장음표시 사용
421쪽
connexo. Atque in tam multis octo Cohsularium orati num exemplis, & in hac inductione talia longa, lyllogi: mirarissimu usium videmus: lege totas & integras artes,multo rariorem, imo sortali is omnino nullum reperies:nec
nim quaestiones, quid est, quotuplex est, propter quid est quae iere solae sunt in artibus syllogisticae sunt audiciis
naturalibus contentae simi: & quae sit ni in ulli communi llogisticae, ut an est hoc, an iniic illud inest, tamen una
syllo sini parte posita, resiquae penitus in liguntur Maestimantur, ut vanum sit uibus partibus totum syllogi- sinum concludi. Analyticae methodi exempla longe clari ira sunt: summum problema deliberationis universae ponitur initio , de conjuratis sortiter esie statuendum: dividuntur adhuc dictae sententiς, eaeque comparatae dii putantur, haec ut clemens laudatur, illa defenditur a cru- . delitate : imo escinentior edicitur, ejusque exequendae summa facultas ostenditur, eoque senarus impellitur. a que ea deliberationis propositio , divisio, contentio, conclusio , arti liciosae me hodi cst: prudentiae vero suit interponere refutationem crudelitatis, ejusque cupiditatem ite detestari: ut ad eam severitatem charitate patriae,& malorum graviorum comparatione orator impelli videatur.
ejusque rei caussa primo, suininoque loco pericula Consulis ostenduntur: Caesar, qui tamen refellitur, egregie laudatur Aed patria aqua summos honores Consul acceperit) Considis pericula sibi vendicat: ut omnino boni
quicquid est in caussa, retineatur, a malo tamen recedatur. Quae collocatio, prudentiae&naturalis tantum judicii est artis nil habet. Quamobrem si tanti eventus causisam ioci δρτι requiras ex hac oratione, ridebis rhetoricae elocutionis tot ornamenta logica tot instrumenta tam congruenter apposita, ut istas caussas consideranti mir
bilis eventus videri non debeat cum ad id essiciendum tot& tantae facultates sint adhibitae. Quid si Consularem dignitatem, quid si divinam actionem cujus in scriptis libris mortuus spiritus jacet) animo concipias, viderit in eventu praeterea quod admirere 3 cur non potius intellectas linguae ac mentis latas virtutes admirere λ Aristotelicaque principia secutus, in aliis exemplis non solum ora
422쪽
torum, sed poetarum , PhiloAphorum,Jareconsultorum, Omniumque hominum rhetoricam artem & logicam, an vere tradantur in scholis,experiare expertasque mediterer atque artium tantarum catalis omni genere exercitati nita aemulandis,earum tandem verum solidumque fructum cor sequare
423쪽
P. RAMI ET GuILIEL MI RODIN-gi commentariis ill
424쪽
pr o M.Marcello. HAEc oratio costat partim laudatione partim cohortatione. Laudationis syllogisnus hic eli, & totius orationis princeps: Cs inentia est laudabilis: sarrefruto Marce o clemen uiri. Lauda ιδει Citur.
Aia sntione hortatur Caesarem ad gloriam compar dam, quam nondum solidam adeptus crat sed ad principe illum syllogismum exornadum & confirmandum adduntur Sc adii prosyllogismi. Exorditur igitur Orator ab adjuncto personae suae prae teri to nempe silentio, & praesenti dictione, &sie ad lauditionis assumtionem ingreditur. Exordii syllogismus hic est.
Sed prius e Ergoposter μ . Post exordium transit ad Marcelli felicitatem, eamque ex ad uncta omnium laetitia sic concludit:
2. Cujus alute titantur omnes, oriunarus es: Maree Asalute laesantur omnes: Fortunarus 1 ture
Coplexio praecedit, propositio sequitur, argumento p ris illustrata, cujus notae sunt, Non m nor quam. 3. Deinde taesaris laudes & clementiam amplificat ex caussa solitaria & adjuvante: ejusque res gestas tanquam minores sic cum clementia comparat: Ex ea re, fier, maiorem Ludem acrioriam adipis rau ctis insolus author es,quam crim habes se-
sed clementia tu lus author es: Haec
425쪽
Hae/ratur majorem σιόν partigoraa, quam lactoria, cujus habui socios. . Ad uncta restitutionis repetit, quod restituto Ma cello tota Marcellorum familia, & senatus dignitas restituatur: & laudem Caesaris immortalem fore sic ratioci
fur pHis authores consere vaccisara gitur pax placuit. Hinc sequitur pars orationis altera, de querela Caesaris
v. Peroratio tandem orationis est, in qua superior exordii syllogismus repetitur, & argumento ma orum iblustratur: Si in sobritudine caussam Marce i egi, quanto magis filicitudine oberatus idem isti ossicium pra
ritare debeo . Sed antecedens e consequens Uitur.
