장음표시 사용
161쪽
rbat Nob. Seotum ,& quidem juvenem Tertiana duplex , jamque xxij dien, comitante usque & usque diarrhaea biliosa: Utrique malo obviam ibat Meus venae sectione decies repetita, Ptisana,eonsectione diahyacinthi, aliis: Qui spondentibus expectationi,aeger allatum Londino spiritumTartari, nestio qui1dente, per intervalla ad guttas plures hauriebat, unde viribus quidem sibi,detestagnans. a. Pars Hepatis gibba, lanae simillima, 1ed coloris obsolet lentis: Sima,quae fellex Vesicae propior, coerulea plane: neque lambebat desEm invisus ille eolor, sed in ipsam iecoris substantiam alte penetraverat: Uilictat bilem initio morbi hujus fuisse valde aeruginosam, adeoque vicina ore tinxiffer qua per continuam di arrhozam tandem defCiente, non ideo atrefieula fellis, sed alia sane bile, & quidem siubflava, eaque dilutissima jang. s. Vir aetate florente, epulans liberaliter,quotidianae vomitioni biliosae jamdudum fitat obnoxius,hac repente suppressassentriculi vehemens dolor prehendit, cum nausea & tu inani: Huic mox Coepit corpus citra febrem ullam Vehementi rigore, tanquam invadente equisita Tertiana, ex intervallis quotidie supra Vicies concuti: Exactis diebus citcitet xv. rtrescente jam bile, Tertiana febre corripitur,qua multis post diebus soluta, resolutio inseqturomnium corporis partium quae sent sub capite, nec mult5 post interituς Corpore dissecto, tam mestorum affectuum causiam deprehendimus bilem sincern
162쪽
g. g. Anno 118o. obiit Serenisi. Princeps, Magnus Dux Etruriali inexpectato casu, ε, febri Tertiana, quam Medici ipsi simplicem ruebantur; Quae gausa erat ut varia deinde ues gi & eruditorum judicia hinc inde audirentur, praesertim cum primo pharmaco assumpsi sti
tim melius habere ineipiens, ex voto, quod se rat, Id. supplicium meritos e carcere libo rare jusserit: Erant quietorum qui repentinam mortem adscriberent, quo Cibo ipsum sta xime delectatum certum est, cum sanus viveret; Alii medicamenta non recte exhibita in ca abant, quae sane omnia nive &glacie refrigerata gelidissime assumpserat: In eadavere ejus Iecur durum & exsangue repertum, ut cui Jxxj. sanguinis paucis interpo sitis diebus extractae erant, subsequente siti intolerabili; ventriculi interiorem risicam mancor quidam seniosus arroserat, reliquis viscellibus bene constitutis & integris omnino. I. a
ricus Rumlerus obsiem. 9 Sm iram ) Etsi Tertiana intermitens omnium ram humorum cum tenuibus et S. ex aliquo accitas
putridarum securissima habeatur,observatum ta- te superveniente: Adde his malignam humor imen nonnunquam periculi expertem non esse, vi qualitatem,&Errata commissa,Velut aphor i festi.
g. 7. Bilem elusque acrimoniam inculandam, ex anatome famuli Helvetici, duplici Te tiani & simplici, Patavii defuncti videor mihi divinare: Vesica enim fellea, quia ubique οὐ structa observabatur, imprimis obstructis meatibus, qui per bstantiam jecoris dispersi blatem ad vesicam deducunt, bilem calidum succum iri corpore restitantem, & febris & rigoris causam suisse vero fit simile: videatur lib. I. de Semitertiana cap. IJ.qui venas portae pro fomite hic agnoscit. N. Bartholinus cent. Φ. E . T. Febres Tertianae naturam referentes a Sero state biliosa in carnibus putrente oriae. ANno aso. mense Augusto in Nob. urbe Lucensi, ipsiusque agro, morbi grassantes Imter Epidemios sunt reponendi, non ratione essentiae, cum plures afficiant sub diversa Iorma, synochi scit. hemitriraei, ardentis, tertianae, ephemetae: sed ratione causae, utpote quia causia communi ortum duxerunt, aerescit. Valde humido & in activis inaequali, modo cal, do,modo frigido: Et quia hie affectus magis viguit in planitie quam in montibus, ubi magis ventilatur aer, hinc factum est quod in montibus degentes non aegrotaverunt, aegritudinesque variae extiterunt pro diversa patientum temperamra & varia victus ratione: si eutonim excedens aeris humiditas corpora assiciens, ea disposuit ad putredinem, cum hum, ditas sit putredinis subjectum, putredoque haec sese insinuarit in humores in corporibus praedominantes, eosque vel sanguineos , hinc synochi putridae: vel bilioses, hinc ardentes εο tritaeophies: vel cum pituitosis putrescens, hinc hemitritaeit Nee soIum variae fuerunt tabies pro diversitate humorum, sed etiam pro diversitate loci In quo putrescunt: Hanc ob causam bile praedominante, modo fiuit ardens , dum putruit in venis i modo Tertianae naturam reserens, dum ruit in pote determinata; Vel in carnibus ipsis, circa quasserositis bilissi
163쪽
exi i fuere, Cor se Palmones sanguine
aggravaria reperta sunt. IN Tertianae Febris principio morbifica gausa cor petens , circa Cor &Pulmones, quam do Immoratur, anhelosos iusipiriosos ignavos facit, quia principium aggravatur vitale, Et anguis in Palmones impingitur, incrassatur, non transit; Hoc ego ex disiectione illorum
qui in principio accessionis mortui sunt, expertus loquor. Hameus de motu cordis c. 16.
