Libellus singularis de arte conficiendi aquam vitae simplicem et compositam. Et de ejusdem admirabili virtute ad conservandam sanitatem, et ad diversas humani corporis aegritudines curandas / [Michele Savonarola]

101쪽

CAPUT XLII

audacia.Hi enim eius moderationem diligenti cura studeant. De his autem,quorum stomachi calor debilis est impresentiarum nihil,cu de eis scriptu sit supra

Em ut solatiosum aliud huic nostro optiis

sculo adiiciam,quo aures tua Dominatronis demulaeam,quod summe cupio,duhium impresentiartim excutiendum postremis, sic in medium ducam. Quod non inutile facio, noni a propositis reis motum, sed quae paulo ante dicta sunt, amplexabitur. Scriptum etiam est, uinum sua plurima cum quantitate rem plurimum nocitura esse. Non paucos audiuimiis, uidimusq; hibulos ante alterius rei assiimptionem in crepusculo,uin plurimam quantitate assiimere,quibus uita re sanitas in longuproducebatur, ct eorum nonnullos

do ad octuagesimu peruenisse annum, quo nec tremor, neo paralysis moleaestauit. Et cum ardens aqua uino suis in Proprietatibus Oparetur, ex uinossi fit,

102쪽

DUODECIMUM

cur eius plurim quantitatis usus est nopoterit,quod a nobis accusatusini Cm te, ut arbitror, Zimignanus tuus,de quo supra etiam in die no raro ad usi untias virj.gaudiose deglutit,cuius ex assumptione tali se quadraginta annis sanum uis xiise omnibus cum iuramento pr dicata caute uini ad aqua ardente differentia coprehcdat,accipiedu aqua ipso uino calidiore,sicciore,subtiliore,euaporahiliore. uelocius impressiuaesie,cu in distillat1one, Npraecipue multiplicata queas uini partes ac terreas deserat. Quapros Pter non ita constantis aut fortis est pressionis . Aqua enim est cum in ore est statim actuatur ec in membra penetrat propinqua,c parte aqUea careat,qUa Uelut uinum infrigidare possit . Umum autem in stomacho actuatur,ct non in ore, nisi tepore certo reteto,nec sic ad memuhra penetrat,aut inferi ora aut superiora

Aquae 5 huius resolutio cita est , cuius impressio paruo durat tepore, uini operationi

103쪽

CAPUT XLIII

rationi comparata cum ipsius sit spiriuris Nam uelut ex sanguine spiritus gigniatur, ut dux scribit medicorii, ita ex uino aqua ardens Sanguis autem suo spiritu constantior est. Vositat itam ut spiritus aqua ardensi assumpta statim partes oris,gutturis,cordis,cerebri ac stomachi percutit. Et fortasse ad eparsi simplex non peruenit,sum praecipue partiae fit rit quantitatis,quinimmo exhalat 5 euanescit prius,quod minime in uino cotingit, cum densioris sit substantiae . 5 ad epar penetrans. Quamobrem stomacho, cordi ac cerebro salubrior est adscribenis da. Vinu quide ct si in his operetur membris,in inferiora magis penetrat Ob qua

rem in oppilationes ceterosi inferiorit membrorum morbos magis posse uidet. Reliquit est tit differre sciamus re ut meis dicinam,ckipsam alit potum, aut cibum assumi debere. Quo fit, ut exhibedarum

rerum uarietas quantitate,tempore taes

te, confectione, similium Ucontingat,

104쪽

DUODECIMUM

quae omnia, ut actum, in ardentis aquae exhibitione con*deranda sunt.QUamis obrem cum prolongatio uitae quaeritur,

mitior suis i qualitatibus exhibeatur. Si quidem gritudinis remotio precipueq; frigidae fit, ardentior tribuatur. Vinum quidem in plurima quantitate sumptum

fecum multas conducendo materias, ca,

put etiam sua multa quantitate replet. Hostp tot tantoscp uapores,tantamin materiam calor cerebri sic suffocatus miniis me resoluere re nullare potes . Quamuobrem in humiditatem subtilem conuersi, Minneruorum origines penetrantes causa sunt sic tremoris ac paralysis fassi iutia. Quod si tantae quantitatis aquae aidetis usus esset non haesitandum,quin ad

hos perducat errores, cum uaporatiuasit,magis lienetrativa inqua enim aris dens,ut medicina, Ut num Uero, ut potus e nutrimentum pronuntietur . Qua ex

re in exhibenda quantitate qua plurimuste differre dicatur. Si etenim ardentis aquaeut

105쪽

CAPUT XLIIII

aquae ut uini arua quatitatis usus foret, incorpore magna, quinimmo maximac subitam imprimeret caliditate, tua necessitate in corde etientandi tantam subito 'duceret ut si catione,ac uis perisculis pareret, eoq; praecipue,ciu spiritualibus euacuatione maxima Sc occupante gigneret, accideret tit his, partio in loco claridunt acte cxii tete inusi calido, citi refrigeratio stibito sticcedere o pol,la aut suffocati perirent. Febrcs cphim cras ac putridas deinde adgeneraret, pastis inflammationes, δ tanta ac fortastis ita subita multorui sum orti ad capti euaporatio foret, ut inde apoplexia cosequi posset. Detestandiu ti ideo sic uini potentis in tiantitate usum ante praecipias cibi assiimptione. Quare Priceps ampliMus sapiens sibi puidere debet, ne ieiuniis

