Dissertatio medica inauguralis de dyspepsia ...

11쪽

INΤΕΩ Μorbos, qui nostris temporibus genus humanum plectunt : nullus fortasse, quam iste de quo in hae dissertatione agendum erit, sive frequentiam, Sive pertina- Ciam, qua remediorum effectibus obsistit, spectemus, locum magis in conspectu tenet. Morbum, majoribus nostris fere incognitum saltem admodum insolitum, nobis adeo

12쪽

di simpleX, quo avi et proavi uti solebant

eum luXu non minus pernicioso quam culto temporum recentiorum conferamus; si in mentem reVocemuS non po88e fieri, quin cibi moresque mutati morbos mutatos et di- VerSOS, eoqUe graViores quo longius illi avia Naturae sana et Simplice recesserint, em-ciant ; si lime nobiscum reputemUS, partim quidem, quod de hac re admiremur, manebit. Statu Societatis proVectiore, nΟVa desideria hominum novas quoque hominum OCCUPationes gignunt, et numero civium

aueto, noVi ordines a conatibus non tantum corporis quantum animi, pendenteS, oriuntur ; humanitate artibusque vitae cultioris progredientibus, ambitio nihil amplius vires

corporis roburque, gloriamque exinde aSSequendam, quasi Summum bonum spectabit. J Iens Viee sua superabit, quam habitus Sedentarii, et cogitationum agitationes, antea fere ignotae, inseparabilis comitantur. Ingenium noVa mentis miracula proferenS,

13쪽

necesse ut sibi auxiliis patientiam et prudentiam advocet; et Fama labore studioso diuturno, fortasse Valetudine, vel etiam vita ipsa pretio emenda est. Consuetudo quoque, dominatri X superba, diem pronoete, noctemque, Vicibus mutatis, pro die habendam curavit: Ususque hodiernus eas tempestatis mutationes, quaS mriorOS robusti et vegeti despiciebant, et nihili omnino ducebant, nobis pestes molestissimas, et quamque temperiei Vicissitudinem moriabi praenunciarii reddidit, Plurima opificia instituta, artesque quae Vitam sedentariam artificibus imponunt, habitusque male Sanus Spiritus distillatos nimia Copia RSSumendi, cibo pravo et vestitu parum idoneo adjectis, ordines societatis inferiores Cum superioribus, quod ad luXus esseetus noci-Vos attinet, fere sequarunt. Si quidem causas plurimas et diversas Dyspepsiae re-CenSORIDUS, ORS a moribus nuperius in rationem vivendi admissis, oriundas reperiemus, qualia Sunt ; Vita sedentaria, neque

14쪽

4DE DYSPEPSIA. satis sub dio versata; ratio horarum noctis et diei minus regulariter adhibita; usus liquorum meraciorum immodicus ; Opium, Thea, Co a, Nicotiana, Tabacum intempestive et copia haud idonea sumpta. Non, igitur, nobis Vehementer conquerendum QSt, neque Sortis nostrae admodum poeniteat, quoniam regula Numinis divini benigna est, unum, Scilicet morbum frequentius accidentem alio quovis malo rariore facto compensari; hujus observationis veritas facilius videbitur, si assectiones Inflammatorias, prout major proclivitas ad morbos generis alterius adfuerit, minus frequenter invadere recordemur. Hujus Seculi porro, prae ceteri8, QSt, jactare, malum e quondam maxime horrendis, unum, jam fere a Stirpe periisse ; neque id ad quod animadverto, ignotum erit, si tantummodo nomen Jen-neri subjiciam.

15쪽

DOCTOR CULLEN hunc morbum in classe Neurosium, et ordine Adynamiarum collocavit ; Verbisque talibus definitionem tra- l

Gastrodynia; pauciora saltem vel plura ho- lrum simul concurrentia, plerumque cum lal Vo adstricta, et sine alio vel ventriculi lipsius vel aliarum partium morbo.'

QUAMV18 profecto descriptio supra a Doc- Itore CULLEN citata, breVis, pariter atque elegans est; nihilominus, quoniam omnia Symplomata memorata raro simul aggredi- luntur; quoniam morbus ipse adeo tacite et insidiose progreditur, viamque ad alios lmorbos eXitiales sternit; et quoniam adeo l

16쪽

DE DYSPEPSIA. refert ut perquam maturime obsistatur; ejus decursus generalis historiam, brevem quidem, eXequi, me oportere opinor. Inter Initia, aeger temporibus certis morbi aggressionibus plectitur. Indicia, quae jam sese produnt, haec sunt; ConStipatio; AnoreXia,