Principium vitais aggravat in Ideoque Pulsus κin cap. 9.L3 de crisibus d et multis de causis co inriuente fiigoris paroxysmo admodum rarus tingere, ut in principiis acceinonum 1u centur est&Iepressas, qui plane arguit calorem &s ruus aegri,strangulentur, aegre spirent, imo &moriantur vitales in sanguine a materia quadam cruda &non aliquando. Et Hippoc de iis scripsit, In principiis ficile eo austili velut obrui ,nonsecus ac ignis in febrium,sive delirium accesserit, sive alicujus mem foro accensus, ac dein lignis viridibus obtectus leo bri sideratio, periturum hominem sciendum est , si te admodum gliscit & parum deflagrat 'qui postea non optimum aliquod signum apparuerit: Id fit dissutia humore crudo in flammam apertam & valde propter aliquam sepa-οῦ intensamerumpit, sic etiam sanguis materia cruda,e est aliqiquein Dore est aliquatenus si1bacta aut dispersa,
plurimum accenditur, &quod in cruore residuum est, cum ipsius particulis fermentescens exuritur,&calorem cum siti intensissitnum inducit: quare san- Dis impetuose effervescens pulsu vehementi & velocissimo urgetur Secus in corde nimium congestus sinoeationis periculu 1Mulcererim illis lib.d Febr. c.3. in principis accessionis momi sunt 3 Gai lentia quaedet
per venas, sed per arteri' aut neses quosdam maeandros irresens, in 'symptomata procreat ac progignit,
Imisp ut moveatur materia, tam suo ac sponte, utpote animata & excitata suo
i- nullus enim humor sine aut fi , impellitur,tum naturae vi pellente aliquam vis atque impetus iste &M. Bisoniis con ib.2is.I. p.6. Eich
Febris Duplex Tertiana, Epit lica dicta, a Symplomate Epitiplico insingulis
parari mis periodice recurrente.
Foris Epilepticae meminit G. Tribunalis med p ms. novae & a nullo Medicorum
observataer Puellam, ait, vidi decem annorum motibus convulsivis irriratam , eum moderata febre, sed alysmo implacido, ut nullibi quiesceret, & maxime Cardiaca ventriculi lis cessitat mox intra breve spatium accidens Epilepticum vidimus incepisse, contortis oculis remembris corporis universi convulsis, cerebri potentiis oblaesis, & omnino abolita pene se satione, a quo valde delassata quievit , sed non a dolore ventriculi: mox illi vomitorium i peravimus , ex borraginis a qua tepida, selo admixto saecharo, illud enim sese nostro iudicio primo obtulit, n bilis aeruginosa,aut aliter deterrima os ventriculi pungeret,ut cerebrum, nervorum consensu coassiceret, & ilepsiam per consensum ventriculi concitaret, Plaerudam egit noctem, neque de dolore ullo querebatur,praeter morsum Ventriculi, urina ad flavam deelinabat, crassa, moderate confusa sit licet de febre putrida satis moderata essent indicia, non ob hoc tantum, sed ob mcidentis immanitatem, quod maximam intulit vim o
turae, sanguinem mitti jussimus die sequenti, sed ex talo, non tantum quod valentior esset revulsio, d quia in hypochondriss pravorum succorum sentinam & fluxionis originem eo jecimus quod attendere certe est maximi momenti, nam hoa solo auxilio phrenitides , t thargos M alia symptomata praecaventur, quae ex impio Consensu oriuntur, vaporibus illi sinsuperatis & cum aqua cerasorum & s retonerae, parum aquae titiae admiscere, tum offer re ipsi cibum jussimus, horis aliquot ante accessionem: attamen paueis exactis horis, irruit haudulenter accessio, dolores ventriculi incipiunt clamosi, Epileptica accidentia revertu tur , ut puella a Demone obsessa videretur, prae doloris saevitia nullibi quiescebat, & fic d inceps hora io. sequentium dierum inceperunt reliquae omnes accessiones , intermittenti Tertiana periodo , ut merito illam dixeris duplicem Tertianam, Cum vomitu pituitae & bilis iaprincipio , exurenti ardore, lingim siccitate, oris amatitudine.