426쪽
M. T. CICERONI sΡRO M. MARCELLO Oratio
P Iii Tun Ni silentis, P. C. quo eram, his temporibκfusius, non timore a-i liquo si partim dolore partim v brecundia sinem hoHernus dici a - . tulit:. Idemqtae initium quae velum, quaeque sentirem, meo prisfino more dicendi. Tantam enim mansiretudinem, tam inusitatam, inaudit.Πnque clementiam,tantum insummapotestate rerum omnium modum, tam denique incredibi- Iemsapientiam,ac pene divinam,tacitus nullo modo praeterirepo sum. in . enim ita arcesio vobis, F. C. Re DuepubLreddito,nonsiliam illivssed meam etiam vocem, ta aut horitatem, ta vobis, ta
Teipublisa consservatam ac restitutam puto. Θ L. anocbar, libam enim, P. C. ac vehemcnter 'angebar, cum virum tale: viderem virum talem, qui in eadem causa , inq; qua elo, fuisset, non in eadem esse fortuna: nec mihi per si adere poteram, nec fas e seducebam, et e
L nostro μι me in ' Ero veteri curriculo, isio aemulo a que imitatore Iifudiorum ac laborum meorum,
quasiquodam socio a me, ta comite di Fracto. E go 2 mihi mea prini a vita coiissetudinem, cf.6ae 2 interclusam aperui ti,ta his omnibus ad bone de omni RepubLlerandum qua gnum ab od si sti linti. intellectum est enim miruyuidem
in multis, ta maxime in me ipse sed paulo ante omnibus, cum e M. Marcellum senatu opuloque Romano i
427쪽
IN ORAT. PRO M. MARCELLO. 3K Romans cs Reipubl. concessi , commemoratis praesertim osti ensionibus, te authoritatem hujus om is, dignitatem I 'lubc tuta vel loloribus, Is picismbin antefore.
Diu Tu RNi J Exorditur orator ab adiuncto personarsiae. praeterito nempe silentio, & praesenti dictione: & tria haec verba hodie desii te re prima periodo exornat pluribus verbis, item loco leu argumeto dialectico a diversis illustrat culus nota sint,nou . AttulitJ Metaphora est: a ferre enim proprie d: citur de re animata. Vide Rhet ricam Tala f. Sed quia tropi frequentes sunt, deinceps tibi litera a Metonymiam denotabit, b Ironiam , c Metaphoram. d Synecdochen. Sentirem judicarem.c.Sentire enim verbum generale est, & proprie de sensibus dicitur. Tantam enim j Assumtionis sententia quaeda hic est principis syllogi lini, variis adjunctis exornata a persona Marincelli. Est item & Polyptoton in tantam, ararum. Inaud
rami Participium hoc aliam habet significationem, quam verbum inaudire. Hoc enim aflirmat illud negat. Inre insιle sientiami Incredibiliter sapiente. Metonymia hic est adjunctoru pro siubjecto. Per misuetudinem enim, er clementiam, per summu modum,&sap entiam, interugit Caetarem man suetum, clementem, cotinentem& sapientem. Pene inal Brevis bic similitudo intelligitur.
ratust Praesentis teporis vox est,no praeteriti.Usus igitur linguae Latinae spectandus est.& inania ociosoru Cramati- corii praecepta negligenda. M. enim Marce οJ Adjuncta primi a stiperioris assumtionis 'Tullius una cum Marcello rostituatur: luod argumeto majoris illustratur: non solum Marcellus restituitur, verum etiam mea vox&authoritas. Sed has notas semel indicasse satis suerit lectori: usu enim autorii celebres atq: Dequetes sunt, &oratorib. in deliciis, qMemadmodum cum tum δε aliae. Vocem id est facultatem dicendi. l. luia generalius ponitur pro speciali. Dουί./-J Illustratio ad uncti primi ex distentaneis vel diversis: O clanquam Marcellus in eadem causa mecum fuit no in men est in eade fortuna: item a contradicentibus Restitutos quid ' eram, sed non restitutus nulli videbar, quoniam
428쪽
Marcellus abes let. Inderemi intelligerem. c. I rumJPro Marcellum. d. In eadem causaJ A partibus Pon p i. FortunaJ statu. Metonymia causiae essicientis Dest ortunae ut Poetae finxerunt) pro ei secto. Duce amiexistimabam. . CurriculoJ c. in antiquo senatu & curia. Curriculum enim crat locus ubi currendo certabant. Id Iazius , Sunt quos curriculo pulverem Oh icum cc
'si u L AEmuloJ c. Proprie amatores aemulantur suos in amore socios. Imitatorei c. Verbum pictorum est. Studiorum ae taborumJ a cauliae pro effectuud est, eloquetiae meae: sic enim loquitur,ut suas laudes extenuet. Sociol sine tropo locium appellat, quem antea aemulum appellavit. Comuel c.Nam comes proprie viae est. E
