In hoc volumine continentur Valerii Cordi Simesusij Annotationes in Pedacij Dioscoridis. Anazarbei De medica materia Libros V. Longe aliae quam ante hac sunt evulgatae. Eiusdem ... Historiae stirpium Lib. IIII posthumi, nunc primum in Lucem editi, ad

발행: 1560년

분량: 640페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

331쪽

DE PLANTIs LIB. IL

m O R T V L Aca sponte nascens,statim a radice in plures cratas, pingues, cal I nosos,teneros Gentes Sc undit per terram sparsos diuiditur coliculos : quidi ipsi innumerosiores subdiuiduntur ramulos,totius autem herbae in terra iacetim tis quantitas dodrantis aut pedis spacium occupat.folia habet numerosa,aasia, pin guia nitida dongitudine fere uncialia,anteriore parte rotunda, Paulό pquimposteriore latiora,semunciam latitudine raro excedentia, secus qua flores sunt exigui colorelutei,quibus succediit oblongi,acuminati ait hordeo squales ec similes utriculi,pertransuersum commissuram habentes, a qua superior solliculi pars recedit. nam pileoli modo auferri potest, saluo adhuc seminis receptaculo, quod oc ipsum in transuersa commissura aperitur,minii nanigerrima semina ostendens. Radicem ititur oblonga,fibratasarnosa,subietibente semestri. Saporem coliculi folia habent glutinosum 5 modice aceto sum. semen paruam resipit dulcedinem. Radix postremo iniucundo sapore sere nauseam mouet. Nascitur in vineis tam pinguibus quam arenosis,nascitur etiam in arenosis fabulosis p fossarum aggeribus, circa parugosecarua.

332쪽

. Portulata CAP. c XXVIII.

PO R T V L Aca saliua, solo ciritu ab

agresti dister hinc est quod in hortis sata,ob alimenti copiam maioribus oc speciosioribus foliis excat,atque propter styoris gratiam 5c succi bonitatem magis quam asgrestis edendo siti

GARO smum agrestis Atriplicis iniu

ma species est , coliculos per terram spargit iunceos, longitudine dodrantales, aut nonnunquam pedales,in qtiibus oblo ga sunt solia,uncia breuiora.flosculos,race- mulos producit parvos , ct in his uix euidentes flosculos: quibus rotunda& papa ueri aequalia semina iisdem racemulis conalenta. Radice nititur tenui atque semestri. Tota herba itehementer foetet instarputridi halecum gari.eadem manibuS Iractata, foetore eas adeo inficit ut integrum diem Oleant. saporequo garo non est dissimis Iis. Nascitur asperis locis circa macerias, sepea et itinera. DE MENTAsTRO. CAP. cta παχ,TE Ntastrum caules erigit cubitales,quadragulares ec hiisitos. OIta ex intero Luallo in contrariis lateribus, alterno ordine crucisorini positu proserente, logitudine bessis alitudine autem unciam quarta aut tertia patre excederi'rugosa at lanuginosa pube obducta. Ramulos supra medium pleritiam caulis e soliorum sinu produci uere aestate numerosis undique floribus in candido rubentibus Echiantibus, denticulatis calicibus insidentibus,&positu quandam spicae imaginem referentibus circumdati:quibus exiguum nigrum , semen succedit. Radice nititur inultis capillamentis fibrata aterales uiticulas propagationis causa in teri a spargete perenni. Saporem habet amarum, acrem Sc adstringentem, odorem uerὀ graeu Sc acrem, satiua Mentha multo iniucudiorem. Nascitur secus gelidos rivulos, solopingui terimΨ saxoso, arenoso autem nunquam enatum uidi.

