamus. in ra
tione ibi posita.& in l. fin C ad legem Flauiam de Ilag. ad leg Iul. pecu. in Gl. orbatum.&in l. Gai us S. 3e quid si tantum. isde lib.& posthum. per
Barto. Quae autem sit dos magna,vel parua, dixit Bald .in d. aucten. praeterea. C.unde vir dc uxor.
ε 3 qubd sit dos suffert ad victum de vestitum conia gruum, quia non dicatur dos patva,alias se s cundum eum ibidem. Et idem dicendum est interminis statuti exclusui mulierum huiusmodi
dotataru propter datam dotem competentems de condecentem. Nam quae dicitur dos competens, Ze conueniens, recurrendum est ad theoria
66 cam Baldi, de qua sit pra quia i statuta recipiunt. aequam interpretationem, vi l. si serui vestri. C. de noxa libus. & quia ibi not. per Glo.& Cy n. feextra de consuetuae cum dilectus. At in proposito termino quaestionis sit datur Hare intelligi nudam dotem cece. libratum sine alijs adminiculis atriai,& arnensitim dari consuetorum per sponsam marito, ne dum v sufficerent ad victum de
vestitum congruum mulieris, sed etiam ut experientia docet, dicta quantitas vix sufficeret ad vestes nuptiales pretiosas, cum reliquis ornamentis quae hodie ex consuetudine regionis, maxime per viros egregios, sic fieri uxoribus consuetum,uod est etiam per iudicem attendendum. C. sed eiulsoribus. l. fin. Ze sic esset attentis praedictis matrimonium sine dote. Concludo igitur ex pr missis dotem ecce. librarum relictarum dictae dominet Ioanae per eius auum ita diuitem,& locupletem, in quibus sum rat instituta, attentis facultatibus testa totis,& numero liberorum non posse dici competenter dedecenter dotatam esse, ut sic excludatur laquam dotata per huiusmodi statutum . arg.not.in sim. C. qui dari tui. po Lauct. minoris debitor.& ff. de
excus tuto.l. paupertas. cx l. athletae.g. de rusticis.
iacit quod not.Cyn. Cad Velle. tantiquς ubi de muliere, quae accepit unum grossum. Ad idem, 17 quia i non videtur solutum s persecte non sol-23 uitur. l.obsignatione. C.desolutioni taltem t noas videtur edere,qui persecte non edit,& t non via detur redditum, quod persectὰ non redditur, K3o de Orig. iur. l.j.cum concordantibus. Verba pretterea prolata simpliciter de re aliqua intelligunt de tota re, non de parte, nisi dicatur. lde pu-
348쪽
pillo. β.qui nuntiat. de noui operi nunc.de leg.ij. l. legatum uxori .deleg. iij.Uegatum.de au.& aryl Quintus.
Nee illud omittam silentio quod est notortu, 3 id qubdi epore dotationis potest mulier per pactum reseruate ius succedendi dixit Bald. in l. s. C.de pach.& l. traneum.in fi. se haer.insti. Item 3a adde, t quod statutum de dotata a quocunque filiam non excludit, quia potest repudiare legatum : Vnde consilium legis est, quando quis ex eluditur a legitima per relictum, ut tale relictum non acceptet: & sc cum non dicatur dotata, sit non cosentit, succedat in legitima. ss.de bon.lib. I. si libertus patrono, quo ad debitam. β.quid edigo. Laus Deo. Nos Cataldinus de Boncompagnis de Viso, de Fi)nciscus Matia Plotus de Nouaria ambo Advocati Consistoriales ita conlutuamus una
Pretiolis de Callio legum Doctoris.
I Tutor an in reddenda ratione possi petore salarium.
a Turoris incium gratuitum esse debet. Iudex potest tutori darium con lituere. Isaurium pinunt conlutores constituere contutori.