Hanc in principio febrem diximus Epilepticam: Aliud enim est febris eum Epilepsiai hc Epilepti ea Febtis, talis ab accidenti dictat In hoc quippe differentiae ratio eonstitubtur, quod dum accidens cum febre complicatur, ab alio quam a febris principio, aut a fo- diverso oriatur, licet illius occisone concitatur: haesi est certe Febris cum Epilepsia,nx quando ab apparatu epileptico, seu a cibo, Ventri Eulo corrupto, febris occasione Eom-m Vetur , seu ab affectione cerebriprimigenia, seu vaporibus redditis acrioribus, veluti in Variolis: sed hoc in eo differt a sebre e leptica, quod nec determinato tempare Concitetur , nes aliquem ordinem determinatum servet, sed prout sors tulerit, ille commovetur paratus: At vero in sebre siepcim, quia certum ordinem servat, determinato de te Bontii Anam a Tom. ΙΙΙ.
164쪽
pore M loco, eandem febris causem, ejusdemque mineram M putredinis secum e ideo asea aeeidem peculiare & gentilicium hujus febris videtur, ut merito haec febris dicatur Epheses
ea,&non ut soporaethargus&phrenitis,ex Egidost calido humoris apparam et hoc ensui prestitate habet in hoc casu aecidens epit epescum, nam piner Cauam fixam , secum delati minatum habeωn loco,quo quadam velut necessitatecum gerebro Consentinin venis ne , quae os ventilauti stircumdant; ibi enim ramus nervi insignis a sexto gerebri paris seperibuorificio implantatur,&inreliquum ventriculi Corpus postea distribuitu es parum ad Mefaeitquόdos ventrieuli ipsum amplo seramine septo trans reo adheset, quo doloris&hu moris appulse,mox cum cerebri substantia& nervorum principio consentit,ut in septi transversi inflammatione apparet. Quo supposito,consensum epileptici accidentis in hac febre, non tantum filisse os vestrieuli cauism existimamus, sed singularem humoris apparatum acerrimi nempe dc morda Eis,cujus appulsu cerebri & membranarum substantia vel licetur;& nedum illa tantum , sed focum pecuIiarem febriis in venis quae os ventriculi coronant; quo certo vidimus in hac du plici tertiana epileptigum accidens per accessiones incrementa advenisse , in deelinatione evanescere,& in singulis postea reverti tam statuto ordine,ut ita proprium videretur accessionis accidens,quasi tertianae intermittentis rigoriNec sit mirum hana febrem ka denotas nati,si ob fimilem causam,& consimila Meldens,nominaro placuit , ob singultum simgultuosam febrem,quia in illa est etiam focus intra venas ventriculi,& acerrimus humor qui determinato de tempore & loco tale concitat aacidens, praefixo nempe accessionis tempore; aliter ae ubI est febris cum singultu,ex alio quam a febris principio ac foco; ideo non statuto ordine, sed quando casu incidit irritatio,quae est illis disserentiae ratio. Hanc febrem ex talo sanguinis missione r etita curavimus, hirudinibus postea hemorrhoi. dalibus venis adaptatis,qua miriora vidimus accidentia: postea jam capite receptam non parum enim occasione accidentis confluxit vena in carpo secta derivari curavimus, fraenatis intus humoribus cordialibus aquis,cum pulvere crystalli praeparati interdum 3ῖ ex consessi hyacinth. quibus febre reddita mitiori, protinus demisit epilepticam accidens : Ideo sytuporegio & persico repurgat divino auxilio convaluit ex atroci dc singulari morbo.