333쪽

T E NIS istisvis Sonchus caulem erigit singularem, cubito plerum procerio

rem, minimo digito paulo graciliorem angulosum,glabrum,rubentem, tenerarum ecconcauum,solia ex interuallo proferentem ongitudine dodrantali aut masiora in latitudine uero quadrantalia aut quincuncialia, mollia, tenera utrin* prora fundius usin ad spinam in quaternas plerum p partes secta . inter utrumcplatus anta teriori parte singularis solii portio intercedit, rectri exporrigitur. Ramulos in summo caule e foliorum sinu emittit paucos,in quorum summitate lutei orbiculati flores toto uere S aestate usi in autumnum se proferunt, latitudine unciali,ca pillamentis dense stipatis c5s antes,quae in pappos resolut unacis paruo Oblongo infusco rubente semine avolant. Radice nititur oblonga,candida,fibrata oc se mestri. undat lacteo liquore totaherba. Saporem caules et solia habent amarum, aliqua aquea dulcedine mixtum. Semen dulce est, o dore herba papauer aemulatur.

Nascitur sponte in hortis oc fossis.

334쪽

CO Nchus asper maior,caule,ramulis, flore, semine Zc radice, laeteo liquore leni Soncho similis est,foliis tantum differt, qus longitudine quincuncem interdum e ccedunt,latitudine uerὸ posteriori parte trientem aequant,anterius uerὀ in mucronem fastigiantur . eadem sine pediculis caulem amplectuntur, nec in partes secta sunt,sed pςr ambitum inaequalia,&breuibus,nec adeo duris aculeis horrida. Sapoaris amaritudine lenem sonchum aliquantulum superat,nasciturin iisdem locis.

SO Ninus asper minor, maiori per omnia fere similis est . , sed multo minor exisstit . Caulem enim producit pedalem, duos dodrantes raro longitudine eracedente aliquantulum teretem nec adeo tenerum, sed solidiorem foliis uestitum, triente breuioribus,per ambitum maioris modo spinulis horridu. Saporem habet amarum. Nascitur circa sepefiaspero ec arenoso solo. DE LAc TVc A agres, quam hodie uicto apud nos Endiuium uocant. c AP. ctata XIII L

ni tempore Grscis iliridacine appellata , oc quam hodie ubim in Germania iveritate aberrantes, Ini uoc Endi uiam tam Medici qua pharmacopol suocant, primo uere ab erumpente semine solia emittit oblonaga,tenera,modice per ambitum sinuosa: e quorum meedio caulis exit singularis,sesquictibitalis aut interdum bicubitalis , teres , uiridis,

glaber oc solidus, statim j

terra fere usu ad cacumen solia proserens, longitudine propemodum dodrantalia,latitudine bellem ut plarimum) excedentia,uirin pin profundos breuibus spinulis inae quales ta serra,

tos sinus excavata,colore in uiridi cinereaia tergo,id est,

inferius, oblongis fragili busi aculeis horridum oc, spinosum dorsum habetia.

anterior solii pars in mucrone desinit. At Brem Mn Saxonia ea folii portio no turbine fastigiatur. sed in rotuditatem

335쪽

DE PLANTIs LIB. II. ditatem exit.ramulos caulis supra sui medium producit numero Ps,in quorum summitate copiosi,parui luteiss flores capillamentis si ipati,ueris exitu se proferunt, oblongis caliculis contenti,qui in pappos resoluti una cum olongo, ec in iusto caeso semine avolant. Radice nititur semestri, oblonga,soris in consistentia susca, intus auitem candida,antequam caulem edat tenera, pos ea uerὁ lignosa. abundat tota herba copioso,lacteolc crastaliquore. saporem habet uehementer amarum ct euidenter acrem,odore papauer imitatur. Nascitur incultis asperis* locis,aggeribus,ruderi. bus,muris,& iuxta septa. DEsMYRNIO,leu Angelicduulf,dieta cAP. cπXXV.