Iudea pose finitam tutelam potes constituere sal
6 Intellectus ad i.i. g. procu r. adH. β. indatum. f. mandari.
7 Tutor non poteti petere salariam sibi coestitui, nee sibi ius redditur pro salario sibi consitituendo, eo quod ad uerit in causa propvillo.
Vidam Nicolaus Ioannis de Urbino
veniens ad mortem, situm condidit testamentum de iure validum , in quo inter caetera ventrem D. Elisabeth
suae uxoris si pareret filium masculum, sibi haeredem uniuersalem in stituit pleno iure: de si di cius posthumus decederet in pupillari aetate, vel postea quandocunque sine filiis legitimis & naturalibus, substituit et Rectores Fraternitatis S. Maiiae de Missericordia de plano mercati de vi. bino. Denuim decessit dictus testator,& inde ad
aliquos mcntes, ex dicto ventre natus est unus filius malculus vocatus Nicolaus . Deinde Syndicus Rectorum dictae staternitatis in praesentia aliquocum Rectorum , & qui pro eo fidem is runt, allum psit tutelam dicti Nicolai postlii nu de consecit in uentarium,& bona dicti pupilli administrauit, pro qi administratione vitra solitum salarium constituerunt dicti Rectores, quorum nomine tutelam assumpsit salarium di-1cto syndico. Deinde finita tutela.dictus tutor ante redditam rationem dictae tutelae mortuus est. Modo dictus adultus petat sbi reddi rati nem dictae tutels,qus finiuit iam sunt decem anni.& vltra, oe reliqua sibi cons gnari. Rectores petunt constitui salarium dicto syndico , qui di,ctam tutelam gessit, vel saltem deduci illud sala rium supradicto lyndico constitutum, propter hoe videlicet sex staria grani, xij. salmae vim, xxxv.fal m. lignorum quolibet anno. Adultus respondet,quod salarium non potest constitui, nee peti modo quoniam talarium debet peti, & constitui tutori ante allia mptam tutelam, vel saltem crempore assumptae tutelae. Item quia dictus syndicus,& Rectores nunquam petierunt, etsi lata. rium petiissent, dictus pupillus habebat consam guineos , & aisnes habiles ad dicta tutelam, qui sine mercede gessilient. Item quia dictus lynd, cus nunquam peti jt salarium saltem in formaide tobiit iam sum decem anni,& vltra, adeost mo-
do con stitui non potest, nec dari salarium. P toparte Rectorum dicitur, quod consanguinei novo luet ut subire tutelam. Et quod ideo syndicus salarium non petijt, quia illud habuit annuatima dictis Rectoribus, qui de iure potuerunt dictu salacium constituere, vel saltem hodie constitui debet per dictos arbitros, ex quo ipsi tutores
sunt, x tenentur rationem reddere.
LICET prima fronte, ut morem sequar, Celsi iuri lcon sulti in I quinquaginta. E.de probis. rdicendum Udetur, tutores ne dum ex postfactos nita tutela tempore Ieddendae administrati nis, verum a principio tempore assii mendae , de decretae tutelae salatium sibi constitui petere de iure non polle, immo si accepit pecunia,vel sal. rium ut esset tutor, pecunia repeti posset,condistione ob turpem causam: ut not.in Lin eos. ff.de tutet . cum gratis dicta tu telam assumere debeat: argv.fin .ss.de condi.Ob turp. u. & not. in Lj.S. in honorarijs.ls.de vatijs & extraor.cogni. de ibi dicitur expresie, 0, licet tutor sit in causis pro pupillo, tamen eis ius non redditur pro salario constituendo. t Item notatutini prima. β. mandatum .st mandati . ubi dicit Glo.quod officium tutoris debet esse gratuitum. Ad idem in l. . n. leprocuratorib. Attamen praedictis non refragantibus contratia sententia de iure verior videtur, videlicet itu viorem tam a principio S tempore assumeniis tu telet,& eius administrationis. quam post finitam tutelam, & eius administrationem. vi in casu de quo quaeritur, salarium petere posse. Nam certi iuris est, tutori per iudicem salarium constitui polle calus est, ct ibi hoc not. Bait. inta tutori. bus.I. principalibus.f.de adam tuto. α idem fir-semat Bart. in d.lun eos .fl. de tutet.& in Lin iemis sione. U.de procurat.& in Ij. effinai d. Ange. ita l. sumptus. C.de administr tui. ubi dat cautelam ad hoc, ut tu toti imputentur tempore reddendae administrationis omnes &snguli sumptur
349쪽
ficti pro pupilli necessitatjbus, q, a principio n.