Febris seram us plurimum habet in Uene atro sanguine turgente'Muso , Cujus parea. Ama insubstantiam pici ueni sepe re visur. 1. Acisne majori, piitri ct corrupto. 2. A Lienis
non naturali con tutioncac Portae, hujuseque ramorum a Glandulis vicinis tumidis compressone. . diis sanarii cariseri exhibuit in cordeo vase usus magna pituitosa. artana asscivi, misecto remediorum usu,lethalem musiculorum abdomimis abstessum incurrit, rtana 4 Iecore i summato, cum vitios is, Pincre*tis, entricultu testinorum 6 ar na ab Hepatescissis,
cui successi hydrops dic. 7. isducta a vitio Iecoris se usui fue 3.
g. I. T Ienis viscus, est focus stequentissim plerarumque febrium sive continuarum sivel , intermittentium, quae ex inflammasione maxime sanguinis fervidi, tenuis & atrabit, ris succenduntur:quaeque fores adustionem sanguinis,partim linguae nigrore, parsim urin se orem quendam emicantem prae se ferente demonstrant,ut ex dissectione cadaverum eorum,qui ab ejusmodi febrium violentia perierunt, nec non ex excrementis , atque etiam exsolutione ejusinodi febrium deprehendere estandissectis namque cadaveribus, ut Lien totus sanguine atrore rigentem prae adustione retinente carbonis instar turgere gonspicitur sui sapo alias & nuper a me animadversum in Ampi Praeside Michaele Bouvero exti sto a quartana continua J Aut vero ejusdem Lienis pareuchyma in succum quandam piceum ac fialgentem ditatunam cernitur cujus particulae quandoque per alvum rejicisolent,piseni fusam substanti sua de nigrore fulgento reserentes, ut animadverti quoque in mulieribus praesertim melanctoli
cis a natura, post diuturnas febres:C.Piso de morbis astrosectione LTheorem.3l.m.*o. EX inflammati-sanguinis M J Cum duplex seu illegitima, seu spuria Quartana appellatur ; Iasiones ne licus humor, alius veluti sanguinis magno igitur errore Versentur qui unam ejus causim limus, taeisinorum crasserum proportione respon- agnoscunt, nempe.melancholicum humorem filo dens, temperamenIO frigidus, qui proprie melanch dum & siccumiadeoque quamlibet Quartanam no lieus humor dicitur,estos vero multo tenuior, tem nisi calidissimis medicamentis curant peramento calidus, genitus vClex sanguinis faece , vel eluridian ZPractici n.36 - ex flari bile vel ex picuita salsa multam bilem flavam Pium'sam referriores σα I. plices sunt nigrae admixtam habente , qui P opriε atra bilis dicitur, dejectiones, a. ex sanguin qui e venis excidens in Ideoque duplex Qs nam uesta est,una genita ab grumo concretat, E. ex humore melanch. naram ii, humore melanchoii cocti do,vi ignei caloris torem seu taceilla sanguinis quae circa lienem collisi idcfacto quae vera seni itima, sea exqv Quartana sua manetnec concrestit:s est ex bile atra , migra, vocatur, Altera ab humore atrabisario, quae notha splendente, acri; r. non adeo periculosa nisi festet
165쪽
uaram induat, aut cause unde Marianas habent,cum singula nos bene repurgatus, LMmitati inur . a. aliquando se cum aegri aut cum Plus aequo su crescit in corpore , Et tales
Eed debilitatem arguat, ideo videndum quartanae sunt longae quidem sed secutae; De iis dixit
Hippin Proubri melaniavsue fiant: Alii colorem ha- 'c humore pessimo. mcrnu IU .Pra LP. I. bene rubeum,& hepar praecalidum habent; sed calor in humiditate, positus non est,sed in nescio quo squa-J Sanguinei,& quibus lore iacitat humiditatis inopia:Et hi tametsi ruborec OIot floridus facile in Quartanas lacidunt m- alias fugachalias non fugaci pertia dantur suffindanis
Threm notat duo genera Ba mus Cons. . lib. i. turquegamen M. non est indicium abundantis is Cons. . lib. I. turquegamen h exurgant, variam guinis sed calidioris Hepatis, sanguine . . τῶν is an, ut, dao lem setosumque generantis:Sic sunt pauci sanguinis, I et lue diu pulsu satis celehi,non claro,non pleno &c qui in atra Tutatur: Ptiores facile
suot cenera in caldi hamissi sunt, hepaticique diu pulsu satis cetantuside multum sanguinis generant, pulsus habeat talariam nati dilenos elato magno , febribus continuis, syne,
uiridisque uuat obnoxii ; & cum perspiratiot
teant,fiant melanchol Ichnon atrabitici,sed meta
dissicultate, vix enim sese recipiunt reeolligi ut hypo - chondriacis morbis Eborant α obstructionibus me legitimasque sentetis M.