die ab omnibus fere Europae Medicis re Pharmaracopolis Angelica nominaritur, primo anno cum e semine prodierit, pediculos mittit cubitales , crassitudiis

ne digitales, screteS. teneri,

glabri re in terra repandi, utrinu in binos, terno S,aut nonnun* quaternos, minores pediculos ceu brachia diuisivi expansi , in quorum extremitate folia sunt figuis

ra Apii soliis similia , sed

multo maiora, in ternas pleriims turbinatas partes antrorsum speetantes secta, propius ad aceris Cinereae solia accedentia, interdum ad dodrantem tam longitudine quam latitudine accedentia, & tota hyeme uirentia sequenti aut tertio anno caulis e medio foliorum aD surgit, duum aut nonnunttrium cubitorum altitudi

ne , crassitudine pollicem plerumΦ stiperans, tereS,Reniculatus, glaber, in candi do liuente & abstersu lais csii polline ueluti conspersus Si concauus, geniculatim foliis ornatus, praedictis

multo minoribus. habet ramulos ct adnata aliquot caulis , in quorum summitate magnae sunt umbellae,quini aut sex unciarum latitudine, forma conuexae,candis cantibus flosculis plenae, quibus bina succedunt semina, inuicem coniuncta, oblon ga,angulosa,paleacea et in candido cinerea: Oblongum,planum,foris nigrum,intus candicantem oc cartilagineum nucleum paleaceo Nauguloso cortice claudentia. umbellae antequam enascantur,in posteriori foliorum parte instar utriculi tumida continentur,quae intra ipsum utriculum aucte, rupto utriculo, erumpunt, quandam consercti racemi speciem reserentes,donec in eam quam descripsimus so rmam ado

336쪽

VALERII c ORDI HISTORIAElescant. Radice nititur antequam caulis enascatur crasstrudine plerumi manum complente,nonnunquam etiam crassiore,oblonga, in multas dodrantalcs aut peda les partes distraeia,foris nigricant intus candida,carnosa, Olli, succosacp . quae praecisa flavum liquorem seu lachrymam,ab interiori corticis parte remittit,cui similis liquor etiam in foliorum uenis continetur,sed aquosior. Cum uero caulis matu/ro semine perit,ipsa quom radix putrescit. eadem etiam quamuis tem pestiue enodiatur, ob excrementicii humoris copiam facile ab innastentibus uermiculis periunditur 'Sapore radix semen & folia habent acrem, fauces scarificantem,subamarum, tesnue N aromaticum: odorem uerὀ similiter acrem,uehementem, medicaxum atque

aromatum similem .Efficacissimus omnium partium liquor est,mox semen , deinde radix: flores & soli a postremum locum tenent. Nascitur umbrosis,humentibus,uli. ginosis, palustribus,petrosis*,tam editis,quain planis locis, plurimumi in Pomexaniae palustribus ais Nortilegiae montibus Interim etiam seritur Friburgi in Brisgoia quae Pomeranicam bonitate uincit,siccioribus locis enascens, ideo non iam facile teredinem sentiqui illa.

DE SOL AN O nigro, CAP. cta TZULSO L Anum nigrum cubitalis herba est,multis angulosis,inaequalibus et sebscabris adnatis ramos a. folia haber plerum i trientalia latitudine paulo angustio xa , in mucronem turbinata, per ambirum incisuris diuisa, re tactu mollia. Flores tota aestate , contra quam aliae plantae ex mediis foliorum internodiis proseri paruos,in singulis pediculis ternOS,quaternos,quinos aut senos, quinis exiguis oblongis acuminatis ec candidis foliolis, instar stellae radiorum,dispositis constantes: in quoru medio lutei minimi' apices,in unum coniuncti emiram floribus. snguli succedunt acini quantitate pisi, figura rotundi, substantia molles,primum uirides,in maturitate uerὀ nigri,intus subviridi,glutino in succo ali paruis flaue cibus compressas* seminibus pleni, ab uno pediculo, instar corymbi aut parui racemi dependentes,& in terram annuentes. Radice nititur oblonga, fibrata, candida, semestri atm inutili. saporem folia habent aqueum,simul* adstringentem. acini uero glutino re aliquantulum uinosum,odorem spirat grauem oc foetidum. N scitur ubis in urbium hortis, iuxta macerias,muros, rudera oc sepes,tam cultis qua incultis locis umbrosis natalibus,mire stondium magnitudine ec temeritate luxuriar,iisdemi frequentius Sc felicius prouenit.