Hinu bibat, quonia magnu facit cerebro nocumetu dic neruis,ad spasmu perdiicit c ad mentiam. Qitibus omnibus subie

ci i sunt, qui usu plurimo ardentis aquae

106쪽

DVODECIMUM

delaetantur . Nam si uinii uetus, potens, odoriferuuia medicins sic assumeret,no arbitror ea debere sequi nocumenta,qua

obre quantitatis cosyderatio plurimis attendenda est. Unde si in quantitate paustulit maiori uinti tale assumeret, censeo ut de aqua ardenti iuuare Verii post primi cibi assumpti digestione completa, ut ante cens assumptione, sic uinum bibere etiam notabili in quantitate nullo praecedente cibo desationis gratia partiu ros saris,quae ex prandio remanserunt, suam prossitie penetraremo potentiu, laudans dum erit, ct hoc est quod carmine canit A potu incipe cenam . Quid aute de potu tali ante prandiu fas cto dicendum sit cos derct Speculator. Et quod maius est tempus inter cena ocprandium cadens, cpinter prandium cenam, illaret Ongitiadine teporis corrigi por,quod in breui fieri non ualet. Et fortasse si quando fieretrio noceret , etiaria differt inter ipsum, et potus est medicina

lis ec

107쪽

CAPUT XLV

lis renutrimetalis. Vinii quom cti aera fragi dum sit c humidum, noni ut aqua celeriter acques, nyhaec faciet noctInacta. Vinu praeterea magna inquatitate sUmσPitIm,ctim calor stomachi debilis esset,et totius, sic sua in frigiditate subito facta,

mortemula extinctionis leuiter inducer

re posset Hoco in loco quod in bibulo

Patauo contingebat, commemorabo. Nam cum Fuluiensis noster ad scholas Pergeret,per med nil tabernat tras iret,aud sto clamore,interrogauit, ut tuid essset responderunt, hic mortuus est senex qui dat Nam cum magna foret sit molen status,duos cyathos Patauos nullo inter Teniente teporis medio potattit, ilico msic mortuus est Clitus causam in scholis declarans ait: Id extinctio cal oris paurci a frigiditate mi illi uini, quod actuari non potuit, accedisse. Sic cumulta aqtiar ardentisqtiantitas uia resollitionis operrari posset. Quid aute de Bibulis dice mus,magis qtude alioN sententis stabo

108쪽

DUODECIMUM

Versi ut hic locus sit uacuus a nobis nodiscedat,quid arbitror pace alioue dica. Novi meo tepore Bibulos, qui plurimo Uino utentes inebriati sunt, ita ut nullanasiret dies,qua aut simie aut ut leones, aut ut porci no facti sint,ct hos ccrte cognoui in facie caceticos et breuis uite fuisse. Nolite alios bus cerebra fortia fuerunt, ita ut a uapore uini no faciliter, a si sint, tui et si uino exterminati fuerint, non ultra c salamones effecti fuerunt,&non perispe terminos exiverunt hos in facie tibicudos esse,ac gemmam in fronte tabula tenere,quibus uita sic prolongata fuit ex potenti nutrimeto Uini, cum sit Omniu nutribilissimu,ut ad tam Hi sunt qui plurimo potu Sc pauco cibo gaudet, quibus,tat arbitror,ctia uita longior fuisset,si debit, egimine usi essent. Nam tales coplexione aut copositione fortes,robusticiti ac phirimu calidi a natura creati

fuci at, , longitudine pollicita erat. Et cum ex his quosdam dulcibus uerbis

admones d

109쪽

CAPUT XLVI

admonere enixus essem pericula danain anteponere,insus facile sic casuri erant. Respondebant probato uerbo plus creddendum esse, tritum etenim est, ut uulgari in nostro cosonatius dicam. Chi liuoleuiuere sam bella dadomam.Hoc est,ut ceteris tinguis satisfacia Mane potet qui cuni cupit se uiuere sane . Et experietiacost inabant quadam cum Rhetorica ratione probantes Auibus aute aqua,ut hominibus uinum potus est. Sed quae main ne ante alterius cibi assumptione aves bibunt a teris uiis sunt longioris,ut in anseribus sic esse cernimus, cut anser ducentorum annorum comperta fit Ita in hominibus sic est dicendum. Et cum eis sic litigare, uerbam si maniter effundere,

dillioluendum trado.

Itam, Illustrissime Princeps obsecro, Scaequum est oro, aquam hanc uenerariati colere uelis Ad eam in sumendam te disponere cum activorum actus non niae

110쪽

DUODECIMUM CAPUT

G in bene disjosito subiecto recipiatur. Quod cum seceris,non haesito sic uitam tuam prolongari debere, eo praecipue cueius moderatus usus fuerit in quantita te tepored huiusmodi, de quibus actu. Haec mea sententia est, haec firma opi nio,haec fides, quibus cum alioru authoritate maiore adhibebis fidem,quos consulo,consulas.Et cum in omnibus ratio ne quaerere inuestigarem solitus sis, neq; dicta mea absq; ratione scripta sint, spes rotio paruam te his fidem adhibere. Va te unicaspes mea, cuius uitam omnipotens Iesus, ut opto sua misericordia in aeuum producere digis

netur.

Haganoae, per Valesit. G. Anno M. D. XXXII. Mense Septemb.