g. 1. Ioh. Formageus dum juvenis esset valde famelicus erat& eiborum appetens: vix f memiatiabat: Observarunt primarii Medici eos,quibus aut imbecillis est Lien, utpote non satis ossiciose expurgans Hepar, aut putris, voraces osse, ac velut boulimo quodam generaliterdicto occupari: Ac revera hic de quo nunc agimus, Splenitau erat corpore o habitu metiriboli eis ter adustionem,sed tamen moribus Sc animo satis festivus & hilaris: Sed literat illae interiores, quibus vitiosissima etiam natura potest emendari exemplo Socrat illum ad istam aequiuiatem te hilaritatem traducere potuerant:Az-longa, detenti uerat, de dolor fixus ad hypochondrium sinistrum, de apertio cadaveris satis testantur quale vitium in Liene 'ris: Et cum cibum ingesserat conquiescisat dolor. Praeter autem naturale & insitum ipsi Lieni vitium,quod corpusculum istud intiniam corrumionem adducere non poterat , sed juvate tantum, causaerat προημα--ὰ , quae noxam magnam intulerat ipsi Lieni Nam cum forte in equum conscendisset, artis equestris parum pericus , tanta vi ab equo depressus ac decussus est in solum,ut mirum fuerit eur repente oppressus non fuerit,ineiderat in latus sinistrum , MPulmo & Lien vitium reperant: Ad medium mensis Martii dolere coepit pedem dextrum, revela arthritis erat,eaque residua ex febre illa quartana de qua dictum, nam narrabat se di tuinitatis taedio affectum omnia remedia undique qtaesivisse quibus posset cito febre ista d fungi Consultum est ut hauriret cyathum aceti destillati aqua diluti:Revera febris visa est e tingui Sed vice illius totum corpuc scabie es infectum, nec non ab eo sempore in magnis temporum mutationibus articularibus doloribus est impeditus:Cum ergo duos integros dies magno pedis articulo laborasset, dc ad anodyna more solito confugisset , dum cessat dolor iste, paulo post doloribus hypochondriorum , dc praesertim sinistri comvehitur, in neutrum documbere poterat;Erecta cervice spirare cogebatur:Murmur erat magnu & flatuum illias, d lores ist6s a statibus esse putabamus:alii vero ab illius restuxu materiae, & orgasimo materiae
antecedentis, quae eiusdem erat naturae cum ea quae dolores articula Fes committebat ; Mors, quae repente ingruit non fuit ut putabamus recursus illius materiae quae in pede dolores excitav tat, aut suppressae materiei virulentae 3c antecedentis commotio,sed rupta velut vomi ea int
illi, Etenim in hypocho is snsro adeo potens era, uisatio ut quaecunque ei hypochonditosiperessent ea subsultarent,& pulsatio talis percipiebatur qualis in abscessibus ad iuppuratum tondentibus:Nunquam memoria nostratamalto palpitans pulsensque hypochonditum eo tigeramus ; ut mirum non suerit si ei pars haec doluerit semper, dc si ita repentinae cladis interitusque causam intus foverit:AC initio quidem tanti momenti rem esse non putabamus t ac nos fateti oportet mali essentiam ignorase deceprosque militudine tantum Nee illud ev nisset,inagna artis nostrae,quae multis est auxilio, calumnia,quod contigit,Nam tribus a venae sectione horis.derepente arteria vasisque aliis, ut credibile est,in Lienis regione ruptis interiit. Sed mirum quod contigit,natura conabaturpervas verisium in capacitatem rejectare eum iam Pinem,qui sua copia dc quantitate molestus erat,unde adeo intumuit induruitque ventric I ut saxeus lapideusque ege videretur:sed credo libera non erat Via qua id praestaretur. Aperto autem cadasere,putris δc semilaeer inventus lien, & in magnam molem exstev rat, sed corruptione propriae substantiae in partes veluti minimas concisus & semerositu uid batur, Lobi pulmonis silaistri ad serant costis,&m Limesaetu concretinerat, qui E propriis vasis effusus tandem ruptis tunicis quibus concludebam inopinatam mortem intulit. BAE nius caensio ib.uinariana mea q- delenius furat m. J Vix tecedens Ee consequens: ant Mens firmitatem aut quis diuinitia febre quartana & nulla arte me- in substantia ipsa aliquid latens & contra naturam curabili detinetui, quia virium sit in Ecnc dc -- quodGongevorem inuemquς Morbum accersiit:.o