ciat sibi per iudicem decerni salarium certum,&secudum illud faciat sumptus, de sic expresse in.nuit Ange.in d. l. simplus, quod etiam tempore reddendae administrationis,&' tutela: finitae poterit tutor petere per iudicem sibi sal f im constitui. Iliud etiam expresse firmat Glo.in d. S.primcipalibus. ubi dicit,quia iudex potest certum salarium tutori costituere pro remuneratione suit horis.arg. l. si remunerandi. in princ. ff.mand. Et ne dum tiudex potest salarium tutori consti uere, verum etia ipsi tutores pollunt alteri constituto per eos , vel testatorem d ipsam tutelam administrandam ex causa subsistente, salarium constituere, ut pote,quia ille co tutor aliis se exhibere non poterat,nec erat sitfficiens ad istud propter necesssitatem suarum iacultatum: quia oportet cum pro per a sua qu rere,ut est tex.in l. j. I. si pupillis .i .de tutet. & rationi.distrahen. se cundum D. Rayner. in . . principalibus. de ita debet intelligi Bat. lnd.l.meos. ubi dicit, quod 1 contutoribus potest ex causa salarium constitui contutori. item de sortius non reperitur Doctor, qui dicat, P tutori, qui administrauerit non de. beat decerni salarium, etiam propter inuentariunon consectum ; quia punitur aliis poenis legalibus. de quibus in l.fin.C.deat bit tute de in l. iii. si tutores qui repertorium non secerunt.isde suspect4M Isain proposito consuluerunt quidam Moderniore . '
ctis rectoribus petentibus nunc tibi talarium certum collitui per iudicem. qui tutelam alli imp*runtdiehi Nicolai quoqdam pupilli sui lubilita ti, ad hoc ut possint idonee prouidere syndico dictae fraternitatis pro utilitate pupilli, per eos d putato administrationi tutelae dicti pupilli, salarium constitui polle,cui etiam syndico, ut dictu est, ex causa supradicti rectores potuerunt sal
Non obstant argumenta in contrarium adducta: quoniam eis facilis datur respodsio. Ex ptimo I ad ea quae notantur in d. l. in eos . quia fateor quod tutor non debet dari per pecuniam, neque tutela assii mere debet peeunia, cum aliter nollet elle tutor, niti daretur sibi pecunia; quia
Iunc licet remaneat tutor, tamen pecunia acce
pta debet restitui. Ita firmat Gloil. in d.l.princi. palibus. & ita intelligitur quod notatur in dicta l. .F.de procuratorib.&ind. Lj. .mandatum. Κmanda. ubi dicitur, quod officium tutoris debetellis gratuitum.' Non obstat quod i notatur in d. . in honor rijs,quia fateor quod tutor non potest petere sa- latium sibi constitui sicut aduocatus, nec ius sibi redditur pro talario costituendo, ex eo qu5d adsuetitan causa pro pupillo et sed bene potest pete re sibi salarium pet iudicem constitui pro remuneratione sui laboris, ut noti in L L a tutoribus. 9.ptincipalibus . cum sim N
Concludo igitur ego Lucas de Preti uis docilliu indignus legum Doctor, quhd i pra conclusim est, senteritia alος ius cuiustibet tectius melius sentienus sempG salua. Deo gratias.