IO J Complexio primi ad uncti. Interclusam u DJ Allegoria metaphorae a rebus clausis. Quasii Hgnum tanquam militiae. c. Aperuisse uvii Epi- strophe: attende item numerum oratorium, in Verut is, fusi. Os , υυυ , -υ ,variatum, & sic deinceps in aliis clausulis sententiarum. Inrine lum J Confirmatur judicium Caesaris de senatu, quia suas offensiones senatui condon verat. Paulo ante omnibusJ Siccisse legendum monet P. Victorius lib.Var.lectionum cap. ig. Iinc enim est ordo: intellectum est nutu quidem sed paulo antθ omnibus.Alii legunt /πommbm. Conce imJ dedisti. c. est enim l
calii pacalis motus: sic pro Ligario: Ut concellisti illum Senatui, sic hunc da populo. OsensionibusJ c. Ostendunt prinprie qui incurrunt. Or uJ a. quarti modi adjuncti prosubj.Ienatus. Locirιίm,seel sp.J a. pro dolens & suspiscanti tibi. in e quidemsi uctum omnis anteactae vitae hiabe no dete maximum cepit, cumsummo consensu S natus 'tumpraehreamiurio tutaravissimo G m. ximo : ex quo profecto intelligis, quanta in dato b ne Piosis laus, cum in accepto tantasit gloria. Esἱ vero illa fortunatus, cujus ex alute non minor pr- ne ad omnes,quam adisium ventura sit aliuapo venerit. quo ei Tuidem merrto atPe optimo Iure
429쪽
IN ORAT. PRO M. MARCELLO. 3ω contigit. suis enim est illo aut nobilitate, aut probitate, aut optimarum artium studio,aut innocentia,aut usio genere laudis praestantior
ILL E qui DE MIententia complexionis est ad sequetem propositionein. Iructu c. fructus enim proprie dicitur de arboribus. . teiae J a. Hodierno is pleonasmus pro hodie. Cum summoJ Illustrat argumento minorum, cujus notet sint cum tum. Consensit a. quarti modi. mol accuratillimo: pondera proprie dicuntur gravia. Dato beneficioJ illustratio ex xe-
latis dati & accepti. Est vero J Propositio prosellogisni
adjuncta Marcelli felicitate. Fortunam J Fortunam poetae finxerunt: cujus inane nomen est in Clitistianitate. uodo qu laetitia. enim I Assumtionis sententia adjunctis Marcelli laudibus illustrata. Studio Nomen hoc a Cicerone generaliter usurpatum est hinc studium honoris, pecuniae. Tempore autem Quintiliani factuin est scitolasticum. Genere In Logica hoc generale est hic , speciale. Non dicimusdecie tau . Protantiori c. P-- ,
priε praestare est ante aliquem stare. Sine tropo dixtile quis est nobilior.
Nullius e F tantum sumen ingenii, nulla di- quid. nulli
cendi, auscribendi tanta vis, tantag, copia,quae nodisam exornare, sita enarrare, c. caesar, ro tua gestas possi tame hoc a mo, ta hocpace dicam tua; nultam in his esse laudem ampliorem, qu m Omquam hodierno die consecutus es. Sofra saepe ante oculos ponere, idoti libenter crebris usurpar sermon tu; omnci nostrorum Imperatorum , omUsse ierarum gentium ,potenti morum I populo Vm, omnes clarissimorum regum r&gestas cum tuis nec contentionum magnitudine, nec numero praeliorum, nec varietate regionum, nec celeritate con-
430쪽
3 o P. RAMI PRIE LECTsciendi, nec di militudine bellorumposse confirm Nec vero disjunctissimas terra, citius cu7 quam passibii potuisse pera rari, quam tuis non lalustratae dicam cursibus,sed victoriis illus Irataesunt. Qua quidem ego nisi ita magna esse fatear, ut ea vix jussuam mens aut cogitatio capere possit, semens sim. Sed tamen sunt aba majora. Hambestici lauta silent quidam extenuare verbis, Heumulti, dei here δε ibus, communicare' cum mi ' Etibim, ne propriae sint Imperatorum. Et certe in
armis militum et trires, locorum opportunitas, a
xilia seriorum clatser,commeatus mulInmjuvantita taximam vero partem quas ro jure Fortunas ι vindicat: cs, quicquidprostare gestum e Lia pene omne ducit si um. e si vero h jus gloriae, C. 6sar , quam es paulo ante adeptus, scium ha-bas nemiuem. toltim hcc quantumcunque eLE. quod certe maximum DF, totum inquam F ti xm nihilsibi ex is D laude centurio,vibi praefectu nihilcohors, nihil turma decerpit . quin etiam Urijs rerum humanarsi domina, Fortuna, in isZius
scietatem gloriae se non esseri , tibi cedit, tuam esse
totam ta propria atetur. nunquam enim Iem ritas cum sapientia commiscetur, nec adconsilium casius admittitur. DomuiEι gentes immanitate Larbaris, multitudine innumerabiles a cis injnsto, omni copiarum genere abundantes: sed tamen ea vicist quae 2 naturam conditionem,ut L tanta vis vincipessent,habebant nutu est enim tanta vi tmquae no sese tacopia, quaeferro, aut viribu debilitarii stangis ιμαν nonpost. Verum animum vincere, iracuniam cohibere, victoriam temperare, versario no-