166쪽
guinem aliquando excernat,qui interdum per inseti moriuntur ra quoque decedit Et c p.6.lib. . Sunt,inquit, qui P
g. 3. Michael Tedierann.2panno 16 o. cum per Is circiter menses QP tana laborasset, non obstante eo quod diversis accommodatis remediis usus esset, ad stuperandam quam ex victu pravo contraxerat Caco hymiam,tandom morbo medelam salerante noctu inter M. ω Σό. Martii decessit: fairque hic ejus vitae exitus: aliquot diebus ante mortem a corrupto viseetum tono pedes & Crura rumescere Coeperunt , Viresque & appetitus paulatim dejici bantur,manebat tamen idem febris Circuitus,cujus Paroxysmum etiam nocte , quae ipsi ponultima fuerat passus est,sed & die si1bsequente ante vcsperaminovo eoque vehementiori paro sinci correptus luit,qui ipsem mane ante tertiam abstulit.' Aperto in defuncto abdomine, haec praecipue p. na deprehensa fuerunt et Uea praeter solitum, triplo major erat, flaccidus tamen Zc sanguine muro ultra quam decet insuccatus:
167쪽
. ea in nrius arterias, earumque ramos , ad Ventri lum& 2d Portat venam tendentes, Italaetant multat, quae comprimendo dumis angustabant,&visceris hujus ut facile collus EEst tibistimonem iaciebant,simulque sebri huic dum viveret occasionem praebebant,&medicaminum vires eludebant; Sed N hujusmodi aliquot glandulae erant circa si felleae ductum ad intestina tendentem, eumque ita comprimaant , ut vix aliquo' , ius intumentis tenuissimis esset transirus:Et harum glandularum omnium maxima fi Tei ellam Portae trunco ad finem Pancreatis nectebatur adeo ut mirum non stetit nutri bhεm ion defecisse,& meritia: paulo aure mortem signast in mutato corporis habitu obtutassio, M. um de qua tandem eriam querulus fuerat , )2gniorem redditam i In Thoraei; distra parte etiam modica aquae quanti ras colligi emperat, Pulmo tamen mediocriter habulis, si libet: sinister autem Pulmo passim partibus continentibus erat adnatus,non corruptusdusdem sed flaccidior tamen ει aquea spuma impletus: liqua a naturali constitutione nondultumasena erant. O. Murnius Aservat.22.5... irius secuit aliquando in Hospitali Bononiensi virum quendam, qui sebre Qua tana, qua diu detenrus fuerat, tandem mortuus est et Posteaquam autem cadaver istud aperuiuit, repetit in corde, Venis,M quasi omnibus membris , fiustra magna, longa, albia, pituitosa: Abe est proculdubio id quod in venis cruditatem appellare solemus: Ex observationibm L mesulii Sebat M. DE si,'eot potibus pituitosis mentio saepe facta tuita coissistentia cran, quantitare pauca, quartanos lib. i. pluribus in locis: Pituitam autem inr- aut etiam ratiores circuitus Beere potest : si e Rha i nes originem aliquando dare asserit Bosterius, Zes docet Quartanam fieri successione .Quotidianae &iimetasu est ac contumax quam ipsa atria bilis : -- Tertianae,adustis scit.aut incrassius humoribus. que ilit, repugnat Graecis aut Arabibus , nam pug. s. Quartana affectus neglecto remediorum usu abscessum musculorum ventris incurrit. His lib. 3.iit.de ventris Tranoribus. licto remediorum Uu J Intermittentes febres quentius infestent,ut visceribus vicinis laesis, Hepat: m pet se minime lethales sunt, etsi exquisitae ad- Liene, Ventriculo, Intestinis, novi inde morbi de gr
modum acutae existant, com ipsarum causa procul a Viora periculosioraque sequantur sympi'mata, ut c ebi de in venite insetiore existat, circa excrementorum licus dolor uterinus,hydrops, similiaque quae ob erto- sentinam,1 quo loco melius quoque e purg Ii potest; rem aegi nonnunquam &Medici, possunt accidere. Fit tamen quoque si diutius perseVerent , aut fre- Piaterus Prax.lib. a. p. a.