Vel nonnunquam appetitus abnormis; lin-gila mane CruStata, Cum impetu sanguinis majore Vel minore, caput Versus directo. Dyspnaea quoVis nisu insigniter augetur; Somnus turbatur; somnia horrifica horas nocturnas, quae quieti debentur, infestant; incubus aegrum opprimit; et in nonnullis temperamento nerVoso praeditis, simul ac tenebras lectumque petiVerint, quotquot res interdiu attentionem Sibi precipue vindicarunt, tum qUoque eaedem menti rursus oblatae occupant, aegrique ei negotio, quasi re-Vera interesset, se totos dedunt; vel si ad rem quamvis aliam Cogitationes aVertere conetur, tanquam Vi quadam resiliendi illae ad cursum priorem reVertuntur. Saepe quoque quasi destructio perfectae SuperVenit, unde aeger ad mentem conditionis suae con-

17쪽

sciam saltu repentino cietur. De intervallo, Sive per horam totam, Vel per ejus partem SeXagesimam perStiterit, aeger de lite nihil novit. Varoxysmi istiusmodi, talibus symptomatis stipati, saepe per dies duo vel tres adesse perstant. CaUSi S, quae eos induxerant, sublatis, vel debilitatis, aut corporis exercitatione, Vel cathartico remedio fortasse illi tolluntur; et dum intervallum perdurat, aeger se bene omnino habet. Μorbus autem nihilominus, progredi minime desinit; indicia paulatim graViora, et intervalla bonae valetudinis breviora fiunt. QuaeVis eura solicita, vel cibi nonnulli prius innoxii jam turbationem compagi8 generalis inducere valent; lingua colorem suum albidum per diem totam usque retinet; animi indoles irritabilis esse incipit, ingeniumque dissicilius evadit; nunc primo

fortaSSe, aeger Suum morbum minime negligendum, et aliquid in se periculosi habere, putat. Remedia antea sumpta nihil am-

18쪽

satio temporibus adest; dolor immanis et interdum cordis ipsius palpitatio vehemens. Timores quidam nullis verbis definiondi

aegri animum adoriuntur: morbum suum

insanabilem putat, Spemque omnem Prorsus abjicit. Istae mentis aegritudines malum gravius reddunt. Talis conditio gradu vehementiae majore Vel minore per temporis Spatium pro rebus brevius Vel longius urget. Si morbus adhuc et longius progreditur, alia indicia praeterea Sese ΟStendunt. Tencritudo quaedam Sub preSSura, nonnunquam, Sed leVissime, proXime margini cartilaginum costarum falsarum lateris dexterioris, sentitur; pulsus durescit; et sitis cum febre aliqua, et sudores matutini instant. Non potest fieri, quin aliqua strueturae mutatio talem turbationis generalis

statum diu perstantem Subsequatur. Con-SenSUS eum qUOViS organo alio, primaria

assectioni supersedoro incipit. Vitia He-

19쪽

dio tollunt. DE CAUSA PROXIΜA. SI causas plurimas et di Versas, quae ueti O-nem digestivam adeo complicatam afficere po8Sunt, in rationem adhibeamus, omneSconjectura8, quae Dy8PepSiam ab una CRu- Sa Pendere proponunt, Suspicari licet, imo oportet. QuamVis eXperimenta Creberrima, ad rationem Concoctionis Veram in ConSPOC- tum proferendam instituta sunt, multum obscuri adhuc subest. Alii potentiam Succi Gastrici vindicant; alii nerVorum, et . agentiam ad litem dijudicandam asserunt. Ab experimentis a SPALLANZANI faetis, humorem qui alimenta haud parum assiciat, secerni constat; Doctor VII ILLIPS DerVOS quoque nonnihil ad hunc affectum condu-Cere monStraVit; motum ventriculi peristat-ticum eXistere in aprico est. Si igitur,

20쪽

iii: Plibet cx his actionibus singulis impediatur, functiones Concoctionis Solitas et regulares plus minu8Ve turbatum iri sequitur. Quare, cauSam quamlibet, Unam quasi Semper Culpandam comprendere licet. Quaevis harum per Se Vel cuncti simul Dyspepsiam inducere possunt. Laesio cerebri cum injuria ventriculi, et haec cum illa confundi queat; neque ratio graViSSima deest, cur credamus Dyspepsiam a issione quoque ulla tunicarum Ventriculi, etiam motum peristesticum turbante, oriri posse. Constipationem ibi loci quoque, haud secus ae in

intestinis inferioribus, posse eXistere Veri Simile est. Nulla in Medicina inquisitio magis Fathologi ipsius interesset, Vel generi humano magis proficeret, quam quae adcursum hujus morbi obscurum et latentem patefaciendum, in Stadio priore antequam turbatio haud parva accesserit, et Varia Symplomata, Varia8que Causas unde haec profluunt, eXplicanda Conferret. Donee hac fiat fuerit, curationem magna eX Parte empiricam e88e oportet; et quanquam, Ob