장음표시 사용
91쪽
Q. Ouot dentes homini adulto sunt pN. Triginta duo, utrique maxillae nimirum sexdecim sunt. Q. Quot dentes aetate infantili sunt ZN. Puero tres annos nato dentes viginti sunt. Q. In quot classes dentes divisi sunt pN. In tres, scilicet, incisores, cuspidatOS, et
Q. Quot in quaque classe sunt ZR. Incisores octo partem maxillae anteriorem, quorum utrumque latu S cuspidati quatuor, et molares Octo posterioreS parteS OCcupant. Q. Nonne sunt dentes infantibus ΘΓ. In maxilla utraque foetus maturi ad partum ordines duo dentium sunt, qui sub gingivis in conspicui jacent. Ordinis superioris dentes decidui; inferioris, dentes immutabiles appellantur. Q. Cur ordines dentium duo infantibus sunt ZN. Dentes primi, aliis partibus corporis dissimiles, figuram suam ac magnitudinem pro incremento maxillarum Non mutare Videntur ;atque Curvaturae et magnitudini maxillarum infantilis aetatis solummodo aptari; et igitur ad aetatem adultam neque robore, neque magnitudine, neque radicibus satis longis praediti
Q. Dic mihi quum brevissime ordinem comis
92쪽
munem, quo dentes decidui supra gingivas Oriantur ΘΓ. Mense Sexto vel octavo post partum in- Cisor unus medius maxillae inserioris supra gingivam, deinde alter apparet; paucas poSt hebdomadas incisores duo illis oppositi in maxilla Superiore se ostendunt; deinde incisores late-rales maxillae inserioris, tum Superioris apparent. Mense aetatis decimo quinto, vel decimo Octavo molares anteriores maxillae inferioris, deinde Superioris; paulo post cuspidati duo maxillae inserioris, deinde superioris ; et denique apud initium anni tertii aetatis molares posteriores maxillae inferioris, tum Superioris,
Q. Quando dentes primi decidunt ΘΓ. Anno aetatis septimo vel octavo dentes minus minusque fixi gingivis et alveolis fiunt: quia radices eorum et alveoli quoque, quibus inhaerent, Sensim corrumpi et VaSis absorhentibus submoveri, videntur; dentes igitur primi labefacti decidunt. Q. An dentes immutabiles tum oriuntur ZH. Dentium primorum unus vel alter subinde decidit, cujus locum dens immutabilis Occupat, et eodem modo alius alii Succedit, donec omnes orti sunt.
93쪽
Corrumpantur, facit pH. Dentes secundi Ordinis inerescunt, Surgunt, radices dentium primi ordinis premunt, irritant, et ita stimulant, ut humor effundatur, qui radices dentium sensim quasi Solvit, quo Vasis lymphaticis absorbeantur atque auferan
Q. Ex quibus partibus dens constat pN. Dens corpus et radicem habet; supra gingivam corpus; ubi gingiva dentem Cingit, cervix ; pars maxillae inhaerens, radiX, nominain
Q. Quae fabrica dentis est tri. Substantia alba durissima, cortex striata interdum dicta, dentis exteriorem partem Coninstituit ; intra quam est ossea materia in stratis disposita, quorum alium alium circundat. Q. Quomodo dens nutrimentum recipit ZR. Vasa sanguinea radices ingrediuntur, et in parte media dentis existunt, unde nutrimen tum denti suppeditetur. Q. Quot radices habet dens pK. Incisores et cuspidati radicem unam ;molares anteriores, duas, hinc bi cuspidati interdum Vocantur; molares POSteriores, tres Vel quatuor radices habent.
Q. Quid de dentibus sapientiac dicis t
94쪽
N. Apud annum aetatis decimum quintum, vel vigeSimum, maxillae incrementum haud ita Parvum acceperunt, ideoque post molares PoSteriores locus fit, quo dens sapientiae oriatur. Q. Quomodo dentes formantur tR. Inter laminas osseas maxillarum laetus, circiter menses quatuor POSt Conceptum, COrpora parva pulpae similia figuras dentium futurorum repraeSentant, Paulatim materia Ossea circumducuntur, et Capsulis quoque membranaceis includuntur; illa corpora magis magiS-que dura fiunt, ut materiam osseam accipiunt, et tempore proprio dentes evadunt.