g. 6. Iuvenem, cui perperam fuerat exsectus testis, febris quartana prehendit, ac in eas r degit angustias,ut nequiverit unquam in cubiculi quiescere; nedum urgente etiam vel maxi- madormiendi necessitate, sive nocte siVe die, sis unum Capere, nisi vel pronus consideret in sedili,vel caput in lecto haberet sublime,interdicta ipsi quasi omni decumbendi copia corpore enim vel minimum,sive retrorsium,siVe in alterutrum i rus inclinato , dici vix potest quam acerbos illico persentisteret dolores cum in lumbis tum in ventre, quorum cruciatibus, qualibet febris accessione tam miserandum in modum excarnificatus fuit,ut oppressis miseriis, non invitus e vita discesserit Invenit autem Anatome Iecur inflammatum , Intestina vitellina , ventriculum vero atrabile perfusium,eandemque in turgidis Oinenti,asi multiiugis Lienis venis squarum congeriem perperam vas breve vocant adeo Copiosiam ut coram omnibus digito inde exprimeretur, In varicosis vasorum spermaticorum anfractibus, Vesiculisque sub Vesica positis, ob exectum ait, tutium testem,plurimum stabulabatur semissis: Sed admirarionem movit Pancreas, supra i Daque uiturgidum & extuberans,sic intus sordido pure,ac Viscida pituita impendio nimis imserctum:cujus pondere depressis Occlusisque Venae caVae,ac arteriae magnae tunicis isteri huic suppositis , ut juvenile hoc corpus emarcuit, genio suo destaudatum, sic excitavit contumax ipsius obstructio summas illas praecordiorum angustia quae comitabantur quaseumue sebris accessiones: incalescenre proculdubio putrida hujus visceris proluvie , sive ab incendio febrLli sive a pulvinorum calore: cujus Vapores deinde in ventrem,spinalem medullam cerebrumque delatos, ecquis non videt excitasse dira illa symptomata quibus corpus hoc quotidie filii
dicos necdum convenit de vero Pancrearis usu, pyxide non Instequenter erumo t. ad rierniciem huis
168쪽
Medicis, quia Practici confirmatumhydropem dicunt post secundum mensem e Relata eis ad Heparrinigeratum,partim usu aqua desiillatarum,acetois re cichorii, quibus pluis
Mortuo Febr. initio inventa sunt syderata intestin similia aquatilibus colubris: Omenturi
corti tum:H par multis oecupatum scirinis. Hosierius observ. a. E Tertio estiva in uarianam ese. 'na Vel dius atram bilem generans: Hosieritis docet Quin primo incipit, vel aliisfoetibus succedit, praesem ranas fieri vel vitio Hepacis sanguinem adurenti, ntis, Ettaticis; Cum primo incipit,ab humore fit fita visio taenis melancholiam non expurgansis; vel i. gido siccoque: cum dis sebribus succedit, fit ab hu- ventriculi crudum humorem generantis. more adusto; Et hujus origo potest esse Hepat servit, g. 8. Dominagninait in Vulgari Quartanarum istura,observasse se plerosque toto autumno& hyeme quartanarios decubuisse, ac tandeminteriisse , in quorum mortuorum cysti tui, loco fellis concreverar, His inritanis Iecur aut Uuit Basionius
T Ε- -his fuit Bilem generans nimioque calore Suuκdi Danorum Regis inventos plurimos IsI adurens ; quippe abile astata vel exsiccata ple- pillos parvos in ejus cysti fellea, quia vinis gentarumque o iginem ducunt calculi vesicae selleae: Hinc solis frequentius circa vitae fuerit utebatur narrant Hint v s 8c Suaringiui in historia raria. Iisus. OBSERVATIO XXXI.
Febrὰ Semitertiana orsum habet plerumque ab inflammatione mesenterii, Omenti , Intestinorum mi. cinarumquepartium I. 2. 3. . Pestilens ab Hepatis, Pulmonum, imo Cordis infammatione binsideratione. se Extinctamulieris Hepar exsiccatum repertum, cum lapisiis in asti, Pulmone sus
g. I. Uidam ex gravi dysenteria in Semitertianam spuriam incidit,quae postea febris in.
r termittens facta Bit : Egro o. die mortuo, & corpore aperto,inventa est interna ventrieuli tunica levi erysipelate inflammatorio affecta: Venae meseraicae,3 quae ad ventii culum tendeban atque omentum,crata nigroque sanguine r ertae erant,imo Omentum ismi putrefactum ab inflammatione Erysipelatod quae in omnibus venae portae ramis minor,bus inerat. Adriantu Spigetius M.1.de Semiterii a cap.IS. S. z. Ego plures qui febre quotidie sese exacerbante, praecipue circa vesperam, aut statim post meridiem , in modum duplicis Tertianae continuae,vel Semiterti Vae, perierunt, seeui,&in his putredinem non in vena cava, sed inflammato alioujus primae regionis viscere , Vlalia aliqua recondita parte,inflammationem paulo minorem quam ut dolore ab aegro , vel tactu spochondriorum a Medico & aegroto cognosceretur, deprehendi:Idem ibidem cap. I 6. g. 3. Indissectis Semitertiana mortuorum cadaveribus , reperi inflammationes ex simguitie bilioΕ & pituitoso fati as cirea iecoris eavam partem , in ventriculo , intestinis tam crassis quam tenuibus , Mesenterio,omento, Liene,&ispius in una partium commemorDtarum, aut pluribus; aliquando etiam in omnibus, quae celeris mortis Causia erant , superveniente gangraena vel sphacelo:Praeterea in plurimis dolores in ventre immanes vel continuos, qui certis horis plerumque exaserbabantur,vel intermittentes eos amigebint, orti fuerunt, ex facto abscessu sanie ad pure,aut bile faniosa & concocta per secessiam vel vomitum reddi
q. . Rarissime Semitertiana laborant, qui firmis sunt visceribus, sed ii qui distillationibus
laborant, Iecur habent obstructum, aut Lienem,aut mesenterium, Pulmones male affectos, per longa intervalla colicis doloribus infestantur: Nullius eorum, qui a Semi tertiana pendimat, cadaver inspexi, in quo Pulmones Ac Iecur non male haberent: vel una cum his Caput,Lien, nes,me enterium, Intestina magna ex parte inflammata. dc in aliqua parte gam graena correpta erant, praesertim quo loco Ileon colo jungitur Irim 2 QII. In quodam juve' ne Belga, qui post Dysenteriam in Semi tertianam incidit,& diezo. mortuus in,reperi intest, na tenuia inflammata; Ileum,qua parte golo & Coeco adhaerebat,sphacelatum. Idem ibid. c.1ς Adolescens quidam Gallus Semitertiana Correptus 27. die mortuus est in cujus cadavere dά secto tenuia intestina inflammata merunt deprehensa,& Ilei portio magna versus colon*ha' elata;lecoris etiam Cavae partis portior inflammata mit, Idem ibidem.