DE SOLANO puniceo, s stera praecedentis,ita ut colore terἰ μliis diserat. 3 c AP. c XXXVI LSO L Anum puniceum ramulis foliis,floribus acinorum, fgura 3c quantitate,

radice sapore,odore oc natalibus nigro Solano simile est: ditari tamen, quod paulὁ a crioribus constet ramulis, acinOSue in croceo colore puniceos producat,

qui ae que ut nigri baccae ante maturitatem uirent. DE XANTHIO. ca P. CXXXVIII

ANTHIon caulem habet cubitalem, eirca terram digiti crassitudine inarata qualem,& aliquantulum angulosum,subviridem, solidum 8c nigris in purpura maculis conspei sum,longis,crassis et cauli similibus adnatis,si alim a terra usip ad summitatem incondito ordine exeuntibus ramosum: in quibus folia sunt Iongis pediculis insidentia, longitudine trientem plerum P excedentia, posteriore sui parte trienterar0 angustior in mucronem fastigiata,per ambilum inae qualiter incisa, in summa Atriplici similia. a quorum sinu ueris medio atm exitu oblonga exeunt capi

337쪽

DE PLANTIS LIB. II. hus stipatis V ceti apicibus obsita, luce flores eius sunt: eadem paulatim castanearumodo aculeis armatam duram superficiem acquirunt, binos intra se autumno, cum maturuerint et induruerint,nucleoS claudui, colore candidos, nigricue tenui que membrana uelata. Radice nititur oblonga,multis capillamentis fibrata,candida& semestri. Saporem exterior fructuum pars acrem habet:nuclei uel ὀ dulcem di gratum. odore partim Solanum,partim Nasturtium herba aemulatur. Nascitur iuxta urbes et pagos,planis humetibus* locis,ubi hybernas aquas aestas exiccauin

HIPPI A minor egregis teneritudinis herba est', coliculos per terram spargit

numerosos,pedales aut dodrantaleS,admodum graciles, teretes tenero S, glabros,uirides&geniculatos. solia in singulis geniculis hina proseri, uncia plerum*multo breuiora, posterio ri parte rotunda, anteriori uerὀ modice acuminata atque Anagallidi similia , molliora tamen . flosculi e foliorum sinu exeunt minimi, colore candidi,si ellae modo radiati: quos perexiguus subsequitur utriculus, pauca semina intra se continens papauerisimilia. Radiculis nititur semestribus,capilli modo tenuibus euulsu tamen in runcando dissicilibus,quantumuis gracilibus. Sapori

338쪽

rem tota herba aqueum 3c fere insipidiim habet, aliquantulum tamen Belae sim ite, nitrosa succi qualitate.Gallinae huius herbae pastu delectantur.Nascitur cultis horis

ALC Atrippa candida,caule, ramu- lis,foliis, florum figura oc semine, in aruis nascenti similis existit . flores colore disserunt,quiillis in candido est rubens.Co

DA V C OIdes maius solia habet per

terra strata,apio aut Latifolio, id est, Selinoidi Dauco similia, hirsuta re perterram si rata:e quorum medio caulis exit sesquicubitalis, aut aliquando maior, aliqua. tulam asper oc geniculatim foliis uestinis, iis quae inferius sunt minoribus,in summo caule umbellae sustinentur aestate incandido rubentibus nostulis pIenae:quibus singulis bina, subrotunda,crassiuscula re lap. Parum modo aspera, & praetereuntium uestibus adhaerentia, semina succedunt. Radice nititur oblonga,candicla, tenui ,

antequam caulem proserat, carnos gustuque cum acrimonia subamara, quae matu

ro semine perit. Semen tritum odore ei pices et Buprestides imitatu gustu* admodum ingrato est. Nastitur declivibus campestribus locis, inter fiuieta.