Q. Quid de gingivis Observas tri. Gingivae spongiosae et vaSiS plenae Sunt, atque processus alveolorum Obducunt, dentesque firmiores reddunt.
N. Palatum in parte Sua anteriore OSSeum,POSteriore Vero carnosum est, et arcum tranS-Versum sive velum pendulum palati facit, a quo medio uvula pendet: utroque latere amygdalae Sitae Sunt, quae sunt glandulosae. Submembrana, quae has partes tegit, glandulae jacent innumerae exiguae, et mucum effundulas, qui saliva miscetur. Q. Cui usui palatum inservit pN. Palatum carnosum sive molle arcu tramin
95쪽
verso, quem inter et glottidem fauces sunt, cibos tenuiores Vel potiones, ne per nares Hi Ciantur, prohibet; et spiritum, Clauso Ore, eX la-rynge in nares, vel e naribus in laryngem, fa-elle dirigit. Q. Quae fabrica lingua est ΘΓ. Lingua musculis plena est, et ubique api-Cem ejus Vertere potest. Pars superior adversus palatum papillas plurimas continet, quae maximae sive capitatae ad basin; mediae ad mediam partem; et minimae prope apicem linguae, Sitae nominantur. Hae papillae tamen saepius inter sese haud parum miscentur. Nervi his papillis abunde suppeditantur, linguamque organon guStus Primum ConStituunt. Q. Cui usui lingua in servit ZN. Lingua est primum guStUS OrganON, VO-cesque pulcherrime articulat, cibos bene vertit in Ore, ut dentibus Subigantur, eosque pharyngi committit; sugendo etiam et spuendo non inuistilis e St. Q. Nonne saliva in Os effunditur, et quibus Vasis ΘΓ. Glandulae parotides ante aures Silae, Copiam Salivae utroque latere secernunt, eamque in os ductibus propriis, qui cursum per buz-caS transversum habent, et prope dentem molarem maxillae superioris secundum Patescunt,
96쪽
infundunt. Glandulae sub- maxillareS ad angulos maxillae inferioris, et glandulae sub apice linguae Prope Symphys in menti, sitae, Salivam etiam in os infundunt ductibus, qui ad latera fraeni linguae Pate Scunt. Q. Cui usui saliva inservit ΘΓ. Saliva, quae motibus linguae et maxillae inferioris copiosior fluit, cibos in ore madefacit, facilioresque devorari et concoqui reddit.
DE CHEMICIS SALIUAE PRINCIPIIS.
Q. Quae chemica salivae principia insunt ΘΓ. Multa aqua, Μucilago, Albumen, Murias Sodae, Phosphas Sodae, Phosphas Calcis, et Phosphas Ammoniae. Q. Quomodo haec possumus adipiscipti. Saliva Cum aqua mista et decocta aliquid Albuminis ostendit: secum vaporatu, Calore lento, crystallos Murialis Sodae demittit. Ipsa glutinosa eSt, et Oxygenium abSorbet, quo Spis Sior fit; itaque pro argumento est Muciam ineSSe. In vase distillata aquam plurimam, Carbonatem Ammoniae, oleum, et acidum forsan Prussicum,
emittit; residuum Muriatem Sodae, Phospharitem Sodae, et Phosphatem calcis, continet.
97쪽
DE CONCRETIS SIVE CALCULIS IN SALIVAE GLANDULIS.
Q. Ex quibus chemicis principiis constant Concreta, quae interdum, Sed raro quidem, in glandulis inveniuntur, quae salivam secernunt ZN. Ab experimentis recentibus Concreta eXPhosphate calcis, et Albumine coagulato, quod, saIe soluto, figuram Concreti retinet, constare uidentur.