Doctori , i Super eodem puncto contrarium.
stra mutaris. O nume.3. , 4. eum seque n. UFead finem. a Iudex potes falarium tamstituere aduoca σproc
3 Iudex tutori benesitieini nescere debet, providendo sibi rem erationis causa de condecenti sis
Salarium qualiter detur illis qui secant operas Aas. 3 Iura etiam expoII tm constituunt stiri gerentio cium mercenarium.
6 Salarium quando constituatur gerenti ostium g
7 Tutores curatores dicuntur gei ere oscium P
8 Contutores contutori a principio possunt constituere salarium ex iusta causa,acias nou. 9 Intellectus adlatf. alias ad la.j pupillis. Ude tute. ratio. distrahen. t o i quillari debet in redditione rationis per tutorem a contutoribus, quod aliter non poterat tutela ad Lm iri, si tale salarum ipsi tutari administratum non furisci. . a I salarium perii dicem a principio assignatum tutori, qui alias ad iniitrare nolebat, non debetur, Osolutum repetitur, conditione ex causa, sed si alia de cause, puta, quia erat persona Mena,tunc tenet assignatio. i Intellectus ad I.tutoribuo.S.i principatibus f ad-
i 3 Iu ex non potest constituere salarium pro tutela .ram gena. i Osuum quando es gratuitum merces cum ipse non Fcompatitur. Facultas remunerandi, vel desilienin substantia pro
uidendi, an sit permissa iudici, uel ossiciali, σ
Intellectus ad Isi remunerandi. f. morari. n
7 Ingerens stad oscium gratuitum, uidet asserere, quod non intendit uti e salarium. I 8 Pupillariter substituti sterie futura fucce nis b
aut trahi non debet ulmis intentionem agentis. ao ludex qui dat tutorum, potes illi salarium conIlitu re, non et M succobr.
350쪽
CONSILIVM C xv. IN OCCURRENT Ieasu, videt Icet, t
an iudex possit et debeat Thomasio de Garisi asyndico staterestatis,& tutori Nieolai Ioanis , post finitam tutelam constituere salarium certum,et illud sibi si ignare pro labore et opera , quam adhibuit in gestione& administratione dictet tutelae substantialiter loquendo, 2 videtur prima stonte dicendum quod possit team iudex possit constituere salarium nedii auocato.& procuratori, ut l. . C. de sistra. aduo.&I.ossiciv. C. manda.sed etiam tutori,& actori, ut I a tutoribus. principalibus isde administ. tu eo. & quod not.per Gl. In l. i. . mandatum. Emanda .&per not. in I. j. snptine. ff. de procurato ira pet Banin l. in eos .ff. de tute.3 Et hoc suadet aequitas, i ut iudex tutori benefacienti bene siciat, prouidendo sibi remunerationis causa de condecenti salarior argum. l. na adlioc natura .&l. in his solis .is dec5di. inde.
Sed tament contraritim arbitror de iure di-eendum sole in easu isto, de ad hoc ut praetens dubium plenius declaretur habenda est insta-
seripta considerati .nidelicet quod quando tractatur de salario concedendo ei, qui locat op ras suas, de si e gerenti ossicum mercenarium, prout occurrit in procuratore & aduocato,tunc si de salario non vit sacta conuentio, extraordis natio remedio, t & sic per iudicis ossicium iura
subueniunt, ut condignum eis salarium prςbe tur, non autem oritur actio mandati directa uel contraria, ex quo ossicum non est gratis susceptum, ut dicit text. ind. l. i. si mandatum .is. manda. & notiin l. j.S. in honorariis. T de r. de