EX vulgata sententia, Semitertiana febris ex com majusque periculum quam quod solum ex pittatae actinua Quotidiana & Tertiana Intermittente est bilis minione provenirepossit, o meam hic senten-z ammi rasila febris Tertianae& Quocidianae, biis se, libenterque concedo cum Hilere simul Seodem multoque graviora in V febre adsint smplomata, trescere posse,ac quidem vario modo , ex Muci ς
170쪽
g. s. Novi mulierem eo morbo detentam sim cum urina fluebant primo furfurea νει dam, inde S pelliculae magnae,& postremo pus manisestum villis, festucis & tunicis variis in
tertextrum: Profecto ea membranarum defluxio,pro quantitate sui , eertum morituris prisnuntium misit,nam ex hepatis,aut pulmonis,aut cordis sideratione contigerant, ut etiam petanatomen deprehensum eae Plerisque dissecto corpore universa haec viscera , aut major illo Ium portio,nunc nigra ut carbo quispiam visa est,nunc seppuratis pustulis plena: fit enim si cillime ut per consensus tunicarum pituita concrescens jugiter adhaerescar,eademq ro saltat
aut vitulentior, subjectam oesophagi linguaeque substantiam depascatur. Possem plurimos te. censere,ut mulierem AEthiopis , olo , & sub insigni Hierosol. 5cc. Corn.Gemma de febre N
exii Hemitritaeo. f. 6. In Ill. Domina Calmontis febris erat assidua,alia interdiu, alias noctu exacerbo tihabens una dies levior,altera acerbior,in morem , aut Si sol te i emisso aliqua erat,minima occasione prehendebat Horror I Cum perfrictione quadam,ita ut ad h
mitri accedere videretur Anxietas erat)umnia, quae a calore acri omnia confundente& essii perius ventrieuli molestante contingebat: Implacabiles erant dolores renum , urinae sere crudae:conjiciebamus circum ventriculum collectam esse humorum copiam, unde defectiones animi excitato vapore sequerentur: Sed mirum quod apparuit, nam Cum habitum corporis haberet tumidiusculum, pituitosium,minime difflabilem, corpus internum aestuabat , omnia quae excernebantur erant biliosa,tota massa sanguinis erat corrirpta,Et quod mirum , pulsiuerat vibrans, qualis In ingentibus instammati ibus apparere soletaCumque esset annoti, murabantur Mediet,quomodo in febris assiduitate ista Pujsius vibrat Io, elatio , magnitudove tamdiu perstitiset: at animosa erat mulier, nullis aut corporisaut animi laboribus defatigari solita, nulli pene celeritate cedens, irasci celeris, ad omnes actiones expedita : cor Compuctum habebat,& facultarem vitalem omnium validissimam nec enim tamdiu, tam violentae diraeque febris molestias tulisset Itaque pulsus erat validus cum facultas vitalis esset validhauchus erat usus,instrumentum cedebat, ut mirum non fuerit,si talis pulsus extiteriti Sed quod magis mirum fuit.est quod uno die quinquies aut sexies rigeret,ac si nova accessio foret:Statim ab is horrore, galor adurens sergebat, manum tangentisseriens, adeoque uola manus M planta pedum incaluerat ut nullus fere eum calorem ferret, obiit die 27.rotius morbi. Aperro eadasere inistra pars Pulmonis erat purulenta, Et eum irae esset praecipitis,in cysti thoibdocho novem lapilli,cleeribus rubris duplo majores inventi sunt: Hepar incendio ineanduo. rat, totus sanguis patruerat se Iacteur. Ballonius lib.I.confit 7.