DA VCOIdes minus, caulem maiore tenuiorem producit, in summo adnata 5c ramulos proserentem. folia geniculatim exeunt,in latitudinem explicita,&in tenues partes secta,partim pastinacaesylvestri,partim cicutae similia, minora tam tum oc aliquantulum hirta. flosculos aestate in paruis umbellis seri, in candido ruis hentes,quibus semina succedunt in maturitate candicantia, Aniso similia,sed paulo minora,aspera lapparum instar praetereuntium uestibus adhaerentia. Radice nistitiur tenui,lignosa re semestri,gustu maiorem imitatur, non tamen adeo ingratum asperum saporem habet. Nascitur fiuietosis locis,secus uias. De

339쪽

DE PLANTIs LIB. ILL EcONΥZ16lue' ibi ut sis condita agi, quum hic exhibemus,ut cara cordi cotidietis costratur, uidetur cotiγυ minor Matthiolividetur erita species conγde,quae qgins aut plures ab

una radice transiuersia caulesproducit communi herbae Mulacrariae nomine ab eo uocata. c A P. c XLIII.

O N Yza sylvestris hirsuta caules emittit pedis aut duum dodrantum altitudi ne rectos,gi aciles,solidos oc subhirsutos,oblongis,hirsutis, mucronati scp soatiis, besse interdum longioribus,uncia uero paulo angustioribus. an summis cauli bus capitula sunt singula Sc subtus aspera. in quibus aestate re ueris exitu flores luis tei sunt,figura orbiculati,campestri conyzs similes,longioribus tamen, per ambitu capillamentis stipati oc radiati,quar in pappos resoluta, una cum oblongo fusco semine avolant. Radice nititui lignosa, fibrata,nigricante&perenni. Saporem florires habent amarum oc acrcm.folia gustu mitiora sunt,odorena spirat grauem, subais crem,praesertim flores. Nascitur incultis,montanis di frutetosis locis.

O N Υza sylvestris glabra,caulibus capitulis,floribus semine ct radice, hir. surae sylvestri similis est,caules tamen glabros, nec adeo aspera&hirsiua ca-k iiii

340쪽

VALERII CORDI AisTORIAE pitula producit. Ita habet longiora,paulo latioram,superscie leui& glabra, per ambitum tamen tenuibus incisuris aspera, sapore& odore hirsuta imbecillioribus' eonstat. Nascitur montanis herbosis re frutetosis locis.

lis est: mult0 tamen minor. Primo anno,cum e semine prodierit, folia tantuni profert longitudine trientalia, quadrantaliaue,latitudine uncialia, in mucronem acuminata, subtus tenui lanugine hirsuta,& in terram refracta. altero deinde anno caulem profert plerum p cubitalem nonnunt ab eadem radice plures,gracileS, teretes,

solidos foliis iam dictis minoribus uestitos,interdum in adnata diuis scin quorum summitate singula sunt capitula, a quibus Iulea exeunt stamina, florem constituen tia,longitudine plerum* unciali, undi* in orbem radiorum instar explicita: in quorum medio breuiora eiusdemm coloris stamina sunt, densius stipata . quae in pap POs resoluta,una cum oblongo fuscol semine avolant. In summa Inulae speciem caapitula, floresct semina referunt,nisi minora essent. Radice nititur sere lignosa, fibra Vι ςήti ta et Saporem folia ec stores amarum habent,aim fauces scarificante. Nascitur p -- campestribus utosis locis, quos fluuiorum inundationes hyeme dc uere operiunt.

SEARCH

MENU NAVIGATION