Q. Qua ratione gustus sit ΘΓ. Papillae nervosae, quarum plurimae in lingua, aliae etiam minores in Palato et buccis existunt, saliva madesi ant, necesse est. Quod in os sumitur, id saliva quoque mi Scendum est, qua partim vel ex toto Solvendum, ut undique Papillas nervosas PropiUS circundet, atque Stimulet, quo SeSe erigant, et motibus linguae, impressiones multo fortiores accipiant, quaS nervi statim animo ferant, quo gustu S Percipitur. Patet igitur, quod in saliva insolubile sit, nihil Saporis moturum : vel salivam ipsam deficientem, aut Vitiatam, gustum etiam depravatu
98쪽
O. Quid de gutturo intelligis Θ
Γ. Guttur pharyngem et laryngem Cum musculis, ligamentis, et VaSis Propriis, Comprehendit. Q. Quae de pharynge notanda sunt Θ . N. Figurae infundibuli est, ante vertebras colli sita; cibos potionesque recipit, deinde musculi linguae inhaerentes agunt, atque baSin linguae retrahunt, qua holus intra potestatem Constrictorum pharyngis defertur, qui musculi, alii post alios, deorsum sese Contrahunt, et bolum in oesophagum detrudunt, Cujus Contractione in ventriculum tandem demittitur. Q. Quibus rebus pharynx inservit tri. Pharynx non solum ab ore cibos recipit, inque Oesophagum, cum quo Committitur, demittit ; verum etiam multum in Voce modulanda adjuvnt. Q. Quid de larynge generaliter Observas pN. Larynae ad partem colli anteriorem sub osse hyoideo sita, cui, et basi linguae, et pharyngi, adhaerescit; ex cartilaginibus quinque constat, quae ligamentis in Situ tenentur, musculisque moventur, atque membranis obtegun
99쪽
Q. Dic mihi situm et figuram harum cartilaginum. N. Cartilago thyroidea quadrangula in anteriore parte angulum Prominentem, Pomum A clami nimirum, essicit: cricoidea anterius angustior ubi est infra cartilaginem thyroideam, posterius crassior, latior, et validior est, cartilaginesque duas arytenoideas pone parvo intervallo inter se positas SuStinet.
Q. Quid de situ epiglottidis dicis ΘΓ. 00 lollis musculis quibusdam cum an gulo cartilaginis thyroideae, cartilaginibus arytenoideis, osse hyoideo, et lingua, committitur, atque Prominet, spiritumque trahi et emitti patitur ; sed inter aliquid in ventriculum demittendum glottidem obliquo tegit, ne quid in
eam incidat, tussimque moveat. Q. Quis situs asperae arteriae est R. Parti cartilaginis cricoideae inferiori aspera arteria sive trachea, quae eX annulis Caristilaginosis, magna eX parte, ConStat, adhaereScit. Hae omnes partes intus membrana tenera atque nervosa, et sensu haud ita parvo praedita, teguntur, cui ubique muscuS COPiOSe suppeditatur.
Q. Cui usui inservit laryn X pN. Larynx viam dat facilem, qua spiritum
100쪽
trahimus et emittimus; vocem quoque format atque modulatur; nonnihil etiam adjuvat in cibos devorando.
Q. Qua ratione vox et loquela sunt pN. Cartilagines supra memoratae glottidem adeo constituunt, ut eas muSculi sui contrahant, glottidisque aperturam minuant; Perquam aer e pulmonibus tanta vi expellitur, ut cartilagines, et quae iis annexa, et aer i PSe, tremant, quo trachea etiam tota in tremores conjiciatur, ideoque sonus edatur, qui per os, et nares, Sinuumque auXilio Vicinorum, transe-Undo, repercuSSus Plurimum augetur, atque clarior, jucundiorque fit. Q. Quibus rebus toni vocis mutantur pN. Motus capitis anteriuS, mento depresso, multo laxiorem, poSterius Vero, mento elevato, tracheam multo tensiorem reddit; toni igitur vocis illo graviores, hoc acutiores Eduntur. Ideoque vox humana varietates omnes instrumenti musici chordis instructi, et ope epigi Ottidis, quae modo plus modo minus spiritus admittit, proprietates quoque instrumenti, quod Vento Sonat, POSsidet.