6 Aliquandotautem tractatur de salario concedemici gerenti officium sua natura gratuitum, sicut occurrit in amico, uel colucho, qui mouetur ad mone lanegocia amici uel contumat, pio ut occurrit in l. milite. C de procuratorita& in l. i. in princ isde procurato. tet sicut occurrit in tutore et euratore, qui dicuntur gerere ossicium gratuitum,ut d l. in lite ,& quod bi per Barto. s Et in hoc casti aut tractatur tan contutores pos sint uni ex contutoribus a principio constituere certum salariam,&dicedum est quod in casu necessitatis, quando ille aliter non poterat acciere onus viministrandae tutelae, est per millum oc casu, ut talarium sibi ecernatur a contutos ribus,t Scita loquit ut te in l. iii. alias in l. ij. si cupillis .isde tute.& rat.diltrah Sed ubriusta caui non subesset, non posset eidem constitui sal Iorium, uult tex. Ille a contratio sensu. t Debet e go in redditione rationis per contutores liqui. dari, quod aliter non poterat tutela ad mlnili rari. si tale salarium dicto tutori administratum nosuisset. Et ideo, dixit B1rto. in dicta l. in eos. T. de tute. quia salarium debet constitui tutori ex ii ita causa. it Λliquando' uero salarium non est constitutum tutori a contutoribus, nec a testatore. ted si tu quaeritur, nunquid i iudice possit consti tulis' Et inhoe concludendo, q, aut iudex uult sibi assignare salariu pro tutela gerenda, aut pro tute la iam gesta. Primis ea se, si nolebat aliter sumere tutelam, nisi ut salarium reciperet, & iudex ad hunc finem assignauit, itaquδd resultauit contractus in nominatus do tibi salarium ut geras , de tune salatium illud tanquim in tui pena causam promit sum non condicitur,de si sit solutum, repetitur conditione ob turpem causam. argum. l. fi .isde condi. ob tur ea u. Sed si salarium sit assignatum tu toti per iudicem alia de causi. videlicet, quia tutor erat persona mena, ct non poterat administrare bona pupilli. si non esset sibi de salatio prouisum a iudice, tunc iudex pol, de debet ad hoc ut bona pupilli diligenter gubernentur, de habeant sollicitum administratorem, sibi in decernere certii Se iustum salarium, t& li occasu loquitur tex .dc Bart. lnd. g. principalibus. ubi dicit de declarat, quod potest sibi salarium d re pro tutela gerenda, si iusta causa subsistat. Et ex hoc insertur quod si etiam non assignato salario in omnem euentum administrali et tutelam, dc gessisIet negotia pupilli, iudex nomialet, nee deberet sibi assignare salatium conlide. rato quM ut dictum est supra istiud ossi in m tutelae est ossicium gratuitu, pro quo non est memees, aut salarium exhibendum, nisi in casu necessitatis ut supra dictum est. 13 Int secundo autem casse, uidelicet, quado tractat ut de salario concedendo per iudicem occasione tutelae iam gestae , prout occurrit in casu isto, de tune absoluie arbitror istud per iudicem
I seti non posse. Et prima ratio est fundata i pertex. in dicta l.j. S. i.fl. manda. ubi Iurisconsultus ex prelse dicit, quod quando ossicium est gratu, tum merces cum ipso non compatitur Unde dicit ibi tex. formaliter haec uerba; Mandatum nisi gratuitum nullum est. Nam contrarium porris est ossicio merces, Sc Glos. exponit quod ossicio gratuito merces omni nn repugnat. Ergo in casu nostro cum tutela sit ossicium, salatium a iudice costis ui no poteth Quod fallit si iusta causa iudicem induxit, scilicet pro tutela gerenda, vi supra dictit eli. Sed hoc casu com tutela lit gesta, nulla causi potest mouere iudicem ad conlitiaiendum is de nouo salarium,f nec releuatui dicatur quod aliquando habet locum remuneratio ad hoc ut benefacienti benefaciamus, uti. si remunerandi. fi manda . Nam istud habet locum inter partes
ad muciem contrahentes, nec pertinet ad iudicere munerare, uel de aliena substantia prouidere, etiam si haberet albitrium a statuto concellum,
iuxta not per Barto. in l. ambitiosa. post princi. ff. de decre.ab ordi .facien. I 6 Item qui attext. ln dicta. l. si remunerandi.qui permittit remunerationem, habet respectum ad suturam gestionem, non ad praeteritam, ut proba.